T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/238
KARAR NO: 2021/63
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 24/04/2015
KARAR TARİHİ: 02/02/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 22/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacılar vekili dilekçesiyle özetle; 29/01/2015 ... sevk ve idaresindeki motosikleti ile İstanbul ilinden Edirne ili istikametine seyir halindeyken ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile giderken aynı yönden gelen ... sevk ve idaresindeki motosikleti ile arkadan çarpması sonucu çift taraflı ölümlü trafik kazası meydana geldiği, müvekkilleri ... ve ...'ın oğulları, ...'ın ağabeyi ...'ın vefat ettiğini, kaza esnasında kaskı bulunduğunun dilekçe ekinde teslim belgesinde, 1 adet kaskın Yediemin'e teslim edildiğinin, Çerkezköy C. Başsavcılığının ... soruşturma kapsamında düzenlenen olay yeri ve ölü muayene tutanağında müteveffaya ait cesedin hemen yanıbaşında motosiklet kaskı ve eldiven olduğunun belirtildiği, ... plakalı aracın kaza tarihi kapar şekilde ... Sigorta A.Ş. Tarafından "Genişletilmiş Kasko" poliçesi ile sigortalandığının, bu poliçede manevi tazminat taleplerinin 50.000,00-TL limitle teminat altına alındığının, davalı şirketin işleten ve işveren sıfatına haiz olduğundan ...K. 85. Maddesi gereği, müvekkilinin uğramış olduğu manevi zararın tazmininden müşterek ve müteselsilen sorumlu olduklarının, davacıların ...'ın vefatı ile çok büyük acılar yaşadıklarını, 80.000,00-TL manevi tazminat bedelinin 50.000,00-TL'sinin davalılar ... Sigorta A.Ş. İle ...'den, ... Sigorta A.Ş. Dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile diğer davalının ise haksız fiilden meydana geldiği tarih olan 29/01/2015 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte teselsül hükümleri uyarınca daalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; 30.000,00-TL'sinin davalılardan ...'den haksız fiilin meydana geldiği 29/01/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte, teselsül hükümleri uyarınca davalı ...'den tahsiline karar verilmesini istemiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle özetle; olayda park halinde duran kamyonetin sürücüsü (işleteni) ... ve yanında seyir halinde bulunan Fatih Ökten'in müvekkili şirket işyerinde çalıştığının, kamyonetin müvekkili şirket adına kayıtlı olduğunun, ...K.'nun 86. Maddesine göre kazanın meydana gelmesinde zarar görenin ağır kusuru bulunduğundan, müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğinin, motosikletin plakası ve sigortası bulunmadığının, kendisinin sürücü belgesi bulunmadığının, trafik kaza tespit tutanağından ve Çerkezköy C. Başsavcılığının olay yeri inceleme ve ölü muayene tutanağında motosikleti kullanan vefat eden ...'ın seyir halindeyken herhangi bir zorunlu neden dahi olmaksızın emniyet şeridine girdiğinin, kamyonete arkadan çarpması, otobanda fazla hız yaptığı nedenlerle asli kusurlu olduğunun, talep edilen tazminat miktarının yüksek olduğunun, mahkemece tazminata hükmedilecek olması halinde TBK. 51, 52 ve ...K. 86. Madde hükümlerine göre ...'ın kazanın meydana gelmesinde ağır ihmali bulunduğu dikkate alınarak hükmedilecek tazminatta indirim yapılması gerektiğinin açıklayarak davanın reddini savunmuştur.
Davalı ...Ş.'ye dava dilekçesi ve ön inceleme duruşma gününü bildirir tebligatlar usulüne uygun olarak yapılmış cevap dilekçesi vermediği ve yargılama oturumlarına katılmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Açılan dava trafik kazası nedeniyle davacıların yakının vefatı nedeniyle manevi tazminat isteklerine ilişkindir.
KTK’nin 85.maddesinde göre bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işletenin doğan zarardan sorumlu olacağı açıklanmıştır. Aynı yasanın 91.maddesine göre; bu kanunun 85/1 maddesi kapsamında kalan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.
Öte yandan ZMMS Genel şartlarının A.1 maddesi uyarınca sigortacı; poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.
Motorlu aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına ya da bir şeyin zararına neden olmasından işleten sorumlu olup bu sorumluluk tehlike sorumluluğudur. Aracın karayolunda kullanılmasından yarar sağlayan işleten meydana gelebilecek tehlikeler ve hasarlardan kusursuz sorumludur. İşletenin tehlike sorumluluğundan kurtulmasını düzenleyen KTK'nun 86.maddesine göre kazanın mücbir sebepler, zarar görenin veya üçüncü kişilerin ağır kusurundan kaynaklandığının ispatlanması gerekir.
Olayda vefat eden ... yönünden yapılan değerlendirilmede motosiklet sürme yetkisi veren A2 sınıfı sürücü belgesi sahibi olmadan karayolunda araç sürmesi yasak olmasına rağmen, motosiklet sürdüğü, motosiklet cinsi aracın hızına uygun şeridi izlemesi, arıza veya benzeri bir durumda aracın hareketsiz kalması gibi bir durum olmadan otoyolun emniyet şeridini kullanması yasak olmasına rağmen hiçbir zorlayıcı neden olmadığı halde emniyet şeridine girdiği ve yakıt bitmesi nedeniyle emniyet şeridi üzerinde park halinde olan ... plaka sayılı kamyonetin sol arka kesimine çarpması şeklinde meydana gelen kazada KTK'nın 36, 46/a, 67. Maddeleri ile Trafik Yönetmeliğinin 94/b, c maddelerini ihlal ederek neden olduğu olayda asli kusurlu bulunduğunun, olayda %75 oranında kusurlu olduğunun, davalı ...'nin işleteni olduğu, diğer davalı ... nezdinde ZMSS sigorta poliçesi olan 34 YK 461 plaka sayılı araç sürücüsü ...'in gündüz vakti, yakıtı bitmesi nedeniyle hareket kabiliyetini kaybeden aracını emniyet şeridine çekmiş olmasına rağmen yine de aracın arka kesimine en az 30 metre mesafesine emniyet şerit çizgisinin üzerine üçgen trafik reflektörü koyarak gelen sürücülerin dikkatini çekmesi gerekirken K. Trafik yönetmeliğinin 116. Maddesini ihlal ettiği bu nedenle diğer sürücülerin yeterli mesafe önceden tehlikeyi farketdememesine neden olduğundan olayda, %25 oranında kusurlu olduğunu belirten Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Güvenliği Dairesi Bilirkişi Heyeti tarafından bilirkişi raporu sunulduğu anlaşılmıştır.
Çerkezköy .. Asliye Ceza Mahkemesinin .... Sayılı dosyasına sunulan, İstanbul Trafik İhtisas Dairesinin 02/02/2016 tarihli raporu incelendiğinde; sürücü ... idaresindeki kamyonet ile seyir halindeyken aracının mazotunun bitmesinden dolayı gündüz vakti emniyet şeridi içinde durduğu, emniyet şeridi içerisinde müteveffa sürücü sevk ve idaresindeki motosikletin motosikletin aracına arkadan çarptığı olayda atfı kabil bir kusuru bulunmadığının müteveffa sürücü ... idaresindeki motosiklet ile mazotunun bitmesinden dolayı emniyet şeridi içinde durmakta olan aracı zamanında fark edemeyip gerekli tedbire de başvurmadan arkadan çarptığı olayda dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile asli derecede kusurlu olduğunu belirten raporun sunulduğu anlaşılmıştır.
Çerkezköy ... Asliye Ceza Mahkemesinin 12/05/2016 gün ve Esas No:.... sayılı kararı ile; katılanlar, ..., ... olup, sanık ... olduğu; suç, Taksirle ölüme neden olma, suç tarihi 29/01/2015 olduğu, dosya kapsamında mevcut sanık, müşteki ve tanık beyanları, otopsi tutanağı, yapılan keşif, düzenlenen bilirkişi raporları, ATK. Trafik İhtisas Dairesinin raporu, yazılı savunmalar olay yeri fotoğrafları ve tüm delillerin incelemesi sonucunda, sanık ...'e yüklenen taksirle ölüme neden olma suçundan mahkumiyetine yeter vicdani kanaat sağlayacak somut kesin ve inandırıcı deliller bulunmadığından sanığın 5271. Sayılı CMK'nın 223/2-e maddesi gereğince beraatına karar verildiği anlaşılmıştır.
Kullanım amacı ticari yük nakli olan ... plaka sayılı, davalı ... Çelik Büro Mob. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Adına kayıtlı aracın 14/04/2014-2015 vade tarihli paket sigorta poliçesi davalı ...Ş. Tarafından tanzim edildiği, özel şartlar ile manevi tazminata ilişkin taleplerinin ihtiyari sorumluluk Sigortası kapsamında güvence altına alındığının kararlaştırıldığının, ihtiyari mali mesuliyet sigortası kapsamında bedeni zararlarda şahıs başına 50.000,00-TL manevi tazminat limiti belirlendiği anlaşılmıştır.
Sigorta Tahkim Komisyonu Hakemi ve hesap uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda; KTK 85/1 hükmü ve 85/5 hükmü incelendiğinde; ihtiyari mali mesuliyet sigortası teminat kapsamını belirleyen sigorta genel şartları 1. Maddesi gereği "Sigortacı, poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanunu'na ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder, işbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafasını da temin eder" şeklinde belirtildiği, Ek Sözleşme İle Teminat Kapsamına Alınabilecek Hal ve Teminat Dışında Kalan Haller Başlıklı 3. Maddesi gereği "Manevi tazminat talepleri, ek sözleşme ile teminat kapsamı içine alınabilir, bu taleplerin Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalması nedeni ile bu teminat, bahsi geçen Zorunlu Sigortanın varlığına bağlı olmaksızın bu sigorta limitlerinin içinde hüküm ifade eder."
... plakalı aracın olay tarihinde yürürlükte ve bedeni zararlarda şahıs başına 50.000,00-TL manevi tazminat limitli, İMMS Poliçesini tanzim ederek, işleten/malikin KTK m 85/1 ve KTK m 85/5'e göre sorumluluğunun SGŞ m 3 gereği üzerine almış olan davacı sigortacı, sigortalı araç sürücüsünün %25 kusurunu ve dikkate alınacak diğer subjektif hallere göre takdir edilecek manevi tazminatın limit dahilinde kalan kısmından sigortalısı ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. KTK 90. Madde hükmü gereği "Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanunu'nun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır." şeklinde düzenlendiği, davacı tarafın 80.000,00-TL manevi tazminat talep etmiş olup malik açısından bir limit olmasa da 50.000,00-TL'lik limit üzerinde tazminat takdiri halinde limitin davacılar arasında hakettikleri tazminat miktarı da dikkate alınarak proporsiyon esasına göre taksimi gerektiği, sonuç olarak 29/01/2015 kaza tarihi ile sürücüsü %25 kusuru ile kazaya sebebiyet vermiş ... plakalı aracın olay tarihinde yürürlükte ve bedeni zararlarda şahıs başına 50.000,00-TL manevi tazminat limitli İMMS poliçesini tanzim ederek, işleten/malikin KTK m 85/1 ve KTK m 85/5'e göre sorumluluğunu SGŞ madde 3 gereği üzerine almış olan davalı sigortacının, sigortalı araç sürücüsünün %25 kusurunu ve dikkate alınacak diğer subjektif hallere göre takdir edilecek manevi tazminatın limit dahilinde kalan kısmından sigortalısı ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağını belirten raporun sunulduğu anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK'nın 56.maddesinde "Hakim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." hükmüne yer verilmiştir.
Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber bu yöndeki talep hakkında hüküm kurulurken olay sebebi ile duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı, bu sebeple tarafların sosyal - ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılması gerekir.
Dosyaya sunulan Nüfus aile kayıtları ve sosyal araştırma tutanakları incelenmiş, 20/10/1993 doğumlu, ...'ın vefatı ile geride anne ve babası ile kardeşlerinin kalmış olduğu, davacılar yönünden ayrı ayrı sosyal ve ekonomik araştırma tutanakları düzenlenmiş ölenin çocukları, anne, babası ve kardeşleri ölüm nedeniyle ayrıca manevi zarara uğradıklarını kanıtlama yükümlülüğü olmaksızın manevi tazminat talep etme hakkına sahip oldukları, kanun hükmü gereği olup manevi tazminat tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ancak hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı ve duyulan üzüntüyü hafifletecek nitelikte olması gerektiği, tarafların sosyal ve ekonomik durumu paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, davacıların yaşı, olay tarihi gibi durumlar göz önünde tutularak manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen kusura ilişkin bilirkişi raporları ve hesap uzmanı bilirkişi raporları incelenmiş, KTK 85/1 hükmü ve 85/5 hükmü incelendiğinde; ihtiyari mali mesuliyet sigortası teminat kapsamını belirleyen sigorta genel şartları 1. Maddesi gereği "Sigortacı, poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanunu'na ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder, işbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafasını da temin eder" şeklinde belirtildiği, Ek Sözleşme İle Teminat Kapsamına Alınabilecek Hal ve Teminat Dışında Kalan Haller Başlıklı 3. Maddesi gereği "Manevi tazminat talepleri, ek sözleşme ile teminat kapsamı içine alınabilir, bu taleplerin Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalması nedeni ile bu teminat, bahsi geçen Zorunlu Sigortanın varlığına bağlı olmaksızın bu sigorta limitlerinin içinde hüküm ifade eder." şeklinde belirtilen hükümler de değerlendirilerek müterafik kusur manevi tazminat hükmedilmesine engel olmadığı, olayın niteliği ve kusur durumu değerlendirilmiş, 29/01/2015 kaza tarihi ile sürücüsü %25 kusuru ile kazaya sebebiyet vermiş 37 YK 4619 plakalı aracın olay tarihinde yürürlükte ve bedeni zararlarda şahıs başına 50.000,00-TL manevi tazminat limitli İMMS poliçesini tanzim ederek, işleten/malikin KTK m 85/1 ve KTK m 85/5'e göre sorumluluğunu SGŞ madde 3 gereği üzerine almış olan davalı sigortacının, sigortalı araç sürücüsünün %25 kusurunu ve dikkate alınacak diğer subjektif hallere göre takdir edilecek manevi tazminatın limit dahilinde kalan kısmından sigortalısı ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağını belirten rapor ve dosyaya sunulan tüm diğer belgelerle birlikte değerlendirildiğinde; davacı ... için 20.000,00-TL, davacı ... için 20.000,00-TL, davacı ... için 10.000,00-TL, olmak üzere toplam 50.000,00-TL manevi tazminatın, davalı ...Ş. yönünden, 50.000,00-TL manevi tazminatın tamamından, 24/04/2015 dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sorumlu olmak üzere, diğer davalı ...'nin ise 30.000,00-TL manevi tazminat kısmından, olay tarihi 29/01/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sorumlu olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın kısmen kabulü ve kısmen reddi ile;
Davacı ... için 20.000,00-TL,
Davacı ... için 20.000,00-TL,
Davacı ... için 10.000,00-TL,
Olmak üzere toplam 50.000,00-TL manevi tazminatın, davalı ...Ş. yönünden, 50.000,00-TL manevi tazminatın tamamından, 24/04/2015 dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sorumlu olmak üzere,
Diğer davalı ...'nin ise 30.000,00-TL manevi tazminat kısmından, olay tarihi 29/01/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sorumlu olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 5.464,80 TL harçtan 273,24 TL peşin harcının mahsubu ile kalan 5.191,56 TL harcın (Davalı ...Ş. 3.244,72 TL'sinden, ... 1.946,83-TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 268,50 TL posta ve tebligat gideri, 1.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.868,50 TL yargılama giderinin kabul oranlarına göre; 700,69 TL'sinden davalı ..., 1.167,81 TL'sinden davalı ...Ş. alınarak davacıya ödenmesine,
Davalı ...Ş. Tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davacının dava açarken ödediği 300,94 TL peşin ve başvurma harcının davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (... Sigorta A.Ş. 2.550,00-TL, ... 1.530,00-TL'sinden sorumlu olmak üzere) alınarak bu davacıya verilmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (... Sigorta A.Ş. 2.550,00-TL, ... 1.530,00-TL'sinden sorumlu olmak üzere) alınarak bu davacıya verilmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı ... yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (... Sigorta A.Ş. 2.550,00-TL, ... Çelik Büro Mobilyaları San. Ve Tic. Ltd. Şti. 1.530,00-TL'sinden sorumlu olmak üzere) alınarak bu davacıya verilmesine,
Davanın reddedilen bölümü için kendisini vekille temsil ettiren davalı ... Çelik Büro Mobilyaları San. Ve Tic. Ltd. Şti. yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalı ... Çelik Büro Mobilyaları San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair Davacılar Vekili Av. .... yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/02/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.