T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/361 Esas
KARAR NO: 2022/631
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/08/2020
KARAR TARİHİ: 24/10/2022
KARAR Y.TARİHİ : 27/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak(Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;
İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ın davalı şirketler ile imzalanan iş yapımı sözleşmelerinde yer alan ... Orman Ürünleri ... Ticaret Şirketi yetkisi olduğunu, müvekkili ile davalı şirketler arasında 17/02/2018 tarihli ... - 2018-19 Alt Yüklenici Sözleşmesi Ahşap Mobilya İşi'ne ait sözleşme ve 17/02/2018 ...-2018-30 Alt Yüklenici Sözleşmesi Ahşap Mobilya İşi'ne ait sözleşme olmak üzere iki sözleşme akdedildiğini, müvekkili şirket ile davalı şirketler arasında ilk sözleşmeleri ilga etmeyecek şekilde
17.02.2018 tarihli ...-2018-19 sayılı sözleşmeye ek olarak 01.08.2019 düzenleme tarihli "Tüm
Mutfak Dolaplarının İmalatlarının ve Montaj İşlerinin Yapılması" ve 17.02.2018 tarihli ...-
2018-30 sayılı sözleşmeye ek olarak 01.08.2019 düzenleme tarihli "Tüm Mutfak Dolaplarının
İmalatlarının ve Montaj İşlerinin Yapılması" ek sözleşmelerinin imzalandığını, bahse konu 01.08.2019 tarihli ek sözleşmelerdeki hükümlerin ana sözleşmelerdeki
hükümlere aykırı olarak düzenlenemeyeceği belirlenmesine karşın yapılacak işin metretül hesaplarında yapılan maddi hatalar ile müvekkilinin zarara uğratılmasına sebebiyet verildiğini, taraflar arasında akdedilen 17.02.2018 tarihli ...-2018-19 sayılı sözleşmeye ek olarak
düzenlenen 01.08.2019 tarihli ek sözleşmenin giriş bölümünde "17.02.2018 tarihli ...-2018-19
sayılı taraflar arasında onaylı sözleşmeye ek sözleşmedir. Ana sözleşmenin ayrılmaz ek
parçasıdır." şeklinde hükme yer verildiği, iş bu ek sözleşmenin ilgili hükümlerinde "17.02.2018
tarihli ...-2018-19 sayılı imzalanan sözleşmenin ayrılmaz ek parçasıdır. Sözleşme maddeleri
ek sözleşme için de aynen geçerlidir." şeklinde başka kayıtlar da düşürüldüğü; buna karşılık,
01.08.2019 tarihli ek sözleşmelerde, taraflar arasında daha önce düzenlenen 17.02.2018 tarihli
...-2018-30 ve ...-2018-19 sayılı sözleşmelere aykırı hükümler yer aldığı, ek sözleşmeler
de yapılan işlerin karşılığının eksik hesaplandığı,
ilk sözleşmede taraflar arasında belirlenen işin metretül miktarı ile ek sözleşmeler de
belirlenen metretül miktarları arasında 1309 metretül farkın bulunduğu, metretülbirim fiyatının
315,00 TL'den hesaplanması halinde müvekkilinin uğramış olduğu zararın boyutunun görüleceği;
Ek sözleşmelerin düzenlendiği tarihlere bakıldığı takdirde, ana sözleşmelerde müvekkili şirkete
yükletilen işlerin %95''lik kısmının sona erdiğinin görüleceğini, buna karşılık, ek sözleşmelerde işin
tamamını kapsayacak şekilde hesaplamaların yapılmasının maddi hatadan kaynaklandığını, taraflar arasında tanzim edilen ilk sözleşmelerde kamp-katılım bedelinin yansıtılmasının,
ilgili şirketin şantiyesinde konaklanması şartına bağlı kılındığı ve ek sözleşme de bu şartın
gerçekleşmediği açık olmasına karşın, gerekçesiz olarak müvekkili şirketten %1 oranında kamp katılım
bedeli yansıtılarak, müvekkili şirketin hakkedişinden mahsup edildiğini, taraflar arasında 17.02.2018 tarihli ...-2018-30 sayılı ve 17.02.2018 tarihli ...-
2018-19 sayılı "Alt Yüklenici Sözleşmesi Ahşap Mobilya İşi"ne ait sözleşmeler de öngörülen
işlerin %100'lük kısmının müvekkili şirket tarafından tamamlanmış olup, anlaşma gereği
zamanında eksiksiz olacak şekilde davalı şirketlere teslim edildiği, davalılar tarafından
sözleşmelere konu konutların sahiplerine teslim edildiği, konutlarda ikamet etmeye başlanıldığını,
müvekkili şirketin uğramış olduğu zararın ödenmesi amacıyla davalı şirketlere ihtarname gönderildiğini, ancak davalılar tarafından ihtarnameye kayıtsız kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkili şirketin uğramış olduğu zararlar ile
müvekkiline haksız olarak yansıtılan kamp katılım bedeli zararının tespitine, metretül hesabından
kaynaklı zarar için 900,00 TL ve kamp katılım bedelinden kaynaklı zarar için 100,00 TL olmak
üzere şimdilik toplamda 1.000,00 TL zararın işlemiş reeskont faizi ile birlikte davalılardan
tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; TOKİ tarafından ihale edilen, "... İli, Merkez İlçesi, Gazi 1. Bölge 2 Etap 511 Adet
Konut, 42 Adet Dükkan, 1’er Adet Camii ve Taziye Evi İnşaatı ile Altyapı ve Çevre
Düzenlemesi İşi"nin, müvekkillerinden ... Taah. İnş. Mad. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti. ve
... İnş. Taah. Tic. ve San. A.Ş uhdesinde, "... İli, Merkez İlçesi, Bahçelievler
Mahallesi 1. Bölge 1 Etap 645 Adet Konut, 24 Adet Ticaret ve 1 Adet Camii İnşaatları ile
Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"nin ise müvekkillerden ... Taah. İnş. Mad. Nak. San ve
Tic. Ltd. Şti., ... İnş. Taah. Tic. ve San. A.Ş ve ... İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.
uhdesinde kaldığını, davacı taraf ile "... İli, Merkez İlçesi, Bahçelievler Mahallesi 1. Bölge 1 Etap 645
Adet Konut, 24 Adet Ticaret ve 1 Adet Camii İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"
için 17.02.2018 tarihinde, ...-2018-30 numaralı"Mutfak Dolabı, Tezgah ve Konnektör
Dolabı İle Malzeme, Montaj ve İşçilik İşleri" taşeronluk sözleşmesi akdedildiğini; akabinde aynı
iş için, 01.08.2019 tarihinde, "Tüm Mutfak Dolaplarının İmalatlarının ve Montaj İşleri"nin
Yapılmasına dair ek sözleşme akdedildiğini,
davacı taraf ile "... İli, Merkez İlçesi, Gazi 1. Bölge 2 Etap 511 Adet Konut, 42 Adet
Dükkan, 1’er Adet Camii ve Taziye Evi İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi" için
17.02.2018 tarihinde, ...-2018-19 numaralı "Mutfak Dolabı, Tezgah ve Konnektör Dolabı İle
Malzeme, Montaj ve İşçilik İşleri" taşeronluk sözleşmesi akdedildiği, akabinde aynı iş için,
01.08.2019 tarihinde, "Tüm Mutfak Dolaplarının İmalatlarının ve Montaj İşlerinin Yapılması" işine dair ek sözleşme akdedildiğini,
sözleşme konusu işler için iş sahibi TOKİ tarafından 14.11.2019 tarihinde yapılan geçici kabul tutanaklarında davacı yanın eksik bıraktığı işlerin, blok ve daire bazında tek tek
belirlendiğini, geçici kabul tutanağının düzenlendiği tarihten yaklaşık 10 ay önce 08.01.2019
tarihinde tarafların bir araya geldiği ve davacının işi süresinde yapamadığı, 05.03.2019 tarihine
kadar davacıya ek süre verileceği, bu süre zarfında işin %95 seviyesine getirilmemesi
durumunda, Sözleşmede belirtilen günlük gecikme cezalarının ve hakedişlerden kesin ve geçici
kabul için tutulan yüzde oranlarından feragat edileceğini belirten tutanakların imza altına alındığını,
işbu tutanağın imzalanması aşamasından, geçici kabul tutanağına kadar geçen 10 aylık süre
zarfında dahi, davacı yanın sözleşmesel edimlerini tam olarak yerine getirmediğini, 25.10.2019 tarihinde Kartal 23. Noterliği'nin 33395 ve 33396 yevmiye numarası ile
çekilen ihtarnamelerde de, eksik işlerin tamamlanması için davacı yana 10 günlük süre verilerek,
aksi takdirde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini; kaldı ki, davacı yanın keşide ettiği
... yevmiye numaralı ihtarnameler ile
cevap verildiği ve Sözleşmede bulunan iş kalemlerine ait birim fiyatlar ile ölçümlendirme
şartlarında anlaşma sağlanarak taraflar arasında imza altına alındığının belirtildiğini, Kartal 23. Noterliği'nin 08.11.2019 tarihli 34938 ve 34937 yevmiye numaralı
ihtarnameleri ile Sözleşmenin feshedildiği ve ihtarnameye ek olarak eklenen listedeki işlerin
davacı adına namı hesabına yaptırılacağının bildirildiğini,
... İli, Merkez İlçesi, Gazi 1. Bölge 2 Etap 511 Adet Konut, 42 Adet Dükkan, 1’er
Adet Camii ve Taziye Evi İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi ile ilgili olarak davacı yan
tarafından düzenlenen 05.07.2019 tarihli 7 Numaralı Hakediş Raporuna göre müvekkillerinin
davacı yandan, 84.022,14 TL alacaklı konumunda olduğu, bu hakediş raporunda davacı yanın
imzasının da bulunduğu, buna göre davacının 05.07.2019 tarihinde hakediş raporunu imzalarken
işin %95 seviyesinde olmadığını kabul ederek imzaladığı,
... İli, Merkez İlçesi, Bahçelievler Mahallesi 1. Bölge 1 Etap 645 Adet Konut, 24
Adet Ticaret ve 1 Adet Camii İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi ile ilgili davacı yan
tarafından düzenlenen 05.07.2019 tarihli 7 Numaralı Hakediş Raporuna göre, müvekkillerinin
davacı yandan, 106.114,00 TL alacaklı konumunda olduğu, bu hakediş raporunda da davacının
imzasının bulunduğu ve işin % 95 seviyesinde olmadığının kabul edildiğini,
davacı yanın eksik bıraktığı işlerin ... Yapı Mob. PVC Cam. İnş. Malz. İth. İhr.
San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye yaptırıldığı; ... Yapı ile ... İli, Merkez İlçesi, Gazi 1. Bölge 2
Etap 511 Adet Konut, 42 Adet Dükkan, 1’er Adet Camii ve Taziye Evi İnşaatı ile Altyapı ve
Çevre Düzenlemesi İşi için, 17.12.2019 tarihinde ŞGK-021 Sözleşme numarası ile "Ahşap
İmalatlarının Malzeme Dahil Montaj İşlerinin Yapım İşi Sözleşmesi" akdedildiği, işbu
Sözleşmenin ikinci sayfasında, "Geçici Kabulde İdare ve İşveren Tarafından Tespit Edilen
Eksikliklerin Tamamının Tamamlanması" olarak belirlendiği ve ... Yapı’nın taahhüt ettiği
işlerin Sözleşmenin 3, 4, 5, 6, 7. sayfalarında belirtildiği, bu belirtilen işlerin ise, gerek geçici kabul tutanağında davacı yanın eksik bıraktığı işler ile, gerekse Kartal 23. Noterliği'nden keşide
edilen 08.11.2019 tarihli ihtarnamenin ekinde sunulan eksik işler ile birebir aynı olduğu,
akabinde ... Yapı’ya taahhüt ettiği işler neticesinde, GIB2020000000005 numaralı
325.000,00 TL bedelli fatura düzenlendiği, bu faturadaki iş kalemlerinin de davacı yanın eksik
bıraktığı işleri içerdiği,
... Yapı ile ... İli, Merkez İlçesi, Bahçelievler Mahallesi 1. Bölge 1 Etap 645
Adet Konut, 24 Adet Ticaret ve 1 Adet Camii İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi
için, 17.12.2019 tarihinde ŞBK-021 Sözleşme numarası ile "Ahşap İmalatlarının Malzeme Dahil
Montaj İşlerinin Yapım İşi Sözleşmesi" akdedildiği, işbu Sözleşmenin ikinci sayfasında, "Geçici
Kabulde İdare ve İşveren Tarafından Tespit Edilen Eksikliklerin Tamamının Tamamlanması"
olarak belirlendiği ve ... Yapı’nın taahhüt ettiği işlerin Sözleşmenin 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9
sayfalarında belirtildiği, bu belirtilen işlerin ise, gerek geçici kabul tutanağında davacı yanın
eksik bıraktığı işler ile, gerekse Kartal 23. Noterliğinden keşide edilen 08.11.2019 tarihli ihtarnamenin ekinde sunulan eksik işler ile birebir aynı olduğu, akabinde ... Yapı’ya
taahhüt ettiği işler neticesinde, GIB2020000000006 numaralı 360.000,00 TL bedelli fatura
düzenlendiği, bu faturadaki iş kalemlerinin de davacı yanın eksik bıraktığı işleri içerdiği,
davacı yan basiretli bir tacir olmakla birlikte, sözleşmede kararlaştırılan hususa, işi eksik
bıraktıktan sonra kötü niyetli olarak itiraz ettiği; taraflar arasında akdedilen Ek Sözleşme
hükümlerindeki metretül hesaplarında maddi hata iddialarının basiretli tacir çerçevesinde dahi asılsız olduğu, Ek Sözleşmelerde sadece birim fiyatları açısından iyileştirme işlemi yapıldığı, Ek
Sözleşmede belirtilen fiyatlandırma ve ölçümler ile, Taşeronluk Sözleşmesinde belirtilen
fiyatlandırma ve ölçümlerin taraflarca anlaşma sağlanarak hüküm altına alındığı, ayrıca, davacı
yandan kamp katılım bedeli alınacağının da taraflar arasında akdedilen Ek Sözleşmede
belirtildiği, müvekkillerinin, son hakediş ödemelerinde, davacı yandan alacaklı konumunda
bulunduğunun açık olduğu, cari hesaptan kaynaklanan alacaklarının bulunduğu; davacı yanın,
sözleşmeye aykırı olarak eksik bıraktığı işlerin, davacının namı hesabına yaptırıldığı, nitekim
gerek cari hesap, gerekse son hakediş ödemelerinden de anlaşılacağı üzere, davalı
müvekkillerinin davacı yandan 693.875,38 TL alacaklı konumunda olduğu savunmuş davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Arabuluculuk son tutanağı, TOKİ müzekkere cevabı, sözleşme örnekleri, ihtarname örnekleri, bilirkişi raporları ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.
Dava konusu edilen esere ilişkin davacı tarafından taraflarca akdedilen sözleşmeler kapsamındaki işlerin yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise sözleşmeye uygun yapılıp yapılmadığı, davacı tarafından yapılan ilave iş olup olmadığı, var ise kalem kalem nelerden ibaret olduğu ve ne kadar tuttuğu, davacı tarafından eksik ifada bulunup bulunulmadığı, bulunulmuş ise eksik işlerin nelerden ibret olduğu ve ne kadar tuttuğu, eksik işlerin varlığı halinde davacı namı hesabına 3. kişiye yaptırılıp yaptırılmadığının tespit edilmesine yönelik talimat mahkemesi aracılığıyla keşif yapılmak suretiyle iki inşaat mühendisinden oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır.
Sayın bilirkişi heyeti 26/03/2021 tarihli raporunun sonuç kısmında özetle; davalı iş ortaklığı ile dava dışı ... firması arasında; geçici kabulde idare ve işveren
tarafından tespit edilen eksikliklerin tamamının anahtar teslim sözleşme bedeli
300.000,00TL(KDVdahil), Gazi işi sözleşme bedeli 280.000,00TL(KDV dahil) tutarında olan 62
maddeden ibaret alt yüklenici sözleşmesinin 17.12.2019 tarihinde imzalanmış olduğunu, dava
konusu işlerin sözleşmenin feshinden sonra devam ettiği ve bir çoğunun hak sahiplerine teslim
edildiği anlaşıldığından, davacı tarafından taraflarca aktedilen sözleşmeler kapsamındaki işlerin
yapılıp yapılmadığının ve hangi aşamada olduğunun tespitinin mümkün olmadığı, taraflar
arasında ihtilaf oluşturan metretül hesabı ile ilgili olarak; ek sözleşmeden sonra yapılan
hesaplamalarda buzdolabı-bulaşık makinası vs. boşluklar düşüldüğünden davacı tarafından iddia
edilen 1309 metretül farkın oluştuğunun düşünüldüğü,1174 daire üzerinden davacının iddia ettiği
boşluklar için 1411,88 metretül hesaplandığını(eksiksiz bitmiş kabul edilerek),keşif esnasında
taraflarınca hesaplanan metrajlara göre bedellerin Protokol 1 ve Protokol 2 mutfak dolaplarının
boşluklu ve boşluksuz şekilde hesaplanacağını, Protokol 1’e göre; mutfak boşlukların düşülmesi
ile hesaplananın KDV eklenmek sureti ile 2.938.192,82TL olduğu, mutfak boşlukların
düşürülmeden hesaplananın KDV eklenmek sureti ile 3.330.869,68TL olduğu, Protokol 2’ye göre;
mutfak boşlukların düşülmesi ile hesaplananın KDV eklenmek sureti ile 2.759.503,10TL olduğu,
mutfak boşlukları düşülmeden hesaplananın KDV eklenmek sureti ile 3.167.317,30TL olduğu görüşü bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekilleri bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını dosyaya ibraz etmiştir.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Sayın bilirkişi kurulu 23/05/2022 tarihli rapor ve 16/07/2022 tarihli ek raporlarının sonuç kısmında özetle; taraflar arasında "... İli, Merkez İlçesi, Bahçelievler Mahallesi 1. Bölge 1. Etap 645
Adet Konut, 24 Adet Ticaret ve 1 Adet Camii İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"
için 17.02.2018 tarihinde, ...-2018-30 numaralı "Mutfak Dolabı, Tezgah ve Konnektör
Dolabı İle Malzeme, Montaj ve İşçilik İşleri" taşeronluk sözleşmesinin akdedildiği; akabinde
aynı iş için, 01.08.2019 tarihinde, "Tüm Mutfak Dolaplarının İmalatlarının ve Montaj
İşleri"nin yapılmasına ilişkin Ek Sözleşmenin akdedildiği, yanlar arasında ayrıca ... İli, Merkez İlçesi, Gazi 1. Bölge 2 Etap 511 Adet Konut, 42
Adet Dükkan, 1’er Adet Camii ve Taziye Evi İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi" için
17.02.2018 tarihinde, ...-2018-19 numaralı "Mutfak Dolabı, Tezgah ve Konnektör Dolabı
İle Malzeme, Montaj ve İşçilik İşleri" taşeronluk sözleşmesi akdedildiği, akabinde aynı iş için,
01.08.2019 tarihinde, "Tüm Mutfak Dolaplarının İmalatlarının ve Montaj İşlerinin
Yapılması"na ilişkin Ek Sözleşme akdedildiğinin görüldüğü, yapılan teknik tespitlere göre; davacının edimini tümüyle yerine getirdiğinden söz
edilemeyeceği, davalının davacı ile yaptığı sözleşmeyi feshederek dava dışı ... firması ile
geçici kabuldeki eksikliklerin tamamlanmasına ilişkin sözleşme akdettiğinin anlaşıldığı, incelenen ticari kayıtlara göre;
Davacının yanın ticari defterlerinin dosyaya sunulmadığı, işyeri adresinin Diyarbakır
olduğundan inceleme imkânın da olmadığı, buna karşın sadece davacının imzasının taşıyan
hakedişlere göre davacının alacağının bulunmadığı, aksine borcunun olduğu,
davalı İş Ortaklıklarının defterlerinin incelenmesinden; davacının alacağının
bulunmadığı, aksine borcunun olduğunun tespit edildiği, taraflar arasındaki sözleşmeler ve ihtirazi kayıtsız imzalanan hak edişler ile dosya
kapsamındaki kanıtlar çerçevesinde; davaya konu metretül zararı ve kamp-katılım bedeli zararı
talebi ile ilgili olarak davacının bir alacağının tespit edilmediği görüşü bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.
Taraflar arasında 17.02.2018 tarihli ...-2018-19 sayılı ve 17/02/2018 tarihli ...-2018-30 sayılı alt yüklenici sözleşmesi ahşap mobilya işine ait sözleşmeler ile
17.02.2018 tarihli ...-2018-19 sayılı sözleşme ile 17.02.2018 tarihli ...-
2018-30 sayılı sözleşmeye ek olarak 01.08.2019 tarihli tüm mutfak dolaplarının
imalatlarının ve montaj işlerinin yapılmasına ilişkin ek sözleşmeler, imzalanmıştır. Böylece, niteliği itibariyle taraflar arasında karşılıklı edimleri içeren eser sözleşmelerinin kurulduğu, davacının taşeron, davalıların ise yüklenici iş ortakları olduğu anlaşılmıştır. Eser sözleşmesi yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerden olup yüklenici teslimi, iş sahibi de ödemeyi kanıtlamakla yükümlüdür (TBK 470 vd. md)
Eserin, sözleşmede belirlenmiş olan iş süresi sonunda yani teslim tarihinde, sözleşme hükümlerine, fen ve sanat kurallarına uygun olarak imal edilip iş sahibine teslim edilmesi, yüklenicinin "özen borcu" gereğidir. Yüklenici, eser sözleşmesiyle sadece bir faaliyette bulunmayı değil, aynı zamanda bir sonucu (eser) gerçekleştirmeyi de taahhüt etmektedir. Eser sözleşmelerinin en önemli unsuru iş bedelidir. İş bedeli, taraflarca götürü olarak, birim fiyat esasına göre ya da başka bir şekilde kararlaştırılabilir. Taraflarca sözleşme serbestisi ilkesine uygun olarak sözleşme düzenlenip, işe başlandıktan sonra, bazı istisnalar dışında, sözleşmenin bedel dahil tüm hükümleriyle birlikte, işin başlangıcından, bitimine (teslime) kadar uygulanması zorunludur.
Somut olayda; davacı taşeron, taraflar arasındaki asıl ve ek sözleşmeler kapsamında edimlerini yerine getirildiğini ancak davalı yüklenicilerin eksik metretül üzerinden ödeme yaptıklarını ve haksız olarak kamp katılım bedeli kesintisi yaptıklarını ileri sürerek, metretül hesabından kaynaklı zararların ve haksız olarak yansıtılan kamp katılım zararının tespiti ile belirsiz alacak olarak metretül hesabından kaynaklı zararları için 900,00 TL ve kamp katılım bedelinden kaynaklı zararları için ise 100,00 TL olmak üzere şimdilik toplamda 1.000,00 TL'nin işlemiş reeskont faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı yanlar ise; davacının, 14.11.2019 tarihli geçici kabul tutanağı ile belirlenen eksik işleri, sözleşme süresi ve ek süreler içinde yerine getiremediğini, sözleşmenin feshedilerek eksik işlerin dava dışı üçüncü kişiye yaptırıldığını, davacıya borçlu değil aksine, son hakediş ödemelerinde davacıdan alacaklı olduklarını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Taraflar arasında 17.02.2018 tarihli ...-2018-19 ve 17/02/2018 tarihli ...-2018-30 alt yüklenici sözleşmesi ahşap mobilya işine ait sözleşmeler ile
17.02.2018 tarihli sözleşmelere ek olarak 01.08.2019 tarihli tüm mutfak dolaplarının
imalatlarının ve montaj işlerinin yapılmasına ilişkin ek sözleşmelerinin akdedildiği, asıl sözleşmelerde, yer teslim tarihinden itibaren 250 gün içerisinde işin tamamlanarak geçici kabule hazır hale getirileceğinin kararlaştırıldığı, mutfak dolabı ve tezgah yapımı metretül olarak fiyatlandırılmakla birlikte ölçümünün nasıl yapılacağına dair sözleşmede açıklık bulunmadığı, konnektör dolabı yapılmasının ise adet olarak fiyatlandırıldığı, birim fiyatlara KDV dahil edildiği, mutfak dolabı fiyatının tek bir fiyat olarak 233,05 TL/m olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
01.08.2019 tarihli ek sözleşmelerin konusunun ise, buzdolabı üzeri dolap, buzdolabı yanına dolap, tezgah üzeri ek dolap, mutfak dolabı, mutfak tezgahı, ahşap kollektör dolabı, tezgaha eviye montajına ilişkin iş kalemlerinden oluştuğu, ölçümlendirme kısmında, “buzdolabı-fırın vs. tüm boşluklar düşülecektir” düzenlemesine yer verildiği anlaşılmış olup, fiyatlarda ise KDV hariç tutularak, fiyat blok bazında değiştirilmek suretiyle, bazı bloklardaki imalatlar için aynı tutulmuş, diğer bloklardaki imalatlar için fiyat iyileştirmesi yapılmış, 17.02.2018 tarihli sözleşmelerde bulunan tezgah imalatının fiyatı ek sözleşmelerde aynı düzenlenmiş, konnektör dolabının fiyatında ise iyileştirmeye gidilmiştir.
Davacı tarafından henüz işin tesliminin gerçekleştirilmediği bir aşamada .... yevmiye nolu ihtarnamesi ile metretül hesabı üzerinde yapılan maddi hatadan kaynaklı zararların ve haksız olarak yansıtılan kamp katılım bedeline ilişkin zararlarına karşılık 420.000,00 TL'nin ödenmesi talebini içeren ihtarname keşide edildiği, bu sırada davalı taraflarca da 25.10.2019 tarihinde ....numaralı ihtarnameleri ile taraflar arasındaki sözleşmeyi feshederek, ihtarnameye ekli listedeki işlerin davacı adına namı hesabına üçüncü kişilere yaptırılacağını davacıya bildirdikleri görülmüştür.
01.08.2019 tarihli ek sözleşmeler akdedilmeden önce taraflarca düzenlenen 08.01.2019 tarihli tutanakta; davacının işi süresinde tamamlayamadığı belirlenerek, 05.03.2019 tarihine kadar davacıya ek süre verildiği, ek sözleşmelerin yapıldığı tarihten sonra da dava dışı TOKİ tarafından 14.11.2019 tarihinde yapılan geçici kabul tutanaklarında davacı yanın eksik bıraktığı işlerin, blok ve daire bazında belirlendiği, belirlenen bu eksik işlerin davalı yükleniciler tarafından dava dışı ... firmasına yaptırıldığı ve yansıtma faturalarını ticari defterlerine kaydettirdiği, davalı yanların ticari defter ve kayıtlarından ve dosya kapsamından anlaşılmıştır. Gerçekten, ...-...-... İş Ortaklığının ticari kayıtlarına göre, 08.08.2020 dava tarihi itibariyle davacı taşeronun, davalı iş ortaklığından alacağı olmadığı aksine, cari hesap borcuna karşılık yapılan ödemeler, dava dışı ... firmasına ödenen iş bedeli(360.000,00 TL) ve yansıtma faturaları nedeniyle, davacı taşeronun iş ortaklığına 693.875,38 TL ve yine ...-... İş Ortaklığının kayıtlarına göre, 08.08.2020 dava tarihi itibariyle davacının davalı iş ortaklığından alacağı olmadığı, aksine, cari hesap borcuna karşılık yapılan ödemeler, dava dışı ... firmasına ödenen iş bedeli(325.000,00 TL) ve yansıtma faturaları nedeniyle, davacının iş ortaklığına 887.554,03 TL borçlu olduğu tespit edilmiştir. Davalı iş ortaklıklarının ticari kayıtlarına göre davacı taşeronun, davalı iş ortaklarından alacaklı olmadığı anlaşılmıştır. Davacı yan, ticari defterlere delil olarak dayanmadığı gibi, defterlerinin incelenmesi talebinde bulunmamış ve davalı iş ortaklığının ticari kayıtlarındaki tespitlere de açıkça itiraz etmemiştir. Davacı vekilince dosyaya kazandırılan delillerden de, davacının işi tam olarak ne zaman bıraktığı, işi bıraktığı zamana kadar hangi imalatları gerçekleştirdiği belirlenememiş, yaptırılan talimat keşfinde de; teknik bilirkişilerce, bu hususun tespitinin mümkün olamayacağı bildirilmiştir. Bu durumda davacı, sözleşmeler kapsamındaki edimlerini tam olarak yerine getirdiğini ispat edememiştir.
Her ne kadar davacı vekilince metretül imalatı hesaplamasında hata yapıldığı ileri sürülmüş ise de; dosyada mevcut ve taraflar arasında her iki iş için de düzenlenen 05.07.2019 tarihli 7 nolu hakedişler incelendiğinde, mutfak dolabı metrajları belirlenirken, bulaşık makinesi ve fırın yerlerinin, hesaplamaya dahil edilmediği anlaşılmaktadır. Buradan, taraflar arasında her iki sözleşme konusu iş için 7 adet hakediş düzenlenirken hesap yöntemi konusunda anlaşmaya varıldığı ve sonradan imzalanan 01.08.2019 tarihli ek sözleşmelerle de; 7 hakedişteki hesap yönteminin17.02.2018 tarihli sözleşmelerin kapsamına alındığı ve bu durumun davacı taşeron tarafından da kabul edildiği müşahede edilmiştir. Bu nedenlerle davacı taşeronun, mutfak dolabı imalatların ölçüm hesabında hata olduğu iddiası ile ilgili bir alacağı olmadığı tespitleri içeren bilirkişi görüşü dosya ve delil durumuna uygun bulunmuştur.
Davacı yanın kamp katılım bedeli kesintisi nedeniyle uğradığı zararın tazmini talebinin incelenmesinde; taraflar arasında düzenlenen 17.02.2018 tarihli sözleşmelerde (m. 35) kamp katılım bedeli kesintisi %3 olarak belirlenmiş olup, 01.08.2019 tarihli ek sözleşmelerde bu bedel %1 olarak revize edilmiştir. Dava dosyasında mübrez 17.02.2018 tarihli 645 konut işi için düzenlenen 05.07.2018 tarihli 1 nolu hakedişte, %3 oranında hesaplanan 6.327,29 TL kamp katılım bedeli kesintisi yapıldığı ve bu hakedişin davacı tarafından itirazsız imzalandığı görülmüştür. Davacı yan, 01.08.2019 tarihli ek sözleşmelerden önce düzenlenmiş olunan bu hakedişte, %3 kamp katılım bedeli kesintisini kabul ettiği halde, 7 nolu hakediş incelendiğinde, 1 nolu hakedişten yapılmış olan kesintinin, %1 oranına isabet eden 1.721,39 TL'ye düşürüldüğü, görülmüştür. Gerçekten de, 7 nolu hakediş incelendiğinde, davacının yaptığı toplam imalat bedelinin 1.181.744,90 TL olduğu görülmüş olup, bu bedele isabet eden %1 kamp katılım payının (1.181.744,90 x %l) 11.817,45 TL olduğu açıktır. Bu durumda, 645 konut işi kapsamında yapılan kamp katılım bedeli kesintisinin taraflar arasında düzenlenen 01.08.2019 tarihli ek sözleşmelere uygun olduğu ve hesaplama tutarında bir hata olmadığı görülmüştür.
17.02.2018 tarihli 511 konut işi kapsamında düzenlenen 7 nolu hakediş içeriğinden, davacının yapmış olduğu imalat bedelinin 1.044.472,70 TL olduğu, ek sözleşmeye göre kesilen (1.044.472,70x%1) 10.444,73 TL kamp katılım payı bedelinin hesaplamasında bir hata olmadığı tespit edilmiştir.
Öte yandan, taraflar arasında düzenlenen hakedişelerin davacı yanca ihtirazi kayıt konulmadan imzalandığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında akdedilen sözleşmelerin eki olan yapım işleri genel şartnamesinin 39/4-e maddesinde; yüklenicinin geçici hakedişlere itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerekçeleri idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun “İdareye verilen …tarihli dilekçemde yazılı itirazi kayıtla” cümlesini yazarak imzalaması gerektiği, eğer yüklenicinin hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorunda olduğu, yüklenicinin itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Şartnamenin bu hükmü sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK’nın 287. maddesi (6100 sayılı HMK’nın 193. maddesi) uyarınca delil sözleşmesi niteliğinde olup, tarafları bağladığı gibi mahkemece de re’sen dikkate alınması gerekir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 08.12.2010 tarih ve 2010/15-609 Esas, 2010/634 Karar sayılı içtihadı) Bu hüküm uyarınca hakedişlere şartnamede belirtilen şekilde itiraz edilmediği takdirde yüklenicinin o hakedişe bağlı hakları düşer.
Davaya konu, hatalı olduğu ileri sürülen metretül hesaplamasının ve kamp katılım payı bedeline yönelik kesintilerin, taraflar arasında düzenlenen hakedişlere konu edildiği ve bu hakedişlerin davacı tarafından ihtirazi kayıt konulmadan imzalandığı anlaşılmakla davacının hakedişe bağlı haklarının düştüğünün ve davalı iş ortaklarından herhangi bir alacağının kalmadığı anlaşılmıştır.
Anlatılan nedenlerle, ispatlanmayan davanın reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın reddine,
2-Davalı taraflar kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3,13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
3-Masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
5-Alınması gerekli 80,70 TL harcın, peşin alınan 54,40 TL harçtan düşümü ile arta kalan 26,30 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalılar vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 24/10/2022
Katip ...Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır