T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/234 Esas
KARAR NO : 2025/163
...
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 08/05/2019
KARAR TARİHİ : 05/03/2025
KARAR Y.TARİHİ : 13/03/2025
...
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 06/12/2019
KARAR TARİHİ : 09/12/2019
YAZIM TARİHİ : 09/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali ve Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
ASIL DOSYADA İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında akdedilen 26/01/2018 tarihli fiyat teklif formu uyarınca ...davacı şirket tarafından davalı şirkete tesliminin kararlaştırıldığını, teklif formuna göre bu teslimin 15/03/2018 ve 25/05/2018 tarihlerinde iki parti halinde yapılacağının kararlaştırıldığını, davacının sözleşme konusu malları 15/03/2018 tarihinde hazır etmesine rağmen davalıların sözleşmede teslim yeri olarak belirlenen şantiyelerin teslimatı kabule hazır hale getirilmemesi sebebi ile sevkıyatın mümkün olmadığını, bunun üzerine davacı şirket tarafından davalı şirkete 02/05/2018 tarihinde mail atılarak malzemelerin fabrika bünyesinde test edilmesini ve davalı şirketin işbu test işlemi için 09/05/2018 tarihinde hazır bulunmasının talep edildiğini davalı şirket tarafından malzemelerin teslim yerinin hazır edilmediğini ve taahhüt edilen tarihler arasında malzemelerin teslim alınmadığını, 24.09.2018 tarihinde tarafların mail yazışmalarında 1. Kısımdaki hırdavat malzemelerin takım ve parçalarının tamamlanacağının teyitleştirildiğini, 01.10.2018 tarihinde gönderilen mailde teslimatın tam olarak yapıldığına dair mutabık kalındığı, yapılan 14.12.2018 tarihli yazışmalar sonrası taahhütlerin tamamlandığını, buna karşılık gecikmede davacının hiçbir kusuru olmamasına rağmen davalı tarafından akde aykırı olarak 14.074,53 USD tutar kesinti yapıldığını, davacı şirket tarafından davalı yana ihtarname keşide edilerek 14.074,53 USD'nin geç ödenmesinden dolayı tahakkuk eden 6.158 USD'lik faizin ödenmesini talep edildiğini ancak taraflarına ödeme yapılmadığını ve davalı şirketin cevabi ihtarname ile bahsi geçen tutarın cezai şart olarak kesildiğinin bildirildiğini, bu tutarın tahsili için Ankara 31 İcra dairesinin 2019/1247 sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalıların takibe itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu beyan ederek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DOSYADA İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 26/01/2018 tarihli anlaşma ile davacı şirketin sözleşmeye ekli liste ile sipariş ettiği ...Kısmı malzemelerinin 15/03/2018, kalan kısmının ise 25/05/2018 tarihinde teslimi, ödemelerin ürün tesliminde 90 günlük çek ile yapılacağı, ürün tesliminde gecikilen kısım için günlük binde bir ödemenin gecikmesi durumunda da günlük binde bir ceza şart uygulanacağının kabul edildiğini, belirtilen ... Varyant Kısmı malzemelerinin 15/03/2018, kalan kısmının ise 25/03/2018 tarihinde teslim edilecek olmasına karşın tüm yazışma ve uyarılar görmezden gelinerek malzeme tesliminin sürekli geciktirildiğini, malzemelerin belirtilen zamanda tamamı biçiminde değilde sürekli olarak parça parça teslim edildiğini, taraflara hem ödemedeki gecikme için hem de tesliminmdeki gecikme için günlük 0.001 olarak aynı oranda alabildiğine eşit biçimde yüklenen cezai şartı teslim yükümlülüğüne aykırı davranan davalının ödemesi gerektiğinin açık olduğunu, belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak malzemelerin geç teslimi nedeniyle davalının ödemesi gereken cezai şarta ilişkin şimdilik 100,00 USD'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilini talep etmiştir.
ASIL DOSYADA SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçesinde; malzemelerin zamanında tesliminin yapıldığına ilikşin davacı yan iddialarının doğru olmadığını, malzeme tesliminin davacı şirket tarafından sürekli geciktirildiğini, davacının malzemeleri tamamen ve zamanında teslim etmemesi nedeniyle davalı şirketin yapmakta olduğu işin maliyetinin arttığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme uyarınca davacının cezai şart ödemesi gerektiğini beyan ederek davanın reddini ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DOSYADA SAVUNMA :
Davalı tarafa usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilmiş, davaya yanıt vermemiş, yargılama sırasında, katılmış olduğu duruşmalardaki beyanlarında ve bilirkişi raporuna karşı sunmuş olduğu beyan dilekçelerinde davanın reddini istemiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, satım sözleşmesine dayalı olarak açılan asıl davada eksik ödenen satım bedeli alacağının tahsili, birleşen davada geç teslime dayalı cezai şart istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından davalı ...... Ltd. Şti'ne aralarındaki sözleşme gereği, sözleşme konusu malların teslim edilip edilmediği, teslim edilmiş ise zamanında teslim edilip edilmediği, geç teslim varsa geç teslimin kimden kaynaklandığı, birleşen davada ise uyuşmazlık konusunun geç teslim nedeniyle davalı tarafın cezai şart ödemesi gerekip gerekmediği noktasındadır
Davacı şirket ile davalı şirket arasında 26/01/2018 tarihinde sözleşme imzalandığı, sözleşme konusunun imza altına alınan fiyat teklifinde belirtilen malların teslimine ilişkin olduğu, sözleşme bedelinin toplam 449.293,03 USD, teslim yerinin..., teslim süresinin ... varyant için 15/03/2018 ve diğer yerler için 25/05/2018 olarak kararlaştırıldığı, ürün tesliminde geciken kısım için günlük %0,1, ödeme gecikmesinde günlük %0,1 cezai işlem uygulanacağının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Dava ve delil dilekçesi ekinde sunulan mail yazışmalarının incelenmesinde, dava konusu malların teslimine ilişkin yazışmalar yapıldığı, asıl dosyada davalı şirket yetkilisi tarafından sözleşme gereği işin zamanında teslim edilmemiş olması nedeniyle 55.950,00 USD ödeme yapılacağının bildirildiği, asıl dosyada davacı şirket yetkilisi tarafından verilen cevapta ise cari hesap bakiyesinin 70.024,53 USD olduğu ve ödeme yapılması gerektiğinin bildirildiği görülmüştür.
Davacı .... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek 14.074,53 USD anaparanın 12.02.2019 tarihli çek ile 04.01.2019 tarihi itibarıyla işlemiş 6.158 USD'lik faizin de nakit olarak 11.01 .2019 tarihine kadar ödenmesi aksi takdirde davalı şirket hakkında icra takibi yapılacağının ihtar edildiği, davalı şirket tarafından keşide edilen ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamede ise; ödemelerin teslim tarihi gözetilerek süresinde yapılmış olmakla geç ödeme kaynaklı cezai şarta muhatap olmamız söz konusu olmadığı gibi, malzeme bedellerine ilişkin kesilen faturalara yönelik yapılan ödemeler sonrası kalan 14.074,53 USD'nin fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak malzemelerin geç teslimi nedeniyle davacı şirket tarafından ödenmesi gereken cezai şart tutarı için mahsup edildiği bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce taraf delilleri doğrultusunda tanık ifadeleri alınmış, davacı ... tanığı ... beyanında; davacı firmada 14 yıldır insan kaynakları müdürü olarak görev yaptığını, 2018 yılının Ağustos, Eylül ayı gibi davalı firmadan sipariş alındığını, sipariş alındıktan sonra teslim ile ilgili verilen vadede teslimatı yapmak istediklerinde davalı tarafın teslimatın daha sonraki tarihte yapılmasını istediğini, daha sonra siparişlerin partilere bölünerek kısım kısım teslimatların gerçekleştirildiğini, bu nedenle zarara uğradıklarını beyan etmiş, davalı ... tanığı ... ise, 2014,2020 yılları arasında davalı şirkette şantiye şefi olarak çalıştığını yüksek gerilim hatlarındaki hırdavat takımı ile ilgili davacı şirkete sipariş verdiklerini, siparişin iki parti halinde geldiğini, ilk parti siparişte sıkıntı olmadığını ancak ikinci parti siparişin pozsal olarak eksik gönderildiğini, karşı tarafın temin süresini geçirmesi nedeniyle sıkıntılar yaşanmaya başladıklarını beyan etmiştir.
... sayılı dosyasının incelenmesinde; takibin davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhine 14.074,53 USD ve 6.158,00 USD ana para ile 21,13 USD faiz olmak üzere toplam 20.253,66 USD üzerinden takip başlatıldığı, davalı vekilinin itirazı üzerine takibin durduğu, asıl davanın İİK 67 maddesine göre süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Dava konusu elektrik malzemesinin teslimi ile davalı tarafın yüklendiği işe ilişkin gecikme yaşandığı savunması yönünden asıl iş sahibi ... tarafından gönderilen 11.02.2021 tarihli yazı içeriğinde 15.01.2018 tarihinde yer teslimi yapıldığı, 17.11.2018 tarihinde tel çekimi için enerji kesintisi yapıldığına ilişkin belgeler gönderilmiştir.
Mahkememizce asıl dosyada davacı şirket defterleri üzerinde talimat yolu ile bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan bilirkişi raporunda özetle; davacı şirketin 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ait defter ve belgelerinin usulüne uygun olduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı ve lehine delil niteliği bulunduğu, ticari defterlerde taraflar arasındaki kayıtların 26/01/2018 tarihinde başladığı, defter ve dayanaklara göre davacı şirketin takip tarihi itibariyle davalı şirketten 14.074,53 USD alacaklı olduğu bildirilmiştir.
Mahkememizce asıl dosyada davacı tarafın defterlerinin incelendiği bilirkişi raporu da dikkate alınarak davalı şirket defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan bilirkişi raporunda; taraf defter kayıtlarında davacının alacaklı, davalının da borçlu olduğunun tespit edildiği, davalı şirketin ticari defter kayıtlarında davacı şirkete 14.007,55 USD borçlu olduğu, her iki taraf şirketi kayıtlarının davaya konu borcu gösterdiği, 66,98 USD farkın değerleme farklarından kaynaklanabileceği bildirilmiştir.
Mahkememizce asıl davada haksız kesinti iddiası ve cezai şart koşulları ile birleşen dava yönünden cezai şart koşulları konusunda taraf ticari defterleri, yazışmalar, tanık anlatımları, önceki rapor ve taraf beyanları dikkate alınarak rapor düzenlenmesi istenmiş, hesap uzmanı ve mali müşavir bilirkişi tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda; davacı-birleşen davalının, davalı-birleşen davacıya toplam 598.615,14 USD/EURO bedelli
malzeme teslim ettiği, bunun 89.668,20 Euro bedelli, 508.946,94 Usd bedelli teslimleri kapsadığı, davacı-birleşen davalının davalı-birleşen davacıdan yaptığı tahsilatlarının (494.872,41
USD+89.668,20 EURO=) 584.540,61 USD/EURO olduğu,
davacı-birleşen davacının bakiye alacağının (508.946,94 USD-494.872,41 USD=) 14.074,53 USD olduğu, davacı-birleşen davalının davalı-birleşen davacının geç ödemelerinden kaynaklı %,01 (binde
bir) sözleşme cezai işlem bedeli olarak talep edebileceği tutar 6.913,56 TL olarak hesaplandığı, taraflar arasındaki yazışmalar, tanık beyanları ve dosyaya sunulan teklif formları ile faturalar değerlendirildiğinde, eksik teslime konu sipariş teslimlerinin en son 17/09/2018 tarihinde teslim edileceği hususunda anlaşıldığı, bu tarih itibari ile davacının davalıya teslimlerinin KDV dahil toplam 375.005,72 USD olduğu, davacının davalıya teslim etmesi gereken toplam malzeme bedelinin KDV dahil 530.165,78 USD olduğu, 17/09/2018 tarihi itibari ile eksik teslim tutarının 155.160,06 USD olduğu ve bu tarih itibariyle 155.160,06 USD bedeli malzemenin 14/11/2018 tarihinde davalıya teslim edildiği, davalı birleşen davacının zarara uğradığına dair somut bir belge sunulmadığı, eksik belgelerin sunulması halinde cezai şarta dair hesaplama yapılacağı bildirilmiş, Mahkememizce davalı birleşen davacı vekiline eksik belgeleri sunmak üzere süre verilmiş, belgelerin sunulması akabinde ek rapor alınmıştır, alınan ek raporda; davalının ceza bedeli alacağına ilişkin olarak 17/09/2019-14/11/2018 tarih aralığındaki hesaplanan cezai şart bedelinin 8.609,75 USD olduğu bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporları ve toplanan belgeler birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasında imzalanan dava konusu sözleşmede davacı tarafından sözleşmeye konu malların 15/03/2018 ve 25/05/2018 tarihlerinde 2 seferde teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, davacı şirket tarafından 25/05/2018 tarihine kadar 63.639,41 USD'lik malzemenin tesliminin yapıldığı, geriye kalan 466.526,37 USD tutarlı malzemenin tesliminin ise 21/11/2018 tarihi itibariyle tamamlanmış olduğu, ifa süresinde tarafların mail yazışmaları ile teslim tarihin belirlendiği, Oymapınar en son sevkıyat hakkında davacı tarafından gönderilen 18.10.2018 tarihli mailde, son sevkıyat için yer bildirilmesi istendiği, davalı şirket yetkilisi tarafından 18.10.2018 tarihli yazıda "şu an sevk yeri bildiremiyoruz, şantiye açılıncaya kadar davacı fabrikasında muhafaza edilmesi" şeklinde yanıt verildiği anlaşılmıştır. Sözleşmede belirtilen teslim süresine uyulmadığı görülmekle birlikte, davalının geç teslime yönelik bir itirazi kaydı olmadığı gibi teslimin davalı koşullarına bağlı olarak parça parça teslim edildiği ve malların tamamının teslim edildiği anlaşılmaktadır. Sözleşme bedelinin ödenmeyen kısmının geç teslim edildiği gerekçesi ile ödenmediği savunması haklı bulunmamış davalının asıl dosya yönünden ödenmeyen sözleşme bedeli 14.074,53 USD'nin davacıya ödenmesi, bu konuda başlatılan icra takibine yapılan itirazın kaldırılması ve alacak likit olduğundan icra inkar tazminatına karar verilmesi yönünde karar verilmiş, işlemiş faiz yönünden ise davalının temerrüde düşürülmediği anlaşıldığından istemine reddine karar verilmiştir.
Birleşen davada talep edilen cezai şart alacağını yönünden; birleşen dosya davacısı tarafından teslim sırasında itirazi kayıt konulmaksızın teslimin kabul edilmesi, asıl iş sahibi ... tarafından gecikmeye dayalı bir ceza uygulandığına dair kanıt sunulmadığı gibi, gecikmenin birleşen dosya davacısının talebinden kaynaklandığı durumların söz konusu olması birlikte değerlendirildiğinde cezai şart talep edilemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Asıl davanın kısmen kabulüne,
... sayılı icra dosyasında takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 14.074,53 USD asıl alacak üzerinden takip talebindeki koşullar ile devamına,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
Hükmolunan alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatının takip tarihinden Türk Lirası karşılığı 15.059,74 TL davalıdan alınarak davacıya ödenmesine
2-Birleşen davanın reddine,
3-Asıl davada alınması gerekli 5.932,03 TL harçtan 1.283,32 TL peşin harcın düşümü ile arta kalan 4.648,71 TL harcın asıl davada davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Birleşen davada alınması gerekli 615,40 TL harçtan 44,40 TL peşin harcın düşümü ile arta kalan 571,00 TL harcın birleşen davada davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Asıl davada davacı tarafından dava açılırken ödenen 1.283,32 TL peşin harç, 44,40 TL başvurma harcı ve 6,40 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.334,12 TL harcın asıl davada davalıdan alınarak asıl davada davacıya ödenmesine,
6-Birleşen davada davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Asıl davada davacı tarafından yapılan 4.550,00 TL bilirkişi ücreti ve 4.633,00 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 9.183,00 TL yargılama giderinden red ve kabul oranına göre hesaplanan 6.381,38 TL'nin asıl davada davalı tarafdan alınarak asıl davada davacı tarafa ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE,
9-Asıl davada davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 30.000,00 TL vekalet ücretinin asıl davada davalıdan alınarak asıl davada davacı tarafa ödenmesine,
10-Reddedilen tutar yönünden taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa ödenmesine,
10-Birleşen davada davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 577,00 TL vekalet ücretinin birleşen davada davacı taraftan alınarak birleşen davada davalı tarafa ödenmesine,
11-Asıl davada arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.118,64 TL arabuluculuk ücretinin 777,35 TL'sinin asıl davada davalı taraftan 341,29 TL'sinin asıl davada davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
12-Birleşen davada arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin birleşen davada davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 05/03/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza