T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/122 Esas - 2022/464
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2022/122 Esas
KARAR NO: 2022/464
HAKİM:...
KATİP:...
DAVACI ...
DAVALILAR ...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 18/02/2022
KARAR TARİHİ: 27/09/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 28/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 233 sayılı KHK ve 2480 sayılı Kanunlar uyarınca bor minerallerinin çıkarılması ve işlenmesi faaliyeti yürüten idarenin söz konusu faaliyetine ilişkin bir kısım yardımcı hizmetleri 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar uyarınca satın alarak temin ettiğini, imzalanan ihale sözleşmeleri ile hizmet alımı gerçekleştiren idarenin kendisine yüklediği sorumluluklar nedeniyle işçilik alacaklarından müteselsilen sorumlu tutulduğunu, davacının Kamu İhale Mevzuatı ışığında Hizmet Alım Sözleşmeleri imzaladığı yüklenici firmaların çalıştırdığı işçilerin işçilik alacaklarının gerçek yükümlüsü olmadığını, dava dışı işçi ...'ın davacı idare ile davalı yüklenici şirketler nezdinde imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında; 01.08.2014-14.07.2015 tarihleri arasında ... Sosyal Hiz. Bilg. Dan. İnş. Teks. San Ve Tic. Ltd. Şti.’de 15.07.2015-14.07.2018 tarihleri arasında ...Gıda Üretim A.Ş. & ...Bilgi İşlem A.Ş. İş Ortaklığında çalıştığını, dava dışı işçinin hak etmiş olduğu kıdem tazminatına istinaden 25.03.2021 tarihinde toplam 36.457,18-TL ödeme yapıldığını, alt işverenlerin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurumunda çalışmış olan ve kıdem
tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde işten ayrılanların kıdem tazminatının ilgili kamu kurumu tarafından ödeneceği düzenlenmiş olsa da, alt işveren işçisine ait kıdem tazminatını ödeyen asıl işverenin, işçiyi daha önce çalıştırmış bulunan alt işverenlere sorumlulukları oranında rücu etme hakkı varlığını sürdürdüğünü, davalı şirketlerle davacı idare arasında akdedilen sözleşme ile yüklenicilerin çalıştırdıkları işçilerin kıdem tazminatlarından sorumlu olduğunu, asıl işveren-alt işveren arasında müşterek müteselsil sorumluluğun sadece işçinin alacaklarına ulaşması için bir güvence oluşturduğunu, asıl işveren-alt işveren arasındaki rücu ilişkisini ortadan kaldırmadığını, işyerini devralan işverenlerin devir tarihindeki brüt ücreti ile sınırlı olmak kaydıyla işçinin çalıştığı döneme isabet eden kıdem tazminatının tamamını ödemekle yükümlü olduğunu, davalıların tahsil edilemeyen kıdem tazminatı bakiyesinden müştereken sorumlu olduklarını, dava dışı işçi ...’in çalışmış olduğu yüklenici şirketlerden, işçinin çalışma dönemleri dikkate alınarak şirketlere düşen kıdem tazminatı miktarlarının hesaplandığını, toplam bedelin bir kısmının yüklenici şirketten tahsil edildiğini, tahsil edilemeyen kısmı için davalı şirketler ve iş ortaklıklarına 14.03.2019 tarihinde kendi sorumlulukları dahilindeki borçların ödenmesi talebiyle ayrı ayrı yazı yazıldığını, yazıların davalı şirketler adreslerinde bulunamadığından davacıya iade edildiğini, davalı şirketler tarafından herhangi bir geri dönüş yapılmadığını, dava dışı işçi ...’e kıdem tazminatı olarak 36.457,18-TL ödendiğini, 14.114,78-TL'nin dava dışı işçinin çalıştığı firma ...Group Hiz. Taah. Tem. İnş. Tur. Taş. Oto. Gıda A.Ş.'nin hak edişinden kesildiğini, tahsil edilemeyen 22.621,30-TL’nin davalılardan tahsili gerektiğini ileri sürerek, ...’e müteselsil borçlu sıfatıyla ödenen 36.457,18-TL’den tahsil edilemeyen 22.621,30-TL’nin 25.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanacak en yüksek faizi ile davalılardan sorumlulukları oranında müştereken tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar; kendilerine yapılan usulüne uygun tebligatlara rağmen davaya cevap vermemişler, duruşmalara katılmamışlar ve delillerini bildirmemişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, dava dışı işçi ...'e davacı tarafından yapılan kıdem tazminatına ilişkin ödemenin, davalı yüklenicilerden rücuen tahsili istemine ilişkindir.
İncelenen tüm dosya ve evrak kapsamı itibari ile; Davada çözümü gereken yön, davacı tarafından dava dışı işçiye yapılan kıdem tazminatına ilişkin ödemenin davalılardan rücuen tahsilinin mümkün olup olmadığı, mümkün olduğunun belirlenmesi halinde ise bu kez, bunun kapsam ve miktarı ile davalıların sorumlu oldukları tutarların tayin ve tespiti noktasındadır.
Mahkememizce gerekli deliller toplandıktan sonra dosyanın bilirkişiye tevdiine karar verilmiş olup, bilirkişi Talip BİLGİLİ tarafından sunulan raporun gerekli incelemeleri içerdiği, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu görülmekle, hükme esas almaya uygun bulunmuştur.
Bu durumda; yapılan yargılamaya, toplanan delillere, alınan bilirkişi raporuna, taraflar arasındaki sözleşme ve eki niteliğindeki şartname hükümleri ile tüm dosya kapsamına ve konuya ilişkin yerleşik Yargı içtihatlarına göre, davacı ile davalılar arasında Hizmet Alım Sözleşmeleri imzalandığı, bu sözleşmeler kapsamında davacıya ait işyerlerinde, davalı firmalarda çalışan dava dışı işçi ...'e 25.03.2021 tarihinde 36.457,18 TL'nin "Kıdem Tazminatı" alacağı adı altında ödendiği, yapılan bu ödemeye ilişkin dekont örneğinin dosyaya sunulduğu, davacı tarafından dava dışı işçiye yapılan ödemeden dolayı rücu talebinde bulunulduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin eki niteliğindeki Teknik Şartnamenin 5.24 ve 5.25. Maddesinde, "YÜKLENİCİ, çalışanların hak etmiş olduğu ücret, yıllık ücretli izin, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil çalışması ücreti ve her türlü alacaklarını ödemekle yükümlü olup, işin bitiminde çalışanların Yükleniciden hiçbir alacağı bulunmayacaktır. Yüklenici iş sonunda çalışanların, ücret, yıllık ücretli izin, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil çalışması ücreti ve her türlü alacaklarının ödendiğine ilişkin bordro ve banka dekontlarını, gerek duyulması halinde, İDARE'ye sunmak zorundadır. YÜKLENİCİ'nin çalışan alacaklarını ödememesi nedeniyle, İDARE herhangi bir ödeme yapmak zorunda kalırsa, YÜKLENİCİ, ödenen bedeli faiziyle birlikte derhal İDARE'ye ödeyecektir. İDARE, ücret, fazla mesai, izin ücreti vb, işçilik hakları ve bunlarla ilgili olarak prim, vergi ve fon vb ile iş kazası ve meslek hastalıkları gibi nedenlerle, YÜKLENİCİ çalışanlarına Sosyal Güvenlik Kurumu ya da üçüncü kişilere herhangi bir ödeme yapmak durumunda kalırsa, YÜKLENİCİ bu ödemeleri faiziyle birlikte İDARE'ye derhal ödemekle yükümlüdür.” hükümlerini içerdiği görülmüş olup, sözleşmenin yüklenicinin sorumluluğuna
ilişkin bu açık hükümleri ile konuya ilişkin Yargı içtihatları bir arada değerlendirildiğinde; işçilik alacaklarına ilişkin olarak işçi karşısında asıl işveren ve alt işveren sıfatıyla işçiye karşı müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunan davacı ve davalıların kendi aralarındaki ilişkide ise sorumluluklarının akdettikleri sözleşmeler uyarınca belirlenmesinin gerektiği, aralarındaki sözleşme hükümlerine göre sözleşmede "İdare" olarak adlandırılan davacının dava dışı işçiye yaptığı ödemeyi sözleşmede "Yüklenici" olarak adlandırılan davalılara yukarıda belirtilen sözleşme hükümleri uyarınca tamamını rücu etme hakkının bulunduğu, davalı yüklenicilerin davacının ödediği kıdem tazminatına ilişkin tutardan ödeme yapılan dava dışı işçiyi kendi yanlarında çalıştırdıkları süreye isabet eden kısmı kadar davacıya karşı sorumlu oldukları, ortak girişim şeklinde işi yükümlenen davalıların kendi paylarına düşen miktar uyarınca sorumlu bulundukları, buna göre dava dışı işçinin davalı firmalardan ... Sosyal Hizmetler Limited Şirketinde toplam 348 gün, ...Gıda Üretim A.Ş. ve ...Bilgi İşlem A.Ş. ortak girişiminde toplam 1096 gün çalıştığı, ortak girişimde %99 payın ...A.Ş.'ye, %1 payın ...Bilgi İşlem A.Ş.'ye ait olduğunun tespit edildiği, dava dışı işçinin anılan davalı firmalarda çalıştığı süreye isabet eden kıdem tazminatı tutarı ile buna ilişkin damga vergisi tutarının bilirkişi raporunda hesaplanarak gösterildiği, yapılan hesaplama uyarınca davacının davasının 22.621,24 TL üzerinden kabulü ile; bu miktarın 5.451,66 TL'sinin davalı ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.'den, 16.997,89 TL'sinin davalı Tasfiye Halinde ...Gıda Üretim A.Ş.'den, 171,69 TL'sinin davalı Tasfiye Halinde ...Bilgi İşlem A.Ş.'den tahsilinin gerektiği, davalıların anılan bedeller ile davacıya karşı sorumlu oldukları, davalıların sorumluluklarına isabet eden bu rücuen alacak tutarlarını davacının ödeme yaptığı tarih olan 25.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları uygulanmak suretiyle davacıya ödemekle yükümlü bulundukları, davacının avans faiz oranlarını aşan fazlaya ilişkin faiz isteminin ise yerinde olmadığından ve yasal dayanağı bulunmadığından reddinin gerektiği sonucuna varılmakla, yukarıda açıklanan esaslara ve varılan hukuki sonucu uygun olarak aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının 22.621,24 TL üzerinden kabulü ile; bu miktarın,
5.451,66 TL'sinin davalı ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.'den,
16.997,89 TL'sinin davalı Tasfiye Halinde ...Gıda Üretim A.Ş.'den
171,69 TL'sinin davalı Tasfiye Halinde ...Bilgi İşlem A.Ş.'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davalılar aleyhine hüküm altına alınan tutarların davalılardan 25/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları uygulanarak tahsiline,
Davacının avans faiz oranlarını aşan fazlaya ilişkin faiz isteminin reddine,
3-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 1.545,26 TL nispi karar ve ilam harcından mahkememiz veznesine peşin olarak yatırılan 386,32-TL harcın mahsubu ile kalan 1.158,94 TL harcın davalıların sorumluluklarına isabet eden aşağıdaki miktarlarda tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna göre;
Davalı ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.’den 279,30 TL,
Davalı Tasfiye Halinde ...Gıda Üretim A.Ş.’den 870,84 TL,
Davalı Tasfiye Halinde ...Bilgi İşlem A.Ş.’den 8,80 TL'nin tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davalıların sorumluluklarına isabet eden aşağıdaki miktarlarda tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna göre;
Davalı ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.’den 318,11-TL,
Davalı Tasfiye Halinde ...Gıda Üretim A.Ş.’den 991,86-TL,
Davalı Tasfiye Halinde ...Bilgi İşlem A.Ş.’den 10,01-TL'nin tahsili ile hazineye ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma harcı, 11,50-TL vekalet harcı, 386,32-TL peşin harç, 3,5-TL dosya kapak gideri, 232,00-TL posta ve tebligat gideri, 800,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.514,02-TL yargılama giderinin davalılardan aşağıdaki şekilde alınarak davacıya ödenmesine, buna göre;
Davalı ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.’den, 364,87-TL,
DavalıTasfiye Halinde ...Gıda Üretim A.Ş.’den, 1.137,65-TL,
Davalı Tasfiye Halinde ...Bilgi İşlem A.Ş.’den, 11,49-TL'nin tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davayı vekil ile takip eden davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan aşağıdaki şekilde alınarak davacıya verilmesine, buna göre;
Davalı ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.’den. 2.217,17-TL,
DavalıTasfiye Halinde ...Gıda Üretim A.Ş.’den, 6.912,99-TL,
Davalı Tasfiye Halinde ...Bilgi İşlem A.Ş.’den, 69,82-TL'nin tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/09/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.