T.C. ... 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/245 Esas - 2024/881
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
...
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/245 Esas
KARAR NO : 2024/881
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 06/04/2023
KARAR TARİHİ : 20/12/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili idare ile davalı.... ..... .... Tic. Ltd. Şti. de işçilerin talebini karşılamak için bu fark tutarları müvekkilden talep ettiğini, müvekkilinin de karşılaştığı tüm uyuşmazlıklarda, 4734 Sayılı Kanun m. 62/1-E hükmü kapsamında yapılmamış ihalelerde toplu iş sözleşmesinden doğan farkı ödemediği, Davalı ... Oto Ltd. Şti.'nin yukarıda bahsedilen talebi, ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında belirtilen personel çalıştırılmasına dayalı işlerden değil; aynı kanunun "istisnalar" başlıklı 3/g maddesi kapsamında yapılan bir ihale olması nedeniyle yani Maliye Bakanlığı'nın yukarıdaki görüşü doğrultusunda müvekkil tarafından reddedildiği, Davalıya ödeme yapılmadığını, müvekkilinin hukuka uygun hareket ettiğini, davalının da ... tarafından kendisine ödeme yapılmamasından bahisle işçilere toplu iş sözleşmesinden doğan farkları ödemediğini, ihale konusu iş kapsamında davalı bünyesinde istihdam edilen işçiler tarafından ; "4857 sayılı yasaya tabi işçi olarak ... 2. Bölge Müdürlüğü'nün hemzemin geçitlerinde yüklenici ... Oto Kiralama Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti. bünyesinde çalıştıkları; Türkiye Demiryolu İşçileri Sendikası üyesi ve toplu iş sözleşmesi kapsamında oldukları; Türkiye Demiryolu İşçileri Sendikası ile ... Oto Kiralama Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti. Arasında yürütülen toplu iş sözleşmeleri görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlanması üzerine 6356 sayılı Yasanın 51. Maddesi gereğince konunun Yüksek Hakem Kurulu Başkanlığı'na intikal ettirildiği; neticede Kurulun 2017/1502 E. 2017/2730 K. Ve 31.10.2017 tarihli kararı ile 15.02.2017-31.12.2017 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinin karar altına alındığı; ancak bu kapsamda doğan fiyat farkı alacaklarının ödenmediği” gerekçeleriyle TİS'den kaynaklanan alacaklarının tahsili talebiyle müvekkil idare aleyhinde ... 22. İş Mahkemesi'nin 2018/70-117 E. ... 2. İş Mahkemesi'nin 2018/138-182 e. Sayılı dosyalarına kayden davalar açıldığını, kesinleşen mahkeme kararları sonucunda davacılara müvekkili tarafından ödeme yapılmak zorunda kalındığını, ayrıca bu davalar nedeniyle müvekkili tarafından yargılama ve icra harç/giderleri sarf edildiğini, müvekkili idarenin, ... 22. Ve 2. İş Mahkemelerinin ilamları ile İş Kanunu 2/6 gereği fiyat farkı alacaklarından sorumlu tutulduğunu, yargılama sonucunda da işçiye ödeme yapmak zorunda bırakıldığı ancak müvekkili ile davalı arasında imzalanmış olan ihale sözleşmesi ve dayanak doküman ile mevzuat uyarınca bu alacaklardan davalının aslen sorumlu olduğunu, dolayısıyla kanunen sorumlu olan müvekkilini ödemek zorunda kaldığı alacak ve fer'ilerini, sözleşme ve mevzuat gereği asıl sorumlu olan davalıya rücu etmesinin en tabi hakkı olduğunu, dava konusu alacağın tahsili yönünden Türk Ticaret Kanunu 5/A kapsamında dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu, müvekkili tarafından işçilere ödenmiş olan işçilik alacakları ve müvekkili tarafından sarf edilmiş olan yargılama ve icra harç/giderleri dava ve icra dosyalarında belirli olduğunu, bazı yargılama harç ve giderleri ise vergi daireleri aracılığıyla cebren tahsil edildiğini, bunların dava ve icra dosyalarından anlaşılamadığını, bu nedenle bunlara ait alındı makbuzlarını ekte sunduklarını, yapılan tüm ödemelere ait Excell tabloları ekte sunulduğunu, tarafları, hukuki sebepleri ve konusu eldeki dava ile aynı olan bir dava tarafımızca açılmış olup dava ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/364 e. 2022/317 k. Sayı ve 22.04.2022 tarihli ilam ile teşekkülümüz lehinde karara bağlandığını, İşbu karara emsal olarak dayandıklarını beyanla toplam 599.996,65 TL'nin her bir kalem için ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan tahsilini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Oto Kiralama Sosyal Hizmetler İnş. Gıd. San Ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili firma ile davacı idare arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesine konu iş ile ilgili T.C Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Genel Müdürlüğü tarafından müvekkili şirkete 04.04.2017 tarih, 10864794-103.03-E.27445 sayı ve Yetki Belgesi konulu yazı gönderdiğini, müvekkili şirketin, T.C Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen yazıya binaen yasal süresi içerisinde 14.04.2017 tarih ve Yetkilendirme konulu yazı ile Türk Ağır Sanayi ve Hizmet Sektörü Kamu İşverenleri Sendikası Başkanlığını yetkilendirdiğini, Türk Ağır Sanayi ve hizmet Sektörü Kamu İşverenleri Sendikası Başkanlığı 19.04.2017 tarih ve 2017-2618 sayılı yazısı ile işçi sendikasının almış olduğu yetki belgesinin ihale süresinin bitmesine 1 yıldan az süre kalmış olması nedeni ile yetkilendirmeyi reddettiğini, ancak bu durum toplu iş sözleşmesi sürecini durdurmadığını, uyuşmazlık nedeni ile Tükiye Demiryolu İşçileri Sendikası 03.08.2017 tarihli ve 3640 sayılı yazı ile T.C Yüksek Hakem Kurulu Başkanlığı'na başvurulduğunu, Yüksek Hakem Kurulu Kararının kendisine tebliğinden sonra ... İşletmesi Genel Müdür 2.Bölge Müdürlüğüne ; 22.01.2015 tarih ve 29244 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak ilgili yönetmelik uyarınca alt işveren işçilerinin ücret ve sosyal haklarında toplu iş sözleşmelerine bağlı olarak meydana gelecek artış sebebi ile her bir işçiye alt işveren tarafından yapılacak ilave ödemelerin idare tarafından müvekkili şirkete fiyat farkı olarak ödenmesi gerektiği hususunda başvuruda bulunduğunu, ... İşletmesi Genel Müdürlüğü 2.Bölge Müdürlüğü ilgili yazısında; " Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ödemelerin yapılabilmesi için, İhale edilen işin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62. Maddesinin birinci fikrası kapsamında belirtilen personel çalıştırılmasına dayalı işlerden olması gerektiğini, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca verilen yetki belgesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62. Maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca ihale edilen işleri kapsaması ve herbir ihale sözleşmesi için ayrı yetki belgesinin verilmiş olmasının gerektiğini, Toplu İş Sözleşmesine konu hizmet alım sözleşmesinin bu şartları karşılamadığını belirttiği, ... İşletmesi Genel Müdürlüğü 2.Bölge Müdürlüğü, müvekkili şirket ile imzalamış olduğu hizmet alım sözleşmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62. Maddesinin birinci fikrasının (e) bendi kapsamında belirtilen personel çalıştırılmasına dayalı işlerden olmadığı gerekçesiyle Toplu İş sözleşmesinden doğan Fiyat Farkını ödemekten imtina bahsedilen hususlar doğrultusunda değerlendirildiğinde yine kapsamın 4734 sayılı kanunun 62/e maddesi ile sınırlandırılması 4734 sayılı kanunun istisnalar başlıklı 3. Maddesinin (g) bendi, 21. Maddesi ve 22. maddesine göre yapılan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde fiyat farkının kamu tarafından karşılanmaması çalışanlar ve alt işverenler açısından telafisi imkansız zararlar ortaya çıkardığını, dolayısı ile 4734 sayılı kanunun istisnalar başlıklı 3. Maddesinin (g) bendi, 21. Maddesi ve 22 maddesi kapsamında ihale edilen personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalelerine ait TİS fiyat farklarının da kamu idareleri ile ilişkilendirilmesi gerektiğini, müvekkili şirket ile davalı idare arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin tüm bu şartları taşımakta olup, ihale dokümanında personel sayısı belirlenmiştir ve haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanıldığını, ihale tarihi itibariyle Sendikal fiyat farklarının eklenmesine müteakip uygulama ayı ile ihale tarihi arasındaki brüt işçilik maliyetinin ciddi bir şekilde artış göstereceğinin sabit olduğunu, ayrıca davacı tarafından işbu davaya emsal olarak gösterilen ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.04.2022 tarih ve 2021/364E.-2022/317K. Sayılı ilamı miktar itibari ile kesin olup istinaf incelemesinden geçmediğini, dolayısı ile söz konusu kararın emsal niteliği taşıdığını da kabul etmediklerini, ileride sunulacak delilere ve beyanlara karşı delil ve beyanda bulunma hakkını da saklı tuttuğunu, müvekkili şirketin açılmış bulunan dava ile öne sürülen taleplerle ilgili yürürlükteki kanunlar ve tüm yasal mevzuat çerçevesinde her hangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davanın reddi ile yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
-Sözleşme örneği
-Ödeme kayıtları
-İş Mahkemesi kararları icra takip dosyaları örnekleri
-Bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca rücuen tazminat talebine ilişkindir.
Mahkememizce deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi raporundaki hesaplamalar dosya kapsamına ve denetime uygun olmakla hükmün tesisinde esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve bilirkişi raporunda belirtilen hesaplamalara göre;
Davacı ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmeleri imzalanmış olduğu, bu tarih aralığında yüklenici firmalar nezdinde çalışmakta iken işten ayrılan dava dışı işçiler 'in açmış olduğu davalar neticesinde başlatılan icra takip dosyasında dava dışı takip alacaklısına ödeme yapılmış olduğu, eldeki davanın tarafları arasında akdedilen sözleşme eklerinde yer alan idari şartname hükümleri ile Yerleşik Yargısal içtihatlar nazara alındığında (Yüksek Yargıtay 23. H.D 01.07.2020 Tarih ve 2017/732 Esas ve 2020/2372 Karar) İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerektiği, mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davalının kendi dönemi esas alınmak suretiyle sorumlu olunan tutarın belirlendiği, bilirkişi raporunda yer alan hesaplamalara göre, 599.321,62 TL'nin davalıdan tahsili gerektiği anlaşılmakla, belirlenen tutar üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi nazara alındığında yapılan ödemelerin (davalılar daha evvel usulüne uygun olarak temerrüde düşürülmemiş olmakla) dava tarihinden tarihinden itibaren işletilecek avans (tarafların sıfatı nazara alınarak) faizi ile tahsiline dair karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 599.321,62 TL'nin dava tarihi olan 06.04.2023 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile davalıdan tahsilen davacıya ödenmesine,
2-Kabul edilen 599.321,62 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 40.939,66 TL karar ve ilam harcından 10.246,45 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 30.693,21 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 10.246,45 TL peşin harç olmak üzere toplam 10.426,35 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 311,00 TL tebligat gideri, 10.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.311,00 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 10.299,40 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 11,60 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 599.321,62 TL üzerinden takdir edilen 93.898,24 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 675,03 TL üzerinden takdir edilen 675,03 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul / talep oranına göre hesaplanan 3.116,49 TL sinin davalıdan, geri kalan 3,51 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 20/12/2024