T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.TÜRK MİLLETİ ADINA
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/639
KARAR NO: 2021/154
DAVA: Hakem Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 22/12/2020
KARAR TARİHİ: 17/02/2021
G. K.YAZILDIĞI TARİH: 12/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Hakem Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
1.Davacı vekili iddiasında özetle; müvekkili belediye tarafından yaptırılan denetim çalışmaları esnasında, sevkiyatı yapılan ürünlerin Hal Kayıt Sisteminden sorgulamasının yapıldığını ve HKS sorgusunda ürünlerin künye kaydına rastlanılmamış olduğundan davalı adına cezalı hal rüsumu tutanağı düzenlendiğini, cezalı hal rüsum tutanağının bir karar alınmak üzere Belediye Encümenine iletildiğini ve davalıdan cezalı hal rüsumu alınmasına karar verildiğini, Ankara ... Heyeti tarafından 01/12/2020 tarihinde, ... Karar numarası ile alınan karar sonucu cezalı hal rüsum tutanağının iptaline karar verildiğini, davalı tarafından cezalı hal rüsumu alınmasına ilişkin Encümen Kararına karşı İdari Yargıda iptal davası açması gerekirken Ankara ... Heyetine başvurduğunu, Ankara ... Heyetinin de görevli ve yetkili olmadığı bir konuda, yetkili olduğu alanı aşarak iptal kararı verdiğini beyanla; Ankara ... Heyetinin 01/12/2020 tarihli ve ... Karar numaralı kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun tebliğ edilmesine rağmen, cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara katılmamıştır.
3.Deliller: tarafların dayandığı tüm deliller, Ankara Valiliği ... Heyetinin kararı, ekleri kararın tebliğine ilişkin kayıtlar getirtilmiştir.
4.İddia, savunma ve deliller birlikte değerlendirildiğinde, hükme dayanak gerekçe:
Dava, Ankara Valiliği ... Başkanlığı kararının iptali istemine ilişkindir.
5957 sayılı Sebze Ve Meyveler İle Yeterli Arz Ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenesi Hakkındaki Kanun 26/03/2010 tarih 27530 sayılı Resmi Gazetede yayınlanmıştır. Kanunun “Amaç ve kapsam” başlıklı birinci maddesinde yapılan düzenleme uyarınca Kanunun amacı; sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların ticaretinin kaliteli standartlara ve gıda güvenirliğine uygun olarak serbest rekabet şartları içerisinde yapılması, malların etkin şekilde tedariki, dağıtımı, satışı, üretici ve tüketicilerin haklı menfaatlerinin korunması, meslek mensuplarının düzenlenmesi, toptancı halleri ile pazar yerlerinin çağdaş bir sisteme kavuşturulması ve işletilmesi olarak gösterilmiştir.
Kanunun 4. maddesinde toptancı hallerine bildirim, malların toptan ve perakende alım ve satımı 5. maddede üretici örgütleri, komisyoncular, alıcı ve satıcı Kanunun 8. maddesinde hal rüsumu düzenlenmiştir.
5957 sayılı Kanun’un cezalı hal rüsumunu düzenleyen 8. maddesinin 8. fıkrasında ise; bu Kanun hükümlerine aykırı olarak toptancı haline bildirilmeden, toptancı hali dışında toptan alınıp satılan ya da toptancı halinde satılmak üzere bildirimde bulunup toptancı hali dışında toptan alınıp satılan, sınai üretimde kullanılmak veya ihraç edilmek üzere satın alınıp bu maddenin 2. fıkrasına aykırı olarak iç piyasada satışa sunulan, toptancı halinden satın alınmadan veya toptancı haline bildirilmeden perakende satılan miktarına, değerine, üretim şekline veya künyesinde belirtilen diğer hususlara ilişkin gerçeğe aykırı beyanda bulunulan mallar için hal rüsumunun tespitinin yapıldığı yerdeki toptancı halinde bir önceki gün o mallar için oluşan birim fiyatların en yükseği esas alınarak belirlenen toptan satış bedelinin %25’i oranında cezalı hal rüsumu alınacağı hüküm altına alınmıştır.
Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmeliğin 41/2 maddesinde sistem üzerinden bildirim yapılmamışsa bildirim işleminin doğrudan en yakın toptancı hal ve çağrı merkezi aracılığıyla yapılabileceği, sistemin hiç çalışmaması durumunda ise yönetmeliğin 41/17 maddesinde de belirtildiği üzere bildirimci veya yetkilendirildiği kişi tarafından ilgili belgenin doldurulması ve ilgili toptancı hale onaylatılması suretiyle yapılabileceği, 9. fıkrasında bildirim miktarı veya üzerindeki malların, üretildiği yerden veya girdiği gümrük kapısının bulunduğu yerden her ne sebeple olursa olsun sevkinden önce sisteme bildirilmesinin zorunlu olduğu, 10. fıkrasında ise; kendilerince üretilen henüz satışa konu olmamış malları, üretim yaptığı yerdeki toptancı haline veya sınai işletmeye ya da tasnifleme ve ambalajlama tesisine götüren üreticiler hakkında 9. fıkra hükmünün uygulanmayacağı, bu mallara ilişkin bildirimin malı teslim veya satın alan kişilerce yapılacağı hükme bağlanmıştır.
Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmeliğin 47. maddesinin 7. fıkrasında; “Cezalı hal rüsumundan, malları taşıyan nakliyeciler ya da depolayanlar, mal sahibiyle birlikte müteselsilen sorumludur. Bildirimde bulunulmayan malları taşıyanlara veya bunları depolayanlara ayrıca bu yönetmeliğin 48. maddesinin 1. fıkrasının c bendine göre cezai işlem uygulanır.” hükmü mevcuttur.
Somut olayda; davacı ... vekili Ankara Valiliği ... Heyeti Başkanlığının 01/12/2020 tarihli ve ... Karar sayılı kararı ile ...nca uygulanan 17/07/2020 tarihli Cezalı Hal Rüsumunun iptaline karar verildiğini, olayda yetki aşımının söz konusu olduğunu, ayrıca komisyoncuların bildirimci olup yapılan işlemde hukuka aykırılık bulunmadığını beyanla kararın iptaline karar verilmesini talep etmiş, davalı taraf davaya cevap vermemiştir.
Ankara Valiliği ... Heyeti Başkanlığının 18/04/2016 tarih ve ... Karar nolu dosya örneğinin celp ve incelenmesinden, ...'nin ...nca düzenlenen 17/07/2020 tarihli ve 6034 nolu Cezalı Hal Resum Rüsum Tutatağı İptali talebi incelendiği, malı gönderen üreticilerin de il dışına gönderilen ürünlerin bildiriminde sorumluluk taşıması nedeniyle belediyece uygulanmış olan cezai işlemin komisyoncu adına değil malı gönderen tarafına uygulanması gerektiğinden şikayetin kabulüne, cezalı işlemin iptaline karar verildiği, kararın ...na 11/12/2020 tarihinde tebliğ edildiği, talebin 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde 22/12/2020 tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır.
Bu düzenlemeler birlikte dikkate alındığında, ...nca 17.07.2020 tarihli Cezalı Hal Rüsumu Tutanağının Bursa İli, Nilüfer İlçesinde düzenlendiği, tutanağın düzenlendiği yer ve düzenleyici ile aleyhine tutanak düzenlenen tarafın sıfatı dikkate alındığında Ankara ... Heyeti yetki ve görev alanı dışında kaldığı anlaşılmıştır. Bu sebeplerle Ankara Valiliği ... Heyeti Başkanlığı'nın 01/12/2020 tarih ve ... Karar numaralı kararının iptali gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre;
1-Davanın KABULÜ İLE,
Ankara Valiliği ... Heyetinin 01/12/2020 tarihli, ... nolu kararının İPTALİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 59,30 TL nispi karar ve ilam harcından dava dosyasında peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile kalan 4,90 TL harcın davalıdan alınıp Hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan toplam 108,80-TL harç giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan 38,00-TL tebligat ve posta giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Dava sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına takdir edilen 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-HMK 333. maddesi gereğince mahkemece yatırılan avansın kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip iadesine, kararın iadesi yönünde başvurunun olmaması halinde arta kalan giderin iade edileceğinin yatıran tarafa meşruhatlı davetiye ile bildirilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda yapılan yargılama sonucunda oy birliği ile KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Başkan ...
(E-imzalıdır)
Üye ...
(E-imzalıdır)
Üye ...
(E-imzalıdır)
Katip ...
(E-imzalıdır)