T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2019/491 Esas - 2024/208
T.C.
... TÜRK MİLLETİ ADINA
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2019/491 Esas
KARAR NO : 2024/208
DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/09/2019
KARAR TARİHİ : 26/04/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 05/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; takibe dayanak gösterilen çekde bulunan imzanın müvekkili firma yetkililerine ait olmadığını, davacı firmalar arasında adi ortaklık olarak kurulan iş ortaklığında çek keşide etme yetkisinin ...'a ait olduğunu ancak takibe konu çekin üzerinde bulunan imzanın ...'a ait olmadığını ayrıca davalı yanın açmış olduğu icra takibinde asıl alacak olarak 1000.000 TL talep ettiğini oysa takibe konu çekin arkası incelendiğinde çekin yaprak bedelinin tahsil edildiği ve çekin 98.400 TL'lik kısmının karşılıksız kaldığının anlaşılacağını, bu hususta davalı yanın kötü niyetli olduğunu beyanla, takibin müvekkili firmalar yönünden iptaline yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... ... A.Ş vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu çekin müvekkili bankaya dava dışı ... Grup şirketi tarafından ciro ve teslim edildiğini, davacıların çekin adi ortaklığın yetkilisi tarafından imzalanmadığı iddiasının müvekkili bankaya karşı ileri sürülebilmesinin mümkün olmadığını, bankanın çek bedelinin ödenmesini istemesinde mevzuat gereği bir engel bulunmadığını, takibe konu çekin yasal yükümlülük bedelinin de tahsil edilmediğini beyanla davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
-... 7. İcra Müdürlüğü 2019/6187 Esas sayılı takip dosyası,
-Davaya ve takibe konu senet aslı(0016755 Seri Numaralı 20/12/2018 tarihli çek)
-Davacılar arasındaki adi ortaklık sözleşmesi ve imza sirküleri
-Kurumlardan celp edilen ve huzurda alınan imza örnekleri,
-Sahtelik(imza) incelemesi hususunda Jandarma Kriminal Lab. raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; İİK'nın 72. Maddesi uyarınca ve imza inkarına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
Davacı özetle; uyuşmazlığa konu takibe dayanak edilen senette (çek) yer alan imzanın davacı iş ortaklığını oluşturan şirketler yetkililerinin eli ürünü olmadığını ileri sürmüş davalı yan ise özetle; bankanın iyiniyetli hamil konumunda olduğundan bahisle davanın reddini savunmuştur.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış imza incelemesi hususunda bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır.
Davacı şirketlerden .... şirketi yetkillerinin ... ... olduğu, diğer davacı ...şirketi temsilcilerinin ... ve ... ... ... isimli kişiler olduğu anlaşılmakla adıgeçen tüm yetkililerin imza örnekleri temin edilmiş her biri yönünden imza incelemesi yaptırılmıştır.
Dosyamız kapsamında, davaya konu senede ilişkin sahtelik(imza) incelemesi hususunda Jandarma Genel Komutanlığı ... Jand. Kriminal Laboratuvarı tarafından tanzim edilen 05/06/2023 tarihli raporda özetle; çekin arka yüzü üzerinde atılı bulunan söz konusu imzanın ... ... ÜRÜNÜ OLMADIĞI kanaatine varılmıştır.İmzanın ... veya ...eli ürünü olup olmadığı hususunda ise müspet ya da menfi bir kanaat bildirilmemiştir. ... ve ...yönünden ilave miktarda imza örneği temin edilerek yeniden rapor alınmış olup; 18/03/2024 tarihli raporda özetle imzanın ... veya Necmi Demirci'nin de eli ürünü olmadığı tespit edilmiştir.
Bununla birlikte yargılamanın devamı sırasında, davaya konu takip dayanağı çekin keşidesi konumunda olan dava dışı ... Elektrik şirketince davalı bankaya ödeme yapıldığı ve banka tarafından haricen tahsil bildiriminde bulunulduğu bunun üzerine icra müdürlüğünce haricen tahsil nedeniyle dosyanın kapatılmasına karar verildiği görülmüştür.
Davaya konu icra takibinin tahsil suretiyle infaz edilmesi nedeniyle eldeki takibin iptali isteminin konusuz kaldığı anlaşılmıştır.
Dava açıldıktan sonra ortaya çıkan bir olgu nedeniyle artık dava konusu edilen talep hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesine gerek ya da neden kalmıyorsa, burada davanın konusuz kalmasından söz edilebilir.
Böyle bir durum söz konusu olduğunda mahkemenin yargılamaya devam etmesine gerek yoktur. Bu durumda mahkemenin bir tespit hükmü niteliğinde olmak üzere esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermesi gerekir. Dava konusu hakkın davacıya ödenmesi, verilmesi ya da müdahalenin kaldırılması, davacı ve davalı sıfatının birleşmesi, yeni çıkan bir kanun veya Anayasa Mahkemesi kararı ile ya da kişiye sıkı sıkıya bağlı ve mirasçılara geçmeyen bir hakka ilişkin davalarda taraflardan birinin ölümü gibi nedenlerle dava konusuz kalabilir.
Yine 6100 Sayılı HMK'nın 331. Maddesi uyarınca davanın konusuz kalması nedeniyle esastan karar verilmeyen hallerde davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderlerinin takdir edileceği düzenlenmiştir.
Yapılan açıklamalar kapsamında somut olay ele alındığında; dava açıldıktan sonra takip dosyasının infazı üzerine takibin iptali istemli davanın konusuz kalması sebebiyle, davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmuştur. Bununla birlikte dosya kapsamında davaya konu takibin dayanağı olan çekte bulunan imzaların davacı şirketler yetkililerine ait olmadığı tespit edilmekle, davacılar anılı senetten sorumlu tutulamayacaklarından, davanın açıldığı tarihte davacı yan haklı görülmekle davalılar aleyhine yargılama giderlerine ve davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle
1-Dava konusuz kaldığından Esas Hakkında Karar Verilmesine Yer Olmadığına,
2-Alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 2.002,26-TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 1.574,66-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 18.759,23-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
4-Davacılar tarafından yapılan; 427,60- TL harç masrafı, 3.848,60-TL Tebligat ve dosya masrafı olmak üzere toplam 4.276,2-TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan 1.226,25-TL dosya ve tebligat masrafının davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18A/13. Maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan ve suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL dava şartı arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Gider avansından sarf edilmeyen miktarın 6100 Sayılı HMK'nın 333. Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne (e-duruşma) karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/04/2024