T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti
Adına Yargılama Yapmaya Ve Hüküm Vermeye Yetkili
T.C.
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/947
KARAR NO: 2021/362
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/12/2018
KARAR TARİHİ: 26/05/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA :
Davacı ... vekili 26.12.2018 tarihli dava dilekçesinde; müvekkili kuruluş ile görevli şirketler olan dava dışı ...İnşaat Ticaret ve Taşımacılık A.Ş., ... Şirketler Grubu A.Ş. ve ... Uluslararası Havalimanı A.Ş. ortak girişimi arasında imzalanan 23.06.2004 tarihli '... Havalimanı Yeni Dış Hatlar Terminal Binası Yapım İşletim ve Devir İşlerine Ait Uygulama Sözleşmesi' uyarınca ... Havalimanı sınırları içinde Yeni Dış Hatlar Terminal Binası ve mütemmimlerinin yapımı ve bunlara ilişkin mekanik, elektrik ve güvenlik sistemlerinin temin ve tesisi, mevcut tesislerle entegrasyonunun sağlanması , tesislerin tefrişi, işletilmesi, sözleşme süresi sonunda her türlü borç ve taahhütten ari , çalışır ve kullanılabilir durumda bedelsiz olarak idareye devir ve teslimi işlerinin görevli şirketlerce yüklenildiğini Uygulama Sözleşmesi gereğince yukarıda belirtilen işlerin gerçekleştirilmesini teminen görevli şirketlerce davalı ... kurulduğu ve ...İnşaat Ticaret ve Taşımacılık A.Ş., ... Şirketler Grubu A.Ş. ve ... Uluslararası Havalimanı A.Ş. ortak girişiminin üstlendiği tüm hak ve yükümlülüklerin davalı Şirkete devredildiğini, Uygulama Sözleşmesinin 28.maddesinde, dış hat yolcu servis ücretine tabi yıllık gerçekleşen yolcu sayısının 01.Ocak saat 00:01 ile 31 Aralık 24:00 arası gerçekleşen yolcu sayısı olduğunu ve bu sayının tesbitinde yolcu bildirim listelerinin esas alındığının ifade edildiğini, Uygulama Sözleşmesi'nin 29. maddesinde dış hat yolcu servis ücretinin tarife tesbitinin müvekkil Kuruluş tarafından yapılacağının düzenlendiğini, müvekkilinin Kuruluş Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından yapılan denetimlerde müvekkili... ... Havalimanı Başmüdürlüğü ile davalı Şirket arasında imzalanan yolcu mutabakat listelerine göre; 2009 yılında toplam ücrete tabi yolcu sayısının 1.446.076 , aynı yıl için garanti edilen yolcu sayısının ise 1.092.727 olarak tesbit edildiğini, garantiyi aşan yolcu sayısının 353.349 olduğunu, 2009 yılı ... Yolcu Servis Hizmeti Tarifesinin 3.d. maddesinde kişi başına 15 $ (USD) olan yolcu servis ücretinin 01.Kasım-31.Mart tarihleri arasında % 50 indirimli uygulanacağı hükmünün yer aldığını, ancak bu indirimin kuruluşumuzca garanti edilen dış hat yolcu sayısı üzerinde gerçekleşen yolculara uygulanacağı şartı getirilmiş olmasına ve garanti edilen yolcu sayısına Eylül ayında ulaşılmasına rağmen , davalı Şirketçe bu kurala uyulmayarak 2009 yılı Ocak, Şubat, Mart ve Nisan aylarında gerçekleşen toplam 30.844 yolcudan Yolcu Servis Ücretinin % 50 indirimli tahsil edilmiş olması nedeniyle müvekkil Kuruluşun 2009 yılı için (30.884 yolcu X 7,50 $ =) 231.330 $ gelir kaybına uğratılmış olduğunu, 2013 yılında toplam ücrete tabi yolcu sayısının 1.602.564, aynı yıl için garanti edilen yolcu sayısının 1.229.874 olarak tesbit edildiğini, garantiyi aşan yolcu sayısının 372.690 olduğunu, 2013 yılı ... Yolcu Servis Hizmeti Tarifesinin 3.d. Maddesi uyarınca kişi başı 15 $ olan yolcu servis ücretinin 01.Ekim-31.Mayıs tarihleri arasında % 50 indirimli uygulanacağını, bu indirimin kuruluşumuzca garanti edilen dış hat yolcu sayısı üzerinde gerçekleşecek yolcuları kapsayacağı belirtilmiş olmasına rağmen, davalı şirketçe tüm 2013 yılı boyunca yolcu başına indirim yapılmadan 15 $ tahsil edildiğini, ancak sonradan garanti aşılmadan indirimli aylarda tahsil edilen yolcu servis hizmet ücretinin yarısının takip eden yıl havayolu kuruluşlarına iade edildiği, böylelikle Kuruluşun 2013 yılı için 1.402.177,50 USD gelir kaybına uğratıldığını, böylelikle müvekkili kuruluşun 2009, 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yıllarına ilişkin 6.371.205,00 USD zarara uğratıldığını, davalı şirket ile müvekkil kuruluş arasında imzalanan ... Hava Limanı Yeni Dış Hatlar Terminal Binası Yapım, İşletim ve Devir İşlerine Ait Uygulama Sözleşmesi'nin 30.maddesinde 'Bir işletme yılında gerçekleşen tüm dış hat yolcu servis ücretinin tahakkuk ve tahsilinden Görevli Şirket sorumlu olup tüm dış hat yolcu servis ücretinin tahakkuk ve tahsilini yapamadığından bahisle idareden herhangi bir istemde bulunamaz. İdareye karşı yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçınamaz....' denmekte olduğunu, uygulama esaslarının müvekkil idarece tesbit edilen tarifenin mütemmimi olması nedeniyle müvekkil idarenin tarifelerinde yer alan uygulama esaslarının davalı şirketin tarifelerinde yer almasa bile aynen geçerli olduğunu ve bu nedenle de yukarıda belirtilen müvekkil kuruluş zararından davalı Şirketin sorumlu olduğunu, müvekkili idare tarafından davalı şirkete keşide edilen 20.12.2018 gün ve 31737 yevmiye sayılı ihtarnamede belirtilen zararın ödenmesi istenilmiş ise de ödemede bulunulmadığını, sonuç olarak 2009, 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yıllarına ilişkin fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 497.145,00 USD alacağın fiili ödeme günündeki satış kuru üzerinden TL karşılığının tahsilini talep etmiştir.
Davacı ... Genel Müdürlüğü vekili 04.03.2019 tarihli cevaba cevap dilekçesinde; davalı Şirket zaman aşımı itirazında bulunmakta ise de sözleşmeden kaynaklı alacakların 10 yıllık zaman aşımı süresine tabi olduğu nazara alındığında huzurdaki davada zamanaşımına uğrayan bir alacağın bulunmadığını, dava konusu alacakların 2009-2014 yıllarına isabet eden mutabakat listeleri üzerinden hesaplandığını, ilk yıl olan 2009'a isabet eden alacak miktarının en erken 2010 yılı içinde hesaplanabileceği de nazara alındığında 2009 yılı alacağı için söz konusu olabilecek 10 yıllık zaman aşımı süresinin 2020 yılına tekabül edeceğini, davalı Şirketin sunduğu cevap dilekçesinde ...'nin müvekkil ... ile imzalanan Yap-İşlet Devret Modeli kapsamındaki Uygulama Sözleşmesi gereğince kurulduğunu, amacın gerçekleşmesinden sonra unvanının... İşletme İnş. San. ve Tic. A.Ş. olarak değiştirildiğini, ortaklık yapısıda değişen Şirketin davaya konu sözleşmeden dolayı müvekkili idareye karşı yükümlülüğünden bahsedilemeyeceğinin iddia edildiğini, Şirket Unvanının ve ortaklık yapısının değişmesinin müvekkili idare ile imzalanan sözleşmedeki yükümlülükler üzerinde bir etkisi olmayacağından davalı Şirkete husumet yöneltilemeyeceği şeklindeki beyanlarına itibar edilmesinin mümkün bulunmadığını, ... Havalimanının 2014 yılında Kirala-lşlet-Devret modeliyle... Havalimanı Yatırım ve İşletme A.Ş.’ye teslim edildiğini, bu durumda da yer teslim tutanağının ibraname yerine geçtiği iddiasının da yasal bir dayanağının bulunmadığını, dava konusu uyuşmazlığın esası ile Havalimanının Kirala-lşlet-Devret modeli ile yeniden kira sözleşmesine konu edilmesinin bir ilgisi bulunmadığından yer teslim tutanağının huzurdaki davanın esasını etkilemeyeceğini, ... ile... A.Ş.'nin aynı guruba dahil olduğu, birbirlerinin müvekkkil idare ile olan işlem ve taahhütlerini bildiğini, bu itibarla şirketin ortaklık yapısının ve ticaret Unvanının değişmesinin müvekkil idareye karşı yükümlülüklerini ortadan kaldırıcı etkisinin bulunmadığını, cevap dilekçesinde müvekkili ... Genel Müdürlüğü yerine ... Havalimanı Başmüdürlüğünce yazılan 08.04.2014 tarihli bir yazıdan bahsedilerek 2009-2013 yılları arasındaki uygulama rakamlarında tarafların mutabık kaldıklarını ve bu nedenle de bu dönem için artık dava açılamayacağı iddia edilmekte ise de bu iddiaya itibar edilmesinin mümkün olmadığını, zira uygulama sözleşmesinde davalı Şirketin asıl muhatabının Genel Müdürlük olduğunun açıkça belirtildiğini, yine Genel Müdürlük tarafından davalı Şirkete yazılan 31.12.2008 gün ve 39863 sayılı yazıda taraflar arasındaki ilişkide asıl olanan ... Genel Müdürlüğü tarifeleri olduğunun belirtildiğini, ... Havalimanı Başmüdürlüğü tarafından davalı Şirkete yazılan 23.07.2013 tarihli yazıda 'Genel Müdürlüğümüze görüş sorulmuştur' ibaresiyle yolcu servis ücreti ile ilgili konularda asıl muhatabın Genel Müdürlük olduğu belirtildikten sonra Genel Müdürlükçe verilen cevapta 2009 yılından itibaren eksik alınan ücretlerin yıl sonunda faturalandırılması gerektiğinin ifade edildiğinin açıkça bildirildiğini, mutabakat sağlanması için hesaplama rakamlarının yazı ekinde gönderildiğini, davalı Şirketin ... Havalimanı Başmüdürlüğü tarafından yazılan bu minvaldeki yazılara 'konu ile ilgili çalışmaların devam ettiği' şeklinde cevaplar verdiğini, davalı Şirket'in konu ile ilgili muhatabının Genel Müdürlük olduğunu bilmesine rağmen konu hakkında görevsiz ve yetkisiz olan ... Havalimanı Başmüdürlüğü ile yazışma yaparak hatalı uygulanan tarifeler nedeniyle sebep olduğu Kurum zararından kurtulmaya çalıştığını, teşvik hükümlerinin 2009-2014 yılları arasında hatalı uygulanmasından davalı Şirketin sorumlu olduğunu, havalimanını kullanan yolcu sayısının davalı Şirkete garanti edilen yolcu sayısının üzerinde gerçekleşmesi durumunda yolcu sayılarının azaldığını ve kış dönemine isabet eden tarih aralığında havayolu şirketlerini bu havalimanına uçuş gerçekleştirmeleri konusunda teşvik etmek amacıyla ...'ye ödenmesi gereken yolcu başına 15 USD tutarındaki payın % 50 indirimli ödenmesi şeklinde uygulandığını, % 50 lik indirimin ...'ye ödenmesi gereken paydan yapıldığını, cevap dilekçesinde bu payın havayolu şirketlerine ait olduğu gibi bir iddiada bulunulmakta ise de bu hususun doğru olmadığını, davalı Şirketin garanti edilen yolcu sayısı ve gerçekleşen yolcu sayıları ile uygulama tarih aralığında yanlışlık yaparak % 50 indirim yapılması gereken yolcu sayısını olması gerekenden fazla gösterdiğini, bu nedenle de müvekkil Kuruluş'a ödenmesi gereken payın olması gerekenden daha az olduğunu beyan etmiştir.
SAVUNMA :
... İşletme İnş. San. ve Tic. A.Ş. vekilinin 13.02.2019 tarihli cevap dilekçesinde; ... Havalimanı Dış Hatlar Terminali Binasının... İşletme İnş. San. ve Tic. A.Ş. A.Ş. tarafından 10 yıl işletildikten sonra ...'ye teslim edildiğini ve 22.07.2014 tarihli imtiyaz sözleşmesine dayanarak 2014 yılının Ağustos ayından itibaren de... Havalimanı Yatırım ve İşletme A.Ş.'ye teslim edildiğini, bu durumda havalimanı devir teslim işleminin bir nev'i ibra yerine geçmekte olduğunu, bu suretle yer teslim tutanağı ile birlikte 10 yıllık işletme sahibi... A.Ş.'nin ibra edildiğini, 27.04.2015 tarihli yer teslim tutanağının ibraname yerine kaim olduğunu, havalimanı teslim alındıktan yaklaşık iki buçuk yıl sonra (20.12.2018) tarihinde müvekkil şirkete 6.371.205 USD tutarında zararının olduğu iddiasıyla ihtarname keşide edilmesinin açıkça hakkın kötüye kullanılması olduğunu, 27.04.2015 teslim tutanağı ile fiile ve zarara vakıf olunduğundan bu zarar iddiasına ilişkin taleplerin zaman aşımına uğradığını, ... İşletme İnş. San. ve Tic. A.Ş.'nin ünvan değişikliği de yapıldığını ve ortaklık yapısının tamamen değiştiğini, imtiyaz hakkı sahibi olan ... ve ...'ın bu ortaklıktan tamamen çıktığını, bu sebeple davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, davacı ... ile... A.Ş. arasında mutabakat tesis edildiğini ve bu itibarla 2009, 2010, 2011, 2012 ve 2013 yılları için dava açılamayacağını, zira karşılıklı mutabakat sonucu ödemeler yapıldığını ve hesapların kapatıldığını, sürecin devam ettiğini ve başlangıçta her ay peşin kesilen faturaların 2014 yılında tamamen değiştirildiğini ve yine ...'nin kabulü gereği yıllık olarak hesaplandığını, 2014 yılı teşvik tutarı olan 3.066.930 USD ile ilgili % 50 indirim tutarının 2.865.585 USD'sinin ilgili havayolu taşıyıcılarına ödendiğini, 201.345 USD'sinin ise temsilci firma...'e ödenip ödenmeyeceğinin ...'ye sorulduğunu, ...'nin 07.07.2014 tarihinde Gözen'e ödeme yapılmasını onayladığını, ancak temsilcisi bulunmayan, iflas eden ve temsilcisi bulunmayan havayolu şirketlerinin ödemelerinin ...'ye yapılmasının istendiğini, 2013 yılı ikinci dilim teşvik ödemeleri ile ilgili ... bilgilendirmesi yapıldığını ve 19.01.2015 tarihli müvekkil şirket yazısıyla 2014 yılı teşvik ödeme onayı alındıktan sonra da ilgili havayolu firmalarına ödemeler yapıldığını, 2014 yılı teşvik hesabının kapatıldığını ve daha sonra da süre dolduğu için havalimanı 27.04.2015 tarihinde ...'ne tutanakla teslim edildiğini, teslim tutanağı tarihinden iki buçuk yıl geçtikten sonra işbu davanın açılmasının hakkın kötüye kullanılması olduğunu ve hakkaniyete de uygun bulunmadığını, davacı bu yıllara ilişkin zararlarının 6.371.205 USD olduğundan bahisle ihtarname çektikleri halde davayı 497.145 USD üzerinden açmalarının kendi içinde çelişki olduğunu, teşvik uygulaması olmasaydı garanti edilen yolcu sayısı kadar bir bedeli ...'nin müvekkil şirkete ödemek zorunda kalacağını, ihtilaf konusu 2009-2010-2011-2012-2013 ve 2014 yıllarına bakıldığında garanti edilen yolcu sayısının tüm yıllarda geçildiğini ve bu teşvik uygulaması kapsamında Devletin ek gelir elde ettiğini, buna rağmen ...'nin zarar ettiğini veya zarara uğratıldığı yönündeki dava dilekçesindeki anlatımların gerçeklerle örtüşmediğini, her hal ve karda teşvik uygulamasında indirime tabi olan garanti edilen yolcu sayısının üstündeki yolcular olduğunu. ...'nin her yıl bu teşvik uygulaması nedeniyle garanti edilen yolcu sayısının üzerinden ek gelir elde ettiğini, bu yönüyle ...’nin saptama ve hesaplamalarının hukuka aykırı olduğunu, afaki olarak belirlenen bir zarar ortaya kovarak ihtarname gönderilmesi ve dava açılmasının açıkça hukuksuzluk olduğunu, ayrıca, müvekkili Şirketin teşvik alan havayolu firmalarına veya temsilcilerine bu teşvik kapsamında paralarının ödendiğini, dolayısıyla kendi zararı gibi gösterdikleri bu paraların (teşvik bedellerinin) müvekkil Şirketin kasasında değil ...'nin ödeme talimatı ve karşılıklı hesap mutabakatları doğrultusunda havayolu firmalarına veya temsilcilerine ...'nin onayı ile ödendiğini, kendilerinin zarar olarak gördükleri bu rakamları yine kendilerinin onayı ile ödedikleri havayolu şirketlerinden talep etmeleri gerektiğini, müvekkili Şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkil şirketin haksız kazanç elde etmediğini beyan etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Bilirkişi raporları, sözleşmeler ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
Mahkememizce Ortaca Asliye Hukuk Mahkemesi'ne davalı tarafın ticari defterleri üzerinde inceleme yapılması için talimat yazılarak alınan bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasındaki ticari ilişkinin 23.06.2004 tarihinde, ... Hava Limanı Yeni Dış Hatlar Yapım, İşletim ve Devir İşlerine Ait Uygulama Sözleşmesi ile başladığı, defterlerdeki kayıtların birbirini doğruladığı ve ticari defterlerin kanunlara uygun açılış ve kapanış tasdiklerini içerdiğinden delil olma özelliği taşıdığı, taraflar arasında dava tarihi itibariyle borç veya alacak konusunun olmadığı bildirilmiştir.
Bankacı bilirkişi tarafından hazırlanan raporda özetle; davalının dava tarihi itibariyle davalıdan alacağının icmalen 3.124.289,70 USD olduğu, davacının şimdilik kaydı ile toplam 497.145,00 USD talep ettiği, bu miktara her yıl sonu itibariyle avans faiz oranları üzerinden faiz talep edilebileceği, 10 yıllık zaman aşımı itirazı ile ilgili olarak davalı şirket tarafından dava konusu kapsamında ilk fatura ödemesi tarihinin 10.11.2009 olduğu, huzurdaki davanın ise 26.12.2018 tarihinde açıldığını bildirmiştir.
Borçlar Hukuku Öğretim Üyesi ve Mali Müşavir bilirkişiler tarafından hazırlanan raporda özetle; eksik tahsil edilen yolcu servis hizmet ücretlerinden dolayı davacı kurumun bir zarara uğramasının söz konusu olmadığı, davacı kurumun, Havalimanı Başmüdürlüğü'nün kendisini temsil etmediği yolundaki iddiasının kabul edilemeyeceğini, tarifelerde yer alan "garanti edilen sayıya ulaşılamaması durumunda yapılan indirim nedeniyle görevli şirkete geri ödeme yapılmaz" ibaresinin de bu sonucu desteklediği bildirilmiştir.
Somut olayda; davacı ..., 23.06.2004 tarihli ... Havalimanı Yeni Dış Hatlar Terminal Binası Yapım İşletim ve Devir İşlerine Ait Uygulama Sözleşmesi uyarınca, davalı tarafça 2009, 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yıllarında tahsil edilerek kendilerine ödenmeyen dış hat yolcu servis ücretlerinin 6.371.205,00 USD olduğunu ileri sürerek şimdilik 497.145,00 USD'nin aynen veya fiili ödeme günündeki satış kuru üzerinden TL karşılığının avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiş, davalı ise; davadaki taleplerin zamanaşımına uğradığını, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, davacının oluşan zararının bulunmadığını, açılan davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.
Davacı, davadaki talebini, Teftiş Kurulu Soruşturma Raporundaki tespitlere dayandırmakta ve yolcu servis hizmet ücretinin davalı tarafça tarifede yazılı esaslara göre tahakkuk ve ödemesinin yapılmadığını, dış hat seferlerinde garanti edilen yolcu sayısının aşılması halinde tarifelerde öngörülen indirimin uygulanması gerektiği halde davalı yanın garanti sayıya ulaşmamasına rağmen tarifelerde yazılı aylarda indirim yapmak suretiyle kurum zararına sebebiyet verdiğini ileri sürmektedir. Buradan hareketle, uyuşmazlığın; 23.06.2004 tarihli Uygulama Sözleşmesi ve bu sözleşmenin eki sayılan (2009, 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yılı) Yolcu Servis Hizmeti Tarifeleri uyarınca, dış hat yolcu servis ücretlerinin davalı tarafından tahakkukunun yerinde olup olmadığı, bu kapsamda tahsil edilip davacıya ödenmesi gereken ücret bulunup bulunmadığı noktasında toplanmıştır.
... Genel Müdürlüğü ile ...İnşaat Ticaret ve Taşımacılık A.Ş., ... Şirketler Grubu A.Ş, ... Uluslararası Havalimanı A.Ş, ortak girişimi grubu adına hareket eden pilot firma ...İnşaat Ticaret ve Taşımacılık A.Ş. arasında akdedilen 23.06.2004 tarihli Uygulama Sözleşmesi ile; ... Hava Limanı Yeni Dış Hatlar Terminal Binası ve Mütemmimlerinin yapım, işletim ve devir işleri düzenlenmiştir. Sözleşmenin konusunu oluşturan işlerin gerçekleştirilmesi amacıyla sözleşmenin imzalanmasını izleyen 30 gün içerisinde Görevli Şirketin katılımıyla ana sözleşmesi İdarece onaylanmış yeni bir şirket kurulacaktır. Kurulacak şirketin tescil ve ilanı ile Ortak Girişim grubu adına pilot firma ...İnşaat Ticaret ve Taşımacılık A.Ş.'nin bu sözleşme ile üstlendiği tüm hak ve yükümlülükler bu şirkete devredilmiş sayılacaktır.
Uygulama Sözleşmesinin 27. maddesinde, “İdarece, işletme süresince Görevli şirkete tahsis ve garanti edilen dış hat yolcu servis ücretine tabi dış hat yolcu sayısı, ihale şartnamesinin 15. maddesinde belirtilmiştir“ denilmekte ve garanti edilen yolcu sayısının aşağıda yer alan maddelere göre hesaplanacağı belirtilmiştir,
28.madde, dış hat yolcu servis ücretine tabi yıllık yolcu sayısının nasıl tespit edileceğini düzenlemektedir. Buna göre;
“Dış hat yolcu servis ücretine tabi yıllık gerçekleşen yolcu sayısı 1 Ocak saat 00,01 ile 31 Aralık saat 24,00 arası gerçekleşen yolcu sayısıdır.
Bu sayının tespitinde havayolu şirketi ve veya havayolu şirketinin temsilcisi olan yer hizmet kuruluşunca düzenlenen ‘yolcu bildirim listesi' esas alınacaktır.
Taraflar her ayın ilk on beş günü içinde bir ay önce gerçekleşen yolcu sayısı üzerinde yolcu bildirim listesini esas alarak mutabakat sağlayacaklardır.
... ücret tarifesinde dış hat yolcu servis ücretine tabi olmayacağı belirtilen yolcular, yolcu bildirim listesindeki mutabakat sağlanan sayıya dahil edilmeyecektir.
Mutabakat sağlanmış olması, tarafların yolcu bildirim listelerini kendi imkanlarıyla kontrol etmelerine engel değildir.
İdare, saptanan yanlış bildirimler konusunda ilgili şirket hakkında takibe geçilmesinde ve alacağın tahsili için yasal yollara başvurulmasında Görevli şirkete yardımcı olacaktır".
29.maddede ise; “Tarifelerin Tespiti“ düzenlenmektedir:
Dış hat yolcu servis ücretinin tarife tespiti tamamiyle İdareye aittir.
İsletme dönemi süresince her yıl için garanti edilen dış hat giden yolcu sayısına ulaşılana kadar yolcu servis ücret tarifesi, kişi başına 15 ABD Dolan olarak esas alınır.
“Yolcu servis ücretinin tahakkuk ve ödenmesi' başlıklı 30. maddeye göre;
Dış hat yolcu servis ücretinin tahakkuk ve tahsili ile tarafların bu madde kapsamında birbirlerine yapacakları ödemelerde uyulacak usul vc esaslar aşağıda belirtilmiştir.
Bir işletme yılında gerçekleşen tüm dış hat yolcu servis ücretinin tahakkuk ve tahsilinden Görevli Şirket sorumlu olup, Görevli Şirket gerçekleşen dış hat yolcu servis ücretinin tahakkuk ve tahsilini yapamadığından bahisle İdareden herhangi bir istemde bulunamaz. İdareye karşı olan yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçınamaz,
Bir işletme yılında dış hat yolcu servis ücret tarifesinin 15 ABD Doları olarak uygulanması halinde, ilgili işletme yılı için İdarece garanti edilen dış hat giden yolcu servis ücretine tabi yolcu sayısına ulaşılana kadar tahakkuk eden tüm dış hat giden yolcu servis ücret geliri Görevli Şirkete ait olacaktır. İdarece garanti edilen yolcu sayısına ulaşıldıktan sonra, tahakkuk eden dış hat giden yolcu servis gelirinin tamamı İdareye aittir.
Bir işletme yılında dış hat yolcu servis ücretinin 15 ABD Dolarından düşük belirlenmesi halinde, uygulanmakta olan ücret tarifesi ile 15 ABD Dolan arasındaki fark, aylık bazda gerçekleşen dış hat yolcu servis ücretine tabi yolcu sayısı ile çarpılarak takip eden ayın sonuna kadar İdare tarafından Görevli Şirkete ödenecek olup, bu uygulamaya o işletme yılı için garanti edilen yolcu sayısına ulaşılana kadar devam edilir. O işletme yılında İdarece garanti edilen yolcu sayısına ulaşıldıktan sonra yolcu servis ücretinin tamamı İdareye ait olacaktır.
Bir işletme yılında dış hat yolcu servis ücretinin 15 ABD Dolarından yüksek belirlenmesi halinde, 15 ABD doları ile uygulanmakta olan ücret tarifesi arasındaki fark, aylık bazda gerçekleşen dış hat yolcu servis ücretine tabi yolcu sayısı ile çarpılarak takip eden ayın sonuna kadar Görevli Şirket tarafından İdareye ödenecektir. Garanti edilen yolcu sayısına ulaşıldıktan sonra bu ücretin tamamı İdareye ait olacaktır.
Bir işletme yılında, o işletme yılı için idarece garanti edilen dış hat yolcu servis ücretine tabi yolcu sayısına ulaşılmaması durumunda o işletme yılı için İdarece garanti edilen yolcu sayısı ile gerçekleşen yolcu sayısı arasındaki farkın 15 ABD Doları ile çarpımından elde edilecek tutar, takip eden yılın Ocak ayının son iş gününde Kuruluş tarafından Görevli Şirkete ödenecektir.
Tarafların bu madde hükmü çerçevesinde birbirlerine yapacakları ödemeler Sözleşmede aksine bir hüküm bulunmadıkça takip eden ay içerisinde ve madde 28'de belirtilen yolcu mutabakatının sağlanmasını müteakip on beş gün içerisinde ABD Doları olarak yapılacaktır".
Uygulama sözleşmesinin eki 2009 yılına ilişkin Ücret Tarifeleri, Bölüm 2: Yolcu Servis Ücreti 1/e maddesine göre; “ 01.01.2009-30.04.2009 ve 01.11.2009-31.12.2009 tarihleri arasında Dış Hat yolcu ücretinin % 50 si uygulanır"
Aynı şekilde 2010-2014 yıllarını kapsayan Yolcu Servis Hizmeti Ücret Tarifeleri (tüm tarifeler için Bölüm 2: Yolcu Servis Ücreti m.1/e) uyarınca; 2010 yılında 01 Ekim-30 Nisan tarihleri arasında, 2011 yılında 01 Eylül-30 Nisan tarihleri arasında, 2012 yılında 01 Eylül-30 Nisan tarihleri arasında, 2013 yılında 01 Ekim-31 Mayıs tarihleri arasında, 2014 yılında ise 01 Ocak-31 Mayıs ile 01 Ekim-31 Aralık tarihleri arasında, Hava Taşıyıcılarına yansıtılması kaydıyla ... tarafından garanti edilen dış hat yolcu sayısı üzerinde gerçekleşecek yolcular için dış hat yolcu servis ücretinin % 50 'si uygulanır. Mahsuplaşma yıl sonunda yapılır. Garanti edilen sayıya ulaşılamaması durumunda yapılan indirim nedeniyle görevli şirkete geri ödeme yapılmaz.
... 2009 yılı Yolcu Servis Hizmeti Tarifesinin 3.d maddesine göre; Adnan Menderes, ... ve Esenboğa Havalimanlarından 1 Kasım-31 Mart tarihleri arasında Hava Taşıyıcılarına yansıtılması kaydıyla Kuruluşumuzca garanti edilen dış hat yolcu sayısı üzerinde gerçekleşecek yolcular için dış hat yolcu servis ücretinin % 50’si uygulanır. Mahsuplaşma yıl sonunda yapılır. Garanti edilen sayıya ulaşılmaması durumunda yapılan indirim nedeniyle görevli şirkete geri ödeme yapılmaz".
Dosyaya sunulmuş bulunan görevli şirket tarafından hazırlanmış ve davacı ... Genel Müdürlüğü tarafından onaylanmış ... Havalimanı Dış Hat Yolcu Servis Ücreti Tarifelerinden 2009-2014 yılları arasında yolcu servis ücretinin 15 USD olarak belirlendiği görülmüştür. ... Yolcu Servis Hizmeti Tarifesinin 3.d maddesi uyarınca da yolcu servis ücretinin 15 USD olarak uygulandığı görülmektir.
Yolcu servis ücretinin ne şeklide tahakkuk edeceği ve ödeneceği husunda esaslar düzenleyen Uygulama Sözleşmesinin 30. maddesine göre; garanti edilen yolcu sayısına ulaşılana kadar tahakkuk eden tüm dış hat giden yolcu servis ücreti geliri görevli şirkete ait olacaktır. Garanti edilen yolcu sayısına ulaşıldığında, davalı şirketin indirim öngörülen aylarda Yolcu Servis Ücretini % 50 uygulaması ise yukarıda belirtilen tarife hükmü gereğidir. Garanti yolcu sayısına ulaşılmasından sonraki yolculara indirim uygulanacağı şeklindeki davacı yan iddiası Yolcu Servis Ücreti Tarifesi m.1/e hükmüne arkırı düşmektedir. Gerçekten; 2009 yılında garantiyi aşan yolcu sayısı 353.349, indirimli tahsilat yapılan yolcu sayısı ise 30.044 olduğu tarafların kabulünde olup, davacı tarafın iddia ettiği gibi, garantiyi aşan yolcu sayısı için % 50 indirim yapılmış olsaydı, davacının daha fazla yolcuya indirim uygulaması gerekirdi. Dahası, 2009 yılı tarifesinde Ocak-Nisan ayları arasında indirim yapılması öngörüldüğü halde, garanti yolcu sayısının aşıldığı Eylül ayından sonraki yolculara indirim uygulanması gerektiğine dair davacı düşüncesi düzenlemenin amacına aykırı düştüğü gibi, garantiyi aşan yolcu sayısı 353.349 iken, davalı tarafından 30.044 yolcudan indirim yapılması davacı yanın lehine olduğu çok açıktır. Şu durumda, indirim uygulanmasında esas olan garantiyi aşan yolcu sayısından ziyade taraflarca belirlenen teşvikli ayların dikkate alınması olup, davacı şirket Genel Müdürlüğü tarafından onaylanan Yolcu Servis Hizmeti Tarifesi ile 2009, 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yıllarında belirlenen aylarda indirim yapılması öngörülmüş olmasına göre; davalı şirketçe anılan yıllarında indirim öngörülen aylar için yolcu servis ücretinin % 50 indirimli tahsil edilmiş olmasında herhangi bir hukuka aykırılık söz konusu değildir. Çünkü bu aylar, tarifelerde indirim yapılması belirtilen aylar kapsamındadır. Tarifenin " Garanti edilen sayıya ulaşılamaması durumunda yapılan indirim nedeniyle görevli şirkete geri ödeme yapılmaz." düzenlemesi dahi; davalı şirketin teşvikli aylarda indirim uygulaması için garanti yolcu sayısına ulaşması gerekmediğini ortaya koymaktadır. Kaldı ki, davalı şirket tarafından yapılan indirimler, uhdesinde kalmamış, havayolu taşıyıcısı şirketlere yansıtılmıştır. Bu bakımdan tarife hükümleri uyarınca belirlenen tarih aralıklarında davalı şirketçe indirim uygulaması nedeniyle davacı şirketin uğradığı bir zarar bulunmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Davanın reddine,
Alınması gerekli 59,30 TL harcın, peşin alınan 45.107,34 TL harçtan düşümü ile fazla alınan 45.048,04 TL harcın kararın kesinleşmesinden sonra istek halinde yatırana iadesine,
Masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE,
Davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3,13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 111.368,97 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa ödenmesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oybirliği verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 26/05/2021
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...