T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ
Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
T.C.
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/481
KARAR NO : 2025/739
..
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 13/02/2020
KARAR TARİHİ : 23/10/2025
KARAR Y.TARİHİ : 15/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan "Alacak" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir.
I-İDDİALAR
1. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile dava dışı arsa sahipleri arasında... parsele ilişkin ... 19.03.2012 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, daha sonra komşu 2 nolu parsel ile birleştirilerek inşaatın birlikte yapılması konusunda davalı ... ile mutabakat sağlandığını, mutabakat kapsamında...nolu parseller tevhit edildiğini ve tevhit sonucu dava konusu ...parsel oluştuğunu, arsa sahipleri ile yeniden ... 21.04.2014 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, sözleşmenin davalı ... ile arsa sahipleri arasında yapıldığını, yapılacak inşaatın 42 daire 5 adet dükkandan oluştuğunu, müvekkili ile davalı ... arasındaki mutabakatta (adi ortaklıkta) resmi işlerin davalı ... tarafından, hafriyat ve proje işlerinin müvekkili tarafından yapılacağını, bu şekilde taraflar arasında adi ortalık kurulduğunu, müvekkilinin hafriyat ve temel işleri için dava dışı ... hafriyat firmasına 800.000 TL para ödediğini, proje ve ruhsat işlerinin de yine müvekkili tarafından yaptırıldığını, hafriyat ve temel işi için davalı ...’nin müvekkiline 2 adet daire ve 2 adet dükkanın tapusunu devretmeyi taahhüt ettiğini, inşaat bitmesine rağmen davalının bu taahhüdünü yerine getirmediğini, davalının müvekkiline vermeyi taahhüt ettiği bağımsız bölümleri oğlu ...’ye muvazaalı olarak devrettiğini, belirterek taraflar arasında inşaat yapımına ilişkin adi ortaklığın fesih ve tasfiyesine davacının koyduğu sermaye payının ve karın ödenmesine, davaya konu davalı ... üzerine kayıtlı ... nolu bağımsız bölümler ile davalı ... adına kayıtlı .. blok ...nolu bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının iptaline karar verilmesini istemiştir.
2. Davacı vekili 02.03.2020 tarihli dilekçesinde dava konusu taşınmazın ... nolu bağımsız bölüm değil ...nolu bağımsız bölüm olduğunu belirtmiştir. Davacı vekili 14.10.2020 tarihli imzalı beyanında; adi ortaklık ilişkisinin sözlü olarak kurulduğunu, davalı ...’nin arsa sahipleri ile yaptığı kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca inşa edilecek binanın hafriyat işinin müvekkili tarafından üstenildiğini ve bu iş karşılığı kendisine 2 adet daire ve 2 adet dükkan verileceği taahhüt edildiğini, inşaat tamamlanmış olmasına rağmen kendisine taahhüt edilen bağımsız bölümlerin verilmediğini belirtmiştir.
II-SAVUNMALAR
3. Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; öncelikle davalı ... hakkında husumet itirazında bulunduklarını, zira kabul anlamına gelmemek üzere davalı ...'nin adi ortaklığın tarafı olmadığını, davanın konusunun adi ortaklığın tasfiyesi ve sermaye payının ödenmesi davası olduğuna göre davalı ...'ye karşı bu davanın açılamayacağını, davacının sermaye şirketi olup tacir sıfatı taşıdığını, basiretli bir tacir gibi hareket etmesi gerektiğini, “sözlü adi ortaklık” iddiasının haksız kazanç teminine yönelik olduğunu, davacının sunduğu fatura ve çeklerin, dava konusu inşaatla ilgili olduğuna dair her hangi bir delil olmadığını, dava dilekçesinde dava konusu taşınmazların muvazaalı olarak müvekkiline devredildiğinin öne sürülüğünü, muvazaa iddiasının... hukuk mahkemesinde görülüp karara bağlanması gerektiğini, davacının adi ortaklık iddiasının gerçek dışı ve haksız menfaat temin etmeye yönelik olduğunu, adi ortaklığın yazılı delil ile kanıtlanması gerektiğini, dava dilekçesine ekli olarak sunulan fatura ve çeklerin dava konusu inşaatın hafriyat işinin davacı tarafından yapılmış olduğunun kanıtı olmadığını, davalı ... adına tescilliyken satışı yapılan 2 daire ve 2 dükkanın bedeli ödenerek atın alındığını, yapılan işlemin gerçek bir satış olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
4. Davalı ... vekili ; davaya konu ... nolu parselin ... nolu parsellerin tevhidi suretiyle oluştuğunu, müvekkilinin 3 nolu parsel paydaşı iken ilk kat karşılığı inşaat sözleşmesini davacı ... İnşaat ile yaptığını, ...’nin ise... nolu parsel için arsa sahipleri ile inşaat sözleşmesi yaptığını daha sonra...Nolu parsellerin tevhit edilerek inşaatın birlikte yapılmasına karar verildiğini, öğrendiğine göre inşaatın davacı ... ve davalı ... tarafından birlikte yapıldığını, 2 adet daire ve 2 adet dükkanın davacıya verileceğini, hali hazırda müvekkili adına kayıtlı olan dairelerin ...’ye ait olduğunu, müvekkilinin bu daireleri davacıya devretmek istediğini ancak davalı ...’nin ... ... esas sayılı dosyasında müvekkili aleyhine tapu iptali davası açtığını, müvekkilinin dava konusu daireleri davacıya devretmeye hazır olduğunu, müvekkilinin işbu davayı kendisi adına kabul ettiğini belirtmiştir.
III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR
A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar
5. Tarafların ileri sürdüğü, üzerinde anlaştıkları ve çekişme konusu olmaktan çıkan her hangi bir vakıa bulunmadığı anlaşılmaktadır.
B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları
6. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi olup olmadığı, davacı tarafça varlığı öne sürülen olgu ve vakaların adi ortaklık olarak tavsif edilip edilmeyeceği, var ise adi ortaklığa ilişkin sermaye koyma, tarafların hak ve borçları, işin yürütülmesi, kar paylaşımı ve tasfiyeye ilişkin koşul ve şartların ne olduğu, hafriyat işinin davacı tarafça yapılıp yapılmadığı, bu işin adi ortaklık kapsamında olup olmadığı, davacının bedele hak kazanıp kazanmadığı, bedelin ne olduğu, ödenip ödenmediği, bir kısım davalılar adına tapular yönünden tapu iptali tescil talebinin yerinde olup olmadığı konularında toplanmaktadır.
IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
7. Celp edile tapu kayıtlarına göre; dava tarihi itibariyle davaya konu A blok 3 nolu ve B blok 19 nolu bağımsız bölümler davalı ... adına B blok 2 nolu ve C blok 2 nolu bağımsız bölümler davalı ... adına kayıtlıdır. Davaya konu bağımsız bölümlerin bulunduğu 4 nolu parsel 2 ve 3 nolu parsellerin birleştirilmesi suretiyle oluşmuştur. Birleşme öncesi 3 nolu parsele ilişkin sunulan(... ile arsa sahipler arasında imzalanmış) 19.03.2012 tarihli Kat karşılığı inşaat sözleşmesinde; projesine uygun 18 daire inşa edilmesi planlanmış olup inşa edilecek binada 8 adet bağımsız bölümün müteahhit ...'ye ait olacağı belirtilmiştir. Dava dilekçesindeki açıklamalardan bu sözleşme uyarınca inşaata başlanmadığı anlaşılmaktadır. Yine aynı (...Nolu) parsele ilişkin olarak 21.04.2014 tarihli ikinci bir kat karşılığı inşaat sözleşmesinin ibraz edildiği, bu sözleşmenin arsa sahipleri ile davalı ... arasında imzalandığı, sözleşmede projesine uygun (17 daire + 3 dükkan) olarak inşa edilecek binada 7 adet daire ve 3 adet dükkanın müteahhit ...'ye ait olacağının belirtildiği görülmüştür.
8. Davacı vekili adi ortaklığa konu taşınmazdaki hafriyat işlemlerinin müvekkili tarafından yaptırıldığını öne sürmüş ve bu kapsamda fatura ve ödeme belgeleri ibraz etmiştir. İbraz edilen faturaların... tarafından davacı adına düzenlendiği, faturaların 2015-2016-2017 yıllarına ilişkin olduğu görülmüştür. Faturaların açıklama kısmına “61534 ada 13 nolu parselde gerçekleştirilen hafriyat işleri için” ibaresinin yazılı olduğu görülmüştür.
9. Davacı ... tarafından 16/02/2017 tarih, ... nolu fatura, 22/09/2019 tarih... nolu fatura, 07/06/2017 tarih ... nolu fatura, 02/01/2017 tarih ... nolu fatura, 22/11/2016 tarih ... nolu fatura, 10/11/2015 tarih ... nolu fatura, 23/06/2015 tarih ...nolu fatura, 29/12/2015 tarih ... nolu fatura, 26/12/2015 tarih ... nolu fatura, 02/11/2015 tarih ... nolu fatura, 02/08/2015 tarih ... nolu faturaların BA olarak bildirilip bildirilmediğine yönelik ... Dairesi'ne yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda; söz konusu fatura bilgilerinin BA formunda bulunmadığı bildirilmiştir.
10. ...parselde bulunan enkaz ve molozların kaldırılması hususunda yapılmış bir bildirim bulunup bulunmadığı ile bildirim yapılmış ise kim tarafından yapıldığı hususunda Yenimahalle Belediye Başkanlığı'na yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda; Yenimahalle ilçesi 61308 ada 4 parselde bulunan enkaz ve molozların kaldırılması için herhangi bir başvuru yapılmadığı bildirilmiştir.
11. ...Parsele ait 09.01.2017 tarih ve... çap nolu imar durum belgesinin düzenlendiği, yapı kullanım izin belgesinin bulunmadığı, söz konusu ada parsele ait 10.03.2016 tarih, 90/1-2-3 sayılı yapı ruhsatları düzenlendiği, ruhsatlar eki 04.12.2015 tarihli Mimari Projesi bulunduğu, hafriyat alınması için hafriyat şirketine taraflarınca yazılan yazı bulunmadığı, 10.03.2016 tarih 90/1 sayılı yapı ruhsatının toprak bilgileri kısmında kazı miktarına dair bilgilerin yer aldığı, 07.12.2017 tarih, 512/1-2-3 sayılı Yapı Ruhsatları düzenlendiği, ruhsatlar eki 04.12.2015 tarihli mimari projelerin bulunduğu, 09.05.2019 tarih, 5745 sayılı dilekçe ile röperli kroki başvurusu olduğu, 11.09.2019 tarih ve 8406 sayılı yazıları ile krokinin onaylandığı bildirilmiştir.
12. ... parselin tevhidi suretiyle oluşturulmuş olan) bulunan ve davacı tarafından iddia edilen yapı/yapıların yıkılması ve hafriyatının kaldırılmasına ilişkin olarak; belediyeye, sözkonusu parsel üzerinde bulunan yapıların ve hafriyatın kaldırılması yönünde herhangi bir başvuru yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise bu başvuruya ilişkin belge örneğinin gönderilmesi, başvuru yapılmış ise; “Hafriyat Toprağı ve İnşaat/Yıkıntı Atıkları Taşıma Kabul Belgesi” düzenlenip düzenlenmediği, başvuru yapılmış ve belge düzenlenmiş ise; “Hafriyat Toprağı ve İnşaat/Yıkıntı Atıkları Taşıma Kabul Belgesi”nin okunaklı bir örneğinin gönderilmesi hususunda ... yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda; bahse konu talebe istinaden; Hafriyat Yönetimi Bilgi Sistemi (HYBS)'nde sözkonusu talebe istinaden herhangi bir resmi evrak girişi / çıkışı yapılmamış olduğu, Hafriyat Toprağı ve İnşaat/Yıkıntı Atıkları Taşıma Kabul Belgesi düzenlenmediği bildirilmiştir.
V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE
13. Dava, adi ortaklık iddiasına dayalı tapu iptali tescil, ortaklığın feshi ve tasfiye payının davacıya ödenmesi istemine ilişkindir.
14. Mahkememizce 09.12.2020 tarihli, ...., sayılı kararı ile "Davanın Reddine" karar verilmiş olup; işbu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla mahkememiz kararı, ... sayılı ilamı ile kaldırılmıştır.
15. ..... ile arsa sahipleri arasında yapılmış bulunan tüm kat karşılığı inşaat sözleşmelerinin dosyaya getirtilmesinin ardından tarafların diğer delilleri de toplanarak mahkemece, hukuki nitelendirme yapılıp taraflar arasındaki ilişkinin adi ortaklık, ihtilafın ise adi ortaklığın fesih ve tasfiyesinden kaynaklandığının tespiti durumunda, uyuşmazlığın bu bağlamda değerlendirilip ...Dairesinin yerleşik içtihatları gereğince TBK'nın 620. vd. maddeleri gereğince çözümlenmesi gerekecektir... Belirtilen nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun (diğer hususlar incelenmeksizin)kabulü ile HMK'nun 353/1-a-6. maddesi gereğince ilk derece mahkeme hükmünün kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir." şeklinde bildirilmiştir.
16. Davacı yan davalı ... ile aralarında adi ortaklık ilişkisi bulunduğu iddia etmiş, mahkememizce adi ortaklık ilişkisinin bulunduğunun ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, ...yukarıda özeti verilen kararı ile Mahkememiz kararı delillerin eksik toplandığı gerekçesi ile kaldırılmıştır.
17. Bu anlamda ...Mahkemesi kararı gereğince eksik toplanan delillerin toplanması neticesinde öncelikle davacının ileri sürmüş olduğu adi ortaklık ilişkisinin ispat edilip edilmediğinin değerlendirilmesi, adi ortaklık ilişkisinin davacı yanca ortaya konulan deliller ile ispatlandığının değerlendirilmesi halinde yine kaldırma kararı gerekçesinde belirtilen adi ortaklık tasfiye usulünün uygulanması gerekmektedir.
18. Burada öncelikle adi ortaklık ilişkisine ilişkin açıklama yer verdikten sonra somut olayın değerlendirmesinin yapılmasında yarar bulunmaktadır.
19. Adi ortaklık, belli bir amacı gerçekleştirmek isteyen kimselerin bir araya gelerek oluşturdukları, ayrı bir kişiliği bulunmayan, kuruluş ve işleyişlerinde sıkı şekil kurallarına tabi olmamaları ve basit bir yapıya sahip bulunmaları nedeniyle uygulamada sıkça karşılaşılan özel borç ilişkisi mahiyetindeki birlikteliklerdir. 6101 sayılı Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun’un 1. maddesi gereğince somut uyuşmazlıkta uygulanması gereken 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 620. maddesinde adi ortaklık; “Adi ortaklık sözleşmesi, iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir” şeklinde tanımlanmıştır.
20. Adi ortaklık sözleşmelerinin tarafları için borç doğurucu niteliği, şahıs birliği olma yönündeki kurucu unsurundan daha ağır bastığı için borç doğuran sözleşmelerden sayılmakla birlikte, “karşılıklı borç doğuran sözleşme” olarak değerlendirilemez. Zira bu sözleşmelerde sadece ortakların katılma payı borçları arasında bir edimler birleşimi ilişkisi vardır. Dolayısıyla adi ortaklık karşılıklı borçları kapsayan bir sözleşme olmayıp, herkesin belli bir amaca ermek için birtakım borçlar altına girdiği ve fakat bu borçların birbirinin karşılığı olarak değerlendirilemeyeceği sözleşmelerdir.
21. Bu sözleşme ilişkisinde her ortak, para, alacak veya başka bir mal ya da emek olarak, ortaklığa bir katılım payı koymakla (TBK m. 621/1) ve niteliği gereği ortaklığa ait olan bütün kazançları aralarında paylaşmakla (TBK m. 622) yükümlüdür. Öte yandan adi ortaklığın tüzel kişiliği ve ayrı bir yönetim organı bulunmadığı için ortaklığın yönetiminin ne şekilde sağlanacağı önem taşımaktadır. Bu itibarla adi ortaklığın yönetimi, sözleşme veya kararla yalnızca bir veya birden çok ortağa ya da üçüncü bir kişiye bırakılmış olmadıkça, bütün ortaklar ortaklığı yönetme hakkına sahiptir (TBK m. 625/1). Bu suretle ortaklığın yönetimi bir yöneticiye bırakılmış ise, yönetici ile diğer ortaklar arasındaki ilişkiler, Kanunda veya ortaklık sözleşmesinde aksine hüküm bulunmadıkça, vekâlet sözleşmesine ilişkin hükümlere tabidir (TBK m. 630).
22. Adi ortaklıkta müşterek amaç iktisadî bir amaçtır veya daha dar anlamda kazanç paylaştırma amacıdır. Ancak adi ortaklığın varlığından söz edebilmek için ortakların müşterek bir amaç etrafında toplanmış bulunmaları yetmez. Ortakların ayrıca, ortaklığın amacının gerçekleşmesine yönelik faaliyetlere katılmayı, bu yolda diğer ortaklarla işbirliği yaparak, onlarla birlikte çaba sarf etmeyi de üstlenmiş olmaları gereklidir. Amaç, ortak araç veya güçlerle izlenmeli, taraflar amacın izlenmesinde birlikte etkin olmalıdırlar. Her bir ortak şu veya bu şekilde amacın gerçekleşmesine katkıda bulunmak zorundadırlar. Birlikte çaba yükümlülüğü bir yan edim yükümü olmayıp asli edim yükümü durumundadır ve adi ortaklığın sürekli borç ilişkisi karakterine uygun olarak süreklilik arz etmelidir.
23. Ortaklığın varlık sebebi olan amaç birlikteliğinin bir sonucu olarak, ortaklar arası ilişki karşılıklı güven ve iyi niyet temeline dayanmaktadır. .... sayılı kararında da belirtildiği üzere ortaklar öteki sözleşmelerden tamamen farklı şekilde, emeklerini ve sermayelerini ortak bir amaç için birleştirdiklerinden, aralarında sıkı bir işbirliği kurulur ve güvene dayanan bu işbirliği ilişkisi nedeniyle ortaklar birbirlerinin vekili gibi, ortaklık işlerinden dolayı özenle hareket etmek, ortakları zarara uğratmamak durumundadırlar.
24. Adi ortaklık sözleşmelerinde "şekil serbestisi" ilkesi uygulanmakta olup, ortaklık ilişkisinin sözlü olarak da kurulabilmesi mümkündür. Adi ortaklık sözleşmesinde şekil, ispat açısından önem arz etmektedir.
25. Kural olarak adi ortaklık ilişkisinin geçerliliği herhangi bir şekle bağlı değildir. Ancak, uyuşmazlık çıktığında adi ortaklık ilişkisinin varlığını ispat yükü 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi uyarınca iddia edene düşer.
26. Adi ortaklık ilişkisi, 6098 sayılı Kanun'un 620. maddesinde de tanımlandığı gibi sözleşme temeline dayanmakta olup, aynı zamanda bir hukuki işlemdir. Bu nedenle, 6100 sayılı Kanun'un 200 üncü maddesinde düzenlenen parasal sınırın üzerindeki ortaklık ilişkisinin varlığının ispatında, kural olarak, senetle ispat zorunluluğu geçerlidir. Ancak adi ortaklık sözleşmesi hakkında bir delil başlangıcının var olması veya aynı Kanun'un 203. maddenin birinci fıkrasında gösterilen istisnai hallerde, sözleşmenin varlığı tanıkla ispat edilebilir (...
27. 6100 sayılı Kanun'un 203. maddesinde ise, senetle ispat zorunluluğunun istisnaları sayma yöntemiyle belirlenmiştir. Bunlardan biri de altsoy ve üstsoy, kardeşler, eşler, kayınbaba, kaynana ile gelin ve damat arasındaki işlemler olup, bu kişiler arasındaki işlemler miktar ve değerine bakılmaksızın tanıkla ispat edilebilir.
28. Mahkememizce öncelikle, taraflar arasındaki ilişkinin adi ortaklık, ihtilafın ise adi ortaklığın fesih ve tasfiyesinden kaynaklandığının tespiti durumunda, uyuşmazlığın bu bağlamda değerlendirilip... yerleşik içtihatları gereğince TBK'nın 620. vd. maddeleri gereğince çözümlenmesi gerekecektir.
29. Somut olayda davacı şirket ...yürüteceğini ve davacının ise ortaklık konusu binadaki hafriyat ve inşaat çalışmalarının yürütüleceğini kararlaştırdıklarını iddia etmiştir.
30. Davacının iddia ettiği adi ortaklık ilişkisi kapsamında sözkonusu parselde hafriyat çalışmalarının davacı şirket tarafından yürütüldüğünü, bunun ... unvanlı şahıs şirketi eli ile yapıldığını, dava konusu parseldeki hafriyatın kaldırıldığını, bunun bedeline ilişkin faturanın müvekkiline kesildiğini ve ödemelerin de müvekkilince yapıldığını (Hafriyata ilişkin fatura ve ödemeye ilişkin çek ve banka ödemeleri) ileri sürmüştür.
31. Yine inşaatın davalı ... tarafından tamamlandığını, davacıya 2 adet daire ve 2 adet de dükkanın tapusunun devrinin yapılacağının taahhüt edildiğini iddia etmiş, bu daire ve dükkanların diğer davalılar adına kayıtlı olduğunu, devredilecek taşınmazların dava konusu olduğunu iddia etmiştir.
32. Görüldüğü gibi davacı yanın adi ortaklık ilişkisinde kendi üzerine düşen edimın ilgili parseldeki hafriyat çalışmalarının davacı şirket tarafından yapılması olduğu ileri sürülmüş olup bu bakımdan davacı yan hem adi ortaklık ilişkisinin varlığını ve bu adi ortaklık ilişkisinde kendi üzerine düşen edim olan ilgili parseldeki hafriyat kaldırma ediminin ifa edildiğinin ifası gerekmektedir.
33. Bu bakımdan öncelikle taraflar arasında yazılı bir adi ortaklık sözleşmesi bulunmadığı anlaşılmaktadır ( Davacı yan 14.10.2020 tarihli celsede adi ortaklık ilişkisinin sözlü olarak kurulduğunu iddia etmiştir). Davacı ispat vasıtası olarak delillerini sunduğu dilekçesinde, arsa karşılığı inşaat işinin yapılacağı parsellerin tapu kayıtları, inşaat ruhsatı, mimari proje, iskan belgeleri, tanık, adi ortaklığın tasfiyesine yönelik bilirkişi heyeti, hafriyat işlerinin davacı yanca yapıldığının ispatı bakımından davacı yana düzenlenen faturalar, ödeme belgeleri, mühendislik hizmetleri için yapılan ödemelere delil olarak dayanmıştır.
34. Davacı yana özellikle kaldırma kararından sonra tanık deliline hangi hususun ispatına yönelik olarak dayanıldığı sorulmuş, davacı yan adi ortaklık ilişkisinin ispatına yönelik olarak tanık dinletmek istediklerini beyan etmiştir. Adi ortaklık ilişkisi yukarıda da değinildiği gibi bir "hukuki işlem" olup bu bakımdan dava değeri de dikkate alındığında ancak yazılı delille ispatı mümkündür. Tanık delili ile hukuki işlemin ispatı açıklanan nedenler ve Yargıtay'ın yerleşik içtihatları gereğince mahkememizce kabul edilmemiştir.
35. Arsa malikleri ile yapılan "Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" incelendiğinde sözleşmenin davalı ... ... tarafından arsa malikler ile yapıldığı, sözkonusu sözleşmelerde adi ortaklık ilişkisinden sözedilmediği de görülmektedir.
36. Davacı yan adi ortaklık ilişkisinde kendi üzerine düşen edim olarak dava dilekçesi ve yargılama sürecindeki beyanlarından resmi işlemler kapsamında mimari proje ve harçların kendi tarafından ödendiğini ve yine hafriyat işinin de kendi tarafından yaptırıldığını ve bedellerini bizzat ödediğini iddia etmiş ancak Belediyeden istenilen belgeler neticesinde CD içeriğinde yer alan belgeler nazara alındığında davacının iddialarını doğrular her hangi bir belge bulunmadığı, kendisi tarafından yapıldığı ve ödendiği iddia edilen her hangi bir ödeme bulunmadığı da anlaşılmaktadır.
37. Davacı yanın adi ortaklık sözleşmesi akdedildiği iddiasında özellikle dayandığı adi ortaklık ilişkisinde kendi üzerine düşen edim olarak inşaatın yapılacağı yerdeki hafriyatın davacı şirket tarafından kaldırıldığı iddiasının ispatı kapsamında .... sayılı fatura örnekleri üzerindeki hafriyat işinin yapıldığı yere ilişkin bilgileri gösteren ada ve parsel bilgilerinin değiştirilmiş olduğunun anlaşılması üzerine Mahkememizce sözkonusu faturaların asıllarının sunulması yönünde ara karar kurulmuştur.
39. Mahkememiz ara kararı gereğince, davacı vekilince dava dilekçesi ekinde renkli fotokopileri sunulmuş ola... ait faturaların asılları sunulması yönünde ara karar gereğince yine davacı vekilince asılları sunulan faturalar üzerinde ada parsel numara bilgilerinin bulunduğu yerdeki bilgilerin değiştirilerek davaya konu edilmiş olan ada ve parsel numaralarının yazılmış olduğu tespit edilmiştir. Açıklanan bu nedenle kendi edimi olan hafriyat işinin yapımı ile ilgili olarak davacının adi ortaklık ilişkisinin varlığının ispatına yönelik sunduğu faturalarla iddiasının ispat edemediği değerlendirilmiştir.
40. Yine davacının adi ortaklığın ispatına yönelik olarak dava dilekçesinde delilleri arasında dayandığı 61308 Ada 4 Parselde bulunan enkaz ve molozların kaldırılması hususunda yapılmış bir bildirim bulunup bulunmadığı ile bilirim yapılmış ise kim tarafından yapıldığı hususundaki bilgi ve belgelerin temini bakımından ...yazılan müzekkerelere verilen cevabi yazılarda,... parselde bulunan enkaz ve molozların kaldırılması için herhangi bir başvuru yapılmadığı, Hafriyat Toprağı ve İnşaat/Yıkıntı Atıkları Taşıma Kabul Belgesi düzenlenmediği bildirilmiştir.
41. Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi kurulduğu iddia edilerek, iddiaya dayanak olarak, ...ile arsa sahipleri arasında imzalanan Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmelerinin içeriği ve yorumlarından taraflar arasında TBK 620. maddesinde belirtilen şekilde bir adi ortaklık ilişkisi kurulduğu sonucuna varılmamıştır. Yine davacı tarafça taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi kurulduğu iddiasına dayanak olarak sunulan ve toplanan belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, taraflar arasında TBK m. 620 hükmünde belirtilen şekilde bir adi ortaklık ilişkisi kurulduğu sonucuna varılamamıştır. Ayrıca her ne kadar davacı tarafça davada tanık deliline dayanılmış ise de; iddia edilen ortaklık ilişkisinin konuları bakımından HMK 200/1. maddesi senetle ispat kuralı mevcut olup, HMK 200/2. maddesi gereğince taraflarca tanık deliline açıkça muvafakat edilmediğinden bu davada tanık delili bir ispat vasıtası olarak değerlendirmeye alınmamıştır.
42. Açıklanan nedenlerle ispat yükü kendisinde olan davacı tarafça davamıza konu uyuşmazlıkta, taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi kurulduğu yasal delillerle ispatlayamadığı kanaatine varılarak ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
VI-HÜKÜM
1-Davanın REDDİNE,
Karar ve İlam Harcı
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40.-TL harcın, peşin alınan 17.077,50.-TL harçtan düşümü ile fazla alınan 16.462,10.-TL'nin karar kesinleştikten sonra ve talep halinde yatırana iadesine,
Yargılama Giderleri ve Gider Avansı
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nun 333. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana İADESİNE,
Vekalet Ücreti
5-Reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 152.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendini vekille temsil ettiren davalılara ödenmesine,
Dair davacı vekilinin, davalı ... vekili, davalılar Kemal-... vekili, Feri Müdahil vekilinin yüzüne karşı yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ... ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... yasa yolu açık olmak üzere 23/10/2025 tarihinde oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.23/10/2025
Başkan ...
E-İmza
Üye ...
E-İmza
Üye ...
E-İmza
Katip ...
E-İmza
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"