T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2019/657
KARAR NO: 2021/132
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 18/11/2019
KARAR TARİHİ: 04/03/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/03/2021
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Genel Müdürlüğü'nün 233 sayılı KHK hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, genel müdürlüğünün hizmet binası ile işletmekte olduğu havalimanlarındaki güvenlik hizmetlerinin ihale yoluyla yaptırıldığını, Muğla ... Bodrum Havalimanının güvenlik hizmetlerinin de; 01.01.2003-31.12.2016 tarihleri arasında davalı ... Tic. Taah.ve Paz. Ltd. Şti, 01.01.2007-31.03.2008 tarihleri arasında davalı ...İnş Elek. Ltd. Şti., 01.04.2008-31.05.2008 tarihleri arasında davalı ... Proje Müş. Taah. Tic. Ltd. Şti. 01.06.2008-31.05.2016 tarihleri arasında davalı ... Akaryakıt İnş. Hay. .. Ltd. Şti. tarafından yürütüldüğünü, davalı bünyesinde Muğla ... Bodrum Havalimanında işten ayrılan dava dışı işçiler ... ... ve ... tarafından işçilik alacaklarının tahsili amacıyla açılan davaların kesinleşmesi neticesinde icra dosyalarına ödeme yapıldığını, ... ... için 04/03/2019 tarihinde 900,00 TL, 25/02/2019 tarihinde 9.672,16 TL, ... için 15/03/2018 tarihinde 27.000,00 TL, 22/01/2019 tarihinde 940,24 TL ödeme yapıldığını, davalar neticesinde Genel Müdürlüklerince ödenen tutarlardan davalılar ile kuruluşları arasında imzalanan güvenlik hizmetleri sözleşmesi hükümleri ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı gereğince, genel müdürlüklerince ödenen toplam 38.512,40 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan paylarına düşen oranlardan ayrı ayrı tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Proje Müş. Taah. Tic. Ltd. Sti vekilince verilen cevap dilekçesinde; Dava dilekçesinde bildirilen dava dışı işçilere ait isimlerin şirket kayıtlarında yer almadığını, dava dilekçesine kıdem tazminatı alacağı olarak açıklanan alacaktan müvekkilin sorumlu olmadığını, ilgili mevzuat gereğince son alt işverenle yapılmış olan iş sözleşmesi 1475 sayılı kanunun 14.maddesine göre sona eren işçilerin kıdem tazminatının ilgili kamu kuruluşu tarafından ödenmesi gerektiğini, kurumun rücu hakkının olmadığını, hizmet alım sözleşmesinde de kıdem tazminatının maliyet hesap tablosunda gider olarak gösterilmediğini, müvekkilinin 01.04.2008-31.05.2008 tarihleri arasında sadece 2 ay süreyle teknik destek hizmeti yürüttüğünü, bu manada müvekkile sorumluluk yükletilmesinin hakkaniyet ilkesine aykırı olduğunu, devreden alt işverenlerin işçiyi çalıştırdıkları dönemle ve devir tarihindeki ücrete göre sorumlu oldukları kıdem tazminatı miktarının ayrı ayrı hesaplanarak talep edilmesi gerektiğini, tüm davalıların müşterek ve müteselsil sorumluluğunun olmadığını, davacının davadan önce alacak iddiasını bildirmediğini bu nedenle faize talebinin haksız ve usulsüz olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Akaryakıt İnş. Hav... Ltd. Sti’nce verilen cevap dilekçesinde; zaman aşımı itirazında bulunduğunu, muvazaalı işçi çalıştırıldığını, teklif fiyata dahil kalemlerde kıdem, ihbar ve diğer tazminatların olmadığını, işçilik alacaklarının her ay düzenli olarak ödendiğini, belli olmayan kıdem tazminatı için kurum tarafından şirkete ödeme yapılmadığını ve sözleşmelerde de rücu edilebilir şeklinde bir hükmün bulunmadığını, davacının talebinin açık olmadığını, hangi davalıdan ne miktarda talepte bulunduğunun anlaşılamadığını, mahkemenin yetkisiz olduğunu, Yargıtay kararları çerçevesinde davanın esastan reddi gerektiğini, muvazaalı işçi çalıştırma olduğundan asıl işverenin sorumlu olması gerektiğini, şirketin işveren sıfatı olmaması nedeniyle de davanın reddi gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... İns En. A.Ş. vekilince verilen cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin HMK 119’a aykırı olduğunu, rücu edilen işçilik alacaklarının neler olduğu, hangi alacaklara istinaden hangi ödemelerin yapıldığının izah edilmediği gibi müvekkil şirketin sorumlu olduğu iddia edilen alacak kalemleri ve miktarlarının da belirtilmediğini, husumet itirazında bulunduklarını, yasa gereğince kıdem tazminatının kamu kuruluşunca ödenmesi gerektiğini, sözleşme ve eklerinde yüklenicinin sorumlu olduğu kalemlerin sayıldığını, bu kalemler arasında yer almayan kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacaklarından üst iş verenin tek başına sorumlu olacağını, şirket döneminde işçilere ödenmemiş bir borç bulunmadığını, iş yeri devrinin düzenlendiği İş Kanunumun 6.md. ne göre müvekkilin sorumluluğunun 31.03.2008 tarihinden sonra 2 yıllık sürenin dolması nedeniyle sona erdiğini, kaldı ki 10 yıllık sözleşme zamanaşımının da dolduğunu, davalıların sorumluluğu kabul edilecekse hizmet dönemleriyle sınırlı ve en son ücret üzerinden sorumlu tutulması gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce aldırılan 15/12/2020 tarihli bilirkişi raporunda; tespit ve hesaplamalar uyarınca; davanın hizmet alım sözleşmesine dayalı rücuen alacak davası olduğu, dava değerinin 38.512,40 TL olduğu, sözleşmelerde faize ilişkin düzenleme bulunmadığı, davacı tarafından icra dosyalarına yapılan ödeme tarih ve miktarlarının; ... Dairesi’nin 27.01.2016 takip tarihli ... numaralı dosyasına ... tarafından; 16.02.2016 tarihinde 900,00 TL ve 26.02.2019 tarihinde 9.672,16 TL, ... İcra Dairesi’nin 01.06.2015 takip tarihli, ... numaralı dosyasına ... tarafından; 03.11.2016 tarihinde 27.000,00 TL ve 22.01.2019 tarihinde 940,24 TL olduğu, dava dışı işçilere ödenen alacakların farklılık arz etmesi nedeniyle ayrı ayrı hesaplandığı, ... Dairesi’nin ... numaralı dosyasına yapılan ödemeden davalı ... Akaryakıt İnş. Hay. .. Ltd. Şti.’nin; tam sorumlu olduğu kanaatinde ise 10.572,16 TL, yarı yarıya sorumluluk gerektiği kanaatinde ise 5.286,08 TL tutarında sorumlu tutulacağı, ... İcra Dairesi’nin ... numaralı dosyasına yapılan toplam 27.940,24 TL ödemeden ise tarafların sorumluluğunun yan yarıya ve tam sorumluluk hallerine göre ayrı ayrı belirlenerek tabloda sunulduğu tespit edilmiştir.
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)
Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kaytılarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda ... ... ve ...'ün davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulü ile, 27.172,30 TL'nin ....Ltd Şti'den, 7.763,02 TL'nin ... Tic....Ltd Şti'den, 3.155,02 TL'nin .....Ltd Şti'nden, 422,05 TL'nin ... Proje ....Ltd Şti'den 15/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının kabulü ile,
27.172,30 TL'nin ....Ltd Şti'den, 7.763,02 TL'nin ... Tic....Ltd Şti'den, 3.155,02 TL'nin .....Ltd Şti'nden, 422,05 TL'nin ... Proje ....Ltd Şti'den 15/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 2.630,78 TL harçtan Mahkememiz veznesine peşin yatırılan 657,70 TL'nin mahsubu ile kalan 1.973,08 TL harcın 1.392,10 TL' sinin ....Ltd Şti'den, 393,62 TL'sinin ... Tic....Ltd Şti'den, 161,63 TL'sinin .....Ltd Şti'nden, 21,62 TL'sinin ... Proje ....Ltd Şti'den alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 363,30 TL posta ve tebligat gideri, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, dava açılırken ödenen 702,10 TL yargılama harcı olmak üzere toplam 2.065,40 TL yargılama giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin 931,32 TL' sinin ....Ltd Şti'den, 266,07 TL'sinin ... Tic....Ltd Şti'den, 108,13 TL'sinin .....Ltd Şti'nden, 14,46 TL'sinin ... Proje ....Ltd Şti'den alınarak hazineye gelir kaydına,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 5.776,86 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı ....Ltd Şti ve ... Proje...Ltd Şti. vekillerinin yüzüne karşı ... Proje ...Ltd Şti ve ...Ltd. Şti yönünden kesin diğer davalılar yönünden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.