T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/491 Esas - 2022/692
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/491 Esas
KARAR NO: 2022/692
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/08/2021
KARAR TARİHİ: 21/11/2022
KARAR Y.TARİHİ : 23/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
İDDİA :
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketlerin Gençlik ve Spor Bakanlığı Yatırım ve İşetmeler Genel Müdürlüğü
tarafından ihale edilen İstanbul Yıldız Üniversitesi 2000 Kişilik Öğrenci Yurdu yapım işini, iş ortaklığı şeklinde aldığını ve 29/04/2020 tarihinde sözleşme imzalayarak işe başladığını, müvekkili şirket ile müvekkillerinin İstanbul Yıldız Teknik Üniversitesi 2000 kişilik Öğrenci Yurdu Yapım İşinin Yangın Kapısı ve Şaft Kapağı İşlerini yapmak üzere 01/06/2021 tarihinde yazılı sözleşme imzalandığını, müvekkili şirketlerin davalı şirkete iş avansı olarak toplam 495.000,00 TL olan 6 adet avans çeki
verildiğini, müvekkillerin ticari defterlerine de bu çeklerin avans çeki olarak kaydedildiğini,
söz konusu çeklerin ifa edilen bir için karşılığında düzenlenen ve teslim edilen çekler
olmadığını, bu hususun davalı tarafından müvekkillerine henüz fatura kesilmediğini,
davalının sözleşmeye binaen üstlendiği edinimlerin hiç birini yerine getirmediğini, dava
konusu çekleri müvekkili şirketlerden teslim aldıktan sonra inşaat sahasına hiç giriş yapmaksızın ortadan kaybolduğunu, sözleşmeye göre iş bitirme tarihi 01.09.2021 olmasına
rağmen davalı tarafın taahhüdüne hiç başlamadığını,
davalı tarafa 11.08.2021 tarihinde sözleşmenin feshini ve sözlemeye göre iade edilmesi
gereken çeklerin iadesini içeren ihtarnamenin gönderildiğini, çeklerin davalı tarafından iade edilmediğini ve ihtarnameye
cevap verilmediğini,
davalı tarafın inşaat sahasında iş yapmaya başlamadığının tespit edilerek delil oluşturulması
amacıyla 16.08.2021 tarihinde Bakırköy .. Sulh Hukuk Mahkemesinde ...D.İş dosyası ile delil tespiti talep edildiğini ve Mahkemece görevlendirilen bilirkişi marifeti ile 19.08.2021 tarihinde ....
adresinde bulunan yurt inşaatı şantiye alanında keşif ve tespit işlemleri yapılarak bu hususta
Bilirkişi raporu hazırlandığını, söz konusu bilirkişi raporunda davalı ile yapılan sözleşme
konusu işlerin yerine getirilmediğinin tespit ve rapor edildiğini,
davalının sözleşmeye konu edimini hiç ifa etmeksizin ortadan kaybolmasından ve kendisine
yapılan Noter ihtarına karşın işe hiç başlamamış olması nedeniyle müvekkilleri ile davacı
arasında imzalanan sözleşmenin tek yanlı olarak feshedildiğini, bu nedenle müvekkili
şirketlerin işe başlamadan önce verdiği avans çeklerinin bedelsiz kaldığını belirterek müvekkili şirketler aleyhine daha büyük zararlara yol açmadan
düzenlenmiş oldukları çeklerin ödenmemesi yönünde ilgili bankalara müzekkere yazılması ve
söz konusu çeklerle ilgili takip yapılmasının önüne geçmek amacıyla dava konusu çeklerin
icra takibine konu edilmemesi yönünde İİK.Mad. 72 ye göre teminatsız veya öngörülecek
tazminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesine, müvekkili şirketlerin davalıya dava konusu çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine, davalının çek miktarının %20 'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı şirket, usulüne uygun şekilde tebliğ aldığı dava dilekçesine karşı süresi içeresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.
Sözleşme örneği, ihtarname örneği, Bakırköy .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasının uyap evrakları, çek örnekleri, T.... Bankası müzekkere cevabı, bilirkişi raporu ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.
Talimat mahkemesi kanalı ile bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Mali Müşavir bilirkişi 18/02/2022 tarihli raporunun sonuç kısmında özetle; davacı yanın sunduğu ticari defterlerin TTK hükümlerine göre gerekli açılış ve kapanış onayına sahip olduğu, davacı defterlerinin HMK 222’ye göre delil niteliğinde olup olmadığı
hususunun Mahkemenizin takdirinde bulunduğunu,
dava ve takip konusu cari hesap kayıtlarındaki işlemlerin (fatura, ödeme,
havale, vb.) davacıların ticari defter kayıtlarına genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine ve
Vergi Usul Kanununa göre uygun olarak kaydedildiği,
davalı yanın huzurdaki dava konusu sözleşme gereği yapması gereken işe hiç başlamadığını, bu
durumun Bakırköy ... Sulh Hukuk Mahkemesinin Dosya no ... D. İş dosyası
kapsamında alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiği,
davacı yanın davalıya toplam tutarı 495.000,00-TL olan 6 adet çeki iş avansı olarak verdiği,
davacı yanın ticari defter ve kayıtlarına göre davalı yandan 495.000,00-TL tutarında alacaklı
olduğu kaydi olarak tespit edilmiş olup,
ancak tüm bu hususların hukuki yorum ve takdirinin Mahkemenize ait olduğu yönünde görüşlerini bildirmiştir.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bilirkişi kurulu 09/10/2022 tarihli raporlarının sonuç kısmında özetle; davacı iş ortaklığı ile davalı ...Yangın Koruma Sistemleri İnş. Taah. Otom. Paz. İç ve Dış.
Tic. San. Ltd. Şti. arasında, İstanbul Yıldız Teknik Üniversitesi 2000 Kişilik Öğrenci Yurdu Yapım
İşinin Yangın Kapısı ve Şaft Kapağı İşlerinin yapılması için 01.06.2021 tarihli sözleşmenin
imzalandığı, iş bitim tarihinin 01.09.2021 olarak belirlendiğini, davacı tarafça davalıya toplamı 495.000,00 TL olan 6 adet çekin avans niteliğinde verilmiş
olduğunu, dosya içeriğine göre bu çeklerin avans çeki olarak verildiğinin belirgin olduğunu, davalının, taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği yapması gereken işe hiç başlamadığını, sözleşmeyle yüklenmiş olduğu edimini yerine getirmediğinin sabit olduğunu, bu nedenle davacı tarafın davalıya verdiği ve toplamı 495.000,00 TL olan 6 adet çekin
bedelsiz kaldığınu, bu çeklerin davacı tarafa iade edilmesi gerektiğini, avans çeki niteliğindeki 6 çekin, iş ortaklığını oluşturan davacı şirketler tarafından İş
Ortaklığına keşide edildiği, İş Ortaklığınca da davalıya ciro edildiği, bu çeklerden davacı ... Of
Ltd. Şti. tarafından keşide dilen üç adet çekin davalı tarafından ... Saç Metal A.Ş.’ye ciro
edildiğini, yine davacılardan ... Yol A.Ş. tarafından keşlide edilen 172.500,00 TL’lik çekin ise
davalı tarafından ... Faktoring A.Ş.’ye ciro edildiğini,
dava dışı 3. kişi ... Faktoring A.Ş.’nin ...’a ait 30.09.2021 keşide tarihli E1-
4917470 çek seri numaralı 175.500,00 TL bedelli çeke karşılık davalıya sağladığı finansmanın
Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine aykırı
olduğu, mezkur çeki usulüne uygun şekilde iktisab etmediği, bu nedenle dava dışı 3. kişi ...
Faktoring A.Ş.’nin talebinin yerinde olmadığı,
diğer yandan, dava dışı 3. kişi ... Saç Metal A.Ş.’nin durumunun ise farklı olduğu, dava
dışı ... Saç Metal A.Ş.’nin; ...’a ait 5075299 çek nolu 31.08.2021 tarihli 37.500,00
TL’lik, 5075298 çek nolu 31.09.2021 tarihli 172.500,00 TL’lik ve 5075300 çek nolu 31.10.2021
tarihli 37.500,00 TL’lik 3 adet çeki, usulüne uygun şekilde yani bir ticari alım satım ilişkisi
çerçevesinde iktisab ettiğini kabul edilebilir delillerle ispatladığı takdirde, anılan şirketin iyiniyetli
üçüncü kişi olduğunun kabulü gerekeceği görüşü bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.
Taraflar arasında İstanbul Yıldız Teknik Üniversitesi 2000 kişilik öğrenci yurdu yapım işinin yangın kapısı ve şaft kapağı işlerinin yapılması için 01.06.2021 tarihli sözleşmenin
İmzalanmıştır. Böylece, niteliği itibariyle taraflar arasında karşılıklı edimleri içeren eser sözleşmesinin kurulduğu, davacıların yüklenici davalının ise taşeron olduğu anlaşılmıştır. Eser sözleşmesi yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerden olup yüklenici teslimi, iş sahibi de ödemeyi kanıtlamakla yükümlüdür (TBK 470 vd. md)
Eserin, sözleşmede belirlenmiş olan iş süresi sonunda yani teslim tarihinde, sözleşme hükümlerine, fen ve sanat kurallarına uygun olarak imal edilip iş sahibine teslim edilmesi, yüklenicinin "özen borcu" gereğidir. Yüklenici, eser sözleşmesiyle sadece bir faaliyette bulunmayı değil, aynı zamanda bir sonucu (eser) gerçekleştirmeyi de taahhüt etmektedir. Eser sözleşmelerinin en önemli unsuru iş bedelidir. İş bedeli, taraflarca götürü olarak, birim fiyat esasına göre ya da başka bir şekilde kararlaştırılabilir. Taraflarca sözleşme serbestisi ilkesine uygun olarak sözleşme düzenlenip, işe başlandıktan sonra, bazı istisnalar dışında, sözleşmenin bedel dahil tüm hükümleriyle birlikte, işin başlangıcından, bitimine (teslime) kadar uygulanması zorunludur.
Somut olayda; davacı yanların kurduğu iş ortaklığı ile davalı ...Yangın Koruma Sistemleri İnş. Taah. Otom. Paz. İç ve Dış.
Tic. San. Ltd. Şti. arasında, İstanbul Yıldız Teknik Üniversitesi 2000 kişilik öğrenci yurdu yapım işinin yangın kapısı ve şaft kapağı işlerinin yapılmasına yönelik 01.06.2021 tarihli sözleşmenin imzalandığı, işin başlangıç tarihinin 01.06.2021, bitim tarihinin ise 01.09.2021 olduğu, sözleşmenin "avans" başlığını taşıyan 17. maddesinde işveren onayı ile teminat senedi karşılığı avans ödemesi yapılabileceğinin kararlaştırıldığı, bu kapsamda davacı yanların iş ortaklığı adına keşide ettikleri toplam 495.000,00 TL bedelli 6 adet çeki avans amacıyla cirolayarak davalıya teslim ettikleri ancak davalı yanın ayrıntıları dosyada mübrez Bakırköy 14. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/52 D.İş sayılı dosyasında görüleceği üzere, sözleşme konusu işin yapımına hiç başlamadığı, sözleşmeyle yüklenmiş olduğu edimini yerine getirmediği anlaşılmıştır. Böylece dava konusu toplam 495.000,00 TL bedelli 6 adet çekin
bedelsiz kaldığı anlaşıldığından davanın kabulüne, davacıların dava konusu çekler nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Her ne kadar davacı yan kötüniyet tazminatı isteminde bulunmuş ise de, davalı tarafça girişilen bir takip bulunmadığından, tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.
Anlatılan nedenlerle,
HÜKÜM :
1-Davanın kabulüne;
-Davacı ... Yol Altyapı Üstyapı İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından düzenlenen, ... Ankara Ticari Merkez Şubeye ait, 31.08.2021 keşide tarihli, E1- 4979446 seri numaralı, 37.500 TL bedelli, 30.09.2021 keşide tarihli, E1- 4917470 seri numaralı, 172.500 TL bedelli ve 31.10.2021 keşide tarihli, E1- 4979447 seri numaralı, 37.500 TL bedelli çekler yönünden,
-Davacı ... . Ulus Nak. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen, ... İstanbul Pendik Ticari Şubeye ait, 31.08.2021 keşide tarihli, 5075299 seri numaralı, 37.500 TL bedelli, 30.09.2021 keşide tarihli, 5075298 seri numaralı, 172.500 TL bedelli ve 31.10.2021 keşide tarihli, 5075300 seri numaralı, 37.500 TL bedelli çekler yönünden,
Davalı yana borçlu olmadıklarının tespitine,
2-Davacıların kötüniyet tazminatı istemlerinin reddine,
3-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 72.300,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
4-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 33.813,45-TL harçtan peşin alınan 8.453,37-TL, harcın mahsubu ile bakiye 25.360,08.-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı olarak toplam 8.521,17-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 264,00-TL, bilirkişi ücreti olarak 3.000,00.-TL yapılan toplam 3.264,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen açıkça okunup, usulen anlatıldı.21/11/2022