T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/824 Esas
KARAR NO: 2024/90
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ....
VEKİLLERİ: Av. ... -....
Av. ... -...
DAVALI : 1- ... T.C.- ...- ...
DAVALI : 2- ... T.C.- ... ...
VEKİLLERİ: Av. ... -
Av. ... - ...
DAVALI : 3- ... - ... ...
DAVA: Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/12/2022
KARAR TARİHİ: 14/02/2024
KARAR Y.TARİHİ : 21/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı kooperatif ile davalılardan ... ve ... arasında 30/09/2021 tarihli danışmanlık sözleşmesi imzalandığını, sözleşme konusu işin davacı kooperatifin mülkiyetinde bulunan taşınmazların imar tadilatı, proje onaylanması ve yeni imar planı ile plan notlarının işlenmesi işi ve gerekli işlemlerin iş sahibi kooperatif adına yürütülmesi olduğunu, davalılar ... ve ...'a sözleşme konusu işlerin yerine getirilebilmesi için vekaletnamelerin verildiğini, davalı ... sözleşmenin 3. maddesinin 2.fıkrası 2.bendi gereği 500.000 TL + KDV talebini ilettiğini kooperatif tarafından 500.000 TL + 90.000TL KDV’nin ödemesi yapıldığını ancak davalı tarafından fatura sunulmadığını, davacı kooperatifin üzerine düşen sorumlulukları eksiksiz yerine getirdiğini ancak, davalılar tarafından edimlerinin ifa edilmediğini, davalılara ....Noterliği 14/10/2022 tarih ... yevmiye numarası ile ihtar çekilerek, sözleşmeyi haklı nedenle fesih ettiklerinin bildirildiğini ve davalılarca yersiz alınan masraf adı altındaki ücretlerin faizi ile iadesinin talep edildiğini, davalılar tarafından edimlerinin ifa imkansızlığına sahip olduğunun belirtildiğini, davacı koooperatiften haksız ve yersiz olarak 590.000 TL masraf adı altında ödeme alındığını belirterek, fazlaya dair talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 18/12/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile; 10.000,00 TL olan taleplerini 580.000,00 TL arttırarak 590.000,00 TL'ye yükseltmiş ve eksik harcı tamamlamıştır.
SAVUNMA :
Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı ... yönünden husumet itirazlarının bulunduğunu, davaya konu sözleşmenin düzenlenme tarihinin 30/09/2021 olduğunu sözleşme süresinin 240 iş günü olduğunu, sözleşmenin sona erme tarihinin 14/09/2022 tarihi olduğunu, davacı tarafın sözleşmeye aykırı olarak 14/10/2022 tarihinde sözleşmeden dönüldüğünü bildirir ihtarname gönderdiğini, sözleşmeden dönme şartlarının oluşmadığından gönderilen ihtarnamenin geçersiz olduğunu, süresi sona eren sözleşmenin feshedilmesinin yersiz olduğunu, sözleşme kapsamında iki aşamalı olarak hizmet bedeli ödeneceğinin kararlaştırıldığını ve davalılar açısından güvence olması adına birinci aşama için kararlaştırılan bedelin davacı tarafın düzenlediği 3.540,00 TL bedelli banka çeki düzenlendiğini, davacıya güvence olması adına keşide edilen banka çekinin ise 04/10/2021 tarihinde ... bankasına ait kiralık kasaya konulduğunu, sonrasında sözleşmeye konu taşınmazların .... dosyasına konu olması ve bu durumun sonradan öğrenilmesi nedeniyle davalılar tarafından davacının düzenlediği banka çekini davacıya 20/05/2022 tarihinde iade edildiğini, davalıların sözleşmeden doğan yükümlülükleri yerine getirdiğini, sözleşme konusu işin aksamasına neden olan tarafın davacı kooperatif olduğunu, diğer davalı ... şirketine yapılan ödeme ile davalılardan ... ve ...'ın kazanç elde etmediğini, davacı kooperatifin davalıları yapılacak iş ile ilgili doğru bilgilendirmediğini, davalılardan haksız bir ücret talebinde bulunduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı ... Sanayi ve Tic. Ltd. Şti'ne usulüne uygun tebligat yapılmış olup, dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi sunmamıştır.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, davacı ile davalı gerçek kişiler arasında düzenlenen vekalet sözleşmesi nedeniyle davacı tarafından yapılan ödemenin ifa yerine getirilmediği iddiası ile istirdadı istemine ilişkindir.
Taraflar arasında imzalanan danışmalık sözleşmesi örneği, vekaletname örnekleri, fatura örneği, ihtarnameler ve tebliğ şerhleri, çek örneği, Banka hesap kayıtları, .... gönderilen cevabi yazı, ... E. Sayılı dosyası, .... gönderilen tapu kayıtları ve diğer bilgi belgeler kanıt olarak sunulmuş ve getirtilmiştir.
Taraflar arasında imzalanan 30/09/2021 tarihli "danışmanlık sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin incelenmesinde; danışman olarak ... ve iş sahibi ... arasında imzalandığı, sözleşmenin işin konusu başlıklı 1. maddesine göre; iş sahibi kooperatifin mülkiyetinde bulunan, İş sahibi kooperatifin mülkiyetinde bulunan, .... parsel numaralı taşınmazların imar tadilatı ve projelerinin onaylanması işi ile ilgili gerekli iş ve işlemlerin Kooperatif adına yürütülmesi olduğu, danışmanın sorumluluğunun, sınırlandırılması hükümlerine tabi olmak Şartı ile sözleşme, haksız fil, ihmal, yasal yükümlülük ihlali veya iş bu sözleşme kapsamında veya iş bu sözleşme ilk ortaya çıkan zararlara ilişkin, toplam olarak sözleşme bedeli ile sorumlu olduğu, sözleşmenin 2. maddesine göre iş süresinin 240 iş günü olduğu, sözleşmenin danışmanın imzasını müteakip, işverenin imzalaması üzerine geçerli hale geleceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Sözleşmenin "Ücret ve Giderler" başlıklı 3. maddesinde; yazılı işin tamamının 6.500.000,00 TL + KDV ve zorunlu giderler için belge (fatura) karşılığı iş sahibinin onayı KDV hariç 500.000,00 TL ve dört adet kooperatif ortaklık hissesi alacaktır.. Şeklinde düzenlenmiştir.
Sözleşmenin devamında hizmet bedeli iş ve işlemlerinin ücretlendirilmesi her bir maddede belirtilen iş ve işlemlerin bitirilmesini takip eden aşamalarda sırasıyla 3.000.000,00 TL ve 3.500.000,00 TL olarak belirtilmiş; devamındaki paragrafta " danışman, müşavir kooperatife hizmet alım sürecinde zorunlu giderler için belge (fatura) karşılığı iş sahibinin onayı ile KDV hariç 500.000,00 TL'ye kadar ödeme yapılabilir." açıklaması yapılmıştır.
Sözleşmenin feshi başlıklı 7. Maddede "taraflardan her biri sözleşmeyi, diğer tarafın sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde söz konusu ihlalin bildirilmesini takiben 15 gün içerisinde ihlalin giderilmemesi durumunda herhangi bir tazminat ödeme yükümlülüğü doğmaksızın sonlandırabilir." şeklinde düzenlenmiştir.
Sözleşmede danışman olarak davalı ...'ın yer aldığı diğer davalı ...'un da imzasının olduğu görülmüştür.
30.09.2021 tarihli, sözleşme ile aynı tarihli vekaletnamede dava konusu sözleşmeyi yapma ve sözleşme içeriği edimleri yerine getirme konusunda ...'ın ...'u vekil olarak görevlendirmiştir.
Davacı kooperatif tarafından davalılara gönderilen 14.10.2022 tarihli ihtarnamede; sözleşme süresinin 240 gün olduğu, işin bu sürede tamamlanmadığı, sözleşmenin 3. Maddesi uyarınca ...'un masraflar için talep ettiği 500.000,00 TL + 90.000,00 TL'nin 01.10.2021 tarihli talep ile davalı ... hesap numarasına havale edildiği, sözleşmeden dönülerek ödenen tutarın iadesi ihtar edilmiştir.
24.10.2022 tarihinde .... tarafından ihtara verilen yanıtta; danışmanlık işlemlerinin yapıldığı, taşınmazlara ilişkin idare mahkemesine dava açıldığının duyulması üzerine danışmanlık durdurulup, dava sonucunda sürece devam edilebileceği belirtilmiştir.
Davalılar ... ve ... ayrı ayrı 21.10.2022 tarihli yanıtlarında ihtarın haksız olduğunu belirtmişlerdir.
Dava konusu 590.000,00 TL'nin davacı tarafından 01.10.2021 tarihinde banka aracılığı ile davalı ... şirketi hesabına gönderildiğine ilişkin dekont sunulmuştur.
.... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının ... , davalının ... olduğu, 26/01/2022 tarihinde davanın reddine dair karar verildiği görülmüştür.
Dava konusu hukuki ilişki davalı tarafça davacı adına kayıtlı taşınmazların imar tadilatı ve projelerinin onaylanması işi ile ilgili gerekli iş ve işlemlerin davacı adına yapılması olarak belirlenmesi nedeniyle TBK'nın 502. Maddesi uyarınca vekilin vekalet verenin bir işini görmeyi veya işlemini yapmayı üstlendiği sözleşme olarak tanımlanan vekalet sözleşmesidir. Yerleşik yargı kararlarında da taşınmaz imar tadilatı işlemlerinin malik adına yapılması işlerini vekalet ilişkisi olarak değerlendirmiştir.
Sözleşme süresinin sona erdiği ve sözleşme içeriği işin davalı tarafından yerine getirilmediği uyuşmazlık konusu değildir. Davalı yanca işin davacı tarafından dava konusu taşınmazlara ilişkin idare mahkemesinde görülen davanın davalılara bildirilmediği bu dava nedeniyle sözleşme ediminin yerine getirilmediği savunulmuştur. Ne var ki dava konusu istirdat istemi sözleşme düzenlendikten bir gün sonra davalı şirket hesabına masraf adı altında talep edilen ve gönderilen 590.000,00 TL'nin istirdat koşullarının oluşup oluşmadığıdır. Bu nedenle bu bedel sözleşme ifa bedeli dışında bir tutardır. Sözleşme ifa bedeli ayrıca düzenlenmiştir.
Sözleşmenin 3. maddesinde davalı danışman tarafından, müşavir kooperatife hizmet alım sürecinde zorunlu giderler için belge (fatura) karşılığı iş sahibinin onayı ile KDV hariç 500.000,00 TL'ye kadar ödeme yapılabilir. Düzenlemesine dayalı olarak davacı tarafından 590.000,00 TL ödenmiştir. Bu ödemenin zorunlu giderler için yapılan bir ödeme olması nedeniyle zorunlu giderin açıklaması ve yapılan gidere ilişkin kanıt yükümlülüğü davalı yandadır. Davalı yanca gider kalemine ilişkin bir açıklama yapılmamış ve kanıt sunulmamıştır. Bu nedenle masraf olarak yapılan ödemenin, sözleşme akidi davalı ..., dava konusu bedeli talep eden ve sözleşmeyi vekil sıfatıyla imzalayan ... ile dava konusu para banka hesabına gönderilen şirketin müteselsil olarak bedelin iadesinden sorumlu oldukları kabul edilmiştir. 590.000,00 TL'nin iadesine yönelik ihtarname davadan önce davalılara tebliğ edilmiş olduğundan bedelin tamamı yönünden temerrüdün davalılar yönünden dava tarihinden önce oluştuğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın Kabulüne,
590.000,00 TL'nin davalılar ... Ltd. Şti ve ...'dan 25/10/2022, Davalı ...'dan 28/10/2022 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 40.302,90-TL harçtan peşin ve ıslahla alınan 10.075,78-TL harcın mahsubu ile bakiye 30.227,12 TL harcın davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 88.600,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 80,70 TL başvuru harcı, 11,50 TL vekalet harcı, 379,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 471,70 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacı tarafa ödenmesine,
5-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE,
6-Peşin alınan 170,78 TL harcın davalılardan müteselsilen tahsili alınarak davacıya ödenmesine,
7-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca ... bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin ve davalılar ... ve ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda, yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 14/02/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı