T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2018/765
KARAR NO: 2021/381
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 23/10/2018
KARAR TARİHİ: 11/06/2021
G. K. YAZIM TARİHİ : 18/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili teşekkülün kamu tüzel kişisi olduğunu, asıl işi olan elektrik üretimi dışındaki işleri Kamu İhale Mevzuatı uyarınca dışarından temin etmekte olduğunu, ...-... Linyitleri işletme Müdürlüğünün ihtiyacı olan 204 kişi ile 2 yıl süreli bant yollarının işletilmesi, temizlenmesi ve gözetlenmesi işinin hizmet yoluyla yapılması için davalılar ile sözleşmeler imzalandığını, davalıların kendi işçilerinin alacaklarını ödemeyerek yasa ve sözleşmeye aykırı davrandığını, dava dışı işçilerin alacaklarının müvekkili tarafından ödendiğini, müvekkili aleyhine ... İş Mahkemesinde davalar açıldığını, mahkemece davalar ile talep edilen tutarların müvekkili teşekkülden müteselsilen tahsiline karar verildiğini, mahkeme kararlarının ... İcra Müdürlüğünün dosyaları ile icraya konulması neticesinde hükmedilen tüm alacağın müvekkili tarafından ödendiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmeler uyarınca dava dışı işçiler ...'a ödenen bu işçilik alacaklarından davalı şirketlerin sorumlu olduğunu belirterek ödenen toplam 200.629,33 TL' nin her bir davalının sorumlu olduğu dönem ve miktar kadarının, ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalılara usulüne uygun dava ve duruşma günü tebliği edilmiş , duruşmalara katılmamış ve davaya cevap vermemişlerdir.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesine dayalı rücuen tazmin istemine ilişkindir.
Davacı vekili delil olarak; ... İş Mahkemesi ve İcra Müdürlükleri dosyaları , taraflar arasında yapılan teknik işletim hizmeti sözleşmeesi ve eki şartnameleri, SGK kayıtlarına, kurum kayıtlarına, özellikle tazminat ödemelerine esas alınan ücretler ile ödemeye ilişkin hesap cetvellerine, ödeme belgelerine ve bilirkişi incelemesine dayanmıştır.
Davacının delil olarak bildirdiği ... İş mahkemeleri ve icra müdürlükleri dosyaları incelendiğinde; dava dışı işçilerin , davacı ... ve davalılar aleyhinde iş sözleşmelerinin haksız feshi nedeniyle, feshin haksız olduğu ve geçersizliğinin tespiti ile işe iade talebine ilişkin olduğu, mahkemece yapılan yargılama sonunda , davaların kabulüne , feshin geçersizliğine, işçinin davalı .....Ltd.Şti. - ... Peyjaj...Ltd.Şti. ve ... İnş...Ltd.Şti. adi ortaklığına ait işyerinde işe iadesine , davacının yasal süresi içerisinde işe başlatmak için başvurusu ancak başlatılmaması halinde 4 aylık bürüt ücreti tutarında tazminatın davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine yine boşta geçen 4 aylık ücretin davalılardan tahsili gerektiğinin tespitine karar verildiği, bu ilamların icrası için icra müdürlüklerine başvurulduğu ve icra müdürlüklerince yapılan hesaplamalar sonunda ... tarafından dosya kapak hesaplarının ödendiği anlaşılmıştır.
Dava dışı işçilere ait hizmet döküm cetveli , işyeri unvan listesi ve işe giriş çıkış bildirgeleri SGK'dan celbedilmiştir.
Davacı kurum , alt iş verenlerle yapılan hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalıştırılan işçilere ödenmek zorunda kalınan işçilik alacaklarından, alt işveren olan davalıların sorumlu olduğundan bahisle ödenenin geri verilmesini talep etmektedir.
Taraflar arasında imzalanan 03/06/2014 tarihli hizmet alım sözleşmenin 22.1 maddesinde; yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumluluklarının, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ile genel şartnamenin 6. bölümünde belirtilmiş olduğu ve yüklenicinin bunları aynen uygulamakla yükümlü olduğu , yine tip şartname niteliğindeki hizmet işleri genel şartnamesi 6. Bölüm 38. Maddesinde ; çalışanların özlük hakları başlıklı kısımda; çalıştırılan işçilerin ücret , çalışma şartları ve özlük haklarından yüklenicinin sorumlu olduğu belirtilmiştir.
Ayrıca sözleşme eki teknik şartnamenin " yüklenicinin yükümlülükleri " başlıklı 6.10. maddesinde ; yüklenicinin istihdam ettiği işçinin muhatabı ve sorumlusu olduğu ,bu konuda işletmenin kesinlikle muhatap olmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Yine idari şartname ve sözleşmeye konulacak ek hususların "diğer hususlar" başlığını taşıyan 1.8. maddesinde ; yüklenicinin bu şartname kapsamında çalıştırdığı tüm personelin işvereni olarak mevcut iş kanunu, SGK, İSG Kanun , Tüzük ve Yönetmelikleri , vs çalışma hayatı ile ilgili diğer Kanun ,Tüzük ve Yönetmeliklere göre personelin her türlü ücret, vergi, muhtasar beyanname, SGK işsizlik sigorta primi vs. tüm yasal yükümlülüklerini eksiksiz olarak süresinde yerine getireceği, düzenlemelerinin yer aldığı görülmüştür.
Bu sözleşme ve eki şartnameler vs. hükümlerinde, davalı şirketin dava dışı işçiye ödenen boşta geçen süre ve işe iade tazminatlarından sorumlu olacağının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Dosya hesap bilirkişisine tevdi edilerek alınan rapor ve ek raporlarda; dava dışı işçiler ...'ın davacı iş yerinde ve alt yüklenici davalılar Adi Ortaklığı bünyesinde çalıştıkları sırada iş akitlerinin alt yüklenici tarafından feshedildiği, bu nedenle davacı ve davalılar aleyhinde ... İş Mahkemelerinde işe iade davaları açıldığı, mahkemece davaların kabul edilerek, işçilerin, iş akdini fesheden alt yüklenici davalılar iş yerinde işe iadelerine karar verildiği, iade edilmemeleri halinde, işe iade edilmeme tazminatı ile boşta geçen süre tazminatının ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verildiği, başvuruya rağmen işe geri alınmadıkları , bu nedenle ilamın icrası sonucu davacının hesap edilen tazminatlar ve yargı gideri, vekalet ücreti ve faizleri olarak toplam 200.629,33 TL 'nin işçilere ödediği , ancak yasal mevzuat vs göre yapılan hesaplamada ödenmesi gerekenin toplam 154.940,66 TL olduğu hesap ve tespit edilmiştir.
4857 sayılı yasanın 2/6. maddesinde, işçiye karşı asıl işverenle alt işverenin müteselsilen sorumluluğu düzenlenmiş ise de, taraflar iç ilişkideki sorumluluklarını sözleşme hükümlerine göre belirlemiştir. Bu nedenle dava dışı işçilerin işçilik alacaklarından her iki işveren ,işçiye karşı asıl ve alt işveren olarak müteselsilen sorumlu iseler de , taraflar arasındaki sözleşmeler ile eki şartnameler hükümleri uyarınca işçilik alacakları yönünden, iç ilişkideki sorumluluğun davalı yükleniciye ait olduğunun kararlaştırıldığı , bu kapsamda davacı işveren kurumun işçilere yaptığı ödemeleri davalılardan rücu edebileceği anlaşılmıştır.
Yine alt işverene rücu edilebilecek miktar davacı asıl işverenin ödediği miktar olmayıp, davalı alt işverenlerin gerçekte işçiye karşı sorumlu olduğu borç miktarı kadardır.
22.02.2019 tarihinde RG de yayımlanarak yürürlüğe giren 7166 sayılı yasanın 11. ve 12. maddeleriyle getirilen düzenlemenin 11/09/2014 tarihinden sonraki sözleşmelere uygulanacağı , dava konusu sözleşmelerin bu tarihten önce imzalandığı , yine ilgili düzenlemenin Anayasa Mahkemesi'nin 2019/42 esas 2019/73 karar sayılı ve 19.09.2019 tarihli kararıyla iptal edildiği ve gerekçeli kararında 15.10.2019 tarihli RG de yayımlanarak yürülüğe girdiği nazara alındığında, dosyada uygulama yeri olmadığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı , dava , cevap , taraflar arasındaki sözleşme ve eki şartname hükümleri , ödeme belgeleri , SGK dan celp edilen bilgi ve belgeler ile hüküm vemeye elverişli bilirkişi rapor ve ek raporları birlikte değerlendirildiğinde ; taraflar arasındaki sözleşme kapsamında çalıştırılan ve iş akti fesih edilen işçilere, davacı kurum tarafından ödenen tazminatlarının bilirkişice hesap edilen 154.940,66 TL sinin sözleşme kapsamında sorumlu olan davalılardan ödeme tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte rücuan talep edilebileceği anlaşılmış aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulü yönünden hüküm kurulmuştur.
H ÜK ÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacının davasının kısmen kabulü ile 154.940,66 TL'nin 10.892,74 TL'sine 22/05/2018, 5.551,34 TL'sine 04/06/2018, 2.941,21 TL'sine 07/08/2018 ve 135.555,37 TL'sine 11/09/2018 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alınması gerekli 10.584,00 TL harçtan mahkememiz veznesine peşin yatırılan 3.426,25 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.157,75 TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak Hazine’ye gelir yazılmasına,
Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 1.865,40 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranlarına göre takdiren % 77,23’i olan 1.440,65 TL ile 35,90 TL başvurma ve 3.426,25 TL peşin harç toplamının davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 18.669,36 TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda iş ve duruşma yoğunluğu nedeniyle verilen kararın hüküm özeti açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/06/2021
Katip ...
Hakim ...
DAVACI MASRAFLARI
Tebligat ve posta gideri 565,40 TL
Bilirkişi ücreti 1.300,00 TL
+------------------------
TOPLAM1.865,40 TL