T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2020/357
KARAR NO: 2021/823
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ....
DAVALI : ....
DAVA: Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/08/2020
KARAR TARİHİ: 16/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilleri ... Karoser İmalat San. ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Enerji Sistemleri A.Ş. arasında akdedilmiş olan sözleşme gereği ... Enerji, ... Köyü mevkiinde bulunan 995 Kwe/1170 Kwp GES ve Enerji Nakil hattının anahtar teslim usulüne göre kurulumunu üstlendiğini, diğer davalı ...'nın ise aynı GES taşıyıcı konstrüksiyon, malzeme ve montaj kurulumunu üstlendiğini, ... Enerji Sistemleri A.Ş. kurulu işini anahtar teslim usulüne uygun olarak yapımını taahhüt etmişse de, sözleşme imzalandıktan sonra bir takım hukuki sıkıntıları bulunduğu gerekçesiyle müvekkil şirketi ...ya yönlendirmiş olduğunu, GES projesinin taşıyıcı konstrüksiyon, malzeme ve montaj kurulumunun ... tarafından yapıldığını, 31.10.2017 tarihinde geçici kabulü yapılan tesisin üretim aşamasında ortaya çıkan eksiklik ve hatalarının tespiti için bağımsız bir proje şirketi tarafından denetlendiğini, ...Müh. Enerji Limited şirketi tarafından hazırlanan bahse konu bu denetim raporuna göre davalılar tarafından kurulan sistemde bir takım eksiklikler tespit edildiğini, Anılan raporun sonuç öneri kısmında “sistem ömrünün 20-25 yıl olduğu düşünüldüğünde kullanılan taşıyıcı konstrüksiyonun çok zayıf olduğu, kar, buz, deprem ve rüzgâr yükü açısından tekrar analiz edilmesi ve uygun olmayan kısımlar için güçlendirme yapılması gerektiğinin belirtildiğini, müvekkilleri şirketin, raporda belirtilen hata ve eksikliklerin giderilmesi amacıyla gerek ... Enerji Sistemleri A.Ş.'ye gerekse ...'ya ihtarname göndererek talepte bulunduğunu, ancak her iki muhatabın da anılan eksiklikleri gidermeye yanaşmadığını, müvekkilleri şirketin davalılar tarafından yapılan eserdeki ayıbın maddi değerini tespit etmek amacıyla ...Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/15 D. İş sayılı dosyası tahtında delil tespiti yaptırdığını, anılan dosyaya sunulan bilirkişi raporuna göre davalıların edimlerini ayıplı bir biçimde ifa etmeleri nedeniyle müvekkili şirketin uğramış olduğu zararın 563.704,90 TL olduğu hususunun tespit edildiğini, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesi gereği 01.01.2019 tarihinden itibaren ticari anlaşmazlıklarda arabuluculuğun dava şartı haline geldiğini, Ankara Arabuluculuk Bürosuna başvurulmuş ancak tarafların davete icabet etmemesi nedeniyle “görüşme yapılamadan anlaşamama” neticesiyle arabuluculuk sürecinin sona erdiğini, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalılar üzerine tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Enerji Sistemleri ve Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş vekilini cevap dilekçesinde özetle; davacı vekili tarafından açılmış bulunan huzurdaki davanın haksız olduğunu ve reddi gerektiğini, şöyle ki; müvekkili firmanın tespite konu edilen olayda hiçbir kusuru ve sorumluluğu bulunmadığını, bu yönde davacı şirket vekiline Antalya .... Noterliğinin 17.04.2018 tarih ve 13371 sayılı ihtarnamesinde ayrıntılı izahatlar yapıldığını, müvekkilinin işi eksiksiz ve sağlam olarak teslim ettiğinin davacı tarafça da ikrar edildiğinden kötü niyetli açılmış davaya itiraz ettiklerini, müvekkili firmanın aldığı işi 30.11.2017 tarihi itibariyle anahtar teslimi tamamlamış olduğunu ve işin eksiksiz olarak bittiğinin delili olarak geçici kabul tutanağının düzenlendiğini, ...Valiliğinin 23.11.2017 tarih ve 81183 sayılı emirleri ile... tarafından geçici kabulünün yapıldığını, davacı dilekçesinde belirtilen taşıyıcı konstrüksiyonun zayıf olduğu yönündeki raporu düzenleyen firmanın bu konuda herhangi bir uzmanlığı bulunmadığını, rapor içeriğinde zayıflığın nedeni ya da sonucunu belirten herhangi bir statik hesap tablosunun bulunmadığını, taşıyıcı konstrüksiyon işinin davacı ... Karoser Firması ile ... Konstrüksiyon (...) arasında düzenlenen montaj sözleşmesi uyarınca yapıldığını, müvekkili ... Enerji Sistemleri ve Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş.'nin bu konuda herhangi bir yasal ve sözleşmeden kaynaklanan sorumluluğu bulunmadığını, ... Enerji Sistemleri ve Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş. firmasının anahtar teslim işi sorumlu olduğu noktasında bir talep var ise; firma bu konudaki denetim görevini, Çelik taşıyıcı sistemin statik hesap ve projesinin yürürlükteki standart ve yönetmeliklere uygun olduğuna dair Kırıkkale Üniversitesinden bilimsel değerlendirme ve onayını almakla yerine getirdiğini, diğer yandan, ... Mühendislik İnşaat Proje Ticaret Limited Şirketinin (...) Güneş Paneli Taşıyıcı Sistem'inin... Enstitüsüne kayıtlı Faydalı Model Belgesi bulunan bir ürün olduğunu ve sistemin kusursuz olarak çalıştığını, müvekkili ... Enerji Sistemleri ve Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş. firmasının üzerine düşen tüm edim ve yükümlülükleri yerine getirdiğini, projenin başlangıcından itibaren uğramış oldukları zararları ve davacının sözleşme edimlerini zamanında yerine getirmemesinden dolayı gecikmeden kaynaklı kur farkı, cezai şart ve vade farkı dahil her türlü alacakları saklı kalmak şartıyla davaya cevap ve itirazlarını sunduklarını beyan etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nın davacı tarafa ait ... mevkiinde, ... No'lu Parsel içerisinde yapılması planlanan GES Projesi dahilinde taşıyıcı konstrüksiyon, malzeme ve montaj kurulumunu işini üstlendiğini, kurulum işinin ilk olarak diğer davalı ... Enerji Sistemleri ve Yapı İnş. San. Ve Tic. A.Ş. firmasınca anahtar teslim usulüne göre davacıya yapmayı taahhüt etmiş olmasına rağmen davacıyla ile anlaşmazlığa düşmesi üzerine davacı ile müvekkili arasında yapılan sözleşme ile dava konusu kurulum işinin üstlenildiğini, 31.10.2017 tarihinde tesisin üretim aşamasında ortaya çıkan eksiklik ve hataların tespiti için davacı, tesisi ... . Enerji Ltd. Şirketine denetlettiğini, hazırlanan denetim raporunda “sistemin 20-25 yıl olduğu düşünüldüğünde kullanılan taşıyıcı konstrüksiyonun çok zayıf olduğu, kar, buz, deprem ve rüzgar yükü açısından tekrar analiz edilmesi ve uygun olmayan kısımlar için güçlendirme yapılması gerektiği” görüşüne hiçbir bilimsel ve teknik veriye dayanılmaksızın ezbere varsayımlar ile ulaşıldığını, ilgili rapora dayanarak müvekkili şirkete ihtar yapıldığını ve müvekkil şirketçe karşı ihtar gönderildiğini, özetle sistemin geçici kabulünün yapıldığı, kurulumu yapılan sistemlerin TS498'in yanısıra TS5S00, TS468, 1S3357, TDY2007, ve AASHTO LFRD Bridge Design Specifications 7 standartlarına uygun olduğu, sisteme ait statik hesapların ve projenin Kırıkkale Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümünce incelenerek yürürlükteki standart ve yönetmeliklere uygun bulunduğunun vurgulandığını, bunun yanında müvekkilinin kurulumunu yaptığı sistemin kendine ait faydalı model belgesi olan bir buluş olduğunu, dava dilekçesinde delil olarak gösterilen... Müh. Enerji Elk. Bilg. Taah. Mak. İml. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından hazırlanmış olan saha ziyaret raporuna karşılık ilgili raporun teknik incelemesi sonucunda raporda yer ele alınan bazı olguların yanlışlığının ortaya konulduğunu, haksız açılan iş bu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, ayıplı ve eksik ifa nedeniyle meydana gelen zararın tazmini istemine ilişkindir.
Mahkememizce talimat yoluyla Yozgat .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden aldırılan bilirkişi raporunda; taraflarınca yapılan konstrüksiyon sistemi için harcanması gereken tutarın 563.704,90 TL olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan 22/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda; GES onaylı projelerine uygun yapıldığı, ES'e ait taşıyıcı sistem Üniversitelerin ilgili birimlerince incelenmiş, test edilmiş ve onaylandığı, Sistemin onaylı projelerine uygun gerçekleştirilmesi sonucunda geçici kabulün yapıldığı ve enerji Üretmeye baştadığı, Galvanizli konstrüksiyon sisteminin bazı yerlerinde me dana gelen yaralanmaların sözleşmesine uygun olarak galvanizli boya ile onarılmış olduğu, Sözleşmesine ve projesine uygun biçimde konstrüksiyon sisteminin ayakları zemine laçılan delik içerisine yerleştirilmiş ve etrafı betonlanmış olduğu, Konstrüksiyon sisteminin yapacağı sehimler öngörülen yükler altında hesaplanmış ve kabul edilebilir. olduğum gösterildiği, Yukarıda detaylarıyla yapılan açıklamalar çerçevesinde GES sisteminde gizli bir kusur tespit edilmediği, Galvanizli konstrüksiyon sisteminde tamiratlarda yapıldığı için davacının bir alacağının bulunmadığı, davacının iddialarında biri olan sistemde sehim meydana geldiği, bu sehime bağlı olarak enerji panellerinin çatlayarak enerji kaybına yol açtığı iddiasının, iddia edilen sehimlerin hangi kabul edilebilir yükler altında gi ekleştiğinin hesapla gösterilmesinin ardından sistemde bu nedenle bir verim kaybının olup olmadığının işin uzmanı bir elektrik-elektronik mühendisi tarafından incelenmesi gerektiği tespit edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan 19/08/2021 tarihli bilirkişi raporunda;davanın eser sözleşmesinde ayıplı ifa iddiasıyla açılan alacak davası niteliğinde olduğu, dava değerinin 10.000,00-TL. Olduğu, davalı tarafından uygulanan projede düşey kolonlar arasında çapraz bağlar bulunmadığı belirlenmiş olup, davacının bilgisi ve onayı dahilinde yapılan bu uygulamadan dolayı, davalılardan bir talepte bulunamayacağı, mahallinde yapılan incelemede, davalı yanın imalatlarındaki deforme olmuş kısımlar ve diğer aksaklıkların, sözleşmenin 28. Maddesi gereğince davalı tarafça onarılmış olduğunun tespit edildiği, taraflar arasında -varsa- geçici kabul tutanağı yahut sair teslim tutanakları,... vs. Dosyada bulunmadığından, davacının iddiasında yer alan diğer “açık ayıp” olarak nitelendirilebilecek (somun ve cıvatalara galvaniz kaplanmaması, direklerdeki harici deliklerden sonra koruma olarak yapılması gereken boyama işlerinin yapılmamış olması... vs.) kusurlardan dolayı, davalı yana bildirimde bulunulduğuna dair bir kayda rastlanılmadığı, davacı yanın, “sistemde sehim olduğu ve bunun güç kaybına yol açtığı” yolundaki iddiasının iddia edilen sehimlerin hangi kabul edilebilir yükler altında gerçekleştiğinin hesapla gösterilmesi gerektiği, bu hususta somut bir veriye rastlanılmadığı, davacı yanca, sehimlerin kabul edilebilir sınırlar dahilinde olmadığına dair kayıt sunulması sonrasında, olası güç kaybının hesaplanabilmesi için heyetimize elektrik mühendisi katılmasına karar verilmesi hususunun mahkemeninin takdirinde olacağı tespit edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan 22/11/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda; kök raporda, keşif sırasında tespit ilen konstrüksiyon sisteminin bazı yerlerinde meydana gelen yaralanmaların, sözleşmesine uygun olarak galvanizli boya ile onarılmış olduğu, davacının bu nedenle oluşmuş bir zararından bahsedilemeyeceği, giderilen ayıplar dışında, ilk bakışta fark edilebilecek olan ayıp ve kusurlara ilişkin, de geçici kabul tutanağı düzenlenmesi sırasında, davalı yana eksik iş / ayıp bildiriminde bulunulup bulunmadığı tespit edilemediğinden, -şayet bulunmamış ise- davacının bu ayıplara ilişkin herhangi bir talepte bulunamayacağı, sistemde sehim meydana geldiği, bu sehime bağlı olarak enerji panellerinin çatlayarak " enerji kaybına yol açtığı” iddiasının, iddia edilen sehimlerin hangi kabul edilebilir yükler ,altında gerçekleştiği, sistemde bu nedenle verim kaybı olup olmadığının, işin uzmanı bir elektrik-elektronik mühendisi tarafından incelenmesi gerektiği, kök raporda detaylı olarak açıklanmış olup, davacı yanca rapora itiraz dilekçesi ekinde geçici kabul tutanağı'nın sunulmamış olması karşısında, davacının inşai yönden hesaplanabilir bir alacağının olmadığı tespit edilmiştir.
Davacı tarafından TTK'nın 23/c maddesinin "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. " hükmü yollaması ile Türk Borçlar Kanunu 223/2 maddesinin "Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. " düzenlemesi uyarınca ayıbın şekli ve niteliğine göre davacı ayıba 10.12.2017 tarihinde yaptırdığı denetim raporu ile muttali olmasına rağmen ortaya çıkan ayıbın davalılara hemen bildirilmesi gerekirken kanunda belirtilen süreden çok sonra 21.02.2018 ve 23.02.2018 tarihlerinde bildirimde bulunulmuştur. Bu nedenlerle ayıbın şekli ve niteliğine göre süresinde yapılmış bir ayıp ihbarı bulunmamasına, yine usul ve yasaya uygun ,denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporuna göre dava konusu sözleşme ile yapılan işte eksik ifa da bulunmasına göre davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın REDDİNE,
Peşin alınan 170,78 TL harçtan alınması gerekli 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 111,48 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Kendisini vekil ile temsil ettiren davalılardan müştereken tazminat istenmekle ve red sebebi aynı olmakla davalılar yararına AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ödenmesine
Dair davacı vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/12/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.