T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/53 Esas - 2021/880
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2020/53 Esas
KARAR NO: 2021/880
BAŞKAN:....
KATİP: ....
DAVACILAR : ...
DAVALI : ....
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/01/2020
KARAR TARİHİ: 29/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/01/2022
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacı şirket ile dava dışı T.C. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı arasında düzenlenen 05/02/2018 tarihli "Hatay İli, ... İlçesi, Hudut Hattına Acil Sınır Fiziki Güvenlik Sistemi Yapım İkmal İşine Ait Sözleşme" gereğince ... İlçesi Sınır Fiziki Güvenlik Yapım İkmal işini yüklenici firma olarak davacı şirketin taahhüt ettiğini ve üstlendiğini, Dağardı güzergahında bölgede aralık ve ocak ayında meydana gelen aşırı yağışlar nedeniyle oluşan sel afetinden dolayı güzergahın Pasavan 1 bölgesinde yapımı tamamlanmış olan yol imalatları ve sigortalı inşaatın 08/01/2019 tarihinde zarar gördüğünü, güzergahın 5+900 ve 6+150 km arasında yapımı tamamlanmış olan dolgu imalatı ve menfezlerin 10/01/2019 tarihinde göçtüğünü, inşaatın genelinde büyük bir hasar meydana geldiğini, aşırı yağışlardan kaynaklı bu olay sonucunda inşaatta meydana gelen hasarın müşavir ... Uluslararası ... A.Ş.'nin kontrol mühendisi ve harita kontrol şefi tarafından imza altına alınan tutanak ile ispat edildiğini, hudut hattında yürütülmekte olunan inşaattaki hasarın ayrıca tabur komutanı tarafından imza altına alınan tutanak ile de sabit olduğunu, davacı iş ortaklığının ikmal inşaatı işini üstlendiğini, inşaatın davalı şirket nezdinde ... sigorta poliçesi güvencesi ile teminat altında olduğunu, poliçe ile genel şartlar ve sigorta ve zeyilnamelerinde yazılı hüküm ve özel şartlara tabi olmak kaydıyla sigorta ile teminat kapsamına alınan değerlerin, inşaat süresi içerisinde kalmak kaydıyla, inşaat sahasında bulunduğu sırada önceden bilinmeyen ve ani bir sebeple göreceği herhangi bir ziya ve hasara uğraması halinin temin edildiğini, poliçenin 12/03/2018 tarihinde düzenlendiğini, sigorta başlangıç tarihinin 12/03/2018, bitiş tarihinin 13/07/2019, proje başlangıç tarihi 14/02/2018, bitiş tarihinin 13/07/2018 olduğunu ve sigorta konusu / bedelinin proje bedeli olarak 41.567.000,00 TL olarak tespit olunduğunu, inşaat bütün riskler vade uzatma zeyilnamesi, poliçenin 11/12/2018 tarihinde düzenlendiği, sigorta başlangıç tarihi 10/12/2018, bitiş tarihinin 12/10/2020 tarihi olarak belirlendiği, proje başlangıç tarihinin 14/02/2018, bitiş tarihinin 11/01/2019 olduğunu, poliçede sigorta konusu/bedelinin inşaat bütün riskler olarak 49.880.400,00 TL olup davacıların poliçe teminatı için 62.001,44 TL prim yatırdıklarını, zeyilnameler ile 6 bölüm halinde olmak üzere toplam 116.271,81 TL prim tahsil edildiğini, hasar ihbarının davacı tarafından 08/01/2019 tarihinde yapıldığını, 1039354 sayılı hasar dosyası açıldığını, davacı şirket yetkililerince ekspertiz çalışmalarına yardımcı olunduğunu, sigortacı tarafından talep olunan tüm bilgi ve belgelerin eksiksiz bir çalışma ile kendilerine sunulduğunu, dava tarihine dek herhangi bir ödeme yapılmadığından ve çok ciddi zarar gören işyerindeki gerçek zarar miktarının tespiti zaman alacağından hak kaybının oluşmaması için şimdilik 20.000,00 TL'nin 08/01/2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi isteğinde bulunmuş, davacılar vekili 27/10/2021 tarihli talep artırım dilekçesi ile dava değerini 1.686.292,00 TL'ye yükselterek harcını ikmal etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında davacı şirket tarafından Hatay il sınırında yapılan hudut acil sınır fiziki güvenlik sistemi inşaatının 12/03/2018 - 13/07/2019 vadeli inşaat sigorta poliçesi ile sigortalandığını, 09/01/2019 tarihinde proje kapsamında çalışmakta iken yoğun yağışlar sebebiyle sel hadisesi ve inşaatta muhtelif hasarlar meydana geldiğini, sigortalının başvurusu üzerine hasar dosyası açılıp ekspertiz raporu alındığını, meydana gelen hasarın teminat dışı olduğu ve muafiyet altında kaldığından bahisle hasar başvurusunun haklı olarak reddedildiğini, dava konusu olayda eksik sigorta ve müşterek sigortanın söz konusu olup, toplam hasar miktarına muafiyet hükümleri uygulandığında son miktarın davalı şirketin sorumluluk sınırının altında kaldığını, eksper raporunda toplam hasar tutarının 907.502,00 TL olduğu, hasarda %14,84 oranında eksik sigorta olduğunun tespit edildiğini, bu orana tekabül eden 134.673,30 TL düşüldüğünde 772.828,70 TL olup, poliçede %20 oranında müşterek sigorta da söz konusu olup 772.828,70 TL hasar miktarından %20'sinin indirilmesi halinde 618.262,96 TL olduğunu, poliçede sigorta bedelinin 41.567.000,00 TL olup %2'sinin oranında tenzili muafiyet uygulanacağı kararlaştırılmakla %2 miktar 831.340,00 TL'ye tekabül etmekte olup 618.262,96 TL'nin üzerinde olmakla davalının sorumluluğunun kalmadığını, muafiyet altında kaldığını belirterek davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE: Dava; İnşaat...Sigorta Poliçesine dayalı alacağın tahsili isteğine ilişkindir.
Davanın niteliği gereği arabuluculuğa başvurulması zorunlu bulunduğu, başvurunun yapıldığı, 20/12/2019 tarihinde tarafların katılımıyla anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın düzenlendiği anlaşılmakla yargılama sürdürülmüştür.
Davalı sigorta şirketine yazılarak hasar dosya ve sigorta poliçe örneği celp edilmiş, ...'ye yazılarak ... ile davacı şirketlerin oluşturduğu adi ortaklık arasında düzenlenen 05/02/2018 tarihli Hatay İli, ... İlçesi, Hudut Hattına Acil Sınır Fiziki Güvenlik Sistemi Yapım İkmal İşine Ait Sözleşme, proje, teklif, faturalar, hakedişler ve hasara ilişkin belge örnekleri celp edilmiş, dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi heyeti 26/04/2021 tarihli raporlarında hasar tutarı, dolgu, pasavan ve servis yolu ve menfez yapılması olarak hesaplanıp %20 müşterek sigorta sebebiyle düşüm ve %2 tenzili muafiyet düşümü ile hasar tutarının 551.172,00 TL olarak hesaplandığını bildirmişler, taraf vekillerinin itirazlarının değerlendirilmesi için bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış olup, bilirkişi heyeti 20/09/2021 tarihli ek raporlarında tarafların itirazlarını değerlendirerek sözleşme birim fiyatları içerisinde davacı yüklenicinin tüm genel giderleri ve kârının dahil olduğu, malzemenin dolgu sahasına oldukça yakın mesafeden ve patlayıcı kullanılmadan temin edildiği, genel gider ve yüklenici payı tenzil edilerek dolgu malzemesinin temini için talep edilebilecek miktarın da eklenmesi gerektiğini, V kesit yağmur suyu kanalının da tahrip olduğu iddia edilerek bu miktarın da istenildiği, bu hasarın meydana geldiğinin kanıtlanması halinde buna ilişkin miktar da eklenerek %20 müşterek sigorta ve %20 düşümlü miktar üzerinden %2 muafiyet düşümü ile hasar tutarının 2.467.279,36 TL olarak hesaplandığını bildirmişlerdir.
Dosya içerisine sunulan inşaat bütün riskler sigorta poliçesi örneğinin incelenmesinde; sigorta ettirenin davacı şirketler (... ... A.Ş., poliçe tarihi itibariyle eski ticaret ünvanı Afu ... Ltd. Şti.), sigorta konusu ve bedelinin proje bedeli olarak 41.567.000,00 TL, iş makineleri bedelinin 7.570.000,00 TL, teminatlar bölümünde sigorta bedelinin inşaat bütün riskler olarak 41.567.000,00 TL, proje başlangıç tarihinin 14/02/2018, bitiş tarihinin 13/07/2018, riziko adresinin ... adresi olduğu, açıklamalar bölümünde sel - seylap, yer kayması, yağış, fırtına ve çökme teminatı %100 sigorta bedelinin %20'si sigortalı üzerinde kalmak kaydıyla müşterek sigorta şeklinde verildiği, beher sel - seylap, yer kayması, yağış, fırtına ve çökme hasarlarında sigortacının sorumlu olduğu %80 oranındaki kısmı üzerinden poliçe üzerinde yazılı toplam proje bedelinin %2'si oranında tenzili muafiyet uygulanacağının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
İnşaat bütün riskler vade uzatma zeyilnameleri olarak 20/03/2018, 05/07/2018, 03/08/2018, 12/09/2018, 09/10/2018, 13/11/2018, 11/12/2018 tarihli zeyilnameler düzenlendiği, 03/08/2018 tarihli zeyilnameden itibaren sigorta bedelinin 49.880.400,00 TL olarak tadil edildiği anlaşılmıştır.
Davacı şirketlerin oluşturduğu adi ortaklık ile dava dışı ... arasında 05/02/2018 tarihli Hatay İli, ... İlçesi, Hudut Hattına Acil Sınır Fiziki Güvenlik Sistemi Yapım İkmal İşine Ait Sözleşme düzenlendiği, sözleşme uyarınca ... İlçesi sınır fiziki güvenlik yapım ikmal işinin yüklenici olarak davacı şirketlerin oluşturduğu adi ortaklığın üstlendiği, inşaatın devamı sırasında sel felaketinden dolayı yol imalatı ve sigortalı inşaatın 08/01/2019 tarihinde, dolgu imalatı ve menfezlerin 10/01/2019 tarihinde hasara uğradığı, davacı yüklenici ortaklığın 09/01/2019 tarihli yazısı ile işin tamamlandığını bildirip işveren idare tarafından 09/01/2019 tarihi itibariyle işin geçici kabulünün yapıldığı, taraflar arasında Hatay İli, ... İlçesi, hudut hattına acil sınır fiziki güvenlik sistemi ikmal inşaatına ilişkin 12/03/2018 tarihinde inşaat bütün riskler sigorta poliçesi düzenlendiği, sonrasında 7 adet zeyilname düzenlendiği, yağışlar neticesinde sigorta kapsamındaki bir kısım imalatın tahrip olduğu, hasarlı imalatlara ait metrajlar hususunda taraflar arasında bir uyuşmazlığın bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davada uyuşmazlık; toplam 193.000 m3'lük dolgu imalatının 60.000 m3'lük kısmının inşaat aşamasında mı, bakım sırasında mı hasarlandığı, dolgu altındaki menfezin tamamen yıkılıp yıkılmadığı veya içerisine dolan toprağın temizlenmesi ile yeniden kullanılabilir durumda olup olmadığı, müşterek sigorta ve tenzili muafiyet de gözetilerek hasar bedelinin ne miktar olduğu, müşterek sigorta ve tenzili muafiyet kapsamında bakiye hasar bedeli bulunup bulunmadığı varsa ne miktarda olduğu hususlarında toplanmaktadır.
Mahkemece yapılan inceleme, bilirkişi heyeti asıl ve ek rapor içeriği ve tüm dosya kapsamına göre; hasarın 60.000 m3lük kısmının 09/01/2019 tarihinden sonra bakım döneminde meydana geldiği yönünde kanıta rastlanmadığı, mevcut dosya kapsamı itibariyle tarafların üzerinde mutabık kaldıkları 193.000 m3'lük dolgunun sel sebebiyle 09/01/2019 tarihi itibariyle hasara uğradığı, eksper raporunda da belirtilen 5,42 TL/m3 birim fiyatlı olduğu, müşavir firma teknik elemanlarınca düzenlenen tutanakta menfezlerin göçtüğünün ifade edildiği, bu durumda hasar tutarı, dolgu 1.046.060,00 TL, pasavan ve servis yolu 142.080,00 TL, menfez yapılması 540.000,00 TL, sözleşme birim fiyatı içerisinde davacı yüklenicinin tüm genel giderleri ve kârının dahil olduğu, malzemenin dolgu sahasına oldukça yakın mesafeden ve patlayıcı kullanılmadan temin edildiğinin mevcut fotoğraflardan görüldüğü, dolgu malzemesinin temininin de poliçe kapsamında hasara konu bedel içerisinde olduğu, miktarının 1.413.120,00 TL olarak hesaplandığı, V kesit yağmur kanalının da tahrip olduğu iddia edilmiş ise de eksper raporunda bu hasarın yer almadığı, dosya kapsamındaki belgelerde de V kesit yağmur suyu kanalında hasar meydana gelip gelmediği, hasar oluşmuş ise miktarına ilişkin bir bilgiye rastlanamadığı, 200 metrelik hattın tamamen hasara uğradığı hususunun kanıtlanamadığı, bu durumda 11.200,00 TL olarak V kesit yağmur kanalı hasar bedeli hesaplamasının düşümü gerektiği, bu şekliyle 1.040.640,00 TL + 1.413.120,00 TL + 142.080,00 TL + 540.000,00 TL = 3.135.840,00 TL olup müşterek sigorta indirimi %20'si 627.168,00 TL'nin düşümü ile kalan 2.508.672,00 TL olup, poliçe uyarınca %2 oranında tenzili muafiyetinin proje bedeli üzerinden yapılması gerektiği, proje bedelinin %2'si (41.567.000,00 TL'nin %2si 831.340,00 TL) 831.340,00 TL'nin düşümü ile 1.677.332,00 TL olmakla bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne, davacı tarafça davalı sigorta şirketine ödeme yapılması isteğini içerir başvurunun 26/03/2019 tarihinde tebliğ edildiği, dosya kapsamı itibariyle derhal bildirimin de yapıldığı, TTK'nın 1427.maddesinin 2.fıkrası uyarınca 26/03/2019 tarihine 45 gün eklenmekle temerrüdün 11/05/2019 tarihinde oluştuğu anlaşılmakla alacağa 11/05/2019 temerrüt tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiştir.
Asıl ve ek raporda rakam farklılığı oluşmuş ise de bu rakam farklılığının dolgu malzemesi teminine ilişkin kısma yönelik ve bunun da ek raporda değerlendirildiği, çelişki olacak bir durumun söz konusu olmadığı kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulü ile, 1.677.332,00 TL'nin 11/05/2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alınması gerekli 114.578,55 TL harçtan mahkememiz veznesine peşin yatırılan 341,55 TL ile tamamlama harcı olarak yatırılan 28.457,00 TL toplamı 28.798,55 TL’nin mahsubu ile kalan 85.780,00 TL harcın davalıdan alınarak Hazine’ye gelir yazılmasına,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin kabul ve ret oranları da nazara alınarak 1.313,00 TL'sinin davalıdan, geri kalan 7,00 TL'sinin davacılardan müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı yargılama giderinin kabul ve ret oranlarına göre takdiren % 99,47'si olan 3.189,70 TL ile 54,40 TL başvurma, 341,55 TL peşin harç ve 28.457,00 TL tamamlama harcı toplamının davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
Davalı tarafından yapılan 7,80 TL vekalet harcından ibaret yargılama giderinin %0,53'ü olan 0,04 TL’nin davacılardan müteselsilen alınarak davalıya verilmesine,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 91.506,62 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
Davalı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup, reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacılardan müteselsilen alınarak davalıya verilmesine
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Dair oybirliğiyle verilen karar davacılar vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/12/2021
Başkan...
Katip ...
Yargılama Gideri Dökümü
Davacı
Posta Gideri : 46,90 TL
Dosya Masrafı: 2,00 TL
Vekalet Harcı: 7,80 TL
Bilirkişi Ücreti: 3.150,00 TL
+
TOPLAM 3.206,70 TL