T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/423
KARAR NO: 2021/537
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... -...
DAVALI : HASIMSIZ
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 12/07/2021
KARAR TARİHİ: 14/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 15/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı taraf dilekçesiyle özetle; ... Köyü, Çubuk/ANKARA adresindeki, Tasfiye Halinde Sınırlı Sorumlu ...Tarımsal Kalkınma Köyü unvanlı 946-Çubuk Ticaret Sicil numaralı kooperatifin Genel Kurul Karar Defteri, Üye Kayıt Defteri ve Ortaklar Pay Defterlerini 07/07/2021 tarihinde Kooperatif adına işlem yapmak üzere Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğüne gittiğinde plakasını tespit edemedikleri bir minibüste unutmak suretiyle zayi ettikleri nedenle, kooperatif Genel Kurul Karar Defteri, Ortaklar Üye Kayıt Defteri, Ortaklar Pay Defterlerinin zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep etmiş, ayrıca 14/09/2021 tarihli duruşmada davacı kooperatif başkanı olarak görev yaptığını, imzası bulunan...'un oğlu olup her ne kadar dava dilekçesine muhasip üye olarak imza atmışsa da yetkili olmadığı, imzayı sehven atmış olup bu nedenle duruşmaya gelmediğini, davayı kendisinin takip ettiğini belirttiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, TTK 82/7 maddesi uyarınca zayi belgesi düzenlenmesi talebine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 82/1 maddesinde "Her tacir; ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, alınan ticari mektupları, gönderilen ticari mektupların suretlerini, 64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür." 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 82/7 maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." şeklinde belirtildiği anlaşılmıştır.
T.T.K. 82. maddesi, belgelerin saklanması saklama süresini düzenler. 7.madde ile "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler, yangın, su baskını ve yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeşgün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır. TTK 82. Maddesi gereğince zayi belgesi talep edilebilmesi için ticari defter sahibi tacirin elinde olmayan ve yukarıda TTK hükümleri ile ayrıntılı olarak belirtilen konulara ilişkin ve benzer olaylarda mevcut olduğu takdirde bu madde kapsamı içinde bir değerlendirmeye tabi tutularak ve bir tacirin öngörebileceği bütün muhafaza tedbirlerine daha önceden almış olmasına rağmen yine o tacirin ticari defterlerinin TTK 82 madde hükümlerinde belirtilen durumlar söz konusu olduğunda taleplerinde haklı olabileceği öngörülmüş olmaktadır.
Somut olaya gelince davacı taraf ...ne ait, kooperatif Genel Kurul Karar Defteri, Ortaklar Üye Kayıt Defteri, Ortaklar Pay Defterlerinin kayıp olduğuna dair herhangi bir tutanak tanzim etmediklerini belirttiği, herhangi bir tespit raporu düzenlemediklerini ve almadıklarını söylemiş olup Ankara Ticaret Odasına geldiğinde çantayı açınca defterlerin olmadığını farkettiğini, daha sonra Emniyet Müdürlüğü'ne başvuruda bulunmadığını, yine defterlerin kaybolduğuna ilişkin polis merkezine herhangi bir ihbarda bulunmadığı ve buna ilişkin olarak resmi olarak herhangi bir başvuruda bulunup tespit yaptırmadığını ve bu defterlerin kendisinin kooperatif başkanı olduğu ve kooperatifin ilk kurulduğundan beri olan defterler olduğunu belirtmiş olup, davacı kooperatif başkanının bu defterlerin ve belgelerin elinde olmayan sebeplerden ötürü kayıp olduğu hususunda kesin ve inandırıcı delil ibraz edilmediği gibi talep eden davacı tarafın tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle korumadığı anlaşıldığından (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 15/07/2007 tarih, 2006/9938 Esas, 2007/12819 Karar, Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 03/12/2014 tarih, 2014/13593 Esas, 2014/18941 Karar sayılı emsal içtihatları) da dikkate alınmış, kanunda öngörülen gerçekleşen somut olayda bulunmadığı gibi, davacı tarafın kendi kusurundan yararlanarak zayi belgesi isteminde bulunmasının yerinde olmadığı anlaşılmakla; davanın reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın reddine,
İşbu dava nedeniyle alınması gerekli harç başlangıçta peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair Davacı Kooperatif Başkanı Aytekin Varol yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/09/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.