T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/479 Esas - 2024/367
T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA
... GEREKÇELİ KARAR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/479 Esas
KARAR NO : 2024/367
DAVA : Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 08/07/2023
KARAR TARİHİ : 07/06/2024
G.K. YAZILDIĞI TARİH : 13/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
... ili Keçiören ilçesinde 01.02.2023 tarihinde davacı ...yönetimindeki ... plaka sayılı Renault marka araç ile , davalı ... A.Ş e ZMMS sigortalı diğer davalı ... yönetimindeki ...
plakalı Fiat marka araç arasında, meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkili tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru sonucunda 31.03.2023 tarihinde davalı
sigorta şirketi tarafından 32.968,28 TL tutarında değer kaybı ödemesi yapılmış olduğunu ancak yapılan değer kaybı hesaplamasının formülüne göre yapılmış olması
nedeniyle reel değer kaybı hesabının yapılarak açılan dava ile bakiye değer kaybı ödemesinin
yapılmasının gerektiği belirtilerek araçta oluşan değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte şimdilik 100 TL'sinin davalı sigorta şirketten tazminine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; 06 AT4570 plakalı aracın, müvekkil Şirkette 29/07/2022 - 29/07/2023 tarihleri arasında geçerli, 510507123/0 numaralı, ZMMS (Trafik Sigortası) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkil Şirketin bu poliçeden doğan sorumluluğu, teminat limiti ile sınırlı olduğunu, dava konusu trafik kazası nedeniyle davacıya ait araç için: 31/03/2023 tarihinde, davacı vekili... ... 'a 32.968,28-TL tutarında değer kaybı ödemesi, 27/04/2023 tarihinde, ...SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'ne rücuen 41.191,66-TL tutarında hasar ödemesi olmak üzere; Müvekkil şirket tarafından toplamda 74.159,94-TL ödeme yapılmış olduğunu belirterek davanın reddine, davanın sigortalı ... ... 'ye ihbarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER:
Bilirkişi Raporu
Kaza Tespit Tutanağı,
Araç ekspertiz raporu
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle, karşı aracın ZMMS(trafik sigortası) sigortacısına yöneltilen bakiye değer kaybı alacağı davası olduğu anlaşılmıştır.
Dosyanın tetkikinde; Davacı vekilince açılan dava ile, davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan 06 AT 4570 plakalı aracın 01.02.2023 tarihinde Keçiören/ ...'da kazaya karıştığını, kazada davalının sigortalısının %100 kusurlu bulunduğunu, kaza neticesinde davacıya ait aracın değer kaybına uğradığını, davalı tarafça kendilerine 31.03.2023 tarihinde 32.968,28 TL ödeme yapıldığını ancak yapılan ödemenin zararı karşılamadığını ileri sürerek , şimdilik 10,00 TL değer kaybı bedelinin tahsili amacıyla eldeki davanın açıldığı, Cevap dilekçesi içeriklerine göre; Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; kazanın meydana gelmesindeki tarafların kusur durumu, oluştuğu ileri sürülen değer kaybı miktarı, davalı sigorta şirketi tarafından davacıya yapılan ödemelerin mahiyeti, ödeme tarihinde zararı karşılayıp karşılamadığı, bakiye zararın bulunup bulunmadığı, buna göre tazminatın varlığı ve miktarına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce aldırılan 04/12/2023 tarihli kusur bilirkişi raporunun sonuç bölümünde özetle ;
096BDL9GA plakalı RENAULT marka özel aracın maliki ve sürücüsü olan davacı ...; dava konusu ve dava dışı çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda Tamamen Kusursuz Olduğu, Davalı TÜRKİYE sigorta Aş ile olay tarihinde zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ...plakalı FİAT marka kamyonetin dava dışı sürücüsü ...; dava konusu davacının ve dava dışı kendi aracında meydana gelen maddi hasara ilişkin trafik kazasının oluşumunda Tamamen 36 100 ( YÜZDE-YÜZ |) Oranında Kusurlu Olduğuna ilişkin Değerlendirmede bulunulmuştur.
Mahkememizce aldırılan 30/01/2024 tarihli Makine Mühendisi bilirkişi raporunun sonuç bölümünde özetle ;
Davacı yan vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde davadaki talebinin 2017 model, Renault- Clio marka özel araçta bu kazaya bağlı meydana gelen değer kaybının yapılan 32.968,28 TL dışındaki bakiyesini talep etmekte olduğu görülmüştür. Davacının 24.3.2023 tarihinde Davalı sigorta Şirketine mail ile başvurarak kazaya bağlı aracında meydana gelen 150.000 TL değer kaybı bedeli talep etmiş olduğu, . Davalı sigorta Şirketi tarafından görevle hazırlanmış 15.3.2023 tarih, 16297732 SBM nolu hasar eksper raporunda aracın kaza tarihinde 65896 km. de olduğu ve piyasa bedelinin 425.000 TL olduğunun belirtildiği, araçta 36.783,62 TL onarım kaporta ve boya işleri yapıldığı, Aracın ruhsat bilgilerine göre 23.5.2018 tarihinde trafiğe çıktığı, davacı tarafından 16.06.2020 tarihinde tescilinin yapıldığı, aracın kaza tarihinde 6 yaşında olduğu ve aracın kaza tarihi kasko 2023/Şubat değer listesine göre 122/1132 kod ile değerinin 470.249 TL olduğu SBM tramer kaydı bilgilerine göre aracın bu kaza öncesinde Davacı mülkiyetinde değilken 2019 yılında | adet 1075 TL tutarlı tramer /hasar kaydı bulunduğu, Dosyanın incelenmesi ile tespit edilmiştir.
01.02.2023 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ... plakalı RENAULT- Clio marka Icon-1.5 DCI 110-EDC 90 versiyonu 2017 model araçta hasar meydana gelmiş ve aracın 2.El piyasasında gerçek bir zarar olarak kabul edilen bir düşme meydana gelmiştir. (Yargıtay 17. HD 05.4.2010 tarih, 2009/9892-€ ve 2010/3124-K sayılı içtihadı) Davalı Sigorta Şirketi, Davacı'nın aracı ile kaza yaparak bu aracın hasarlanmasına neden olan sigortalı aracın ZMMS Şirketidir. ZMM Sigorta Şirketi, zarar gören araçta meydana gelen reel (gerçek) zarardan sigortalının kusuru oranında ve poliçe limiti dahilinde sorumludur. (Yargıtay 17.HD, 2013/12905-E ve 2013/12891 Karar sayılı içtihadı) Yargıtay 17. Hukuk Dairesine ait 26.6.2015 tarih, E.2015/16953, K.2018/8950 sayılı ilam'da da belirtildiği gibi, “Değer kaybının, aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa değeri ile aracın kazadan sonra onarılmış haliyle piyasa değeri arasında oluşan farktan ibaret olduğu”, buna göre aracın modeli, markası, özellikleri, dava konusu kaza nedeniyle aldığı hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, geçmiş kaza kayıtları hep birlikte değerlendirilerek aracın kaza önc ile, kazadaki hasarı tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının hesaplanması için internet ve RENAULT yetkili servisleri 2.El departmanı nezdinde (ARY Otomotiv-0216-3126200, TAN Oto-0312-3973838) bir araştırma yapılmıştır. Bu araç için kaza tarihi itibariyle 2. El hasarsız, yakın km.lerde ve emsal bir. özel aracın ortalama fiyatının 450.000.00-470.000.00 TL bandında olduğu, Aracın kaza tarihinde Hasarsız haldeki ağırlıklı ortalama 2.El değerinin 460.000.00 TL olabileceği tespiti, Kaza yapmış bir aracın hasarı onarıldıktan sonra 2.El piyasa rayiç değeri, piyasadaki hareketlilik ve 2. El araç talep durumu, yabancı para kurları, araç üzerindeki mevcut aksesuar ve ekipmanlar, onarımın yapıldığı servisin niteliği, kazadaki hasarın niteliği ve söz konusu kaza nedeniyle yukarıda belirtilen parçalarında oluşan ve onarılan hasarın etkileri dikkate alınarak ve yukarıdaki yetkili servislerden ve ... ... ... araç tamir piyasasından da, (Oto Robot Servis Hizmetleri-2781925 bilgi alınarak belirlenmeye çalışılmıştır. Buna göre; aynı aracın onarım sonrası 2.El serbest piyasa satış fiyatı olarak 410.000.00- 440.000.00 TL fiyat aralığı belirlenmiş, aracın ortalama 425.000.00 TL'ye alım satımının yapılabileceği belirlenmiştir. Mülkiyeti Davacı ...'e ait ... — plakalı 2017 model RENAULT marka Clio tipi 1.5 versiyonu araç ile, davalı TÜRKİYE Sigorta ile ZMMS poliçeli, kaza anında ... yönetimindeki 06 AT 4570 plakalı FIAT marka aracın 01.02.20232 tarihinde yaptığı kaza nedeniyle, ... plakalı aracın hasarsız ve hasar onarımı yapıldıktan sonraki değeri arasında; 460.000.00 — 425.000.00— 35.000.00 TL'lık bir Değer Kaybı (reel kayıp) oluşacağı, Davalı sigorta şirketinde yapılmış olan 32.968,28 TL Değer kaybı ödemesinin muhsubu ile bakiye Değer Kaybı tazminatının; 35.000.00 — 32.968,28 — 2.031,72 TL olacağı, yönündeki görüş ve kanaatimi bildirir raporumu Sayın Mahkemenin takdirine Saygılarımla arz ederim.Şeklinde değerlendirmede bulunulduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce aldırılan 04/05/20204 tarihli Makine Mühendisi bilirkişi ek raporunun sonuç bölümünde özetle ; Değer kaybı; kaza tarihi itibariyle, bir aracın -tüm parametreler sabitken- aracın kaza öncesi hasarsız 2. El alım/satım fiyatı ile, aynı aracın onarıldıktan sonra aynı pazarda alıcı bulabildiği alım/satım fiyatı arasındaki reel fark” tır. Bu nedenle; bir aracın kaza öncesi tramer kaydı olmasının, raporda bu hususa da dikkat edilerek tespit edilen kaza öncesi 2. El fiyatını düşüreceği, ancak bu kaza hasarının onarılması sonrası bulunacak 2. El değerinin de buna bağlı olarak düşecek olması nedeniyle, aradaki reel farkı olan değer kaybının aynı miktarda olacağı, bu nedenle kök raporda hesaplanmış değer kaybı tutarında herhangi bir değişiklik oluşmayacağı, Tüm bu değerlendirme, açıklama ve bilgiler ışığında kök rapora yapılan itirazların, yukarıda maddeler halinde değerlendirilmiş ve cevaplanmış olması ve dava dosyasına taraflarca yeni bir bilgi ve belge konulmamış olduğundan, değer kaybı hesabında değişikliğe gidilmesine gerek olmadığı, yönündeki görüş ve kanaatimi bildirir raporumu Sayın Mahkemenin takdirine Saygılarımla arz ederim. Şeklinde değerlendirmede bulunulduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından 08/05/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile özetle ,Gelen bilirkişi raporu doğrultusunda 100 TL talep ettiğimiz değer kaybı alacağını 1.931,72 TL arttırarak 2.031,72 TL olarak ıslah etmekteyiz. Şeklinde ıslah beyanında bulunulduğu ıslah dilekçesi sunulduğu ve ıslah harcının yatırıldığı ve karşı tarafa tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
2918 sayılı KTK “Madde 85.-Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilin sorumlu olurlar. İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." ve 2918 sayılı KTK.nun “Madde 91-İşletenlerin, bu Kanunun 85. inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”
2918 Sayılı KTK'nın 91/1., 85/1., ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası Genel Şartlarına göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.(Bkz.Yargıtay HGK'nın 15.06.2011 Tarih ve 2011/17-142 E., 2011/411 K., 22/02/2012 Tarih ve 2011/17-787 E., 2012/92K. Sayılı ilamları) Bu anlamda bilindiği üzere; sigortanın sorumluluğu sigortalısının kusuru oranında ve poliçe teminat limiti ile sınırlı olmakla birlikte, sigorta, sürücü ve işleten meydana gelen zarardan müteselsilen sorumludur.
Yargıtay 17 Hukuk Dairesinin 20.03.2017 tarih, 2016/9053 Esas, 2017/2912 Karar no'lu Kararında özetle; dairemizde değer kaybının belirlenmesi hususunda aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmaktadır. Hükme esas alınan raporda bu kriterlere göre hesaplama yapılmadığı anlaşılmakla, dosyadaki fotoğraflar, kaza tespit tutanağı ve tüm belgeler incelenerek, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine göre değer kaybının tespiti için yeniden rapor alınarak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir, şeklinde belirtilerek yerel Mahkeme kararı bozulmuştur. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2009 / 9892 Es. 2010/3124 Kar. Sayılı kararında; Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır.
Davalı Sigorta Şirketi, Davacı'nın aracı ile kaza yaparak bu aracın hasarlanmasına neden olan sigortalı aracın ZMMS Şirketidir. ZMM Sigorta Şirketi, zarar gören araçta meydana gelen reel (gerçek) zarardan sigortalının kusuru oranında ve poliçe limiti dahilinde sorumludur. (Yargıtay 17.HD, 2013/12905-E ve 2013/12891 Karar sayılı içtihadı) Yargıtay 17. Hukuk Dairesine ait 26.6.2015 tarih, E.2015/16953, K.2018/8950 sayılı ilam'da da belirtildiği gibi, “Değer kaybının, aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa değeri ile aracın kazadan sonra onarılmış haliyle piyasa değeri arasında oluşan farktan ibaret olduğu”, buna göre aracın modeli, markası, özellikleri, dava konusu kaza nedeniyle aldığı hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, geçmiş kaza kayıtları hep birlikte değerlendirilerek aracın kaza önc ile, kazadaki hasarı tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının hesaplanması gerekmektedir.
Toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre ve Yapılan açıklamalar kapsamında; davaya konu trafik kazası nedeniyle davacının araç değer kaybından kaynaklanan 35000,00 TL zararının oluştuğu, davalı şirketin sigorta poliçesi kapsamında zarardan sorumlu olduğu, yapılan ödemenin tenzili sonucunda bakiye değer kaybı tutarının 2031,72 TL olduğu anlaşılmakla bu yöndeki ıslah dilekçesi doğrultusunda davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı nazara alınarak ,davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Faiz talebi bakımından, sigortalı aracın ticari niteliği bulunmadığından kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir. Netice olarak Davacının davasının Kabulü ile bakiye 2.031,72 TL değer kaybının 01/02/2023 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak Davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE ;
bakiye 2.031,72 TL değer kaybının 01/02/2023 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak Davacıya verilmesine
2-Kabul edilen 2.031,72 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 138,79 TL karar ve ilam harcı en az (maktu) harca ulaşmadığından, alınması gereken 427,60 TL harçtan, 179,90 TL peşin harç, 33,00 TL ıslah harcı toplamı olan 212,90 TL harcın düşümü ile eksik kalan 214,70 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,80 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 33,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 482,70 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 403,75 TL tebligat gideri, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.403,75 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 2.031,72 TL üzerinden takdir edilen 2.031,72 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/06/2024
BU BELGE, GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR