T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/339 Esas - 2022/104
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2021/339
KARAR NO: 2022/104
HAKİM: ...
KATİP: ...
ASIL DAVA
DAVACI : ...
DAVALI : ...
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/06/2021
KARAR TARİHİ: 24/02/2022
BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2021/340 ESAS SAYILI DOSYASI
DAVACI : ...
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/06/2021
KARAR TARİHİ: 24/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 25/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kuruluşun davalı şirketlerle (ihale yoluyla) genel müdürlük binalarının temizlik ve çay ocakları işletme-servis işi ile yemekhane servis işlerine ilişkin çeşitli dönemlere ait hizmet alımı sözleşmeleri imzalandığını, davalılardan ... Bilişim Eğitim Temizlik İnşaat Turizm Gıda Ltd. Şti. & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd. Şti. Adi Ortaklığının taraflarından ... Bilişim Şirketinin önce ünvan değişikliği ile... Grup Bilişim Eğitim Temizlik İnş. Tur. Gıda Tic. Ltd. olduğunu, akabinde yeniden ünvanını değiştirerek ...Grup Bilişim Eğitim Temizlik İnş. Tur. Gıda Tarım Hayvancılık Makine Tic. Ltd. Şti. Adını aldığını ve en son şirket birleşmesi sonucu yeni unvanı...Kurumsal Hizmetler İnş. Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş. olduğunu, mevcut dava bakımından; müvekkili Kuruluş tarafindan davalı şirketlerin yüklenicisi olduğu sözleşmeler kapsamında çalıştırdıkları işçilerden iş akdi kıdem tazminatını hak edecek sekilde sona eren ...'a Kamu İhale Kanunu'nun 62. maddesinin 1 fıkrası ve 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 112.maddesi gereğince toplam 13 yıl 9 ay 4 günlük hizmetine karşılık 58.512,44 TL kıdem tazminatı ödemesinin yapıldığını, tazminat ödemesi yapılan işçi ...'ın davalı şirketlerde geçen hizmet dönemi ile ve davalıların çalıştırdığı döneme isabet tazminat tutarının ... Temizlik Emlak ve İnş. Hizmetleri Tic. Limited Şirketi:2 yıl 6 ay 20 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-18.01.2007-09.08.2009) davalının sorumlu olduğu tutarın 10.931,11 TL olduğunu, ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Gıda Turizm Ticaret A.Ş.:11 ay 27 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı 01.01.2018- 31.12.2018) davalı şirketin sorumlu olduğu tutarın 4.251.26 TL olduğunu, ... Kurumsal Hizmetler İnş. Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş ile davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti.nin adi ortaklık olarak yüklendikleri sözleşmeye konu işinde geçen 1 yıl 4 ay 18 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-10.08.2009-31.12.2010) müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere davalıların sorumlu olduğu tutarın 5.934,70 TL olduğunu, ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti.nin ayrı bir dönem olarak üstlendiği sözleşme döneminde geçen : 1 yıl 11 ay 17 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı 01.01.2011-31.12.2012) davalı şirketin sorumlu olduğu tutarın 8.421,17 TL olduğunu, ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile davalı ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin adi ortaklık olarak üstlendikleri sözleşme döneminde geçen 1 yıl 11 ay 11 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-01.01.2013-31.12.2014) müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere davalıların sorumlu olduğu tutarın 8.339,07 TL olduğunu, Mevcut dava bakımından; davalı şirketler tarafından çalıştırılan işçi ...'a müvekkili kuruluş tarafından ödenmiş olan 58.512,44 TL kıdem tazminatından davalıların işçiyi çalıştırdıkları dönemle sorumlu oldukları, 10.931,11 TL 'nın faiziyle birlikte davalı ... Temizlik Emlak ve İnş. Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. den 4.251,26 TL 'nın faiziyle birlikte davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Gıda Turizm Ticaret A.Ş.' den, 5.934,70 TL 'nın faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere davalılar...Kurumsal Hizmetler İnş. Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş ile ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti.'den, 8.421,17 TL 'nın faiziyle birlikte ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti. Den, 8.339,07 TL 'nın faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile davalı ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. den olmak üzere toplam 37.877,31 TL alacağın kıdem tazminatının işçiye ödendiği tarihten itibaren işleyen avans oranındaki faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Tem. Eml. ve İnş. Hiz. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle, davacı şirket ile müvekkili şirket arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin mevcut olduğunu, dava dışı işçilerin iş akdinin kıdem tazminatını hak kazanacak şekilde sona erip ermediğinin, gerçekleştirilen ödemeye ilişkin hesaplamanın ne şekilde yapıldığının belirsiz olduğunu ve taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, davayı asla kabul anlamına gelmemek üzere, dava dışı işçilerin müvekkili şirkette çalıştıkları süreler göz önüne alındığında da alacağın zaman aşımına uğradığının açıkça ortada olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 1. maddesine göre karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanı şeklinde olmadığını ve kanuna aykırı olarak düzenlenen ve tüm sorumluluğun alt işverenlere yüklendiği sorumluluk maddelerinin geçersiz olduğunu, Türk Borçlar Kanunun 26. maddesinde sözleşme özgürlüğünü düzenleyen madde ile "Taraflar, bir sözleşmenin içeriğini kanunda öngörülen sınırlar içinde özgürce belirleyebilir." ise de, meselenin davacının rücu hakkını kullanmasıyla ilgili olmadığını, davacı idarenin tek taraflı olarak düzenlediği tip sözleşme ile İş Kanununun açık hükmüne aykırı olarak düzenleme getirmiş olması ile sözleşme hükmünün geçersizliği olduğunu, bu durumda idarenin rücu hakkını kullandığından bahisle müvekkili şirketten talepte bulunmasının, sözleşmenin ilgili maddesini kanuna uygun (geçerli) hale getirmeyeceğini, kanuna karşı hile oluşturmakta olduğunu, müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacı şirket tarafindan her ne kadar ödeme gününden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıların sorumlu oldukları tutar talep edilmiş olsa da Türk Borçlar Kanunun temerrüte ilişkin maddelerinin açık olduğunu, TBK madde 74'ün "Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer" hükmünü içerdiğini, huzurdaki dava öncesinde müvekkili şirketin davacı tarafından temerrüte düşürülmediğini, 4857 sayılı İş Kanununun 112.maddesi gereği kıdem alacaklarında asıl işveren olan davacının sorumlu olduğunun açık olduğunu, müvekkilinin kıdem alacağından sorumlu tutulamayacağının açık olduğunu, kaldı ki ihale bedeli içinde yer almayan bedelin müvekkilinden talep edilemeyeceği hususunun da açık olduğunu, müvekkili firma ile davacı arasında imzalanan sözleşmede, işçilik alacaklarının tamamından müvekkili firmanın sorumlu olacağına ilişkin bir hükmün yer almadığını, hal böyleyken, davayı asla kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacı idarenin talebinin yasal herhangi bir dayanağının bulunmadığını, müvekkili firmanın işçilik alacaklarından doğması muhtemel sorumluluğunun yalnızca 1/2 oranında söz konusu iken ve rücu imkanı da bu miktarla sınırlı olabilecek iken, davacı idarenin işçilik alacağına ilişkin doğmuş bütün borçlardan müvekkili firmanın sorumlu olacağını ifade etmesinin tamamıyla yasaya aykırı olduğunu, müvekkili şirket aleyhine hesaplama yapıldığı takdirde dava dışı işçilerin müvekkili şirket nezdinde çalıştıkları dönemlerdeki ücretlerinin esas alınması gerektiğinin de Yargıtay içtihadı gereği olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Birleşen Dava;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili Kuruluş tarafindan davalı şirketlerin yüklenicisi olduğu sözleşmeler kapsamında çalıştırdıkları işçilerden iş akdi kıdem tazminatını hak edecek sekilde sona eren ...'e Kamu İhale Kanunu'nun 62. maddesinin 1 fıkrası ve 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 112.maddesi gereğince toplam 12 yıl 5 ay12 günlük hizmetine karşılık 52.936,23 TL kıdem tazminatı ödemesinin yapıldığını, tazminat ödemesi yapılan işçi ...'in davalı şirketlerde geçen hizmet dönemi ile ve davalıların çalıştırdığı döneme isabet tazminat tutarının ... Temizlik Emlak ve İnş. Hizmetleri Tic. Limited Şirketi:2 yıl 6 ay 20 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-18.01.2007-09.08.2009) Davalının sorumlu olduğu tutarın 10.930,94 TL olduğunu, ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Gıda Turizm Ticaret A.Ş.:11 ay 12 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-01.01.2018-31.12.2018) davalı şirketin sorumlu olduğu tutarın 4.068.43 TL olduğunu, ... Kurumsal Hizmetler İnş. Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş ile davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti.nin adi ortaklık olarak yüklendikleri sözleşmeye konu işinde geçen 1 yıl 4 ay 22 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-10.08.2009-31.12.2010) müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere davalıların sorumlu olduğu tutarın 5.969,79 TL olduğunu, ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti.nin ayrı bir dönem olarak üstlendiği sözleşme döneminde geçen : 1 yıl 11 ay 7 gün karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı 01.01.2011-31.12.2012) davalı şirketin sorumlu olduğu tutarın 8.303,76 TL olduğunu, ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile davalı ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin adi ortaklık olarak üstlendikleri sözleşme döneminde geçen 2 yıl karşılığı (Genel Temizlik Hizmet Alımı-01.01.2013-31.12.2014) müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere davalıların sorumlu olduğu tutarın 8.561,78 TL olduğunu, taraflarla yapılan sözleşmelerde, sözleşmelerin ayrılmaz parçası teknik ve idari ve genel şartnamelerde çalıştırdığı işçilerin iş aktinden kaynaklanan her türlü tazminat (kidem ihbar, iş kazası vs.) ve ücret taleplerinden yüklenicinin sorumlu olduğunun, İdare'nin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının, İdare'nin bu kapsamda işçilere veya üçüncü kişilere ödeme yapmak zorunda kalması halinde bunun yüklenici tarafından idareye ödeneceğinin, varsa teminatından kesileceğinin kararlaştırıldığını, bu nedenle davalı şirketlerin çalıştırdıkları işçilere ödenen kıdem tazminatından İdare'ye karşı sorumlu olduğunu ve müvekkilinin ödediği toplam tazminat tutarından işcileri çalıştırdıkları süreye isabet eden kısmını müvekkiline geri ödemekle yükümlü olduğunu, davalılara sorumlu oldukları tutarın iadesi konusunda yazılmışsa da ödeme yapılmaması üzerine işbu davanın açılması zorunluluğunun doğduğunu beyan ederek, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava haklarını saklı tutarak, davalı şirketler tarafından çalıştırılan işçi ...'e müvekkili kuruluş tarafından ödenmiş olan 52.936,23 TL kıdem tazminatından davalıların işçiyi çalıştırdıkları dönemle sorumlu oldukları, 10.930,94 TL 'nın faiziyle birlikte davalı ... Temizlik Emlak ve İnş. Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. den 4.068,43 TL 'nın faiziyle birlikte davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Gıda Turizm Ticaret A.Ş.' den 5.969,79 TL 'nın faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere davalılar...Kurumsal Hizmetler İnş. Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş ile ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti. den 8.303,76 TL 'nın faiziyle birlikte ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahhüt Turizm Sanayi Ltd.Şti. den 8.561,78 TL 'nın faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile davalı ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi' den olmak üzere toplam 37.834,70 TL alacağın kıdem tazminatının işçiye ödendiği tarihten itibaren işleyen avans oranındaki faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin müşterek ve müteselsil olmak üzere davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.
Mahkememizce aldırılan 17/12/2021 tarihli bilirkişi raporunda; davacı tarafından işçilik alacaklarına istinaden dava dışı işçi ...'a 01.02.2019 tarihinde 58.512,44-TL, dava dışı işçi ...'e 15.02.2019 tarihinde 52.936,23-TL ödeme yapıldığı, aradaki farkın davalılar nezdinde gerçekleşmeyen dönemlerden kaynaklandığı, mahkeme tarafından taraflar arasındaki sözleşme ile işçilik alacaklarının tamamından davalı yüklenici firmaların sorumlu olduğu kanaatine varılması halinde, dava dışı işçinin alacaklısı olduğu icra dosyalarına yapılan ödeme nedeniyle, davalı ... Temizlik Emlak ve İnşaat Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'nin sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 10.742,88-TL, dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 10.709,00-TL olmak üzere toplam 21.451,88-TL, davalı...Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi (İş Ortaklığı) 'nın sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 5.868,80-TL, dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 5.849,45-TL olmak üzere toplam 11.718,25-TL, davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi'nin sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 9.443,90-TL , dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 9.412,06-TL olmak üzere toplam 18.855,96-TL, davalı ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi & ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım
Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (İş Ortaklığı)
'nın sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 8.419,94-TL , dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 8.390,39-TL olmak üzere toplam 16.810,33-TL, davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Elektronik Gıda Turizm Tic. A.Ş.'nin sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 4.207,04-TL, dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 4.192,55-TL olmak üzere toplam 8.399,59-TL olduğu, mahkeme tarafından sorumluluğun yarı yarıya olduğu kanaatine varılması durumuna ilişkin de hesaplama yapıldığını, davalı ... Temizlik Emlak ve İnşaat Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'nin sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 5.371,44-TL, dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 5.354,50-TL olmak üzere toplam 10.725,94-TL, davalı...Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi (İş Ortaklığı) 'nın sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 2.934,40-TL, dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 2.924,72-TL olmak üzere toplam 5.859,12-TL, davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi'nin sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 4.721,95-TL , dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 4.706,03-TL olmak üzere toplam 9.427,98-TL, davalı ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi & ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım
Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (İş Ortaklığı)
'nın sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 4.209,97-TL , dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 4.195,19-TL olmak üzere toplam 8.405,16-TL, davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Elektronik Gıda Turizm Tic. A.Ş.'nin sorumluluğunun dava dışı işçi ...' a yapılan ödeme bakımından 2.103,52-TL, dava dışı işçi ...'e yapılan ödeme bakımından 2.096,27-TL olmak üzere toplam 4.199,79-TL olduğu, davacının ödeme tarihinden itibaren faiz talebinin, mahkemenin, davacı tarafından yapılan ihtarla temerrüt koşullarının oluştuğu kanaatine varması halinde, ihtar olunan davalılar bakımından ödeme tarihinden itibaren faiz talebinde bulunulabileceği tespit edilmiştir.
Asıl dava yönünden yapılan değerlendirmede ;
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay ... Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)
Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda dava dışı işçi ...'ın davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kısmen kabulü ile, 10.742,88-TL 'nin davalı ... Temizlik Emlak ve İnşaat Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'nden, 5.868,80-TL'nin davalı...Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi (İş Ortaklığı) 'nden, 8.421,17-TL'nin davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi'nden, 8.339,07-TL'nin davalı ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi & ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (İş Ortaklığı)'nden , 4.207,04-TL'nin davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Elektronik Gıda Turizm Tic. A.Ş.'den 01.02.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Birleşen Ankara...Mahkemesinin 2021/340 Esas sayılı dosyası yönünden yapılan değerlendirmede;
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay ... Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)
Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda dava dışı işçi ... 'in davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kısmen kabulü ile, 10.709,00-TL 'nin davalı ... Temizlik Emlak ve İnşaat Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'nden, 5.849,45-TL 'nin davalı...Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi (İş Ortaklığı) 'nden, 8.303,76-TL 'nin davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi'nden, 8.390,39-TL'nin davalı ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi & ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (İş Ortaklığı)'nden, 4.068,43 TL'nin davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Elektronik Gıda Turizm Tic. A.Ş.'den 15.02.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Asıl dava yönünden;
Davacının davasının kısmen kabulü ile, 10.742,88-TL 'nin davalı ... Temizlik Emlak ve İnşaat Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'nden, 5.868,80-TL'nin davalı...Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi (İş Ortaklığı) 'nden, 8.421,17-TL'nin davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi'nden, 8.339,07-TL'nin davalı ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi & ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (İş Ortaklığı)'nden , 4.207,04-TL'nin davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Elektronik Gıda Turizm Tic. A.Ş.'den 01.02.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 2.567,02 TL harçtan 646,85 TL peşin harcın mahsubu ile kalan 1.920,17 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 487,00 TL posta ve tebligat gideri, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.487,00 TL yargılama giderinin kabul oranı üzerinden 1.475,25 (% 99,21 kabul) TL'sinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacının dava açarken ödediği 706,15 TL peşin ve başvurma harcının davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin 1.309,57 TL sinin davalılardan sorumlulukları oranında, 10,43 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 5.636,84 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,
Davanın reddedilen bölümü için kendisini vekille temsil ettiren davalı...Kurumsal....A.Ş. yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 65,90 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı...Kurumsal.....A.Ş.'ye verilmesine,
Davanın reddedilen bölümü için kendisini vekille temsil ettiren davalı ... Temizlik.....Ltd. Şti yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 188,23TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Temizlik....Ltd. Şti'ne verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Birleşen Ankara ... Ticaret Mahkemesinin 2021/340 Esas sayılı dosyası yönünden ;
Davacının davasının kısmen kabulü ile, 10.709,00-TL 'nin davalı ... Temizlik Emlak ve İnşaat Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'nden, 5.849,45-TL 'nin davalı...Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi & ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi (İş Ortaklığı) 'nden, 8.303,76-TL 'nin davalı ... Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnşaat Temizlik Eğitim Taahüt Turizm Sanayi Limited Şirketi'nden, 8.390,39-TL'nin davalı ... Temizlik İnşaat Petrol Ürünleri Tekstil İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi & ... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (İş Ortaklığı)'nden, 4.068,43 TL'nin davalı ...Bilgisayar Temizlik Araç Kiralama İnşaat Elektrik Elektronik Gıda Turizm Tic. A.Ş.'den 15.02.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 2.584,49 TL harçtan 646,13 TL peşin harcın mahsubu ile kalan 1.938,36 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Birleşen dosya yönünden ayrıca yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Davacı tarafından peşin ödenen 705,43 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacının dava açarken ödediği 705,43 TL peşin ve başvurma harcının davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin 1.302,05 TL sinin davalılardan sorumlulukları oranında ,17,95 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 5.598,15 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,
Davanın reddedilen bölümü için kendisini vekille temsil ettiren davalı...Kurumsal....A.Ş. yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 120,34 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı...Kurumsal.....A.Ş.'ye verilmesine,
Davanın reddedilen bölümü için kendisini vekille temsil ettiren davalı ... Temizlik.....Ltd. Şti yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 221,94 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Temizlik....Ltd. Şti'ne verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacılar ve davalı ... vekillerinin yüzüne karşı,diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/02/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.