T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/882 Esas - 2025/655
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2023/882 Esas
KARAR NO : 2025/655
....
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 28/12/2023
KARAR TARİHİ : 23/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili Kurum ile davalı firmalar arasında imzalanan Kalifiye Yardımcı Personel Hizmet Alımı ihaleleri kapsamında .... karşı taraf firmaların sigortalı personeli olarak dosya takip asistanı ünvanıyla 2013 ila 2017 tarihleri arasında çalışmakta iken iş akti sona eren dava dışı işçi ...aleyhine, "feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade" talebiyle açılan davada, .... Karar sayılı "davanın kabulüne" ilişkin kararına istinaden, vekalet ücreti, yargılama gideri ve yargılama harç gideri alacak kalemlerinin tahsili için...Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan ilamlı icra takibi neticesinde, müvekkili Kurum tarafından anılan icra dosyasına 20.06.2023 tarihinde 12.821,86-TL (stopaj dahil) ödeme yapılarak icra dosyasının kapatıldığını, dava dışı işçinin söz konusu kararın işe iade ile ilgili kısmı kapsamında son işveren olan..... adi ortaklığındaki işine iadesi başvurusunun olumsuz sonuçlanması akabinde, Kurumları aleyhine kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretini içeren işçilik alacakları talebi kapsamındaki arabuluculuk başvurusu üzerine anlaşma sağlanmış olup, 100.000,00-TL (net) tutar, kararda müşterek ve müteselsil sorumlu tutulan Kurumları tarafından, davacı vekilinin hesabına 19.07.2023 tarihinde yatırıldığını, ödenen net miktarın gelir ve damga vergisi olarak da 29.09.2023 tarihinde 3.037,86-TL olmak üzere, dava dışı işçi....'a toplam 115.859,72-TL ödenmek zorunda kalındığını, söz konusu tutarın dava dışı işçi ...'ı çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak tahsili çerçevesinde Kurumları ile sözleşme imzalayan davalı firmalardan talep edildiğini, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu kapsamda dava şartı zorunlu arabuluculuk kapsamında başvurulan arabuluculuk sürecinin de anlaşamama ile neticelenerek, buna ilişkin Anlaşamama Son Tutanağının düzenlendiğini, davacının çalışmalarının, davalı firmalarla imzalanan ve personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı sözleşmesine dayandığını, Sözleşmenin "Yüklenicinin Sözleşme Konusu İş İle İlgili Çalıştıracağı Personele İlişkin Sorumlulukları" başlıklı 23. maddesinde; “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı bölümünde belirlenmiş olup, yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür" hükmüne yer verildiğini, Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 38. maddesinde ise, işçinin ücret ve benzeri tüm alacaklarının yüklenici tarafından karşılanacağı ve idareye bu ücretler nedeniyle bir sorumluluk yüklenemeyeceğine ilişkin düzenlemeler kapsamında, davalılar çalışanı ...'a ödenen tutarın paylarına isabet eden oranda tahsili amacıyla davalı şirketlere rücu etme zorunluluğunun hâsıl olduğunu ve işbu davanın açıldığını ileri sürerek, davanın kabulü ile fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla (yargılama esnasında Mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesi neticesinde tanzim olunacak bilirkişi raporu ile her bir davalı payına düşen tutarın tam olarak belirlenmesi akabinde, söz konusu tutarlar kapsamında her bir davalı yönünden ıslah edilmek üzere) davalı firmalar çalışanı dava dışı işçi ....'a ödenen toplam 115.859,72-TL ödemenin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md.109 hükmü gereğince şimdilik 10.000,00-TL'lik kısmının ödeme tarihi olan 20.06.2023 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faiziyle birlikte her bir davalının dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemle (ihbar, işe başlatmama ve boşta geçen süre tazminatının tamamı son alt işverenden) sınırlı olmak kaydıyla tahsiline, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin de davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiş; yargılama sırasında verilen 11.03.2025 tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkişi raporunda yapılan hesaplama doğrultusunda dava değerini 81.161,52-TL olarak artırmıştır.
Davaya cevap veren davalılar.... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile üst işveren arasında ihale kapsamında hizmet sözleşmesi yapılmış ise de müvekkili şirketin ihale kapsamında yaptığı iş ve görevler üst işverenin asıl işi ile ilgili olmayıp kurumun yan ve destek işlerine dair olduğunu, dolayısıyla yerleşik Yargıtay Kararları uyarınca işbu davanın ticaret mahkemesinde değil Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun dava dışı işçinin müvekkili şirkette çalıştığı süre ile kısıtlı olduğunu, davacının her ne kadar dava değerinin tümünden tüm davalıların müşterek ve müteselsil sorumlu olmasını talep etmiş ise de bu talebin kanuna ve yerleşik .... kararlarına aykırı olduğunu, müvekkili şirketin alt işveren olup üst işveren olan davacı ile ihale usulü Hizmet Alım Sözleşmesi uyarınca çalıştığını, müvekkili şirketin üst işverenin emir ve talimatları ile bağlı olduğunu, bu bağlamda çalışanlarının işe alımı ve/veya işten çıkışı gibi hususlarda üst işverenin tek başına yetkili olup, müvekkili şirketin bu talimatları ihale sözleşmesi uyarınca uygulamakla mükellef olduğunu, yapılan iş ihale kapsamında olup alt işveren olan müvekkilin işe alım-işten çıkarma konusunda yetki ve insiyatif hakkının bulunmadığını, müvekkili şirket ile davacı arasında imzalanan sözleşme ve kanunlar uyarınca dava dışı işçiler ile ilgili verilen mahkeme kararlarının da uygulanmasında dahi davacının talimatı ile hareket edildiğini, işçinin işe iade alınıp alınmayacağı, işe iade alınmazsa tazminatlarının ödenip ödenmeyeceği ve işten çıkarılıp çıkarılmayacağı davacının emir ve talimatları doğrultusunda gerçekleştirildiğini, ayrıca müvekkili şirket davacının emir ve talimatlarına ihale şartnamesi uyarınca bağlı olduğunu, dolayısıyla işçilerin hangisinin ne zaman izne çıkarılacağı müvekkili şirketin değil davacının belirlediği bir uygulama olduğunu, davacının alacaklarının zamanaşımına uğramış olduğunu, müvekkili şirketin hiçbir etkisinin ve dolayısıyla kusurunun olamayacağı ortada iken davacının iddialarını kabul anlamına gelmemekle birlikte, bir an davacının taleplerinde haklı olduğu düşünülse dahi bu hususun sorumluluğunun müvekkili şirkete yüklenemeyeceğini, davacının belirlediği uygulama neticesinde dava açılmasına sebebiyet verildi ise bu konuda da müvekkili şirketin bir sorumluluğu bulunmayıp tüm sorumluluğun davacıya ait olduğunu savunarak, öncelikle görev ve zamanaşımı itirazlarını sunarak, toplanacak deliller neticesinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılar; Yapılan tebligatlara rağmen davaya cevap vermemiş, delillerini bildirmemiş ve duruşmalara katılmamışlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, dava dışı işçi ... davacı Kurum tarafından yapılan işçilik hak ve alacaklarına ilişkin ödemelerin faiziyle birlikte her bir davalının dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemle (ihbar, işe başlatmama ve boşta geçen süre tazminatından son alt işveren sorumlu olmak kaydıyla ) sınırlı olarak tahsili istemine ilişkindir.
İncelenen tüm dosya ve evrak kapsamı itibari ile; Mahkememizce yapılan yargılama sırasında uyuşmazlığın çözümü için gerekli tüm delillerin toplanmasına ve tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, verilen ara karar uyarınca dosyanın tevdi edildiği bilirkişi Fatma BEKTAŞ tarafından düzenlenen rapor ile eksik hususlar giderildikten sonra alınan ek raporların dosyaya sunulduğu, en son alınan 17.02.2025 tarihli ek raporun gerekçeli ve denetime elverişli olup, hükme esas almaya medar bulunduğu görülmekle ve dosya kapsamına sunulanların dışında toplanması gereken başkaca bir delil ve araştırılacak başkaca bir hususun da kalmadığı anlaşılmakla, bilirkişi ek raporuna yönelik olarak yapılan itirazların reddi ile taraflara esas hakkında beyanlarını sunmak için süre verilmek suretiyle tahkikata son verilmiştir.
Bu durumda; yapılan yargılamaya, toplanan delillere, alınan bilirkişi raporlarına ve tüm dosya kapsamına göre, davacı .... ile davalı şirketler arasında hizmet alımına ilişkin sözleşmeler imzalandığı, imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, fakat işe iade sonucunda ödenecek ücret ve tazminatların yüklenicinin sorumluluğunda bulunduğuna dair açık bir hükmün yer almadığı,..... sayılı ilamlarına göre; işçinin, işe iade edilmemesi nedeniyle işçiye ödenen bedelden tarafların yarı yarıya sorumlu tutulmaları gerektiği hüküm altına alındığından işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinden son işverenler olan .... yarı yarıya sorumlu bulunduğunun kabulü ile yapılan hesaplamalar sonucu, davacı Kurumun dava dışı işçi .... Esas sayılı icra dosyasına 20.06.2023 tarihinde yapılan 12.821,86-TL tutarındaki ödemenin davalılar .... müteselsilen yarısı olan 6.410,93-TL'lik kısmını rücu etme hakkının bulunduğu, dava dışı işçi.... ile ilgili Arabuluculuk sürecinde varılan anlaşma neticesinde 29.09.2023 tarihinde toplam 103.037,86 TL kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretini içeren işçilik alacaklarından davalıların sorumlu olduğu miktarların ise...ın işçi alacaklarında rücuya ilişkin kararlarındaki ilkeler uygulandığında; davacının kıdem tazminatı alacağına konu ödediği bedele yönelik rücu hakkının davalıların kendi sürelerine isabet eden işçiyi çalıştırdığı çalışma süresine göre oranlanarak hesaplandığı, feshe bağlı haklar olan ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağının, son işverenin sorumluluğunda hesaplandığı, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinden ise son işverenin yarı yarıya-½ oranında olmak üzere sorumluluklarının hesaplandığı, bilirkişi tarafından açıklanan esaslara uygun olarak yapılan hesaplamalar sonucu; ödenen kıdem tazminatı ve isabet eden fer'ileri göz önüne alınarak yapılan hesaplamada, 7.687,78 TL'sinden davalı .... sorumlu bulundukları, sorumlu oldukları kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ile 1/2 oranına isabet eden işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücreti ve fer'ileri göz önüne alınarak yapılan hesaplama sonucu bulunan toplam 46.358,47 TL'sinden ise son işveren olan davalılar ....için yaptığı ödemelerden toplam 81.161,52-TL tutarındaki miktar için davalı yüklenicilerden rücuen talep hakkının bulunduğu, davacı Kurum tarafından 10.000,00-TL üzerinden kısmen açılan rücuen alacak davasında, talep edilen miktar 81.161,52-TL'ye yükseltilerek davanın ıslah edildiği, davacı Kurum tarafından dava dışı işçi için yapılan ödemelerden 81.161,52-TL'sini davalı yüklenicilere sorumlulukları oranında rücu etme hakkının bulunduğu, uyuşmazlığın niteliğine ve tarafların sıfatına göre Mahkememiz görevli olup, hizmet alım sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarda uygulanacak zaman aşımı süresinin ise ...'ın bu konudaki içtihatları uyarınca 10 yıl olarak belirlenmiş bulunmasına göre, davaya cevap veren davalılar vekilinin usul, zaman aşımı ve esasa ilişkin itiraz ve savunmalarının yerinde olmadığı, davanın yapılan ıslah sonucu artırılan tutar üzerinden ve davalıların sorumlu oldukları tutarlar ayrı ayrı gösterilmek ve davanın rücuen alacak istemine ilişkin olması nedeniyle davacının ödeme yaptığı tarihlerden itibaren davalıların faiz ile de sorumlu tutulmalarına karar vermek gerekmekle, açıklanan esaslara ve varılan hukuki sonuca uygun olarak aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının dava ve ıslah dilekçeleri kapsamında talep ettiği toplam 81.161,52-TL tutar üzerinden KABULÜ İLE, bu miktarın;
A-6.410,93-TL'sinin davalılar.... İş Ortaklığından 20.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline,
B-7.687,78-TL'sinin davalı ....
-10.109,95-TL'sinin davalı Tasfiye Halinde ....
-7.708,84-TL'sinin davalı ...
Şirketi'nden
-1.937,74-TL'sinin davalı ....
-947,81-TL'sinin davalı ...
.... İş Ortaklığından müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davalıların 1 numaralı hüküm fıkrasının B bendinde hüküm altına alınan sorumlu oldukları tutarların, 29.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince hüküm altına alınan 81.161,52-TL üzerinden hesaplanan 5.544,14-TL harçtan, davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 269,85-TL harç ile ıslah harcı olarak yatırılan 1.216,00-TL harcın mahsubu sonucu kalan 4.058,29-TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında yapılan paylaşım hesabı sonucu; 320,56-TL harcın davalılar .... İş Ortaklığından müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 384,40-TL harcın davalı .... İş Ortaklığından müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 269,85-TL başvuru harcı, 269,85-TL peşin harç ile 1.216,00-TL ıslah harcı ve 38,40-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.755,70-TL harç giderinden, davalıların sorumlulukları oranında yapılan paylaşım hesabı sonucu; 138,68-TL'sinin davalılar ....İş Ortaklığından müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine
5-Davacı tarafından yargılama sırasında yapılan 2.583,00-TL posta ve tebligat gideri ve 6.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 25,00-TL dosya kapak masrafı olmak üzere toplam 9.108,00-TL yargılama giderinden, davalılardan sorumlulukları uyarınca yapılan paylaşım hesabı sonucu; 719,43-TL yargılama giderinin davalılar .... İş Ortaklığından müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı davasını bir vekil vasıtası ile takip ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca ve hüküm altına alınan miktar nazara alınarak belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında yapılan paylaşım hesabı sonucu; 2.369,69-TL'sinin davalılar ....den tahsili ile,3.736,97-TL'sinin davalı Tasfiye Halinde .....80,00-TL arabuluculuk giderinin davalılardan sorumlulukları oranında yapılan paylaşım hesabı sonucu; 259,08-TL'nin davalılar .... tahsili ile, 38,30-TL'nin davalı .... İş Ortaklığından müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye ödenmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde .... yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/09/2025
....