TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO : 2023/887
KARAR NO : 2024/834
DAVA : Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/12/2023
KARAR TARİHİ : 12/12/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:.... ..... ..... .... .... ...Fan, Spral Hava Kanalı ve Montajı, Klepeler, Kapan (Kaba Parça Tutucu), Pvs Flexsible Hava Kanalı, Emiş Menfezleri'nin belirlenen sürede eksiksiz üretimi, temini ve montajı yapılarak kusursuz ve eksiksiz teslimi hususunda anlaştıklarını, havalandırma sistemi ve motorun müvekkili şirkete ait fabrikaya kurulduktan 4 veya 5 ay sonra panoda yer alan şartelin ısınarak üretimin durmasına neden olduğunu, davalı ile yapılan görüşmedeki telkinler doğrultusunda, müvekkili şirketin çalışanlarının sistemin soğumasını bekleyip tekrar aktif hale getirdiğinde mekanizmadaki şartelin yeniden attığını ve üretimin tekraren durduğunu, sistemin ve motorun teslimatı ve montajını yüklenmiş olan davalı Merkezi Havalandırma Firması sahibinin ... ile irtibata geçilerek, sistemde ve motorda meydana gelen olumsuz durumların kendisine ivedilikle iletildiğini, ne var ki sözleşmede teslimin ve montajın kusursuz ve eksiksiz yapılmasını yüklenmiş olan davalı firmanın; motor ile ilgili akdedilen sözleşmenin 13. maddesinde hüküm altına alınmış olmasına rağmen garanti verilemeyeceğini belirttiğini, sistematik olarak arızalanan motorun üreticisinin 2 ay inceleme yapılacağını ve sistemin 2 ay kapalı kalması gerektiğini ilettiğini, ancak müvekkili şirketin personellerinin fabrikadaki yoğunluk nedeniyle sistemin kapatılmasının işlemleri ve üretimi sekteye uğratacağını belirttiğini, müvekkili şirket çalışanlarının bu sorunları yüklenici firmaya müteaddit defalar yöneltmesine karşın, davalı ... tarafından kendilerine motorun çektiği amperin fazla olduğu iletilerek kusurlu ve arızalı malzeme teslim edildiğinin ikrar edildiğini, müvekkili şirkete ait fabrikada iş ve işlemlerin durdurulmaması adına davalıdan ikame motor teslimatı yapılması istense de müvekkilinin davalı tarafça oyalandığını ve sonunda taleplerinin reddedildiğini, sözleşmesel yükümlülüklere aykırı davranılarak müvekkili şirketin mağdur edildiğini, yüklenici davalı firmanın sözleşme gereğini yerine getirmemesi üzerine müvekkilinin bulduğu geçici çarelerle durumun idare edildiğini, müvekkili tarafından sözleşmeden kaynaklanan tüm yükümlülüklerin yerine getirildiğini, ne var ki mevcut ayıbın ivedilikle davalıya bildirilmiş olmasına rağmen, davalı tarafın ısrarla müvekkili şirket ile imzaladığı sözleşmenin koşullarını, yüklenmesi gereken sorumluluklarını ve yasadan doğan yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmediğini, davalı tarafından ayıplı şekilde kurulumu gerçekleştirilen motorun tekrar çalıştırılabilmesi adına müvekkili şirket tarafından iki defa motor bobin sarımı yaptırıldığını, akabinde ayıplı şekilde kurulumu gerçekleştirilen sistem neticesinde faaliyetini durduran elektrik panosu için frekans konvertörü temin edildiğini bağlantısının yaptırıldığını, müvekkili şirketin, sistemi aktif hale getirebilmek amacıyla üçüncü kişilerden mal ve hizmet satın almak zorunda kaldığını ekonomik olarak mağduriyet yaşadığını, müvekkili şirket tarafından bu mal ve hizmetler için toplamda 84.064,60 TL tutarında ödeme yapıldığını, haklı davanın kabulü ile davalı tarafından ayıplı şekilde kurulumu gerçekleştirilen sistem ve satımı gerçekleştirilen ayıplı malzemeler nedeniyle belirsiz alacak niteliğindeki veya mahkemece kısmi dava olarak takdir edilirse fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik; davalının ihlali sebebiyle yeni motor temini ve süreç içinde yapılan masraflar için 50.000,00 TL maddi tazminat tutarının, maddi zarar tespit edildiğinde eksik harç ikmal edilmek üzere, dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tazminine, ayrıca bu süreçte yapılmak zorunda kalınan delil tespiti istemli Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesi 2023/46 D.İş dosyası harç ve masraf toplamı olan 4.399,05 TL'nin işbu davadaki yargılama giderlerine dahil edilerek davalıdan alınıp müvekkile verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı ile müvekkili arasında sözleşme yapıldığını ve bu sözleşmeye istinaden müvekkilinin davaya konu ürünü davacı şirkete kurulumunu,montajını teslimata ilişkin tüm kontrolleri yaparak teslim ettiğini, müvekkilinin sözleşme gereği teslimatta ve kurulumda da sorumluluklarını yerine getirdiğini, davacı şirket ürünü kullandıktan 4-5 ay sonra panoda yer alan şartelin ısınarak üretimin durduğunu müvekkiline beyan ettiğini, müvekkilinin de ürünü aldıkları O.... ..... ..... D.İş.dosyası ile dosyaya ibraz ettiği raporun kabulünün mümkün olmadığını, davacının sık sık sigortaların atması neticesinde amper gücünün önce 80 sonra 100e çıkartıldığını ancak yine sigortaların attığını görünce amperi 125e çıkarttıklarını bu kez de salyangoz fanı çalıştıran motorun yanmasına sebebiyet verildiğini iddia ve beyan ettiğini, raporda yine motorun bir firmada sarılıp tamir ettirildikten sonra tekrar monte edilmek üzere yerine konduğunda 3 adet makinenin çalışır durumdayken 37KW lik motorun çektiği amper ölçüldüğünde 105amper çıktığını 37KW lık bir motorun en fazla çekmesi geren 65amper ile 75 amper arası olacağından bu motorun tekrar yandığını, üretici firmanın projeyi yaparken hesaplamalarda bir hata
yaptığı kanaatine varıldığını ancak bu durumun müvekkili ile hiç bir ilgisi bulunmadığını, motorun yanmasının bir çok sebepleri olduğunu, emişten kaynaklanmış olabilir ki emişe ilişkin kurulumda zaten emiş gücü test edildiğini ve bu konuda hiç bir problem yaşanmadığını, ürünün nem yada suya maruz kalmış olabileceği gibi motorun karşısında atış ağzında tıkanma olabileceği yada elektrik panosu motor KWlara göre dizayn edilmemiş olabilir ki bu durumun yine müvekkili ile alakalı olmayıp davacının elektrik panosunu yanlış dizayn etmesiyle ilgili olduğunu, tüm bu olasılıkların değerlendirilmeden davacı şirketin beyanına göre tespit raporu hazırlandığını, davacının yine davaya konu motoru sardırdığını beyan ederek dosyaya fatura sunmuşsa da davacının faturasını sunmuş olduğu İbrahim Seymen isimli şahıs üründe ki problemi gideremediğini, davacının davaya konu ürünü dava dışı OMEGA Fan....Ltd.Şti. Şirketi tarafından müvekkilinin talebi üzerine ARM ...Redüktör Motor ...Ltd.Şti.ne sardırıldığını, davacının açmış olduğu haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, ayıptan kaynaklı tazminat alımına ilişkindir.
Vergi kaydına göre davalı tacir olduğundan mahkememiz görevli görülerek esasa geçilmiştir.
Mahkememizce aldırılan 06/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda; taraflar arasındaki dava konusu motor arızasının sebebinin anlaşılabilmesi için 10.06.2024 ve 31.07.2024 tarihlerinde yapılan keşifler esnasında, motorun yeniden sarımı ve elektrik panosu ile sözkonusu 37 kW lık motor arasına bağlanan frekans konvertörü sonrasında sistemin sorunsuz çalıştığı görülmüş olup, frekans konvertörünün motorun devrini kontrol altında tutması sonucunda arızanın tekrarlamadığı anlaşıldığını, ancak arızanın gerçek sebebi bulunmadan çözüm üretildiği, sistemin tüm testlerinin sistemi kullanan davacı veya bilirkişi heyetince yapılmasının mümkün olmadığı, üretici firma veya sistemi kuran taşeron davalı tarafça, tüm testler (fan emiş gücü, motor besleme gücü vb. ) frekans konvertörü kapalı ve açık iken ayrı ayrı yenilenerek, fazla yüke sebep olan ve motorun devrini yükselten sorunun bulunması gerektiğini, bu işlemlerinde garanti kapsamında yapılmasının uygun olacağı, motorun arızasının giderilmesi için davacının dosyaya sunduğu faturalar toplamı 84.064,60 TL olup, bu faturalara konu malzeme ile işin devamlılığın sağlanması adına çözüm üretildiğinin de gözlendiğini, sözleşmenin 13.1 garanti maddesinin ne şekilde uygulanması gerektiğinin takdirinin mahkemeye ait olduğu tespit edilmiştir.
Taraflar arasında 13.01.2023 tarihli "Yüksek Basınçlı Salyangoz Fan, Spral Hava Kanalı ve Montajı, Klepeler, Kapan (Kaba Parça Tutucu), Pvs Flexsible Hava Kanalı, Emiş Menfezleri" yapım işine ilişkin sözleşme imzalanmış olup, sözleşme kapsamında taraflar edimlerini tamamlamıştır.
Taraflar arasındaki sözleşmenin "GARANTİ" başlıklı 13. maddesinde" 13.1- Taşeronun teslim tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde ALICI'nın seçimine göre, satış bedelini iade, bedelden indirme, onarma ve satılanı ayıpsız benzeriyle değiştirme, tüm bunlara ilave olarak doğan masrafları karşılamayı ALICIya karşı itirazsız kabul ve GARANTİ eder. Alıcı ürünleri teslim aldıktan sonra Taşeronun üretim tesisi dışında yapılan ikincil işlemlerde (boya, vernik, cila, zımpara vb.) ürünlere verilen zararlar ve yapılan kalite hataları, ürünlerin yerine montajı sırasında gerçekleşen kayıp veya verilen zararlar, yanlış kullanım veya bakımsızlıktan ötürü ürünlerin görüntüsünün bozulması veya yıpranması TAŞERON'un garanti kapsamına girmez.13.3. Sözleşme imzası ile birlikte, Taşeron malzemeleri , Alıcı'ya teknik föylerde belirtilen ürün standartları ve değerleriyle teslim edeceğini, teslimatın ardından "malzemelerin sözkonusu teknik föyde belirtilen değerlerini en az 2 yıl boyunca koruyacağını garanti eder. " hükmü düzenlenmiştir. Davacı tarafından bu hükme göre 2 yıl içinde eldeki, dava ikame edilmiştir.
Taraf beyanlarına göre davacının eseri 4-5 ay kullandığı ve makinanın bozulması nedeniyle eserin ayıplı olduğunu davalıya bildirdiği ve davalının ürünün test için bir süre istediği, davacının motoru işleri aksayacağı için teslim etmediği anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu ve tespitine göre davalının sözleşmeye göre "12000 M3/H , 5000 PA, 22 kW" motor tedarik ve montaj yapması gerekirken , davalı 37 kW lık motor tedarik ve montaj yapmıştır. Bilirkişi heyeti tarafından garanti kapsamında sistemi kuran taşeron davalı tarafca, tüm testler (fan emiş gücü, motor besleme gücü vb. ) frekans konvertörü kapalı ve açık iken ayrı ayrı yenilenerek, fazla yüke sebep olan ve motorun devrini yükselten sorunun bulunması gerekmekte olduğu belirtilmiştir. Bu kapsamda motor arızasının çözümün teknik bilgi ve beceri gerektirmesi nedeniyle arızanın giderilmesi hususunda davalının garanti veren sıfatıyla sorumluluğun bulunduğu kabul edilmiştir. Davalı sözleşmenin 13. Maddesi ile ilave olarak doğan masrafları karşılamayı kabul ve taahhüt ettiğinden davacının motorun arızasının giderilmesi için yapmış olduğu belgeli 84.064,60 TL masrafı da karşılamalıdır. Yukarıda açıklanan nedenlerle iş bu davada davalı haklı görüldüğünden davanın kabulü ile, 84.064,60 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, hükmedilen meblağın 50.000,00 TL'sine dava tarihinden, 34.064,60 TL 'sine ıslah tarihi olan 17.10.2024 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın kabulü ile, 84.064,60 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, hükmedilen meblağın 50.000,00 TL'sine dava tarihinden, 34.064,60 TL 'sine ıslah tarihi olan 17.10.2024 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 5.742,45 TL harçtan 853,88 TL peşin harç ile 582,00 TL ıslah harcının mahsubu ile kalan 678,13 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 3.185,00 TL posta ve tebligat gideri, 7.000,00 TL bilirkişi ücreti, dava açılırken ödenen 1.123,73 TL yargılama harcı ve 582,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 11.890,73 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/12/2024
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.