T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/583 Esas - 2021/765
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/583
KARAR NO: 2021/765
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ....
DAVALI : ....
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 04/10/2021
KARAR TARİHİ: 23/11/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 26/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dilekçesiyle özetle; 19/10/2018 tarihinde, ...sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın yaya konumunda bulunan davacı ...’a çarpması sonucunda, davacı ... daimi sakatlığa sebep olacak şekilde yaralandığı, davacının tedavi süresince çalışamadığı, bir başkasının bakımına muhtaç kaldığı, meydana gelen trafik kazası sebebiyle ... Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından tanzim edilen rapora göre, davacı daimi sakatlık oranı en az %7 oranında olup, 4 ay süreyle de geçici iş göremez durumunda ve 2 ay süreyle de başkasının bakımına muhtaç olduğu tespit ve değerlendirmesi yapıldığı, kazanın meydana geliş şekli, ...Cumhuriyet Başsavcılığı 2018/12146 E. Sayılı soruşturma dosyası, .... Ticaret Mahkemesi 2019/66 E. Sayılı dava dosyası ve Sigorta Tahkim Komisyonu 2021.E.21097 sayılı tahkim dosyası kapsamında da belirtilen davalı sigorta şirketince trafik sigortalı araç sürücüsü %100 oranında asli ve tam kusurlu bulunduğu, davalı sigorta şirketi, 29/06/2018 - 29/06/2019 tarih ve 59941201 poliçe numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile trafik kazasından kaynaklana bedensel zararlardan dolayı poliçe teminat limitinden sorumlu olduğu, davalının avans faizinden sorumlu olduğunu, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın ticari olarak kullanılan kamyonet olduğu da dikkate alındığı, maddi tazminata avans faizi işletilmesi gereği, belirsiz alacak olarak açılan davada şimdilik; 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100,00 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 300,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesiyle özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığı, yetki itirazında bulunduklarını, davanın haksız fiilden kaynaklandığını, kaza ...ilinde meydana geldiğini, davacının ikametgah adresi de ...ili olduğu, mahkemenin yetkisizlik kararı vererek dosyanın ...Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, talep edilen tazminatın miktarı zamanaşımına uğradığını, davaya konu haksız fiil 19.10.2018 tarihinde meydana geldiğini, davacı tarafça ZMMS Genel Şartlarında belirtilen ve ibrazı zorunlu olan belgelerle yapılmış bir başvuru bulunmadığından dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiği, davacı aracın kendisine çarpmasından önce yaralandığını, geçici iş göremezlik tazminatının reddine karar verilmesini, davacının taraflarınca talep edilen bakıcı gideri ve tedavi masraflarının reddi gerektiği, öncelikle yetki itirazının kabulünü ve yetkisizlik kararı verilmesini, ... Taahhüt İnşaat Gıda Sanayi Ve Tic. Ltd. Şti'nin ve İdris Ortahisar'ın davaya ihbarını, davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminat taleplerine ilişkindir.
Davalı Sigorta Şirketi vekili tarafından yetki itirazında bulunulmuştur.
Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.
Dava, davalının... İlinde Bölge Müdürlüğü bulunduğu gerekçesi ile Ankara Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmıştır.
Dolayısıyla somut uyuşmazlıkta, öncelikle yetki itirazı yönünden mahkemece verilen kararın yerinde olup olmadığının çözümlenmesi gerekmektedir.
6100 Sayılı HMK 'nun 6/1.maddesinde; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişiliğin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." hükmü yer almaktadır. Bu hüküm aksine kesin yetki kaydı olmayan tüm davalar için genel yetki kaydıdır.
Trafik kazası aynı zamanda haksız fiil teşkil eden bir eylem olduğundan 6100 Sayılı HMK'nun 16.maddesinde ise; "Haksız fiilden doğan davalarda haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesidir yetkilidir" hükmü yer almaktadır.
Uyuşmazlık Karayolları Trafik Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesinden kaynaklandığından ve bu sigorta türü 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 110.maddesinde düzenlendiğinden diğer bir yetki kuralı da bu yasada yer almakta olup, "Motorlu araç kazalardan dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar sigortacının merkez veya şubesinin, veya sigorta sözleşmesini yapan acentanın bulunduğu yer mahkemelerinin birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir" hükmü ile sigortanın merkez ve şubeleri, sigorta sözleşmesini yapan acenta veya kazanın meydana geldiği yerin yetkili kabul edilmesine, Aynı hüküm ZMSS genel şartlarının C.7.maddesinde de tekrar niteliğinde yer almaktadır.
Somut olayda olduğu üzere, bir davada birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa davacı bu mahkemelerden birinde dava açma hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa o zaman seçme hakkı davalı tarafa geçmektedir, (aynı yönde Yargıtav ...Dairesi'nin 23/09/2013 tarih 2013/9042 Esas 2013/12620 Karar)
Davanın açılmasında dayanılan hususun, davalı sigorta şirketinin...'da bölge müdürlüğünün bulunduğu anlaşılmakla, Bölge Müdürlüklerinin bulunduğu yerin yetksi yönünden de değerlendirme yapılmalıdır. Nitekim Yargıtay ...Dairesi'nin 06/03/2003 tarih 2002/10280 Esas 2003/1968 Karar sayılı ilamında özetle; "Sigorta şirketlerinin bölge müdürlüklerinin tüzel kişiliği yoktur ve şube olarak işlem göremezler. Bu nedenle açılmış veya açılacak bir davada husumet ehliyetleri yoktur." Aynı Daire'nin 09/10/2000 tarih 2000/6539 Esas 2000/7527 Karar sayılı ilamında ise; "Şubenin bulunduğu yerde dava açılabilmesi için, işlemin şube işleminden kaynaklanması gerekir. Trafik kazasına karışan aracın şubeye ait olduğu iddia edilmemiş ve davada genel müdürlük hasım gösterilmiş ise şubenin bulunduğu yerde dava açılamaz." şeklinde içtihatları mevcut olup nitekim yukarıda yer verilen Yargıtay ...Dairesinin 23/09/2013 tarihli ilamındaki karşı oy gerekçesinde de sigorta şirketinin bölge müdürlüğünün ticaret siciline şube olarak tescilinin yapılmadığı, yasada düzenlemeye tabi tutulan şube gibi kabul edilemeyeceği görüşüne yer verilmiştir.
Dolayısıyla şubeler merkezden aldığı yetkiye dayalı olarak 3.kişiler ile ticari ilişki kurabilen ve TTK'nun 40.maddesi gereğince bulunduğu yerin ticaret siciline tescili gereken yasalarda düzenlenmiş bir tüzel kişilik birimidir. Halbuki bölge müdürlüğü tamamen her şirketin işlem hacmi, kendi iç işleyişi, personel ve hizmet sunumu, eksper gönderilmesi gibi bir takım yönetim işlemlerini yürütmek üzere, iç işleyiş kapsamında 3.kişiler ile doğrudan ve kendi adına işlem yapma ehliyetine ve tüzel kişiliğine sahip olmayan idari birimlerdir.
Somut olayda; HMK'nun 16.maddesi gereğince dava haksız fiilden kaynaklandığından zarar görenin yerleşim yeri ...olduğu, kazanın meydana geldiği, haksız fiil ve zararın oluştuğu yer olan ...Mahkemeleri olup, HMK'nın 6.maddesine göre davalı ... Anonim Şirketi'nin yerleşim yeri kuralına göre İstanbul Mahkemeleri, Karayolları Trafik Kanunun 110.maddesine göre sigortacının merkezinin bulunduğu İstanbul Mahkemeleri olup, sigorta sözleşmesinin yapan acentenin bağlı bulunmadığı... Asliye Ticaret Mahkemeleri'nde açılan davada mahkememiz yetkili olmadığı nedenle yetki itirazının kabulü gerektiği, davacı tarafın kanunen belirlenen yetkili mahkemelerden hiçbirisinde dava açmadığı bu nedenle seçim hakkının davalı tarafa geçtiği, bu durumda davalı ... Anonim Şirketi vekilinin yetki itirazı kabul edilmiş, ...Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi yetkili ve görevli mahkeme olduğundan mahkememizin yetkisizliğine, 6100 sayılı HMK'nın 114 ve 115.maddeleri gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-...Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi yetkili mahkeme olduğundan, Mahkememizin yetkisizliğine, 6100 sayılı H.M.K'nun 114 ve 115.maddeleri gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,
2- Karar kesinleştiğinde ve talep halinde dava dosyasının ...Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine tevzi için ...Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine,
3- Yargılama gideri , vekalet ücreti ve harç konusunda HMK 'nun 331/2.maddesi gereğince yetkili mahkemece karar verilmesine ,
4- Karar kesinleştiğinde ve gönderme talebinde bulunulmadığı takdirde HMK ' nun 22. maddesi 1.fıkra son cümlesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına ve kullanılmayan gider avansının HMK' nun 333. maddesi gereğince davacıya iadesine,
Dair Davacı/Vekili Av. Deniz Korkmaz ile Davalı/Vekili Av. Metehan Doğan yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde... Bölge Adliye Mahkemesi'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/11/2021
Katip....
¸e-imzalıdır.
Hakim...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.