T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/352 Esas - 2024/364
T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA VERİLEN
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/352
KARAR NO : 2024/364
...
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/05/2023
...
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 15/05/2023
...
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/05/2023
...
DAVA TARİHİ : 16/05/2023
KARAR TARİHİ : 06/06/2024
G. K.YAZILDIĞI TARİH : 06/07/2024
Mahkememizde görülen davaların yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl davada davacı vekili iddiasında özetle; Müvekkili... ... ve 5346 Sayılı Yenilenebilir.... Enerjisi Üretimi amaçlı Kullanımına ilişkin Kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca, rüzgar enerjisi ile elektrik üreten bir şirket olduğunu, “22.09.2010 tarih ve 27707 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan “... Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği” kapsamında Müvekkili Şirket'in, Harmanlık tesisi için yarışmaya katılarak, ...tesisi kurmaya hak kazandığını, Tesis için,... ile Yönetmeliğin 9. ve 10. maddeleri kapsamında 22.11.2011 tarihinde “...Katkı Payı Anlaşması” imzalandığını, Müvekkili ... sayılı üst yazı gönderildiğini, müvekkili şirket tarafından bu üst yazıya 27.01.2023 tarihinde cevap yazıldığını, hem düzenlenen faturaya ve miktarına, hem de ilgi üst yazıya açıkça itiraz ettiklerini, davalı tarafından düzenlenen faturanın, Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkındaki Kanunun 51. maddesine göre gecikme zammı uygulanacağı açıklaması ile yöneltildiğini, müvekkili şirketin gecikme zammı ile ilgili tartışmalara girmemek için faturanın tamamını "dava hakkı saklı kalmak kaydı" ihtirazı kayıtla şerh düşerek 03.02.2023 tarihinde fatura bedelinin tamamının ödendiğini, davalı tarafın... Katkı Payı Hesabını, Yönetmeliğin 6. madde d fıkrasına göre sunulan Teklif Mektubu kapsamında yaptığını, Yönetmeliğin bu maddesinin yarışmaya katılmayı düzenleyen bir madde olduğunu, tarafların daha sonra 22.11.2011 tarihinde açık ve tartışmasız iradeleri ile... katkı payı hesabı konusunda Yönetmeliğin 9 ve 10. maddesine göre hesap formülünün açıkça tartışmasız olarak belirlendiğini ve üzerinde anlaşma yapıldığını, yarışma yönetmeliği ve... Katkı Payı anlaşmasında yer alan hesaplama metoduna ilişkin açık hüküm karşısında teklif mektubunun dikkate alınmasının mümkün olmadığını, taraflar arasındaki... Katkı Payı Hesabına ilişkin formülü yine taraflar aralarında yaptıkları anlaşma ile belirlediklerini, davalı şirketin... Katkı Payı hesabını Yönetmeliğin 6. Madde d fıkrası kapsamında Teklif Mektubundaki fiyat ve hesaplama yöntemine göre yaptığını ve faturalandırdığını, davalı şirketin yapmış olduğu... Katkı Payı hesabının Yönetmeliğin... Katkı Payı formülü ve hesaplamasının düzenlendiği 9. Maddeye ve devamında 10 Madde kapsamında taraflarca yapılan... Katkı Payı Anlaşması hükümlerine açıkça aykırı ve yanlış olduğunu, taraflar arasında... Katkı Payı hesabında bağlayıcı olan formül ve bu anlaşma kapsamında taraflarca mutabık kalınan formül olduğunu, Yönetmeliğin 9. ve 10. Maddeleri kapsamında davalı tarafla yapılan... Katkı Payı anlaşması kapsamında düzenlenmesi ve ödenmesi gereken fatura ve miktarının 16.822.554,03 TL olması gerektiğini, dolayısı ile davalı tarafın 46.724.869,70 TL fazla miktarlı fatura düzenlediğini ve Müvekkili şirketten toplam 63.547.423,73 TL tahsil ettiğini beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 46.724.869,70 TL bedelin, fazla ödemenin yapıldığı temerrüt tarihi olan 03.02.2023 tarihinden itibaren uygulanacak en yüksek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilene karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davacı vekili iddiasında özetle; Asıl davadaki beyanlarını tekrarla, davalı tarafla yapılan... Katkı Payı Anlaşması kapsamında düzenlenmesi ve ödenmesi gereken fatura ve miktarının 149.411,09 TL olması gerektiğini, dolayısı ile davalı tarafın 414.990,99 TL fazla miktarlı fatura düzenlediğini ve müvekkil şirketten toplam 564.402.08 TL tahsil ettiğini beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 414.990,99 TL bedelin, fazla ödemenin yapıldığı temerrüt tarihi olan 03.02.2023 tarihinden itibaren uygulanacak en yüksek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davacı vekili iddiasında özetle; Asıl davadaki beyanlarını tekrarla, davalı tarafla yapılan... Katkı Payı anlaşması kapsamında düzenlenmesi ve ödenmesi gereken fatura ve miktarının 13.916.707,36 TL olması gerektiğini, dolayısı ile davalı tarafın 38.653.810,47 TL fazla miktarlı fatura düzenlediğini ve müvekkil şirketten toplam 52.570.517,83TL tahsil ettiğini beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 38.653.810,47 TL bedelin fazla ödemenin yapıldığı temerrüt tarihi olan 03.02.2023 tarihinden itibaren uygulanacak en yüksek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davacı vekili iddiasında özetle; Asıl davadaki beyanlarını tekrarla, ödenmesi gereken fatura ve miktarının 10.735.331,85 TL olması gerektiğini, dolayısı ile davalı tarafın 29.817.504,37 TL fazla miktarlı fatura düzenlediğini ve müvekkili şirketten toplam 40.552.836,22 TL tahsil ettiğini, beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 29.817.504,37 TL bedelin fazla ödemenin yapıldığı temerrüt tarihi olan 03.02.2023 tarihinden itibaren uygulanacak en yüksek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili asıl ve birleşen dosyalarda savunmasında özetle; Yargı yolu itirazlarının olduğunu, İdari sözleşmelerden kaynaklanan iptal ve tam yargı davalarının görüm ve çözümünde İdari yargı yerinin görevli olduğunu, somut uyuşmazlığın, dava konusu faturanın idari sözleşme niteliğinde olduğu açık olan... Katkı payı anlaşmasının ilgili hükümleri uyarınca tesis edildiği anlaşıldığından, 2576 ve 2577 sayılı Kanunların hükümleri uyarınca idari sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkların görüm ve çözümünün İdari yargı mercileri tarafından gerçekleştirilmesi gerektiğinden davanın yargı yolu itirazları gözetilerek görev yönünden reddi gerektiğini, davaların süresinde açılıp açılmadığı göz önüne alınarak, süresinde açılmamış ise zamanaşımına uğradığı da gözetilerek davanın bu yönden reddinin gerektiğini, (Mülga) 4628 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 3. Maddesinin 5. Fıkrasında yer alan; "Rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış veya yapılacak olan lisans başvuruları kapsamında, bu Kanun ile 5627 sayılı ... Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak teknik değerlendirme ve ardından Kurum tarafından yapılacak değerlendirme sonucunda lisans almak için gerekli koşulları sağlayan başvuru sahipleri belirlenir. Yapılan belirleme sonucunda da aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun bulunması durumunda, bu başvurular Kurum tarafından ... Şirketine gönderilir.... tarafından bu durumda olan başvurular arasından sisteme bağlanacak olanı belirlemek için yarışma yapılır. Yapılan yarışmada. ... Şirketine işletmeye girdikten sonra yönetmelikle belirlenecek bir süre boyunca üretilecek kWh başına ödenecek en yüksek katkı payını teklif ve taahhüt eden başvuru sahibi belirlenerek yarışma sonuçları Kuruma gönderilir. Lisans verilmesine ilişkin tüm hak ve yetkiler Kurula aittir. Katkı payı gelirleri ...tarafından münhasıran sisteme bağlanacak üretim tesisleri için gerekli iletim yatırımlarının finansmanında kullanılır. Yarışmaya ve yarışma sonunda belirlenen katkı payının ödenmesine ilişkin usul ve esaslar ... tarafından hazırlanacak ve Kurum tarafından onaylanacak yönetmelikle düzenlenir." hükmü doğrultusunda. ... tarafından onaylanan, "Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği"nin 22.09.2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olduğunu, davacı şirketin davaya konu tesisler için 2011 yılında yapılan yarışmalara katılmış ve bu yarışmalar sonucunda iletim sistemine bağlantı hakkı kazanmış olduğunu,yarışma sonrasında davacı ile müvekkili ... arasında, davacı şirkete ait üretim tesislerinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca müvekkil ..'a ödemeyi taahhüt ettiği Rüzgar Enerjisine Dayalı ... (.. Katkı Payı bedelinin ödenmesi konulu "...Katkı Payı Anlaşması" akdedilmiş ve davacı şirketin .... projeleri için lisans alarak faaliyetlerine başlamış olduğunu, 2011 yılında yapılan yarışmalara katılarak davaya konu edilen faturaların kesildiği tesislerden; Karacabey TM' nin 154 kV barasından sisteme bağlantı hakkı kazanan Harmanlık... Projesi için söz konusu yarışmalarda davacı ... no.lu ve 63.547.423,73 TL bedelli fatura örneği ile Taahhütnamenin, - Tire TM' nin 154 kV barasından sisteme bağlantı hakkı kazanan Fuat... Projesi için söz konusu yarışmalarda davacı .... tarafından sunulan Teklif Mektubu , bahse konu tesis için imzalanmış olan 30.12.2011 tarihli... Katkı Payı Anlaşması 19.01.2023 tarihli, ... no.lu ve 564.402,08 TL bedelli fatura örneği ile Taahhütnamenin, - Karaman TM'nin 154 kV barasından sisteme bağlantı hakkı kazanan Mut... Projesi için söz konusu yarışmalarda davacı ...no.lu ve 52.570.517,08 TL bedelli fatura örneği ile Taahhütnamenin, - Çan Havza TM-1'in 154 kV barasından sisteme bağlantı hakkı kazanan Koru... Projesi için söz konusu yarışmalarda davacı .... Tarafından sunulan Teklif Mektubu , bahse konu tesis için imzalanmış olan 30.12.2011 tarihli... Katkı Payı Anlaşması 19.01.2023 tarihli, ... no.lu ve 40.552.836,22 TL bedelli fatura örneği ile Taahhütnamenin, dilekçeleri eklerinde sunulmakta olduğunu, Davacı şirket tarafından... yarışmalarına teklif verilmesi sırasında imzalanarak Teşekküllerine sunulan Teklif Mektubu Formlarında -Harmanlık... için ;"İdarenizce 19.08.2011 tarihinde. Harmanlık... Projesi (Fuat... Projesi , Mut... Projesi , Koru... Projesi) için, üretilen kilowatsaat (kWh) başına... Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş olup, bütün şartlarıyla kabul edilmiştir. Harmanlık... projesinde yıllık üretilecek net elektrik enerjisi için kilowatsaat (kWh) başına 4,62 kuruş , -Fuat... için ;"İdarenizce 28.06.2011 tarihinde. Fuat... Projesi Mut... Projesi , Koru... Projesi) için, üretilen kilowatsaat (KWh) başına... Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş olup, bütün şartlarıyla kabul edilmiştir. Fuat... projesinde yıllık üretilecek net elektrik enerjisi için kilowatsaat (KWh) başına 0,07 kuruş , -Mut... için ;"İdarenizce 12.09.2011 tarihinde. Mut... Projesi , Koru... Projesi) için, üretilen kilowatsaat (KWh) başına... Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş olup, bütün şartlarıyla kabul edilmiştir. Mut... projesinde yıllık üretilecek net elektrik enerjisi için kilowatsaat (KWh) başına 5,08 kuruş, -Koru... için ;"İdarenizce 14.04.2011 tarihinde Koru... Projesi için, üretilen kilowatsaat (KWh) başına... Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş ve bütün şartlarıyla kabul edildiğini, Koru... projesinde yıllık üretilecek net elektrik enerjisi için kilowatsaat (KWh) başına 3,43 kuruş, teklifi ile .... tarafından, yıllık net elektrik enerjisi üretimimizin çarpılmasıyla bulunacak Toplam... Katkı Payı tutarını, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) tarafından Ocak ayında açıklanan yıllık Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) oranında güncelleştirerek takip eden yılın Ocak ayı sonuna kadar, tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca ....'a ödemeyi kabul ve taahhüt eder şeklinde olan ve davacı şirketin özgür iradesi ile vermiş olduğu taahhüt doğrultusunda, sunulan teklif mektupları içeriğinden de anlaşılacağı üzere, davacı şirket tarafından, toplam... katkı payı tutarının, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından Ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncelleştirilerek (kümülatif) Teşekküllerine ödeneceğinin çekincesiz şekilde kabul ve taahhüt edilmiş olduğunu, davaya konu tesislerin 22.09.2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan mülga Yönetmelik hükümlerine tabi olup, yarışma tarihinde yürürlükte olan, “Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına ilişkin Yarışma Yönetmeliği'nin 9. Maddesinde de müvekkiline 20 yıl boyunca ödenecek olan katkı payının tutarının yıllar içerisinde değer kaybını önlemek adına, fiyatların genel düzeyindeki değişim oranının ölçüsü olarak kullanılan ve perakende fiyat değişimleri gösteren, objektif bir veri niteliğindeki tüketici fiyatları endeksinin (TÜFE) formülasyonda yer almakta olduğunu, davacı tarafından, "...katkı payı hesaplamasına ilişkin teklif mektubu ile... katkı payı sözleşmesi hükümlerinin çeliştiği ve sözleşme ve yönetmeliğe aykırı hesaplama yapıldığı" ileri sürülmüş ise de, bu iddia ve yorumun hukuka aykırı olduğunu, Teşekküllerince gerçekleştirilen... kapasite tahsis yarışmalarına ilişkin tüm hususların, "Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği" çerçevesinde belirlenmekte olduğunu, Hal böyle iken, sürecin mevzuatsal dayanağı olan Yönetmelik, ekleri ve içeriği birbirinden ayrı değerlendirilerek, aralarında hiyerarşik bir ilişki kurmak suretiyle teklif mektubunun yok sayılmasının, hukuka uygun bir yaklaşım olmadığını, Yönetmeliğin, taahhütname, teklif mektubu formu ve... katkı payı anlaşmasından oluşan ekleri ile bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini, Davacı tarafın iddiasında, bu eklerin bir Yönetmeliğin bütünlüğü içerisinde yer aldıkları ve aynı tarihte yayımlandıkları göz ardı edilerek, teklifin sunulmasından sonra, davanın taraflarınca farklı hükümler içeren bir sözleşme düzenlenmiş gibi değerlendirmeler yapılmasının kabulünün mümkün olmadığını,zira Yönetmeliğin ekinde basılı olarak yer alan katkı payı anlaşmasının imzalanmasının Yönetmelik gereği zorunlu olup, müvekkili Teşekkül veya davacı şirketin söz konusu anlaşma üzerinde oynama yapma imkânı bulunmadığını, Yönetmeliğin "...katkı payı anlaşması" başlıklı 10. Maddesinde ise: "(7) Lisans verilmesi ... tarafından uygun bulunan şirket ile ... tarafından lisans verilmesi uygun bulunan davacı şirket ile müvekkili arasında, Yönetmelik eki... katkı payı anlaşmasının imzalanmış olduğunu, Yönetmeliğin 6. Maddesi uyarınca, yarışma sırasında sunmuş olduğu bu teklifin tüm şartları ile birlikte, davacı şirket için bağlayıcı olduğunu, yarışmaya katılan diğer isteklilerin de fiyat tekliflerini, teklif mektubundaki şartlar altında verdikleri göz önüne alındığında, davacının teklifinde yer alan hesap şekli ile bağlı olmadığının kabulünün, diğer istekli firmalar bakımından haksız rekabet teşkil edeceğini ve yarışmanın sonucuna dahi etki edebilecek, hakkaniyete aykırı sonuçlar doğuracağını, Davacı tarafından sunulan ve yarışmaların asli unsuru olan teklif mektuplarında, toplam... katkı payı tutarının, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar .... tarafından Ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranın güncellenerek Teşekküllerine ödenmesinin kabul ve taahhüt edilmiş olduğunu, Yönetmelik ve anlaşmanın ilgili maddelerindeki formülde de bir çarpan olarak yer alan ...'nin, dava konusu anlaşmanın yıllara yayılan bir anlaşma olması nedeniyle, verilen teklif rakamının yıllar içinde yaşanan ekonomik değişimler karşısında güncellenmesi için öngörüldüğünün açık olduğunu, Anılan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, katkı payı ödemelerinin tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten sonraki ilk Ocak ayı itibariyle başlamakta, ödemeye esas olarak tek bir üretim yılı dikkate alınmakta, ancak teklif mektubu çerçevesinde ödemeye esas toplam tutarın belirlenmesinde kullanılan katkı payı teklifinin, teklif tarihinden itbaren geçen süre dikkate alınarak kümülatif olarak... oranında güncellenmekte olduğunu, Buna göre, Yönetmeliğin ekleriyle birlikte bir bütün olarak değerlendirilmesi halinde, hesap şekli bakımından farklı bir düzenleme yahut çelişki bulunmadığının, birbirini tamamlayıcı nitelikte hükümlere yer verildiğinin ortaya çıkmakta olduğunu, Dolayısıyla, ...katkı payı hesabına ilişkin olarak, Yönetmelik ve taahhütname, teklif mektubu formu, ...katkı payı anlaşmasından oluşan eklerin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğinişaynı Yönetmeliğin aynı tarihte yayımlanan parçaları arasında, uygulanma ve yaptırım gücü bakımından bir karşılaştırma yapılarak, teklif mektubunun hesaplamada göz önüne alınmamasının hukuka aykırı olduğunu,Yönetmelik, teklif mektubu ve anlaşma hükümleri arasında çelişen değil, birbirini tamamlayıcı düzenlemelerin yer almakta olduğunu, Teşekküllerince dava konusu fatura bedellerinin, yalnızca anlaşma ve Yönetmeliğin 9. Maddesi dikkate alınarak değil, eki teklif mektubu da dahil olmak üzere, Yönetmeliğin tüm ekleri ve içeriği bir bütün halinde değerlendirilerek hesaplanmış olduğunu,söz konusu katkı payının Yönetmelik gereği bu şekilde hesaplanmasının aynı zamanda bir zaruret arz etmekte olduğunu, Yönetmeliğe uygun şekilde yapılan hesaplama ile düzenlenen dava konusu... katkı payı faturasında, hukuka aykırılık bulunmamakta olduğunu, Yarışma Yönetmeliği çerçevesinde yapılan yarışmalarda kapasite kazanan...'ler tarafından, tesislerin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere 20 yıl boyunca ....'a ödeme yapılması ve ödenecek bedelin değer kaybına uğramaması adına da yarışma sırasında verilen teklif bedelinin her yıl ... oranında güncellenerek artırılmasının öngörülmüş olduğunu, bu kapsamda, yarışmayı kazanan (bağlantı kapasitesi tahsis edilen) ....ler ile Teşekkülleri arasında Yarışma Yönetmeliği çerçevesinde imzalanan... Katkı Payı Anlaşması ile bu ödemelerin taahhüt altına alınmış olduğunu, davaya cevap dilekçeleri içeriğinde ve ekinde sundukları emsal kararların, beyanları doğrultusunda oldukça isabetli olup, yarışma tekniğine ve mantığına, hakkaniyete ve hukuka uygun olduklarını,dolayısıyla, müvekkil Teşekkülce... katkı payı tutarının. Yarışma Yönetmeliği ve bu Yönetmeliğin (aynı tarihte yayımlanan) ekleri, teklif mektubu formu ve... katkı payı anlaşması hükümleri bir bütün halinde değerlendirilerek hesaplanmasının konuya ilişkin mevzuatın gereği olduğunu, Teşekküllerince düzenlenen dava konusu... katkı payı faturasının hukuka aykırılığı bulunmadığının ortada olduğunu beyanla, davaların öncelikle görev ve zamanaşımı yönünden usulden reddine, aksi halde davaların esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Tarafların dayandıkları tüm deliller getirtilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Yargılamanın devamında, davalı vekilinin idari yargı bakımından olumlu görev uyuşmazlığı çıkarılması istemli başvurusu ve bu yönde, yargısal denetimin idari yargıda yapılması gerektiği görüşüyle ...talebi üzerine; ... Mahkemesi ... Karar sayılı 04/03/2024 tarihli ilamıyla özetle "...Anlaşmada tarafların karşılıklı yükümlülüklerinin bulunduğu, tarafların bununla bağlı olduğu, uyuşmazlığın anlaşma öncesindeki yarışma ihalesi sürecine ilişkin olmadığı gözetildiğinde, anlaşma hükümleri çerçevesinde özel hukuk sözleşmesi niteliğindeki... katkı payı anlaşmasında düzenlenen... katkı payı bedelinden kaynaklı davanın adli yargı yerinde görülmesi gerektiği..." gerekçesiyle davanın çözümünde Adli Yargının görevli olduğuna dair karar verildiği görülmüştür.
Yukarıda değinilen Uyuşmazlık Mahkemesi ilamı çerçevesinde, uyuşmazlığın adli yargı yoluna tabi olduğu ve ticaret mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmakla uyuşmazlığın esası incelenmiştir.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, dosya kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Elektrik Mühendisi, Mali Müşavir ve Nitelikli Hesaplama Bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinin 25.01.2024 tarihli raporunda özetle; "Dava konusu katkı payı yönünden; Yönetmelik hükümlerinde yer alan ve davacı ile davalı
arasında imzalanan Sözleşmelerde benimsenen hesaplama yöntemi ile davacının Teklif
Mektuplarında yer alan hesaplama yöntemi arasında çelişki bulunduğunu, davacının Teklif Formu ve... Katkı Payı Anlaşmalarının birlikte incelenmesinde, davacının teklif mektuplarının verildiği 2011 yılındaki yarışmaları kazanarak sözleşmeleri imzaladığı, teklif mektuplarında belirlenen formüle göre katkı payı hesaplaması yapılması yarışma mantığına uygun olup, davacı şirketin taahhüt ettiği teklif değerlerinin, 2012'den itibaren TÜFE oranında güncellenmesinin... Katkı Payı AnlaĢması hükümlerine uygun olduğunun düşünülmesi halinde, davacı tarafından ödenmesi gereken katkı paylarının, taraflar arasındaki Sözleşmelerin 3. Maddesi ve yürürlükteki Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrası uyarınca (Toplam... Katkı Payı Tutarı =
...) formülüne göre ve ... Güncellenmesinin Sözleşme tarihi ve teklif yılı esas alınmak
suretiyle hesaplanması gerekeceğinden; davalı ... tarafından yapılan hesaplamalarda ve düzenlenen faturada herhangi bir yanlışlığın bulunmadığı, ancak Sayın Mahkemece davacının Teklif Mektupları ile bağlı olmadığının ve EPDK
tarafından onaylanan Yarışma Yönetmeliğe göre hazırlanan... Katkı Payı Anlaşmasında yer alan birim fiyatın 20 yıl sabit olduğu ve ilgili yıl katkı payı hesaplamasında sadece o yılın ... endeksine
göre güncelleme yapılması gerektiğinin kabulü halinde ise; dava konusu edilen;
a) Asıl dava konusu ; 19.01.2023 tarihli ve ... sayılı fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın;
63.547.423,73 TL - 16.822.563,98 TL = 46.724.859,75 TL,
b) Birleşen ... E.sayılı dava konusu ; 19.01.2023 tarihli ve ... sayılı
fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın; 564.402,08TL - 149.411,09 TL = 414.990,99 TL,
c)Birleşen ... E.sayılı dava konusu ; 19.01.2023 tarihli ve ... sayılı
fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın;
52.570.517,83 TL - 13.916.707,36 TL = 38.653.810,47 TL,
d)Birleşen ... E.sayılı dava konusu; 19.01.2023 tarihli ve ... sayılı
fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın; 40.552.836,22 TL - 10.735.331,84 TL = 29.817.504,38 TL olarak hesaplandığı" belirtilmiştir.
Somut olayda, tarafların iddia ve savunmaları ile dosyaya sunulan deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davalar; taraflar arasındaki... Katkı Payı Anlaşması kapsamında davacı şirketten... katkı payı olarak fazla tahsil edildiği ileri sürülen bedelin iadesi istemine ilişkindir.
Görüleceği üzere katkı payı tutarı/hesabı bakımından, davacı tarafın davalıya verdiği teklif mektubundaki hesaplama esasları ile taraflar arasındaki sözleşmede düzenlenen hesaplama esaslarının farklı olduğu, teklif mektubundan sonra taraflar arasında imzalanan... Katkı Payı Anlaşması'nın 3. maddesinde belirtilen hesaplama esasının Yönetmeliğin 9. Maddesi ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır. Bu doğrultuda Yönetmelik ve Katkı Payı Anlaşması hükümlerine göre katkı payı hesabında sadece faturaya konu döneme ait yıllık TÜFE oranının kullanılması öngörülmüş iken, teklif mektubunda ise teklif tarihinden itibaren TÜFE oranlarında güncelleme yapılması gerektiği görülmektedir. Taraflar arasındaki ihtilafın işbu noktada, ödenmesi gereken... katkı payı hesabının teklif mektubuna göre mi yoksa sözleşmede yer alan formüle göre mi hesaplanması gerektiği hususunda toplandığı anlaşılmaktadır.
Davacı tarafça teklif mektubunun sunulmasından sonra, taraflar arasında... Katkı Payı Anlaşması imzalanmış olup, sözleşmede... Katkı Payının hesabı, teklif mektubundaki hesaplamadan farklı olarak düzenlenmiştir. Taraflarca imzalanan sözleşmenin... Katkı Payının hesap şekli ile ilgili formül, Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Başvurulara ilişkin Yarışma Yönetmeliğinin 9. maddesine uygun şekilde kaleme alınmıştır. Davalı tarafça... Katkı Payının hesabı ile ilgili teklif mektubundaki ibarelerin aynen sözleşmeye geçirilmesi mümkünken, farklı bir hesap şeklini içeren sözleşme imzalanmıştır. Her ikisi de tacir olan tarafların, serbest iradeleriyle imzalamış oldukları anlaşma hükümleri ile bağlı oldukları açıktır. Taraflar arasındaki anlaşmada, davacının sunduğu teklif mektubuna, sadece 3. maddede, toplam... Katkı Payı tutarının hesaplanması ile ilgili kr* E* TÜFE formülünde, kr değerinin açıklanması sırasında yer verilmiştir.
Nitekim Mahkememizce benzer bir uyuşmazlığın sonucunda verilen kararın, istinaf edilmesi üzerine ... Karar sayılı 12.02.2020 Tarihi ilamında özetle "...Taraflar arasındaki sözleşme hükmü açık olup, herhangi bir şekilde yoruma ihtiyaç gerektirmemektedir. Buna göre ilk derece mahkemesince, davacı tarafça sözleşmenin imzalanmasından önce sunulan teklif mektubunun, farklı bir hesap şekli içeren sözleşmenin imzalanmasından sonra hesap şekli yönünden hükümsüz kaldığı, serbest iradesiyle imzalamış olduğu sözleşmenin davalı yönünden de bağlayıcı olacağı, ...Katkı Payı ile ilgili faturaların sözleşme hükümlerine göre hesaplanması gerektiği belirtilerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, icap niteliğindeki teklif mektubu esas alınarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır...." şeklindeki açıklamasıyla konuya ilişkin olarak... Katkı Payı ile ilgili faturaların sözleşme hükümlerine göre hesaplanması gerektiğini vurgulamıştır. Anılı istinaf ilamının, temyiz edilmesi sonucunda ... Karar sayılı ilamı ile ONANMASI sonucunda kesinleştiği görülmüştür. (Benzer uyuşmazlıklarda... katkı payının, teklif mektubuna göre değil, sözleşme hükümlerine göre hesaplanması gerektiği hususunda aynı yönde; .... sayılı onama ilamları; yine ... Sayılı ilamları incelenebilir.)
Yapılan açıklamalar ve değinilen içtihatlar kapsamında; 25/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre yapılan alternatif hesaplama hükme esas alınarak bu doğrultuda asıl davada 19.01.2023 tarihli ve ...sayılı fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın;
63.547.423,73 TL - 16.822.563,98 TL = 46.724.859,75 TL, birleşen 2023/353 E.sayılı davada, 19.01.2023 tarihli ve... sayılı
fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın; 564.402,08TL - 149.411,09 TL = 414.990,99 TL, birleşen ...E.sayılı davada, 19.01.2023 tarihli ve ...
fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın;
52.570.517,83 TL - 13.916.707,36 TL = 38.653.810,47 TL, birleşen ... E.sayılı davada, 19.01.2023 tarihli ve ...sayılı
fatura karşılığında 03.02.2023 tarihinde davacının ihtirazı kayıtla fazladan ödediği miktarın; 40.552.836,22 TL - 10.735.331,84 TL = 29.817.504,38 TL olduğu anlaşılmakla, fazla ödenen bu miktarların, ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre;
1-ASIL DAVADA;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
46.724.859,75 TL'nin ödeme tarihi olan 03/02/2023 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
a)Kabul edilen 46.724.859,75 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 3.191.775,17 TL karar ve ilam harcından 797.943,97 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 2.393.831,20 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b)Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 797.943,97 TL peşin harç olmak üzere toplam 798.123,87 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)Davacının karşıladığı 803,75 TL tebligat gideri, 10.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.803,75 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 10.803,75 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 46.724.859,75 TL üzerinden takdir edilen 771.248,60 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 9,95 TL üzerinden takdir edilen 9,95 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
f)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
2-BİRLEŞEN... ESAS SAYILI DOSYASINDA;
Davanın KABULÜ ile; 414.990,99 TL'nin ödeme tarihi olan 03/02/2023 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
a)Kabul edilen 414.990,99 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 28.348,03 TL karar ve ilam harcından 7.087,01 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 21.261,02 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b)Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 7.087,01 TL peşin harç olmak üzere toplam 7.266,91 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 414.990,99 TL üzerinden takdir edilen 64.098,74 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-... ESAS SAYILI DOSYASINDA;
Davanın KABULÜ ile; 38.653.810,47 TL'nin ödeme tarihi olan 03/02/2023 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
a)Kabul edilen 38.653.810,47 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 2.640.441,79 TL karar ve ilam harcından 660.110,45 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 1.980.331,34 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b)Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 660.110,45 TL peşin harç olmak üzere toplam 660.290,35 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
d)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 38.653.810,47 TL üzerinden takdir edilen 690.538,10 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
... ESAS SAYILI DOSYASINDA;
Davanın KABULÜ ile; 29.817.504,37 TL'nin ödeme tarihi olan 03/02/2023 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
a)Kabul edilen 29.817.504,37 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 2.036.833,72 TL karar ve ilam harcından 509.208,44 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 1.527.625,28 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b)Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 509.208,44 TL peşin harç olmak üzere toplam 509.388,34 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
d)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 29.817.504,37 TL üzerinden takdir edilen 602.175,04 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e)Karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ...nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
...