T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/338 Esas - 2022/574
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2022/338
KARAR NO: 2022/574
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 08/07/2021
KARAR TARİHİ: 10/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili kurumun 233 sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu, bina ve eklentilerinin güvenliğinin sağlanması ihale yöntemiyle özel güvenlik şirketlerinden satın aldığını, Dava dışı ... adlı özel güvenlik işçisi, müvekkili kurumun özel güvenlik işlerini üstlenen davalı şirketlerin bünyesinde 01/08/2016-10/06/2019 tarihleri arasında çalışmakta iken çalışmış olduğu işyerinin tasfiye edilmesinden dolayı yüklenici firmaya iadesinin yapıldığını, ve yüklenici firma tarafından da iş adinin sona erdiğini, ... tarihleri arasında ... Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti arasında kurulan iş ortaklığı ile Müvekkil İdare arasında imzalanan sözleşmeye istinaden ilgili firmalar bünyesinde çalıştığını, 01/09/2017-31/10/2017 tarihleri arasında ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Tic. Ltd. Şti. ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti arasında kurulan iş ortaklığı ile Müvekkil İdare arasında imzalanan sözleşmeye istinaden ilgili firmalar bünyesinde çalıştığını, 01.11.2017-31.08.2018 tarihleri arasında ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Tic. Ltd. Şti. ve STK Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Tic.Ltd.Şti arasında kurulan iş ortaklığı ile Müvekkil İdare arasında imzalanan sözleşmeye istinaden ilgili firmalar bünyesinde ve 01.09.2018-10.06.2019 tarihleri arasında ...Koruma ve Özel Güvenlik Tic.Ltd.Şti bünyesinde Müvekkil İdare ile firma arasında imzalanan sözleşmeye istinaden çalıştığını, yukarıda açıklanan nedenlerle yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı taraflara yükletilmesinearar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesiyle özetle; usulsüz tebligat itirazında bulunduğu, Zamanaşımı itirazında bulunduğu, faiz başlangıç tarihine itirazda bulunduğu, dava dışı işçinin emir ve talimatları davacıdan aldığı gerekçesiyle davanın reddi talebinde bulunduğu, işçilik alacaklarından sorumlu olmadığı yönünde itirazlarının olduğu, Hizmet Alım Sözleşmesinin Yüklenicinin sorumlulukları başlıklı maddesinin 7. Bendine göre müvekkilinin Kıdem tazminatından sorumlu tutulamayacağı gerekçeleriyle davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Özel Güv. Dan. Eğt. Alarm Cihazları ve Sist. Tic. Ltd. Şti. ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçiye yapılan ödemenin hangi alacaklara istinaden yapıldığının açık olmadığı, davacı ile aralarında imzalanan sözleşmeler ya da teknik ve idari şartnamelerde işçilik alacaklarının rücu edilebileceğine ilişkin düzenleme olmadığı, davacının ihale şartnamesinde yazılı olmayan alacakları dava dışı işçiye ödemesinin mümkün olmadığı, davacı kurumun ihaleye çıktığı işçi sayısını zaman içerisinde düşürdüğü ve bu durumu bir gün önce kendilerine bildirdiği bu nedenle de işçilere bilgi verme, tutanak tutma, ihbar önelleri vs. için zamanları kalmadığı, davacının ödediği vergileri talep edemeyeceği, zamanaşımı olduğu, davacının ... farkını talep edemeyeceği gerekçeleriyle davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı kurum tarafından dava dışı işçiye ödenen işçi alacaklarının davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkindir.
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay ...
Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda ... 'un davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulü ile, 5.174,47 TL'nin ... Özel Güvenlik .... LTD. ŞTİ. Ve ... Özel Güvenlik .... LTD. ŞTİ'nden müşterek ve müteselsilen, 3.491,09 TL'nin ... Özel Güvenlik .... LTD. ŞTİ'nden, 3.329,71 TL'nin ...Koruma .... LTD. ŞTİ'nden 25/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan belirtilen miktardan alınarak davacıya verilmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının kabulü ile, 5.174,47 TL'nin ... Özel Güvenlik .... LTD. ŞTİ. Ve ... Özel Güvenlik .... LTD. ŞTİ'nden müşterek ve müteselsilen, 3.491,09 TL'nin ... Özel Güvenlik .... LTD. ŞTİ'nden, 3.329,71 TL'nin ...Koruma .... LTD. ŞTİ'nden 25/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan belirtilen miktardan alınarak davacıya verilmesine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 819,40 TL harçtan 59,30 TL peşin harç ile 154,00 TL ıslah harcının mahsubu ile kalan 606,10 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 210,90 TL posta ve tebligat gideri, 800,00 TL bilirkişi ücreti, dava açılırken ödenen 118,60 TL yargılama harcı ve 154,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.283,50 TL yargılama giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekili ve Davalı ...Koruma .... Ltd. Şti vekilinin yüzüne karşı dava değeri istinafa başvuru sınırı olan 8.000,00 TL'nin altında olduğundan 6100 sayılı HMK'nun 341/2 maddesi gereğince kesin olmak üzere karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/11/2022