T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/240 Esas - 2025/361
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/240 Esas
KARAR NO : 2025/361
....
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 25/03/2024
KARAR TARİHİ : 30/04/2025
KARAR Y.TARİHİ : 15/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Rücuen Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin dava dışı ... belediyesinden ihale ile iş aldığını, ve ihale ile aldığı .... genelindeki peyzaj işlerini yüklenicilik sözleşmeleri ile yüklenicilere yaptırdığını, davalıların işçisi .... tarafından işçilik alacakları için üst işveren ....karşı arabuluculuk yoluna başvurduğunu, arabuluculuk neticesinde işçilik alacakları ve arabuluculuk ücret ve masraflarının Belediye Başkanlığı tarafından toplam 22.600,00 TL olarak ödeme yapıldığını, ödeme tutarının davacı şirket hakediş alacaklarından 25/08/2022 tarihinde kesildiğini bu tutarın 6.344,10 TL'sinin arabuluculuk sırasında ...tarafından davacı şirkete ödendiğini, davalı şirketlerin rücu taleplerini kabul etmediğini beyan ederek şimdilik 1.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 20/01/2025 uyap kayıt tarihli ıslah dilekçesi ile tazminat taleplerini davalı ... ... yönünden 4.944,00 TL, Davalı .... Yönünden ise 5.426,00 TL olmak üzere toplam 10.420,00 TL'ye yükseltmiştir.
SAVUNMA :
Davalı ... Gıda İnşaat... Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde, öncelikle zamanaşımı ile takas-mahsup def'i itirazlarının bulunduğunu, davalı şirketlerin davacı tarafta teminatı bulunduğunu, ihbar tazminatı ve yıllık izin alacağının feshe bağlı bir hak olduğunu ve son işverenin haricinde diğer işverenlere rücu edilmemesinin mümkün olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı şirket adına dava dilekçesi tebliğ edilmiş, davaya yanıt vermemiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, davacı ile davalılar arasında hizmet alım sözleşmesi bulunduğu, dava dışı işçi ile asıl işveren ... Başkanlığı arasında işçilik alacakları ile ilgili arabuluculuk görüşmeleri sonrasında dava dışı işçiye ödenen tazminatın davacının hakkedişinden kesildiği iddiasına dayalı kesilen ödemenin davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkindir.
Hizmet sözleşmesinde uygulanacak zamanaşımı 10 sene olduğundan dava tarihi itibariyle bu süre dolmadığından def'i haklı bulunmamıştır.
.... ve dava dışı işçi ile imzalanan Arabuluculuk Son Tutanağı, Arabuluculuk Ücret Makbuzu, Sözleşme ve teknik şartname örnekleri, ... kayıtları, icra dosyalarının uyap evrakları, iş mahkemesi dosyalarının uyap evrakları, ödeme dekotları, bilirkişi raporları ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.
Sözleşme ve teknik şartname örnekleri, ... kayıtları, icra dosyalarının uyap evrakları, iş mahkemesi dosyalarının uyap evrakları, ödeme dekotları, bilirkişi raporları ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Davacı şirket ile davalı şirketler arasında imzalanmış sözleşmelerde; "Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu, .... mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir. Yüklenici işçilerinin 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden doğan tüm ekonomik ve sosyal (özlük) haklarını yerine getirmekle yükümlüdür. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ihale makamı olan idareye yüklenemez.” hükmüne yer verildiği açıklamalara göre iç ilişkide sorumluluğun tamamen alt işverenlere ait olup, davacı şirket dava dışı işçiye ödediği tutarın tamamını, Borçlar Kanununun ve ihale sözleşmelerinin yukarıda yazılı hükümleri uyarınca alt işverene rücu edebileceği anlaşılmıştır.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
Taraflar arasındaki sözleşmeler dikkate alınarak davacı tarafından yapılan ödemenin rücu koşulları ve ödeme tarihi itibariyle yapılan ödemenin denetlenmesi için bilirkişi raporu alınmış; alınan raporlarında özetle, dava dışı ....tarafından dava dışı işçiye arabuluculuk görüşmeleri sonucunda 18.000 TL kıdem tazminatı ve 660,00 TL arabuluculuk ücreti ödemesi yapıldığı, bu tutarın davacı şirket hak edişlerinden kesildiği, hesaplamalar sonucunda davacının rücu edebileceği alacak tutarının; davalı ... Gıda İnşaat ..Ltd. Şti yönünden 4.944,00 TL’nin, davalı ... Peyzaj..Ltd. Şti yönünden, 5.426,00 TL olarak hesaplandığı, İhbar Tazminatının feshe bağlı bir hak olduğundan, devreden diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece üst ve son alt işverenlerin sorumluluğunda olduğu, ihbar tazminatından dava dışı işçi bakımından son alt işveren olan ....nin sorumlu olduğu ihbar tazminatından davalılar sorumlu olmadığı için, ihbar tazminatı ile ilgili hesaplama yapılmayacağı bildirilmiştir.
Tüm dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeler ve teknik şartname dikkate alındığında çalıştırılan işçinin çalışma dönemi ile sınırlı olarak kıdem tazminatlarından sorumlu olacakları ve ihbar tazminatı ile fesihle birlikte ücrete dönüşen yıllık izin ücretinden son çalıştıran alt işveren davalının sorumlu olduğu ilkeleri gözetilerek, üst işveren .... ile dava dışı işçi arasında yapılan ihtiyari arabuluculuk görüşmesi sonrasında belirlenen ve davacı tarafından ödenen işçilik alacağının davalılardan hangi miktarda rücu edilebileceğine yönelik bilirkişi raporu dosya ve delil durumuna uygun bulunarak, raporda belirlenen miktarlar üzerinden davanın kabulüne, ödenen tazminata kesinti tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Davalılar vekilince takas mahsup def'inde bulunulmuştur. Davalı şirketler tarafından davacıya verilen teminat kapsamında tüm hukuki ilişki değerlendirildiğinde borcun miktarı, hukuki ilişkinin devamı düşünüldüğünde teminattan kesinti yapmaya davacının zorlanamayacağı değerlendirilerek davalı şirketler yönünden def'i kabul edilmemiştir.
HÜKÜM :
1-Davanın kabulüne
4.944,00 TL’nin davalı ... Gıda İnşaat ..Ltd. Şti’nden
5.426,00 TL’nin davalı ... Peyzaj..Ltd. Şti’nden 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak davacıya ödenmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 708,37-TL harcın peşin alınan 427,60 -TL harçtan mahsubu ile bakiye 280,80-TL harcın;
-133,87 TL’nin ... Gıda İnşaat ..Ltd. Şti’nden,
-146,93 TL’nin ... Peyzaj..Ltd. Şti’den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 976,00 TL, bilirkişi ücreti olarak 2.500,00 TL, vekalet harcı olarak 60,80 TL olmak üzere toplam 3.536,80 TL'den
-1.699,07 TL’nin ... Gıda İnşaat ..Ltd. Şti’nden,
- 1.837,73 TL’ninUras .... Şti'nden, tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince
-4.944,00 TL’nin ... Gıda İnşaat ..Ltd. Şti’nden,
-5.426,00 TL’nin ....Şti'nden, tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin,
-1.525,63 TL’nin ... Gıda İnşaat ..Ltd. Şti’nden,
-1.674,37 TL’nin ..... Şti'nden, tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin ve davalı ... şirketi vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğnda miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.30/04/2025
....