T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/67 Esas - 2021/202
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/67 Esas
KARAR NO: 2021/202
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: ...
...
DAVALI :...
VEKİLİ: ...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 31/01/2020
KARAR TARİHİ: 09/03/2021
KARAR Y.TARİHİ : 11/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçelerinde, davalı ile davacı arasında 10.04.2015 tarihli sözleşme ile hizmet alım işi kapsamında çalıştırılan ...’in,davalı tarafından işten çıkarılması sonucunda, işçinin davacı ve davalı aleyhine 4857 sayılı yasadan kaynaklı alacaklar için dava açtığını, Ankara...Mahkemesinin 2017/358 E.,2019/844 K. Sayılı ilamı ile hükme bağlanan alacak kalemlerinin... ... Müdürlüğünün 2019/37321 E. Sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu, takip sonrası toplam 16.886,04-TL nin davacı tarafından icra dosyasına yatırıldığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme ve sair mevzuat gereği, davacı tarafından ödenmek zorunda kalınan 16.886,04-TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili hususunda arabulucuya başvurulduğu, uzlaşmaya varılamadığını belirterek; davacı idare tarafından ödenmek zorunda kalınan 16.886,04-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçelerinde, davacı idare tarafından yapılan ihale sonucunda taraflar arasında 10.04.2015 tarihinde özel güvenlik personeli hizmet alım işi sözleşmesi imzalandığını,anılan ihalenin 9.1 maddesinde işin süresinin dokuz ay olarak belirlendiği ve belirli süreli sözleşmenin sona ermesi ile sözleşme kapsamında çalışan işçilerin iş akdine son verildiğini, davacı kurum tarafından açılan davanın, davalının dava dışı işçiye ödenen alacak kalemlerinden sorumluluğu bulunmaması nedeniyle reddi gerektiğini, davacının ödemeye dayanak gösterdiği Ankara...Mahkemesinin 2017/356 E. Sayılı dosyanın henüz kesinleşmediğini, istinaf incelemesinin devam ettiğini, kesinleşmeyen bir karar dolayısıyla ödediği alacak kalemlerinin rücû etmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, taraflar arasında tanzim edilen ihale sözleşmesi gereği davalı şirketin dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağı kalemlerinden sorumlu olmadığını,sözleşmenin 22.1 maddesinde iç ilişkide ilgili mevzuatın geçerli olduğunun belirtildiğini, bu konuda 4857 sayılı İş Kanunu 112. Maddesinin uygulanması gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmenin imza tarihinden önce yürürlüğe girmiş bu kanun hükmü gereğince çalışanlara ait kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacaklarının davacı idarenin sorumluluğunda bulunduğunu, personel alımına dayalı hizmet alım ihalelerinde işçilerin kıdem tazminatı ödemelerinden asıl işveren idarenin sorumlu olduğunu, 4857 sayılı İş Kanununun 112. Maddesinde değişiklik yapan 6552 sayılı Kanunla kıdem tazminatı yükümlüsü olarak asıl işveren sıfatıyla idarenin gösterildiğini,bu hususun Kamu İhale Kanuna Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Atımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmeliğin 8. Maddesinde de düzenleme altına alındığını,4857 sayılı İş Kanununun 112. Maddesine 22.02.2019 tarihinde eklenen düzenleme gereği ihale sözleşmesinde; ödenen tazminatlara ilişkin alt işverene rücu edileceği açıkça düzenlenmemiş ise alt işverene rücu edilemeyeceğini,her ne kadar Anayasa Mahkemesinin 11.07.2019 tarihli iptal kararı ile yürülükten kaldırılmış olsa da iptal edilen hükmün geriye yürümezlik kuralı gereği huzurda görülmekte olan davada müvekkil şirket lehine iptal edilen kanun hükmünün uygulanması gerekmekte olduğunu, davacı idarenin söz konusu rücu davasını açarak yaptığı ödemenin tamamını davalı şirketten talep etmesinin hukuka aykırı ve kötü niyetli olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, davacı kurum tarafından, dava dışı işçiye ödenen işçilik ücretlerinin davalı tarafın sorumlu olduğundan bahisle rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Ankara...Mahkemesi'nin 2017/358 E. Sayılı dosyasında; davacısının ... davalısının ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. ve Ankara Büyükşehir Belediyesi(...) olduğu davanın 13.09.2017 tarihinde açıldığı kararın 25.09.2019 tarihinde verildiği anlaşılmaktadır.
Ankara...İş Mahkemesi 2017/358 E, 2019/844 K. ve 25.09.2019 tarihli kararında: 3.388,73-TL net kıdem tazminatının 10.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile; 934,15-TL net yıllık izin ücretinin ,50-TL lik kısmına dava tarihi olan 13.09.2017 tarihinden itibaren, kalan kısmına ise ıslah tarihi olan 24.06.2019 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına; 1.267,05-TL net fazla çalışma ücreti alacağının 50-TL sinin dava, geri kalan kısmının ıslah tarihinden itibaren en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte tahsiline; 2.569,38-TL net ihbar tazminatının 300,00-TL sinin dava, geri kalan kısmının ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile, davalılardan alınarak davacıya verilmesine; 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine; 670,60-TL yargılama giderinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İş Mahkemesi dosyasında davacı ...’in hizmet süresi 25.12.2014- 10.01.2016 tarihleri arasında 1 Yıl 16 gün olarak kabul edilmiştir.
İstanbul Anadolu ... Müdürlüğü 2019/37321 E.Sayılı dosva sureti uyap üzerinden 07.07.2020 tarihli yazı cevabında gönderilmiştir. İcra dosyasının incelenmesinde: alacaklısının ..., borçlusunun ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. ve Ankara Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi olduğu, takibin 05.12.2019 tarihinde başlatıldığı, Ankara...İş Mahkemesi 25.09.2019 tarih 2017/358 E.,2019/844 K. Sayılı ilama dayalı başlatılan icra takibinde, takibe giren toplam alacağın 14.412,05-TL olduğu, icra dosya borçlusu ...’ye icra emrinin 11.12.2019 tarihinde tebliğ edildiği; 17.12.2019tarihinde borçlu ...Genel Müdürlüğü tarafından icra dosyasına 16.886,04-TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.
...ile ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. arasında, ...Genel Müdürlüğü Arıtma Tesisleri ve Tahsilatlarda, Bölge Sorumluluklarında Çalıştırılmak Üzere Özel Güvenlik Personeli Alımı işi ile ilgili 10.04.2015 tarihinde sözleşme imzalandığı, taraflar arasında imzalanan İhale Sözleşmesi ve İhale Şartnamelerinin incelenmesinde; 10.04.2015 tarihli sözleşmenin: 9.1. maddesinde “işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 9 ay olduğu ” 22. Maddede “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür. ” Teknik Şartnamenin:14.6. maddesinde “Yüklenici yürürlükteki İş Kanunu ve Sosyal Güvenlik Mevzuatı hükümlerine göre çalıştıracağı elemanların özlük haklarını karşılamak zorundadır. Mevzuata göre işçi alınması, işçi çıkarılması, işçi haklarının ödenmesi ve sair konularda tüm sorumluluk yükleniciye aittir.” şeklinde düzenlemeler yer aldığı tespit edilmiştir.
Ankara...Mahkemesi'nin 2017/358 E. Sayılı dosyasında yer alan işe giriş çıkış bildirgelerinin incelenmesinde; dava dışı işçi ...’in ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. ye bağlı olarak ...işyerinde 25.12.2014 tarihinde işe başladığı, 24.03.2015 tarihinde çıkış verildiği, 11.04.2015 tarihinde yine ...işyerinde işe giriş bildirgesi verildiği, 10.01.2016 tarihinde çıkış bildirgesi verildiği, çıkış kodunun 05 (belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi) olarak bildirildiği anlaşılmıştır.
Ankara...Mahkemesi'nin 2017/358 E. Sayılı dosyasında hükme dayanak alınan 13.05.2019 tarihli hesap bilirkişisi raporunda “davacının hizmet süresinin 25.12.2014-10.01.2016 tarihleri arasında 1 yıl 16 gün olarak dikkate alındığı ve bu süre üzerinden hesaplama yapıldığı davacının anılan dönemde çalışmasının davalı ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. bünyesinde olduğu anlaşılmaktadır.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bilirkişi raporlarında; davacı ...ile davalı ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. arasında, ...Genel Müdürlüğü Arıtma Tesisleri ve Tahsilatlarda,Bölge Sorumluluklarında Çalıştırılmak Üzere Özel Güvenlik Personeli Alımı işi ile ilgili 10.04.2015 tarihinde sözleşme imzalandığını, dava dışı işçi ...’in davacı kurum işyerinde davalı alt işveren şirket bünyesinde 25.12.2014-10.01.2016 tarihleri arasında çalıştırıldığını, işçinin davacı kuruma ve davalı şirkete karşı Ankara...İş Mahkemesinin 2017/358 E. Sayılı dosyası ile dava açtığını, iş mahkemesinin 25.09.2019 tarih ve 2017/358 E.,2019/844 K. Sayılı karar ile kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti alacağı, fazla çalışma ücreti alacağı ve ihbar tazminatının davalılardan alınıp işçiye ödenmesine karar verildiğini, kararın işçi tarafından... ... Müdürlüğü 2019/37321 E.sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, davacı kurumun icra takip dosya borcuna ilişkin 17.12.2019 tarihinde 16.886,04-TL icra müdürlüğü hesabına ödeme yaptığını, davacı tarafından icra dosyasına yapılan bu ödeme ile ilgili mahkemece taraflar arasındaki sözleşmeler uyarınca iç ilişkideki sorumluluğun davalıya ait olduğuna karar verilmesi halinde, alt işverenin sorumlu olacağı tutar hesaplandığını, dava konusunu oluşturan davacı tarafından 17.12.2019 tarihinde... ... Müdürlüğü 2019/37321 E.sayılı dosyasına yapılan 16.886,04-TL ödemenin işbu rapor kapsamında yapılan dosya hesabı sonucunda, 377,79-TL fazla olduğunu, ödenmesi gereken tutarın 16.508,25-TL olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle davacının davalıdan rücuen alacaklı olduğuna karar verilmesi halinde, davalıya rücu edilebilecek alacak tutarının 16.508,25-TL olduğunu, Ankara...Mahkemesinden gönderilen 06.07.2020 tarihli müzekkere cevabında “Mahkemenin 2017/358 E.sayılı dava dosyasının halen istinafta olduğu” bildirildiğini, Ankara...Mahkemesinin 25.09.2019 tarih ve 2017/358 E.,2019/844 K. Sayılı kararının henüz kesinleşmediğini, iş Mahkemesi dosyasında davalı alt işveren taraf olarak yer aldığından ödeme tarihinden(17.12.2019) itibaren faiz uygulanması hususunun mahkeme takdirinde olduğunu bildirmiştir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.
Başkasının borcunu ödeyen kişinin asıl borçluya rücu ilişkisine ilişkin TBK m. 127 hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, alacaklıya ifada bulunan üçüncü kişi, yaptığı ödemeyi asıl borçludan talep edebilir. Rücu hakkının başkasına ait bir borcu yerine getiren kişinin mal varlığında meydana gelen azalmayı gidermeye yönelik tazminat niteliğinde bir talep hakkı olduğundan, ödemeyi yapan davacı, ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebilir (Yargıtay ... HD 20/04/2016, 2016/2245 E, 2016/4772 K,).
4857 sayılı İş Kanununun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. ” hükmü bulunmaktadır.
İşverenlerin sorumluluğuna ilişkin Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 07.11.2018 tarih ve 2016/3944 Esas, 2018/10429 Karar sayılı kararında ''...davacı Bakanlığın çalıştırılacak işçiler ile ilgili işe başlama, çalışma koşulları, denetleme, mali haklarının ödenmesi ile ilgili denetim ve kontrolü tamamen elinde bulundurduğu, ancak taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinde, işçilerin iş akitlerinden doğacak dava konusu alacaklardan hangi tarafın ne oranda sorumlu olduğu hususunda bir düzenlemenin bulunmadığı görülmektedir. Hal böyle olunca, tacir olan davalıların çalıştırdığı işçilerin fiili işçilik dışında sair ücret alacağı ve tazminat haklarından sorumlu olacağını bilebilecek durumda olduğu ancak, davacı bakanlığın da asıl işveren durumunu muhafaza etmesi nazara alındığında doğan zararlardan tarafların yarı yarıya ve dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemi kapsayan kısmından sınırlı sorumlu olacağı gözetilerek sözleşmede sorumluluğu düzenleyen hüküm bulunmaması halinde ancak yarıyarıya bir sorumluluk esasına gidilebilir...''. şeklinde belirtilmiştir.
Yargıtay’ın istikrar kazanmış kararlan uyarınca alt işveren ile kamu kurulusunun arasındaki rûcu ilişkisini ortadan kaldırmamaktadır. (Yargıtay ...25.02. 2016 tarih, 2014/45983 Esas, 2016/5853 Karar sayılı, Yargıtay ...HD., 22.11.2017 tarih, E:2017/11390 Esas K:2017/26320 Karar sayılı, Yargıtay...., 11.02.2019 tarih, E:2016/4603 Esas, 2019/394 Karar sayılı ve 15.09.2020 tarih, 2017/2497 Esas, 2020/2808 Karar sayılı karar )
Teknik Şartnamenin 14.6. maddesinde, "Yüklenici yürürlükteki İş Kanunu ve Sosyal Güvenlik Mevzuatı hükümlerine çalıştıracağı her türlü özlük haklarını karşılamak zorundadır. Mevzuata göre, işçi alınması, işçi çıkarılması, işçi haklarının ödenmesi ve sair konularda tüm sorumluluk yükleniciye aittir" hükmü bulunmaktadır.
Talep ve iddia, savunma, hizmet alım sözleşmeleri ve teknik şartname örnekleri, banka kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;
Somut olayda; Taraflar arasında 10.04.2015 tarihli sözleşme ile hizmet alım işi kapsamında çalıştırılan ...’in, işten çıkması sonucunda, işçinin iş bu davadanın davacısı ve davalısı haklarında 4857 sayılı yasadan kaynaklı alacaklar için açtığı davada Ankara...Mahkemesinin 2017/358 E.,2019/844 K. Sayılı ilamı ile hükme bağlanan alacak kalemlerinin... ... Müdürlüğünün 2019/37321 E. Sayılı dosyası üzerinden takip başlatıldığı ve toplam 16.886,04-TL nin davacı tarafından icra dosyasına yatırıldığı, taraflar arasında imzalanan sözleşme Teknik Şartnamenin 14.6. maddesine göre, davalının ödemekle yükümlü olduğu ve davacı tarafından ödenen 16.886,04-TL'den 17.12.2019 tarihinde... ... Müdürlüğü 2019/37321 E.sayılı dosyasına yapılan 16.886,04-TL ödemenin dosya hesabı sonucunda, 377,79-TL davacı tarafça alacaklıya fazla ödeme yapıldığı, davalı tarafından ödenmesi gereken miktarın 16.508,25-TL olduğu, dava konusu işçilik alacağının 16.508,25 TL'nin Ankara...Mahkemesinin 2017/358 Esas sayılı dosyasında taraflar davalı olmakla; davacının ödeme tarihi olan 17/12/2019 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilinin gerektiği ve ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline ilişkin davanın kısmen kabulüne dair karar vermek ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
Anlatılan nedenlerle,
HÜKÜM :
1-Davanın Kısmen Kabulü ile; 16.508,25 TL'nin ödeme tarihi olan 17/12/2019 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
3-Reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 377,79 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 62,20 TL başvuru ve vekalet harcı, 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 750,00 TL bilirkişi ücreti, 288,30 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 1.249,10 TL yargılama giderinden red ve kabul oranına göre hesaplanan 1.221,15 TL'nin davalı tarafdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE,
6-Alınması gerekli 1.127,68 TL harçtan peşin alınan 288,38 TL harcın düşümü ile arta kalan 839,30 TL harcın davalı tarafdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
7-Peşin alınan 288,38 TL harcın davalı tarafdan alınarak davacıya ödenmesine,
8-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, red ve kabul oranına göre hesaplanan 1.290,47 TL'nin davalı taraftan, 29,53 TL'nin davacı taraftan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.09/03/2021
Katip ...
Hakim ...