T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/329 Esas
KARAR NO: 2021/51
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/06/2019
KARAR TARİHİ: 19/01/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçelerinde, müvekkili firma ile davalı firma arasında akdedilen automatic sözleşmesi gereğince, müvekkiİi firmaya ait olan araçlara otomasyon sistemine dahil petrol ofisi bayilerinden akaryakıt ikmali sağlanması durumda davalı tarafından müvekkil şirkete indirim yapılacağının taahhüt edildiğini, müvekkili firmanın taahhütlerini yerine getirmesine rağmen sözleşmenin davalı tarafından haksız şekilde feshedildiğini, davalı tarafın müvekkili firmaya gönderilen 26.11.2018 tarihli tek taraflı filo satışları hakkında bilgilendirilme yazısında iskonto oranı KDV siz oranından %7,75 iskonto oranından %4,5’a indirildiği belirttiğini, müvekkili tarafından kabul edilmeyen ve usulüne uygun iadesi yapılan davalı tarafından kesilen ...fatura nolu, 17.679,08.-TL’lik fatura bedelinin haksız olarak tahsil edildiğini, bu paranın iadesinin ihtarına rağmen edilmemesi üzerine Ankara ...İcra Müdürlüğünün 2019/4223 sayılı dosyası ile ilamsız takip yapıldığını, davalı tarafın itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla Ankara...Müdürlüğünün 2019/4223 sayılı dosyasına davalı borçlu tarafından yapılan yetkiye ve borca itirazın iptali ile işleyecek reeskont faizi ile takibin devamına karar verilmesine, icra takibine karşı kötü niyetli ve haksız biçimde itiraz eden borçlunun % 20’dan aşağı olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili icra dosyasındaki itiraz dilekçesinde; borca ve yetkiye itiraz etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, automatic sözleşmesinin haksız olarak fesih edildiği ve anlaşma şartlarının değiştirildiğinden bahisle başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce, 24/10/2019 tarihinde, “davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine” karar verilmiş, davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi... Dairesi'nin 15/06/2020 tarihli kararıyla yetkiye ilişkin mahkememiz kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verilmiştir.
Ankara...Müdürlüğünün 2019/4223 E, sayılı dosyasında; 17.679,08 TL asıl alacak+972,83 TL faiz=18.651,91 TL tutarındaki toplam alacağın asıl alacağa işleyecek çek ücreti ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek (17.679,08 TL yıllık %9 yasal faiz) ile tahsili talep edilmiştir. Ödeme emrinın, davalı borçluya tebliğ tarihi 01/04/2020 olup, davalı 03/04/2019 tarihinde borca itiraz etmiştir.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bilirkişi kurulu raporlarında; HMK m. 26 kuralı gereğince taleple bağlılık ilkesi uyarınca, mahkemenin davacının talebini haklı görmesi durumunda e-fatura bedeli olan ana alacak 17.679,08 TL'lik, 17.679,08 TL yıllık %9 yasal faizi ile toplam 18.651,91 TL'lik tutarın hesaplandığının görüldüğünü, 03/12/2018 tarihli, 17.679,08 TL'lik e faturanın kesildiği automatic sözleşmesinin 15. Maddesine göre; "taraflar, birbirlerinin yazılı muvafakati olmadan işbu sözleşmenin herhangi bir hükmünde şartında veya ekinde değişiklik veya ilave yapmayacaklarını beyan ve kabul etmişlerdir." belirtildiğini, dosyaya sunulan belgelere göre, davacının bu konuda herhangi bir rızasına ilişkin belge görülmediğini, davacının %20'lik oranında kötü niyet tazminatının takdirinin mahkemede olduğunu, sonuç itibariyle, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler kapsamında yapılan incelemede; davacının Ankara...Müdürlüğünün 2019/4223 E, sayılı dosyasında 18/03/2019 tarihli ödeme emrinde toplam alacak tutarının; 17.679,08 TL asıl alacak, 972,83 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 18.651,91 TL olduğunu bildirmiştir.
Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 25.10.2017 tarih ve 2016/13496 E- 2017/7273 K.sayılı kararında, vade farkı talep edilebilmesi için taraflar arasında bu yöne ilişkin yazılı bir sözleşme hükmü veya yerleşik bir uygulamanın olması gerektiği kabul edilmiştir.
Yargıtay... Hukuk Dairesinin 202.2007 tarih ve 2007/426 Esas, 2007/1574 Karar sayılı kararında .da belirtildiği şekilde sözleşmenin yorumunda çeşitli teoriler geliştirilmişse de, hukukumuzda Borçlar Kanununun 18. maddesi (TBK m. 19) gereğince sözleşmenin tarafların gerçek ve müşterek iradelerine ulaşılarak yorumlanacağı kabul edilmelidir.
Automotic Sözleşmesi'nin 9. maddesine göre, "Fatura bedeli Akaryakıtın alındığı bölgeye ait Petrol Ofisi AŞ. Pompa satış fiyatının KDV siz tutarından %7,75 (yüzdeyetmişbeş) iskonto uygulanarak hesaplanır. Müşterinin sözleşmenin devam ettiği süre boyunca bir yıllık her deönm içinde 72 m3 (yetmişikimetreküp) ve üzeri yakıt alım yapmaması halinde Satıcı iskonto oranını sözleşme süresi boyunca gerçekleşen alım miktarına göre kademeli olarak tek taraflı revize etme hakkı vardır. Buna göre bir senelik dönem sonunda toplam yakıt alımının madde 9 da (yukarıda belirtilen miktardan % 25 e kadar düşük olması halinde iskonto oranı %25 ile % 75 arasında düşük olması halinde iskonto oranı % 3 puan satıcı tarafından indirilecek olup % 75 ve üzerinde düşük olması halinde iskonto uygulanmayacaktır. İskonto oranında daha fazla oranda iskonto düşüşü yapılamayacaktır. Bir yıl sonunda iskonto oranının yukarıda belirtilen bu şartlar dolayısıyla değişmesi durumunda Satıcı beher yıllık Sözleşme dönemi sonunda oluşan iskonto farkını bir iade faturası ile Müşteriye dilerse fatura ederek geri tahsil etme hakkını kullanabilir. Taraflar yukarıdaki şartlarla Satıcının iskonto oranlarını tek taraflı revize ve geri tahsil ,,, olduğu konusunda şimdiden mutabık kalmışlardır. Ancak satıcı beklenmeyen ekonomik olumsuzluklar veya yetkili merciler tarafından yürürlüğe konan sektörel uygulama değşişklikler akaryakıt sektörünün uymakla tabi oldukları kurumların alacağı kararların tavan-taban fiyat uygulamaları, vergi oranlarında yapılan değişiklikler döviz kurları ve faizlerde yaşanabilecek aşırı değişimler sonucu kâr marjında oluşan anormal değişiklikler nedeni ile değişen piyasa koşullarına bağlı olarak veya müşterinin ilk altı aylık yakıt alımları baz alınarak hesaplanan aylık yakıt ortalamasında % 30 nispetinde azalma olması durumunda sunulan satış koşullarında değişiklik yapma hakkına sahiptir...."
Sözleşmenin 15. maddesinde, "Taraflar, birbirlerinin yazılı muvafakatı olmadan işbu sözleşmenin herhangi bir hükmünde, şartında veya ekinde değişiklik veya ilave yapmayacaklarını beyan ve kabul etmiştir"
Sözleşmenin Fesih başlıklı 17. maddesinde, Müşterini iş bu sözleşme ile üstlendiği edimlere riayet etmemesi ve/veya sözleşmenin süresinin bitiminden önce feshine sebebiyet vermesi, bankada kredi açılmaması, açılan kredinin limitlerinin yetersiz olması veya kredinin banka tarafından iptal edilmesi durumları dahil olmak üzere sistemde kaytılı bulunan beher aracın 3 (üç) ay süresince yakıt almamaı veya ilk sözleşme tarihindeki AutoMatic sistemine dahil olan araç sayısında % 50 nispetinde azalma olması veya ilk 6 aylık yakıt alımların baz alarak hesaplanan aylık yakıt alımı ortalamasında % 50 nispetinde azalma olması durumunda satıı işbu sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebilir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.
Dosya içerisinde toplanan deliller, istinaf kararı, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre;
Taraflar arasında akdedilen automatic sözleşmesi gereğince, davacı şirkete ait olan araçlara otomasyon sistemine dahil petrol ofisi bayilerinden akaryakıt ikmali sağlanması durumda davalı tarafından davacı şirkete indirim yapılacağının taahhüt edildiği, sözleşmenin davalı tarafından şekilde feshedildiği, davalı tarafın davacıya 26.11.2018 tarihli filo satışları hakkında bilgilendirilme yazısında iskonto oranı KDV siz oranından %7,75 iskonto oranından %4,5’a indirildiğinin belirtildiği, davacı tarafından iadesi yapılan ve davalı tarafından davaya konu fatura ile 17.679,08.-TL’lik bedelin tahsil edildiği ve ihtara rağmen iade edilmemesi üzerine Ankara ...İcra Müdürlüğünün 2019/4223 sayılı dosyası ile ilamsız takip yapıldığı;automatic sözleşmesinin 15. maddesine göre; "taraflar, birbirlerinin yazılı muvafakati olmadan işbu sözleşmenin herhangi bir hükmünde şartında veya ekinde değişiklik veya ilave yapmayacaklarını beyan ve kabul etmişlerdir." hükmü gereğince taraflarca tek taraflı olarak istkonto oranında değişiklik yapılamayacağı halde davalı tarafça yapılan değişikliğe istinaden yapılan tahsilin sözleşme hükmüne aykırı olduğu, keza Sözleşmenin 9. ve 17. maddelerinde belirtilen fesih ve iskonto farkı talep koşullarının oluştuğuna ilişkin delillerin ibraz veya satış koşullarının değiştiği ispat edilemediği anlaşılmakla davacı tarafın ifa ettiği ödemenin haksız tahsil edilmiş olduğunu kabul etmek; bu bağlamda söz konusu ödemenin istirdatı amacı ile başlatılan icra takibinin devamı bakımından icra takibine yönelik yasal sürede açılan itirazın iptali davasının kabulüne karar vermek ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
Anlatılan nedenlerle,
HÜKÜM :
1-Davanın Kabulüne,
2- davalının Ankara...Müdürlüğünün 2019/4223 Esas sayılı takip dosyasında yaptığı itirazın iptali ile takibin 17.679,08 TL asıl alacak, 972,83 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 18.651,91 TL alacak olmak üzere devamına
3-Alacak yargılama gerektirmekle, icra inkar tazminatı talebinin reddine,
4.Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalı tarafdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
5-Davacı tarafından posta, bilirkişi ücreti, tebligat, başvuru harcı, vekalet harcı, İstinaf yoluna başvuru harcı olarak yapılan 1.020,30 TL yargılama giderinin davalı tarafdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
6-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE,
7-.Alınması gerekli 1.274,11 TL harçtan peşin alınan 301,92 TL harcın düşümü ile arta kalan 972,19 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
8-Peşin alınan 301,92 TL harcın davalı tarafdan alınarak davacıya ödenmesine,
9-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.19/01/2021
Katip ...
Hakim ...