T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO: 2021/309 Esas
KARAR NO: 2022/263
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili)
DAVA TARİHİ: 25/05/2021
KARAR TARİHİ: 19/04/2022
KARAR Y.TARİHİ : 26/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatife üye olan müvekkili aleyhine, davalı kooperatif yönetimi tarafından ödenmeyen aidatlarla ilgili olarak, 10.359,76 TL'si aidat borcu ve 9.161,24 TL'si faiz olmak üzere toplam 19.521 TL borç çıkarılarak tahsil edildiği, ödenen faizin TBK.'nun 120 ve 121. Maddeleri amir hükmüne aykırı olduğundan fazla ödenen faiz miktarının istirdadının gerektiği, bu hükümler çerçevesinde davalı kooperatifin yasaya aykırı olarak yıllık 85'e yakın bir faiz işlettiği, sonrasında da faiz alacağına yıllık olarak yeniden faiz işleterek faize faiz uygulanması yasağına aykırı hareket ettiği, temerrüt faizinin bilirkişi marifetiyle yasaya uygun çerçevede yıllık yasal faiz işletilmek suretiyle tespitini ve fazla ödenen miktarın istirdadını talep ettikleri belirtilerek, davanın kabulü ile fazla ödenen faiz alacağının istirdadına, ödenen fazla miktarın dava tarihinden itibaren avans faizi ile davalı kooperatiften tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, müvekkil kooperatife fazladan ödediğini iddia ettiği miktarı dava dilekçesinde net olarak belirterek, davasını istirdat davası olarak ikame ettiği, hal böyle iken davanın 1.000 TL üzerinden belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi, Mahkeme'nin aksi kanaatte olması halinde eksik harcın tamamlattırılmasını talep ettikleri, davacı yana her yıl borç muhtırası gönderilmiş olup, davanın zamanaşımına uğradığı, zira dava konusu alacakların 2011 yılından bu yana işlemiş olan aidatlar olduğu, davacıdan, kooperatif genel kurullarında alınan kararlar doğrultusunda faizler tahsil edildiği ve faize faiz işletilmediği belirtilerek, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, bunun mümkün olmaması halinde, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine, mümkün olmaması halinde, eksik harcın tamamlattırılarak davanın reddi ile yargılama giderlerinin davacı taraftan alınmasına karar verilmesi talep etmiştir.
DELİLLER:
1-)Hukuk uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk son tutanağı,
2-)Bilirkişi raporu,
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, davalı kooperatife aidat faizinin fazla ödendiğinden bahisle istirdat istemine ilişkindir.
Davacı tarafın iddiasına göre fazla ödeme bulunup bulunmadığının tespiti yönünden dosya, kooperatif alanında uzman hesap bilirkişine tevdi edilmekle, bilirkişi raporu da incelendiğinde,
14.06.2021 tarihli dilekçesi ekinde dosyaya sunulan ve davalı kooperatif tarafından, 3697 nolu ortak ... adına tutulduğu anlaşılan Ortak Cari Hesap Ekstresi (davacı delilleri arasında bulunmaktadır) incelendiğinde; 31.12.2011 - 28.02.2021 döneminde ilişkin olarak 10.359,13 TL'si aidat, 8.729,76 TL'si gecikme cezası olmak üzere davacı ortağın toplam 19.063,11 TL borç bakiyesinin bulunduğu görülmektedir.
Yine davacı vekilinin 14.06.2021 tarihli dilekçesi ekinde dosyaya sunulan.... Bankası'na ait dekont incelendiğinde; 02.03.2021 tarihinde “... 3697 nolu kooperatif aidat borcu” açıklaması ile alacaklı hesap “00530/6297084 S.S. ... Arsa ve” olmak Üzere 19.521,00 TL havale edilmiştir.
27.02.2011 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurul toplantısının, 4.gündem maddesinde; .... aidat dışında taksitler halinde ortak başına 1.000'er TL toplanmasına, ... Mart 2011 ayından itibaren 50 TL olan aidatlara 100 TL eklenerek yıl sonuna kadar 150 TL olarak alınmasına, ... Oy çokluğu ile karar verilmiştir. 20.05.2012. tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... Ortak aidatlarının 2012 Haziran ayından başlamak üzere bir sonraki olağan genel kurula kadar aylık 75 TL olmasına, ödemelerini ilgili ay içerisinde yapmayan ortaklardan aylık 903 gecikme farkı alınmasına Oy birliği ile karar verilmiştir.
31.03.2013 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... Ortak aidatlarının 75 ve 100 TL olması şeklinde verilen iki önergeden oylanması sonucunda 2013 Nisan ayından başlamak üzere bir sonraki olağan genel kurula kadar aylık 100 TL olmasına, ödemelerini ilgili ay içerisinde yapmayan ortaklardan aylık yüzde 3 gecikme farkı alınmasına oy çokluğu ile karar verilmiştir.
29.06.2014 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... 2014 yılı Temmuz ayından itibaren bir sonraki olağan genel kurula kadar kooperatif ortaklarından aylık 100 TL aidat alınmasına, aidatlarını zamanında ödemeyen ortaklardan aylık yüzde 3 gecikme cezası alınmasına oy birliği ile karar verilmiştir.
28.06.2015 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... Ortak aidatlarının Temmuz 2015 ayından başlayıp bir sonraki olağan genel kurula kadar hisse başına aylık 100 TL olmasına, ödemelerini zamanında yapmayan ortaklardan aylık yüzde 3 gecikme farkı alınmasına oy birliği ile karar verilmiştir.
03.04.2016 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ortak aidat ve ödemelerinin hisse başına aylık 100 TL olarak, gecikme cezasının ise aylık yüzde 3 olarak bir sonraki genel kurula kadar devam etmesine oy birliği ile karar verilmiştir.
18.06.2017 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... Verilen 3 adet önergeden aylık 125 TL olan önerge kabul edilmiş olup, 01.07.2017 tarihinden itibaren aylık 125 TL ödenmesine, aidatını süresinde ödemeyenlere yasal faiz uygulanmasına Oy çokluğu ile karar verilmiştir.
30.06.2018 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... ortaklardan hisse başına aylık 125 TL alınmasına, aidatını ay içinde ödemeyen ortaklara aylık %1,5 gecikme cezası uygulanmasına oy birliği ile karar verilmiştir.
24.03.2019 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının, 9.gündem maddesinde; ... aidatların 200 TL, 500 TL, 175 TL, 150 TL, 125 TL olması şeklinde verilen önergelerin tek tek oylanması sonucunda, ortaklardan hisse başına aylık 150 TL alınmasına oy çokluğu ile, aidatını ay içinde ödemeyen ortaklara aylık yüzde 1,5 gecikme cezası uygulanmasına oy birliği ile karar verilmiştir.
1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu Md.42'nin başlangıç bölümünde “Genel Kurul bütün ortakları temsil eden en yetkili organdır” denilmiştir. Md.42/5'de “Kanun veya anasözleşme ile Genel Kurula tanınmış olan konular hakkında karar vermek” genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkiler arasında sayılmıştır.
Konut Yapı Kooperatifleri Tip Anasözleşmesi Md.21'de “Ortaklar, taahhüt ve tediye ettikleri ortaklık payı bedelleri dışında, kooperatif amaçlarının gerçekleşmesini sağlamak üzere genel kurulca kararlaştırılacak miktardaki, arsa, altyapı, inşaat ve benzeri gider taksitlerini ödemek zorundadırlar....”, Md.23'ün başlangıç bölümünde “En yerkili organ olan genel kurulun görev ve yetkileri şunlardır:” denilerek, Md.23/6'da “Ortaklardan tahsil edilecek taksit miktarı ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek” genel kurulun devir ve terk edemeyeceği görev ve yetkileri arasında sayılmıştır. Md.37'de “Kanun ve anasözleşmeye uygun surette toplanmış genel kurulda alınan kararlar, toplantıda bulunmayanlar veya aleyhte oy kullananlar hakkında da geçerli ve bağlayıcıdır” denilmiştir.
6098 sayılı TBK'nun 100/1.maddesinde “Borçlu, faiz veya giderleri ödemede gecikmemiş ise, kismen yaptığı ödemeyi ana borçtan düşme hakkına sahiptir. Aksine anlaşma yapılamaz” denilmiştir.
Yargıtay 23.HD. E.2014/9043, K.2015/6309 sayılı ilamında “ ... Genel kurulca ödeme günü belirlenerek, aidatın veya şerefiye bedelinin süresinde ödenmesine, süresinde ödenmemesi halinde ise temerrüt faizi uygulanmasına ilişkin alınan kararın kesinleşmesi halinde bu kararın tüm ortakları bağlayacağı açıktır. Genel kurul kararı üyeler ile kooperatif arasında yapılmış bir sözleşme niteliğinde olup, kooperatif ile üyeler arasında ayrıca faiz oranlarıyla ilgili sözleşme yapılmasına gerek yoktur.
Ayrıca genel kurulca kararlaştırılan faiz oranları daha sonraki yıllarda değiştirilmediği ve iptal edilmediği sürece genel kurula katılmasa dahi tüm üyeleri bağlar. Bu durumda, 818 sayılı BK'nın 101/2.( 6098 sayılı TBK'nın 117.) maddesi hükmü karşısında, genel kurulun belirlediği tarih kesin vade olup, üyenin bir ihtarla ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek kalmadan, borcun ifasının istenebileceği kuşkusuzdur. ......” denilmiştir.
Bu bilgiler ışığında, dosya değerlendirildiğinde, genel kurul kararı ile aidat ve gecikme faizleri belirlenmiş ve bu kararlar hakkında herhangi bir iptal kararı bulunmamaktadır ve taraflar bu kararlar ile bağlı olmakla, 31.12.2011-28.02.2021 dönemine ilişkin olarak, davalı kooperatifin, genel kurul toplantılarında, ortaklardan tahsiline karar verilen aidat tutarları, aidatını süresinde ödemeyen ortakların borçlarına uygulanmasına karar verilen gecikme faiz oranları, davacının ortak cari hesap ekstresinde bulunan ödemeleri, ayrıca 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 120. maddesindeki sınırlama dikkate alınmak suretiyle, davacının davalı kooperatife, 11.912,29 TL'si aidat, 7.016,49 TL'si gecikme faizi olmak üzere toplam 18.928,78 TL borçlu olduğu hesaplanmıştır ve davacının davalı kooperatife olan üyelik aidatı borcuna karşılık 10,359,76 TL'si aidat ve 9.161,24 TL'si faiz olmak üzere toplam 19.521.00 TL ödemiş olduğu, yapılan inceleme ve hesaplama sonucunda, 28.02.2021 tarihi itibari ile, davacı tarafından toplam 592,22 TL (19.521,00 - 18.928,78 — 592,22) fazla ödemede bulunulduğu, fazla ödenen tutarın yasal faizi ile birlikte davalı kooperatif tarafından davacıya geri iade edilmesi gerektiği anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Anlatılan nedenlerle,
1-Davanın Kısmen kabulü ile, 592,22 TL'nin ödeme tarihinden itibaren (02/03/2021) yasal faizi ile birlikte davalı kooperatiften tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın düşümü ile arta kalan 21,40 TL harcın davalı tarafdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Peşin alınan 59,30 TL harçla, 59,30 TL başvurma harcının davalı tarafdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 592,22 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
5-Reddedilen kısım yönünden A.A.Ü.T. Maddesi uyarınca 407,78 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendini vekille temsil ettiren davalı tarafa ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 800,00-TL bilirkişi ücreti,43,50-TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 843,50 -TL yargılama giderinden red ve kabul oranına göre hesaplanan 499,53- TL ile vekalet harcı 8,50 -TL'nin toplamı 508,03-TL'nin davalı tarafdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinden, red ve kabul sorumluluk oranına göre hesaplanan 781,73-TL'nin davalıdan, 538,27-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde HMK 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,
Dair davalı vekilinin yüzüne karşı, davacının yokluğunda kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/04/2022
Katip ... Hakim ...
¸e-imza ¸e-imza