T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2022/647
KARAR NO: 2023/101
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. .....
DAVALI : ....
VEKİLİ: Av. ... - [...
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/05/2020
KARAR TARİHİ: 23/02/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifinin yapmış olduğu yurt binası sebebi ile ... Makine İnş. Taah. Ltd. Şti.'den kazan ve kazan sistemlerine ilişkin aletler alınmış olup alım-satım sözleşmesi yapıldığını, Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi daha sonra yurt binası ve müştemilatını bir kül halinde ... İnş. Emlak Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne sattığını ve devrettiğini, bu kapsamda davalı ... Makine İnş. Taah. Ltd. Şti ile Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi arasında yapılan sözleşme kapsamındaki hak ve sorumluluklara da müvekkilinin sahip olduğunu, sözleşme gereğince verilen malın ayıplı olmasından kaynaklı olarak zararın karşılanması kapsamında müvekkil şirket arabuluculuk kanun yoluna 10.03.2020 tarihinde ve 2020/75 esas sayılı başvuru numarası ile başvurduğunu, sonuç alınamadığını ve taraflar anlaşamadıklarını,22.08.2017 tarihinde 3 geçişli 3 atü gaz yakıtlı 2 adet yoğuşmalı kazan-sıcak su kazanı 700.000 kcal/h, gökçe c 80 agp oransal doğalgaz brülörü 200-1000 kw 300 mbar ve 7/24 programlanabilen otomasyon panosu ürünlerinde alım satım sözleşmesi yapıldığını ve tüm bu ürünler için sınırlı sorumlu ... konut yapı kooperatifi davalı tarafa kdv dahil toplam 99,002,00 tl ödeme yaptığını, sözleşme gereğince davalı taraf ürünlerin montajlanması ve kurulumunu yaptığını, yapılan montajtan sonra test amaçlı olarak 21.10.2017 tarihinde saat 15:18 de kalorifer kazanına ve sıhhı tesisata su verilmiş ve hidrofor çalışmaya başladıktan 3-4 dk hemen sonra şiddetli bir patlama sesi ile birlikte kazan arka kapağından su gelmeye başladığını, bu esnada duman bacası ve kazan ana gövdesinden gelen birikmiş suyun akışının başladığı görülerek davalıdan alınan hidrofor sınırlı sorumlu ... konut yapı kooperatifi yetkililerince kapatıldığını,kapatılan kazandak suyun geldiği yeri tespit etmek için kazanın ön kapağı açılır açılmaz tazyikli bir gelmeye başladığını, bar seviyesi henüz 3-5 arasında iken patlama gerçekleştiğini, davalı taraftan Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi yetkililerince aynı özellik ve kapasitede 2 ayrı kazan alınmış olup diğer kazanda bir problem çıkmadığını, ihtarnamede Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi, ürünün yenisi ile değiştirilmesini veya onarılmasını veya ayıplı olmayan ürünün derhal teslimini; bu mümkün olmadığı takdirde ayıplı çıkan ürünün bedeli ile bu sebepten dolayı kyk kurumunun Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifine kesmiş olduğu cezaların ödenmesini talep ettiğini, Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından gönderilen 30.10.2017 tarihli ihtarnameye karşılık olarak davalı taraf 08.11.2017 tarihinde ihtarnameye cevap verdiğini, delillerin yok olmasını engellemek için söz konusu patlamanın neden kaynaklandığı, malın ayıplı olup olmadığının tespiti amacıyla Muş Sulh Hukuk Mahkemesinin 2017/21 esas sayılı dosyası ile delil tespiti talep edildiğini, söz konusu hasarın oluşmasının davalı firmanın gönderdiği kalorifer kazanının yeterli test basıncına sahip olmamasından kaynaklandığının belirtildiğini, davalı şirket tarafından gönderilmeyen brülör nedeni ile Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi, KYK ile yapmış olduğu sözleşme kapsamında 471.449,59 TL ödemek zorunda kaldığını, 21.10.2017 tarihinde malın ayıplı olduğunun tespit edildiğini ve davalı tarafınca ayıplı mal onarıldıktan sonra 25.11.2017 tarihinde Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifine teslim edilğini, dolayısıyla arada geçen 34 günlük süre zarfındaki gecikme tamamen davalıdan kaynaklandığından 34 günlük gecikmenin müvekkile vermiş olduğu 34x3.832,00=130.288,00 tl'nin davalıdan alınıp müvekkil şirkete verilmesi gerektiğini belirterek müvekkilimin satın almış olduğu kazanın ücretsiz olarak aynı marka ve aynı tipte ayıpsız yenisi ile değiştirilmesine, mümkün olmaması halinde; ayıplı çıkan malın bedeli olan 31.400,00-TL’nin, satıcıya ödendiği tarih olan 22.08.2017 tarihinden itibaren işlemiş olan ve işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesi, bütün masrafların satıcıya ait olması kaydı ile satılanın ücretsiz olarak onarılmasına, ayıp oranında satış bedelinden indirim yapılarak, indirim oranının müvekkiline ödenmesi, onarım bedeli ve nakliye bedeli olarak daha önceden ödenmiş bulunan 17.700,00 tl'nin ödeme tarihi olan 22.11.2017 tarihinden, kazan nakliye ve çalışma bedeli olarak 1.475,00 tl + 2.360,00 tl + 2.360,00 tl toplam 6.195,00 tl'nin 27.11.2017 tarihinden, 4.130,00 tl'nin 15.02.218 tarihinden, 8.260,00 tl'nin 23.10.2018 tarihinden itibaren işlemiş olan ve işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesi, davalı şirketçe sözleşmede belirtilen brülörün gönderilmemesi ve yanlış gönderilen brülörün müvekkil şirkete iade edilmemesi sebebi ile müvekkil şirketin aynı özellikte brülör satın almak zorunda kalması hasebi ile 13.758,00 tl'nin sözleşme tarihi olan 22.08.2017 tarihinden itibaren işlemiş olan ve işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesi, müvekkili tarafından davalıya bedeli peşin ödenen ve müvekkile yanlış gönderilen brülör bedeli olan 8.700 ,00 tl nin 22.08.2017 tarihinden itibaren işlemiş olan ve işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesi, kyk'nın müvekkile kesmiş olduğu ve ödenmek zorunda kalınan 130.288,00 tl nin davalıdan alınarak müvekkile verilmesine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkil şirket tarafından davacının talebi doğrultusunda ve tarafların akdetmiş olduğu ve davacının onayının da bulunduğu mezkur 22.08.2017 tarih ve B-1533 referans numaralı satış sözleşmesi gereği imalatı yapılan 2 adet kalorifer kazanı, brülör ve termostat vs. ürünler davacıya eksiksiz olarak teslim edildiğini, üretilen kazanlar ve diğer tesisatın tamamı TSE standartlarına havi olup, bu kapsamda üretim aşamasında her türlü testler de dahil olmak üzere tüm TSE standartları gereksinimleri yerine getirilerek teslimat yapıldığını, bu noktada üretilen malların proje, test sonuçları , TSE belgeleri vb. . her türlü belge ve tespitlerde davacıya ayrıca verildiğini, bu şekilde imalatı ve montajı yapılan kazanların işletmeye alınması anında dava dilekçesinde belirtilenin aksine ve işbu dava açılmadan önceki tarafımızca düzenlenen cevabi ihtarnamede ve Muş Sulh Hukuk Mahkemesi 2017/21 D.İş sayılı bilirkişi tespitine karşı yapmış oldukları itirazlarda da belirtildiği üzere; kazanlara ilk su doldurulması sırasında kazan test basıncının üzerinde bir basınçla doldurulmaya çalışıldığınıve bunun neticesinde de çökme adı verilen hasar meydana geldiğini,binanın yeni bina olması ve hidrofordan basılan suyun basınç ayarının kaç olduğu bilinmemekle beraber tüm sisteme hitap etmesi düşünüldüğünde, uygulanan basıncın kazan işletme basıncı olan 3 bardan ve test basıncı olan 5 bardan yüksek olacağının aşikar olduğunu, davacının talebi olan zararının oluştuğu vb. iddialarda aynı şekilde afaki olup, müvekkilinin hiçbir şekilde tarafı olmadığı vb. nedenle davacının kendi taahhüdü kapsamında müvekkiline sorumluluk yüklemeye çalışması açık şekilde hukuka aykırılık hali olduğunu, davacı tarafından müvekkil şirkete müracaat edilmiş ve meydana gelen hasarın kendi kusurlarından oluştuğu açık olduğundan belirli bir miktar davacı tarafından ödenerek kazanların tamiri müvekkile ait fabrikada yapılarak ve kazanlar tekrar gönderildiğini, bu şekildeki bir kullanımın sağlıklı olmayacağının aşikar olduğunu, buna rağmen davacı tarafından daha fazla bir bedel ödememek adına az maliyetle işi bitirmek adına hareket edilmeye çalışıldığını, tüm bu durum izahtan vareste iken, bilirkişi raporunda sanki ortada müvekkilin davacı ile karşılıklı akdetmiş olduğu sözleşme haricinde bir taahhüdü veya akdedilmiş ek bir sözleşme varmış gibi hasarın meydana gelme nedeni olarak müvekkilinin davacıya kazan dairesi cihaz listesinde belirtilen teknik özellikteki kalorifer kazanı göndermediği şeklindeki hukuka aykırı tespitinin bir geçerliliği bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE: Dava; gizli ayıp nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.
Muş Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi 04/12/2020 tarihli raporunda; davaya konu kazanın 3 bar işletme basıncında, 700.000 kcal/h ısıtma kapasiteli, doğalgazlı kazan olduğu tespit edilmiştir. Sisteme hidrofor ile ilk su doldurulması sırasında davaya konu kazan, ikinci geçiş diye adlandırılan bölgesinde kaynak deformasyonu ile birlikte ikinci geçiş sacının büyük kısmında meydana gelen çökme İle hasarlı duruma gelmiştir. Proje Kazan Dairesi Cihaz Listesine göre mahalde 5 bar işletme basıncına sahip bir kazanın kullanılmasının gerektiği, ancak, mahalde 3 bar işletme basıncına sahip kazanların kullanıldığı tespit edilmiştir. Bundan dolayı gözle yapılan incelemede meydana gelen kaynak deformasyonu ile ikinci geçişin saç kısmının çökmesinin sebebi kazanın işletme şartlarında aşırı basınca maruz bırakılmasından kaynaklı olabileceği değerlendirildiği, Proje Kazan Dairesi Cihaz Listesine göre kullanılacak kazanların 5 bar işletme basıncında olması gerektiği halde mahalde 22.08.2017 tarihinde yapılan sözleşmeye göre 3 bar işletme basıncındaki kazanların kullanılmasından dolayı kazana aşırı basınç yüklenmesinden kaynaklı kazanda deformasyon olduğu değerlendirilmekte ve bu defomıasyonunda davaya konu kazanın ayıplı olmasından değil de alıcı tarafından hatalı sipariş verilmesinden kaynaklı olduğu değerlendirildiği, S.S, ... Konut Yapı Kooperatifi ile davalı ... Mak, İtiş, Taah, İmal. San ve Tic. Ltd, Şti, arasında İmzalanan 22,08.2017 tarihli ve B-1533 referans nolu satış sözleşmesinde teslim edilecek kazanların: 3 geçişli, 3 atü, gaz yakıtlı, yoğuşmalı, 700.000 kcal/h kapasiteli iki adet sıcak su kazanı olduğu tespit edilmiş, yani davalı firma ... Mak. İnş. Taah, İmal. San ve Tic. Ltd, Şti, müşteri ile arasında yaptığı 22.08.2017 tarihli sözleşmede yer alan teknik özelliklerdeki kazanları müşteriye teslim ettiği tespit edildiğini, gerçekleşen kazan hasarının ayıplı mal olmasından değil de düşük işletme basıncındaki kazanın siparişi verilmesinden dolayı yani sipariş hatasından kaynaklandığı değerlendirildiğinden, davacı yanın talep edebileceği bir miktarın olmadığı tespit edilmiştir.
Dosyanın uzman üç makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile takdir ve münakaşası mahkemeye ait olmak üzere taraf iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, dosya kapsamı dikkate alınmak suretiyle davacı yanın talep edebileceği bir miktar olup olmadığı var ise ferileri ile birlikte tespiti hususunda rapor alınmış olup, bilirkişi heyeti 04/04/2021 tarihli raporlarında; Dosya münderecatmda bulunan belge, hilgi, bilirkişi raporları vs. tetkiki neticesinde; Davalı tarafından üretilen 700.000 Kcal/h lik kazanın; TSE Standartlarına uygunluğunu gösterir; MTS EN 303-1, TS EN 303-2, TS EN 303-3, ISO 9001:2015",kalite Yönetim Sistemine Uygunluğunu gösterir " SZUTEST Kalite Yönetim Sertifikası” CH Standardında olduğunu gösterir "SZUTEST EU Type Examination Certifacate AB Tip İnceleme Sertifikası" belgelerine sahip olduğu, Firma tarafından" Hidrostatik Basınç Testi Uygunluk Raporunun" olduğu, bu nedenlerle; Proje Kazan Dairesi Cihaz Listesine göre mahalde 5 bar işletme basıncına sahip kazan kullanılması gerekirken, davacının kendi isteği ve talebiyle davalı ile yaptığı sözleşme ile 3 bar işletme basıncına sahip kazan sipariş etmiş olduğu, dava konusu kazanın, 3 Bar basınçta olduğu, kalorifer kazanının mevcut tasarımı ve özellikleri ile projesine ve olması gereken 700.000 Kcal/h kapasitesine uygun olduğu, taraflar arasında imzalanan satış sözleşme gereği imalatının yapılarak, davacıya teslim edildiği, dava konusu Kalorifer Kazanının ayıplı olmadığı tespit edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan kaldırma kararı sonrasında alınan 12/12/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda; diğer kazada arıza çıkmamasının olası nedenlerinin, raporun değerlendirme kısmında ayrıntısıyla açıklandığı; arızalanan brülörün arızasının giderilmesi için gerekli makul sürenin yaklaşık 4 gün olacağı, arızasının giderilmeyip sözleşmedeki brülörün yenisiyle değiştirilmesi halinde 25.10.2017 tarihinde mahalli serbest piyasa rayiçlerine göre bu bedelin yaklaşık 9.240,00 TL olarak hesaplandığı tespit edilmiştir.
Davacı tarafından sunulan tapu kaydına göre dava konusu taşınmazın davacı mülkiyetinde olması nedeniyle davacının aktif husumetinin bulunduğu kabul edilmiştir.
Taraflar arasıda sıcak su kazanı,doğalgaz brülörü ve otomasyon panousu alımına dair 22.08.2017 tarihli sözleşme izmalanmış olup, davacı davalının sözleşmeye uygun davranmadığı edimini ayıplı ve eksik ifa ettiğini idddia etmekte, davalı ise edimini sözleşmeye uygun olarak ifa ettiğini beyan etmektedir.22.08.2017 tarihli sözleşmede satın alınan malın evsafları açıkça belirtilmiştir.
Davacı tarafça ayıbın ortaya çıktığı tarihten 9 gün sonra 30.10.2017 tarihinde iharda bulunulmuş olup, ayıp ve ihbar arasındaki süre mahkememizce makul görülmüştür.
Toplanan deliler ve tüm dosya kapsamında yapılan inceleme sonucu,taraflar arasında vasıfları sözleşmede yazılı olan malzemiyi temin etmek için 22.08.2017 tarihli satış sözleşmesi imzalandığı, mahkememizce aldırılan ve usul ve yasaya uygun görülen bilirkişi raporların göre davalının sözleşmede yazılı sıcak su kazanını sözleşmeye uygun olarak temin ettiği, su kazanının TSE standarlarına da uygun ve sertifikalı olduğu ve kazanda ayıp bulumadığı,aynı vasıftaki diğer kazanda arıza meydana gelmemesinin makul ve bilimsel gerekçelerle açıklanmış olduğu, bu itibarla davalının ayıp ve ayıba bağlı olduğu iddia olunan zarardan sorumlu olmayacağı anlaşıldığından davacının sıcak su kazanındaki ayıp ve bu ayıba bağlı alacak talebinin reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafından temin edilen doğalgaz brülörünün 200-1000 KW 300 MBAR şeklinde olması gerekirken 1700-880 KW 300 MBAR şeklinde olduğu , bu itibarla davalının edimini sözleşmeye uygun olarak ifa etmediği ve doğalgaz brülörünün bedelinin davalı tarafından tazmini gerektiği, bu kapsamda davalının brülörün ayıbın ortaya çıktığı tarihe bu ayıbın giderilmesi için gerekli makul süre de eklenmek suretiyle mahalli serbest piyasa rayici olan 9.240,00 TL den sorumlu olduğu anlaşıldığından 9.240,00 TL'nin 29/05/2020 dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile,
9.240,00 TL'nin dava tarihi olan 29/05/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
Alınması gerekli 631,18 TL harcın peşin alınan 54,40 TL ile tamamlanan 3.476,00 TL toplamı TL'den mahsubu ile artan 2.899,22 TL harç bedelinin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin 388,48 TL kısmının davacıdan, 931,52 TL kısmının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 191,50 TL posta ve tebligat gideri, 2.024,49 TL keşif masrafı, 541,20 TL delil tespiti masrafı, 2.700,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.457,19 TL yargılama giderinin kabul oranı üzerinden (% 29,43 kabul) 1.606,05 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacının dava açarken ödediği 108,80 TL peşin ve başvurma harcı ve 631,18 TL ıslah harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davanın reddedilen bölümü için kendisini vekille temsil ettiren davalı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı kabul edilen kısım yönünden kesin, reddedilen kısım yönünden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/02/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.