T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/280 Esas - 2021/751
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2021/280
KARAR NO: 2021/751
HAKİM: .....
KATİP: ....
DAVACI : .....
VEKİLİ: .....
DAVALILAR : 1......
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/05/2021
KARAR TARİHİ: 18/11/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 02/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde: ...Genel Müdürlüğü'nün tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, ...Genel Müdürlüğünün hizmet binası ile işlettiği havalimanlarındaki güvenlik hizmetlerinin piyasaya ihale yoluyla yaptırıldığını, ihaleler sonucunda 15.04.2009-31.12.2012 döneminde...Havalimanında özel güvenlik hizmetlerinin ilgili firmalar tarafından yürütüldüğünü, özel güvenlik hizmetlerinin 15.04.2009-31.12.2009 döneminde ... Özel Güv. Danş. Eği. Alarm Cihazları ve Sist. Tic. Ltd. Şti.., 01.01.2010-31.12.2010 döneminde ... Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti., 01.01.2011-31.12.2012 döneminde ... Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti. tarafından yürütüldüğünü, davalılar bünyesinde havalimanında çalışan işçi ... (TC:30430821326) tarafından 15.04.2009-31.12.2012 tarihleri arasındaki çalışması nedeniyle işçilik alacakları (kıdem tazminatı, ihbar tazminatı) için davacı idare ve davalı ... Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti.'ye karşı açtığı dava sonucu (... Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/92 Esas) icra dosyasına (İsparta ..... İcra Dairesi 2020/1572 Esas) 22.359,72-TL'nin 10.03.2021 tarihinde ödendiğini, davalı şirketler ile davacı idare arasında dava şartı arabuluculuk sürecinin takip edildiğini, davacı idarece dava dışı işçiye ödemesi yapılan meblağların rücusu hususunda taraflar arasında bir anlaşma sağlanamadığını, davacı ile davalılar arasında imzalanan sözleşme gereğince, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 22.359,72-TL'nin rücuan tahsilini talep ettiğini belirterek davanın kabulünü, başlangıçta 22.359,72-TL'nin ödeme tarihi 10.03.2021'den itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan kendi sorumluluk dönemleri ve miktarları dikkate alınarak tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalılar ... Özel Güvenlik, Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları ve Sistemleri Tic. Ltd. Şti. ile ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımını uğraması nedeniyle reddi gerektiğini, davalı şirketler ile davacı kurum arasındaki sözleşmelere ilişkin teknik ve/veya idari şartnamelerin hiçbirisinde, davacı kuruluşun iş mahkemeleri kararlarına istinaden güvenlik görevlilerine ödeyeceği işçilik alacaklarından ötürü davalı şirketlere rücu etmesine olanak sağlayan bir düzenleme bulunmadığını, davacının davalı şirketlere, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı v.b. işçilik alacakları bakımından herhangi bir ödeme yapmadığını, kıdem tazminatına ilişkin düzenlemelerin, bu düzenlemelerde yapılan değişikliklerin kesinleşmiş bir kararla sonuçlanmamış tüm uyuşmazlıklarda uygulanmak durumunda olduğunu, davacının icra takibine ilişkin icra emrine karşı, "belirtili" kesintilerin yapılmasını sağlamak bakımından Isparta İcra Hukuk Mahkemesi nezdinde şikayet yoluna başvurmayıp yasal ödevlerini yerine getirmediğini, davacının ödeme yaparken sıralı yasal kesintileri kendisinin yapabileceği halde Isparta İcra Hukuk Mahkemesi'ne şikayet yoluyla başvuruda bulunmadığını ve gerekli yasal kesintileri (="sıralı" kesintileri) yapmadığını, davacının yasal ödevlerini yerine getirmemenin sorumluluğunu hukuka aykırı olarak davalı şirketlere yüklemeye çalıştığını, davacının teselsüle dayanamayacağını, davacı ...'nin dava konusu alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, davacının faize, faiz yürütülmesini talep etmiş olmasının usule ve kanuna aykırı olduğunu, faize faiz işletilemeyeceğini, davacının hukuka aykırı olarak, dava konusu ettiği tutarın ana parasının ... (Isparta) Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi'nin dosyalarında hüküm altına alınan tutarlar olduğunu belirterek yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce aldırılan 02/11/2021 tarihli bilirkişi raporunda; davacı tarafından dava dışı işçiye işçilik alacaklarına istinaden toplam 22.359,72-TL ödeme yapıldığı, mahkeme tarafından taraflar arasındaki sözleşme ile işçilik alacaklarının tamamından yüklenicilerin sorumlu olduğu kanaatine varılması halinde, dava dışı işçinin alacaklısı olduğu icra dosyasına yapılan ödeme nedeniyle, davalılardan ... Özel Güv, Dan. Eğt. Alarm Sis. Tic, Ltg. Şti.'nin sorumluluğunun 2.694,35-TL, ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.'nin sorumluluğunun 19.665,37-TL olduğu, davacının ödeme tarihinden itibaren fâiz talebinin, davalı ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. açısından davalı yüklenici firmanın iş mahkemesi dosyasında da davalı taraf olması sebebiyle mahkeme tarafından ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin koşullarının oluştuğu kanaatine varılması halinde, davacının ödeme tarihinden itibaren faiz talebinde bulunulabileceği, davalı ... Özel Güv. Dan. Eğt. Alarm Sis. Tic. Ltd. Şti. açısından ise dava dışı işçi tarafından ikame edilen İş Mahkemesinde görülen davada taraf olmaması ve davanın ihbar edilmemiş olması sebebiyle ödeme tarihi itibariyle temerrüt koşullarının oluşmadığı tespit edilmiştir.
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)
Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda işçi ...'nın davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulü ile, 2.694,35-TL 'nin ... Özel Güvenlik ...LTD. ŞTİ'den, 19.665,37-TL'nin ... Özel Güvenlik ....LTD. ŞTİ'den 10.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak davacıya verilmesine,karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının kabulü ile, 2.694,35-TL 'nin ... Özel Güvenlik ...LTD. ŞTİ'den, 19.665,37-TL'nin ... Özel Güvenlik ....LTD. ŞTİ'den 10.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak davacıya verilmesine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 1.527,39 TL harçtan 381,85 TL peşin harcın mahsubu ile kalan 1.145,54 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 54,50 TL posta ve tebligat gideri, 1.200,00 TL bilirkişi ücreti, dava açılırken ödenen 441,15 TL yargılama harcı olmak üzere toplam 1.695,65 TL yargılama giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalılar vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/11/2021
Katip ....
¸e-imzalıdır.
Hakim ....
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.