T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Dosya No: 2021/229 Esas - 2023/936 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
T.C.
ANKARA
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/229
KARAR NO: 2023/936
HÂKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ...
Vergi Kimlik No: ...- ....
VEKİLİ: Av. ...
....
DAVALI : ...
...
DAVA: İtirazın İptali (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/04/2021
KARAR TARİHİ: 27/12/2023
G.K. YAZIM TARİHİ : 12/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması neticesinde,
I) İDDİA :
Davacı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ticari mal alım satımı gerçekleştiği; müvekkili şirket tarafından, davalı şirkete satılan malların davalı tarafa teslim edildiği, icra takibine konu 04/10/2012 tanzim tarihli, ... seri numaralı, 30.002,68 TL tutarlı fatura ve 05/10/2012 tanzim tarihli, ... seri numaralı, 10.000,00 TL tutarlı fatura olmak üzere (04/10/2012 tanzim tarihli, ... seri numaralı, sevk irsaliyesinden kaynaklanan) toplam 40.002,69 TL asıl alacağın müvekkiline ödenmediği; bunun üzerine davalı şirket aleyhine 40.002,69 TL asıl alacağın tahsili için .... Esas sayılı dosyası ile icra takibine başlanıldığı ve davalı şirket tarafından haksız şekilde borca itiraz edildiği; herhangi bir yazılı belgeye dayanmayan ve alacaklıyı alacağından yoksun bırakmak sebebiyle kötü niyetli olarak borca itiraz edildiği beyan edilmiş olup; Mahkememiz nezdinde ikame olunan dava kapsamında, davalı şirketin.... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline; davalı şirketin, hükmolunan meblağın %20'sinden az olmamak üzere uygun bir icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
II) SAVUNMA :
Dava dilekçesini ve tensip zaptını içerir davetiyenin, davalı şirkete 18/08/2021 tarihinde, usulüne uygun olarak tebliğ edildiği; bununla birlikte davalı şirket tarafından, cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
III) DELİLLER :
... Esas Sayılı Dosyası Sureti.
.... Esas Sayılı Dosya Sureti.
... Arabuluculuk Sayılı Arabuluculuk Dosyası.
... Tarafından Gönderilen 11/06/2021 Tarihli Cevabi Yazı.
.... Tarafından Gönderilen 30/07/2021 Tarihli Cevabi Yazı.
.... Tarafından Gönderilen 25/10/2021 Tarihli Cevabi Yazı.
... Tarafından Gönderilen 21/12/2021 Tarihli Cevabi Yazı.
.... A.Ş. Tarafından Gönderilen 19/10/2023 Tarihli Cevabi Yazı.
Alacağın Tespiti Hususunda .... Tarafından Talimat Yolu İle Aldırılan 13/09/2022 Tarihli Düzenlenen Bilirkişi Raporu.
Alacağın Tespiti Hususunda Mahkememiz Tarafından Aldırılan 31/01/2023 Düzenlenen Bilirkişi Raporu.
IV) DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
a) Dava Konusu Uyuşmazlığın Tespiti :
Mahkememizde açılan davanın; davacı ... Müh. İnş. Mad. Petrol San. ve Tic. Ltd.şti. ("davacı şirket" olarak anılacaktır) ile davalı ... ("davalı şirket" olarak anılacaktır) arasındaki "Satım Sözleşmesinden Kaynaklı İtirazın İptali Davası" olduğu anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlığın konusunun; .... Esas sayılı dosyasında (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, ... devredilerek, .... Esas numarasını almıştır) başlatılan icra takibi ile ilgili olarak; taraflar arasındaki satım sözleşmesi ile ilgili olarak davacı şirket tarafından düzenlendiği belirtilen 04/10/2012 tanzim tarihli, ... seri numaralı, 30.002,68 TL tutarlı fatura ve 05/10/2012 tanzim tarihli, ... seri numaralı, 10.000,00 TL tutarlı fatura doğrultusunda davacı şirketin (takip tarihi itibariyle) 40.002,69 TL. alacağının mevcut bulunup bulunmadığı; takip sonrası uygulanacak faizin türü ve icra inkar tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarından ibaret olduğu anlaşılmaktadır.
b) Dava Şartları ve İlk İtirazların Değerlendirilmesi :
Mahkememizce yürütülen yargılama kapsamında; öncelikle 6100 Sayılı HMK.'nın 114. maddesi uyarınca "dava şartlarının" mevcut bulunup bulunmadığı hususunda yapılan incelemede; dava şartlarında eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş; bunun yanı sıra, davalı şirket tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı ve bu doğrultuda "yetki" veya "tahkim" ilk itirazları bulunulmadığı anlaşıldığından; bu hususlarda herhangi bir inceleme yapılmamıştır.
c) Dava Konusu Uyuşmazlığın Hukuki Tasnifi :
İtirazın İptali Davası; herhangi bir icra takibinde, borçlu tarafından sunulmuş olan "itirazın geçersiz kılınması", borçlu itirazı ile devam edilemeyen ilamsız takibe konu "alacağın varlığının tespiti" ile "icra takibinin devamına karar verilmesi" talebi ile ilgili olup; bu doğrultuda, takibe konu alacağın borçludan tahsilini temin amacı taşımaktadır.
İtirazın İptali Davasını düzenleyen, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "İtirazın İptali" başlıklı 67. maddesi, aşağıda belirtildiği şekildedir:
"(1) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.
(2) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.
(3) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.
(4) ...
(5) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır.
(6) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır."
Yukarıda belirtilen Kanun hükmünden de anlaşılmakta olduğu üzere, "İtirazın İptali Davası" açılabilmesi için:
a) İlamsız takip yapılmış olması,
b) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,
c) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde Mahkemeye başvurmuş olması
yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekmektedir.
Yukarıda belirtilen madde hükmü kapsamında da açıkça belirtildiği üzere alacaklı; ilgili icra dosyasında, borçlu/borçlular tarafından sunulan "ödeme emrine itiraz beyanının" kendisine tebliğini müteakiben bir (1) sene içerisinde açabileceği "itirazın iptali" davası kapsamında; borçlu/borçlular tarafından ileri sürülmüş olan itirazın, (genel hükümler uyarınca "alacağının varlığını" ispat etmek suretiyle) iptalini talep edebilir.
İtirazın iptali davası ile ilgili olarak belirtilen bir (1) senelik süre, hak düşürücü nitelikte olup; anılan süre içerisinde "itirazın iptali davası" açılmaması halinde dahi alacaklı, genel hükümler çerçevesinde dava açmak suretiyle alacağını talep edebilecektir.
İtirazın iptali davası; yargılama usulü bakımından "genel hükümlere" tâbidir. Davalı/borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da, bu dava içinde kendisine tanınan yasal cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır. Yasal cevap süresi içinde davalı/borçlu tarafından ileri sürülmeyen itirazlar, Mahkeme tarafından re'sen dikkate alınamaz ve takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapılır.
Dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tâbi bulunduğundan; "ispat yükü" normal bir alacak davasında kabul edilecek "ispat yükü" ile aynıdır. Bu açıklamadan hareketle; 6100 sayılı HMK.'nın 190. maddesi uyarınca ispat yükü, kanunda özel düzenleme bulunmadıkça, "iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa" aittir. Bu genel kuralın dışında bazı istisnai hâllerde, ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer.
Neticeten; davacı ya da davalı, iddiasını ya da savunmasını, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen hükümler uyarınca ispat külfeti altındadır. Buna göre yürütülecek yargılama sonucunda Mahkeme tarafından verilecek karar; "dava konusunun esası" hakkında, söz konusu uyuşmazlığı "kesin hükümle sonuçlandıran" bir nihai karar olup, "icra takibinin devamı" hususunda da takdir içermektedir.
d) Dava Konusu Uyuşmazlık İle İlgili Değerlendirme :
Mahkememiz nezdinde ikame olunan itirazın iptali davasında; .... Esas sayılı dosyasında (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, ... devredilerek,... Esas numarasını almıştır) başlatılan icra takibinde, davalı şirket tarafından sunulan itirazın, haksız olduğundan bahisle iptaline ve davalı şirket aleyhine alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafından sunulan dava dilekçesini ve tensip zaptını içeren "ön inceleme duruşma davetiyesi"; (6100 Sayılı HMK.'nın 317, 318, 140/5, 141, 147 ve 320. maddeleri uyarınca ihtarat içerir şekilde) davalı şirkete 18/08/2021 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup; davalı şirket tarafından, yasal süresi içerisinde, cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
Mahkememizce, itirazın iptali istenen icra takibine konu alacağın varlığı ve miktarı hususlarında ayrıntılı ve denetime elverişli rapor düzenlenmesi amacıyla dosya öncelikle davalı şirketin ticari defter ve kayıtlarının bulunduğu ... ilçesinde mukim bilirkişiye tevdi edilmiş ve davalı şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunun dosyamıza 14/09/2022 tarihinde sunulmuştur.
Davalı şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelemesini içerir işbu bilirkişi raporu, taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş; davacı vekili tarafından (yasal süresi içinde) 11/10/2022 tarihinde bilirkişi raporuna yönelik beyan dilekçesi sunulmuş; bununla birlikte davalı şirket tarafından herhangi bir beyan/itiraz dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
Müteakiben dosya, davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarının bulunduğu .... ilinde mukim bilirkişiye tevdi edilerek, davacı şirketin ticari defter ve kayıtları incelenmiş olup, (davalı şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinin de dikkate alınması suretiyle) davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde düzenlenen işbu bilirkişi raporu ise, dosyaya 01/02/2023 tarihinde sunulmuş olup, anılan bilirkişi raporu kapsamında; davacı tarafından davalı şirkete hitaben 04/10/2012 tarih ve ... numaralı 30.002,68 TL bedelli, 05/10/2012 tarih ... numaralı 10.000,00 TL bedelli faturaların ve bu iki faturaya ilişkin 04/10/2012 tarihli ... numaralı sevk irsaliyesinin düzenlendiğinin; davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhinde .... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığının, takip talebi kapsamında alacağın 40.002,69 TL (asıl alacak) olarak gösterildiğinin; davalı şirket vekili tarafından icra takibine itiraz edildiğinin; davalı tarafın davacı şirketten 40.000,00 TL değerinde iskele malzemesi aldığının ve bu malzemelerin davalı tarafa teslim edildiğinin; davalı şirket tarafından alınan malzemelere karşılık davacı şirkete (bilirkişi raporu kapsamında listesi verilen) çeklerin verildiğinin; bu çeklerin davalı şirketin ... Şubesindeki hesabı üzerine keşide edilmiş olduğunun; taraflar arasındaki alım satım münasebeti nedeniyle davalı şirketin, davacı şirkete 40.000,00 TL borçlu olduğunun; lakin davalı şirket tarafından, davacı şirkete verilen 30/01/2013 tarihli ... nolu çeke ve diğer 8 çeke ilişkin olarak herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun bilirkişi tarafından tespit edilemediğinin; davalı tarafından söz konusu çeklerle ilgili bir ödeme yapılmış ise bu ödemenin 40.000,00 TL’lik borçtan mahsup edilmesi gerektiğinin tespit edildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Anılan bilirkişi raporu kapsamında; davalı şirket tarafından, davacı şirkete verilen 30/01/2013 tarihli ... nolu çeke ve diğer 8 çeke ilişkin olarak herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun tespit edilemediğinin ve ödeme yapılmış ise söz konusu ödemelerin, davacı şirketin alacağından mahsubu gerektiğinin bildirildiği anlaşıldığından; Mahkememizce ... Şubesine müzekkere yazılarak, söz konusu çekler ile ilgili herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı sorulmuş ve ilgili banka tarafından sunulan cevabi yazı kapsamında, herhangi bir ödeme yapılmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Neticeten;
Dosya kapsamında düzenlenen her iki bilirkişi raporunun, birbirleri ile örtüşür mahiyette olduğu, söz konusu bilirkişi raporlarının davanın esasına etkili ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılmış ve müteakiben Mahkememizce yapılan araştırmada, davalı şirket tarafından davacı şirkete verilen çekler ile ilgili olarak herhangi bir ödemenin gerçekleştirilmemiş olduğu anlaşıldığından; davacı şirketin, davalı şirket ile aralarında mevcut satım sözleşmesi doğrultusunda, icra takip tarihi itibariyle 40.000,00 TL alacaklı olduğu kanaatine varılmıştır.
V) HÜKÜM : (Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle)
1) Davanın KISMEN KABULÜNE,
Bu doğrultuda;
.... Esas sayılı icra takibine (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, .... Dairesine devredilerek, .... Esas numarasını almıştır) yapılan itirazın 40.000,00 TL.'lik (asıl alacak) kısmının iptaline;
40.000,00 TL. asıl alacak üzerinden, (asıl alacağa, takip tarihinden itibaren) işletilecek avans faizi ile takibin devamına;
2) Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE;
3) Hükmolunan alacağın %20’si olan 8.000,00 TL. icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE;
4) Karar ve İlam Harcı :
a) Alınması gerekli 2.732,40 TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 483,14 TL. peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 2.249,26 TL. harcın, davalı taraftan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
b) Davacı tarafından yatırılan 483,14 TL peşin harç, 59,30 TL başvuru harcı ve 8,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 550,94 TL harcın, davalı taraftan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
5) Yargılama Giderleri ve Gider Avansı :
a) Davacı tarafından yatırılmış olan 1.700,00 TL bilirkişi ücreti ile 674,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 2.374,50 TL yargılama giderinden; kabul/talep oranına göre hesaplanan 2.374,34 TL'nin, davalı taraftan alınarak davacı tarafa ÖDENMESİNE, bakiye kalan 0,16 TL yargılama giderinin, davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
b) Arabuluculuk faaliyeti sonucunda, taraflar arasında anlaşma sağlanamadığı anlaşıldığından; Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2. maddesi uyarınca .... bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinden; kabul/talep oranına göre hesaplanan 1.319,91 TL'nin davalı şirketten, 0,09 TL'nin davacı şirketten tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
c) Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, kararın kesinleşmesini müteakiben talep edilmesi halinde; HMK.'nın 333. maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,
6) Vekalet Ücreti :
Davacı tarafın kendini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3, 13 maddeleri uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin, davalı şirketten tahsili ile davacı tarafa ÖDENMESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar, gerekçeli kararın TEBLİĞ tarihinden itibaren (2) hafta içerisinde; (Mahkememiz'e veya istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine dilekçe sunmak suretiyle) HMK'nın 345. maddesi uyarınca ... Bölge Adliye Mahkemesi'ne İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere okunup, yapılan açık yargılamada karar verildi. 27/12/2023
Katip ... Hâkim ...
¸ ¸
Gerekçeli Karar