T.C. ...8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/145 Esas - 2024/657
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/145 Esas
KARAR NO : 2024/657
DAVA : İtirazın İptali (sigorta poliçesinden kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/02/2024
KARAR TARİHİ : 18/10/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (sigorta poliçesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket tarafından davalılar .... .... ..... Bakanlığı Bakan Yardımcılıkları arasında; .... .... .... 200 Yataklı Devlet Hastanesi İkmal İnşaatı Yapım İşine Ait Sözleşme tanzim edilmiş olduğunu, davalıların mezkur hastane inşaatının yüklenicileri olarak imzaladıkları bu sözleşmenin 17. Maddesinde; davalılara "..." Sigorta yaptırma mecburiyeti getirildiğini, sözleşme gereğince davalılardan oluşan adi ortaklığın müvekkili acente aracılığı ile 01.03.2023 tarihinde "İnşaat Tüm Riskler Sigorta Poliçesi" Tanzim Ettirdiğini, iş bu "inşaat Tüm Riskler Sigorta Poliçesi"nin Brüt Priminin Poliçede de görüntülenebildiği üzere 354.000,48TL olduğunu, belirlenen poliçe prim bedelinin taksitlendirilmiş olduğunu, ilgili ödemelerin 01.09.2023 tarihli vadeye kadar tahsil edilebildiğini, ancak poliçe prim bedelinin son 2 taksidi olarak belirlenen 01.09.2023 ve 01.10.2023 vade tarihli ödemelerin davalılardan tahsil edilememiş olduğunu, poliçenin yüklenicisi olan dava dışı sigorta Şirketinin sigorta ettirenden tahsil edemediği prim borçlarını müvekkili acente komisyonlarından mahsup ettiğini, "İstanbul Avcılar 200 Yataklı Devlet Hastanesi İkmal İnşaatı Yapım İşine Ait Sözleşmesi"nin 9.2. Maddesinde:"Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 700 (YediYüz) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır" denilerek iş bitirme tarihinin belirlendiğini, tanzim edilen "İnşaat Tüm Riskler Sigorta Poliçesi"nin 699 günlüğüne düzenlendiğini, davalı tarafın iradesinin sözleşme süresinin tamamını kapsayacak bir poliçe düzenlettirmek yönünde olduğunu, Simtay İnş. A.Ş. & Akaray Grup İnş. Tic. İth. Ve İhr. Ltd. Şti. Adi ortaklığının 29.08.2023 Tarihli dilekçeleri ile T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Yatırımları Genel Müdürlüğü'nden ilgili işe ilişkin süre uzatımı talep ettiklerini ve bu taleplerinin uygun bulunduğunu, davalıların işbu işe ilişkin süre uzatımının sözkonusu olduğu tarihten itibaren vadesi gelen ödemelerini yapmaktan kaçındıklarını, dava konusu olan poliçeden faydalanmaya devam eden davalıların, poliçenin iptalini de talep etmeyip hala poliçeden faydalanmaya devam ettiklerini, mezkur Hastane İnşaatı Yapım İşi Süre Uzatımı ile birlikte poliçe kapsamı dışında kalan günlere ilişkin de "..." poliçesi tanzim ettirme yükümlülüğü olan davalıların acente aracılığı olmaksızın usulsüzce direkt mevcut poliçenin risk yüklenicisi olan sigorta şirketine ulaşarak poliçeye ilişkin süre uzatımı ve zeyilname talep ettiklerini, sigorta Şirketinin, müvekkili acenteden zeyil primleri ile ilgili dönüş istemesi ile bu durumu öğrendiklerini, davalıların kötü niyetli olduğunu, tahsil edilemeyen prim borçları için başlatmış oldukları icra takibine itiraz eden davacıların poliçeyi kullanmaya devam ettiklerini, hatta acentenin bilgisi olmayacağı inancı ile aynı poliçe üzerinden süre uzatımı talep ettiklerini, TTK MADDE 1430 gereğince "Sigorta ettiren, sözleşmeyle kararlaştırılan primi ödemekle yükümlüdür." Kaldı ki tanzim edilen poliçenin genel şartlarının(EK4-İnşaat Sigortası Genel Şartları(Bütün Riskler)) C.1. Maddesinde "Primin taksitle ödenmesi kararlaştırıldığı takdirde, taksitlerin kesin ödeme zamanı, miktarı ve vadesinde ödenmemesinin sonuçları poliçe üzerine yazılır veya poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir. Sigorta ettiren kimse, kesin vadeleri poliçe üzerinde belirtilen ya da yazılı olarak kendisine bildirilmiş olan prim taksitlerinin herhangi birini vade günü bitimine kadar ödemediği takdirde temerrüde düşer. Prim ödeme borcunda temerrüde düşülmesi halinde Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.
" denilmekte olduğunu, sigorta ettiren davalı adi ortaklığın, prim borcunu ödeme yükümlülükleri olduğunu ve bu borcun muaccel hale geldiğini bilmelerine rağmen ödemeden kaçındıklarını, davalıların takibe kötü niyetli olarak itiraz ettiklerini, davalıların kötü niyetli itirazları nedeniyle İİK md. 67 gereğince asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, davanın kabulüne, davalının haksız ve yersiz olarak yaptığı ...5. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2023/247531 E. Sayılı dosyası ile ilgili olarak itirazlarının iptaline ve takibin devamına, davalının kötü niyetli itirazları nedeniyle İİK md. 67 gereğince asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı SİMTAY A.Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, icra takibine konu tutara ilişkin herhangi bir sorumluluğu ve borcu bulunmadığını, davacı yanın iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili Şirket Simtay İnş. A.Ş. & Akaray Grup İnş. Tic. İth. Ve İhr. Ltd. Şti. Adi ortaklığı adıyla İstanbul Avcılar 200 Yataklı Devlet Hastanesi İkmal İnşaatı Yapım işine ait ihaleye alarak idareyle 07 Şubat 2023 tarihinde sözleşme imzaladığını, İstanbul Avcılar 200 Yataklı Devlet Hastanesi İkmal İnşaatı Yapım İşine Ait Sözleşmesi"nin 17. Maddesinde: "Yüklenicilere ... sigortası yapma mecburiyeti yüklediğini, bunun üzerine müvekkili davacı şirketle 01.03.2023 tarihli ... Poliçesini imzaladığını, Poliçe başlangıç vadesinin 15.02.2023 olarak düzenlendiğini, dava dışı idare tarafından müvekkiline yer teslimi yapılmadığından işe başlanamadığını, İdarenin yer teslimini 28.08.2023 tarihinde yaptığını, bunun üzerine müvekkili şirket ile davacı şirketin görüşme sağladığını, yer tesliminin yapılmasının gecikmesi sebebiyle zeyilname hazırlanması konusunda anlaştıklarını, yapılan anlaşmaya göre, yer teslim tarihine göre zeyilnamenin hazırlanması ve müvekkili şirkete teslimi sonrası kalan taksitlerin ödeneceğinin taraflar arasında kararlaştırıldığını, ancak davalı şirketin müvekkili şirkete zeyilnameyi düzenlemediğini, müvekkili şirkete ulaştırmadığını, bunun üzerine müvekkilinin...Sigorta A.Ş.'den zeyilnameyi almak zorunda kaldığını, davacının zeyilnameyi hazırlatıp müvekkiline sunmaması sebebiyle müvekkilinin zarara uğradığını, Takip tarihi itibari ile Davacı tarafından Müvekkili Şirkete teslimi gerçekleştirilen herhangi zeyilname bulunmadığını, Davacının taahhüt etmiş olduğu zeyilnamenin Müvekkiline teslim edilmemiş olduğu halde, Davacının vadesi gelmeyen alacak yönünden tahsil talebinde bulunmasının hakkaniyete uygun düşmediğini, İşbu kapsamda ispat yükünün HMK 190. madde hükmü uyarınca iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğunu, davacının bunu ispat edemediğini, belirterek davacı tarafın anlaşmaya uygun davranmadığını, haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine başladığını, bu nedenle Davalı Müvekkili lehine alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, hizmet ifası gerçekleşmeyen bir hususta Müvekkilinin ödeme yapmasının beklenemeyeceğini, bu nedenle yasal dayanaktan yoksun olarak açılmış davanın reddi gerektiğini, dava sonucunda oluşan yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Akaray Ltd. Şti. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle;
Öncelikle davaya ilişkin olarak hak düşürücü süre , zamanaşımı ve müvekkili yönünden husumet itirazında bulunduklarını, Müvekkili şirket ile diğer davalı Simtay İnş. A.Ş arasında oluşan adi ortaklığa istinaden Simtay İnş. A.Ş. & Akaray Grup İnş. Tic. İth. Ve İhr. Ltd. Şti. Adi ortaklığı adıyla İstanbul Avcılar 200 Yataklı Devlet Hastanesi İkmal İnşaatı Yapım işine ait ihaleyi alarak, idareyle 07 Şubat 2023 tarihinde sözleşme imzalandığını, Sözleşme kapsamında getirilen yükümlülük gereği; İstanbul Avcılar 200 Yataklı Devlet Hastanesi İkmal İnşaatı Yapım İşine Ait Sözleşmesi"nin 17. Maddesinde:"Yüklenicilere ... sigortası yapma mecburiyeti yüklenmiş olduğunu, bunun üzerine diğer davalı Simtay ile davacı şirket arasında 01.03.2023 tarihli ... Poliçesinin imzalandığını, Poliçe başlangıç vadesinin 15.02.2023 olarak düzenlendiğini, uzun bir süre dava dışı idare tarafından yer teslimi yapılmadığından işe başlanamadığını, idarenin yer teslimini 28.08.2023 tarihinde yaptığını, bunun üzerine sigorta poliçesini imzalayan Simtay'ın davacı şirketle görüşme sağlayarak yer tesliminin yapılmasının gecikmesi sebebiyle zeyilname hazırlanması konusunda anlaştığını, Simtay ile davacı arasında yapılan anlaşmaya göre, yer teslim tarihine göre zeyilnamenin hazırlanması ve şirkete teslimi sonrası kalan taksitlerin ödeneceğinin kararlaştırılmış olduğunu, ancak davalı şirketin zeyilnameyi düzenlemediğini ve Simtay'a ya da müvekkili şirkete ulaştırmadığını, bunun üzerine Simtay A.Ş. tarafından ayrıca...Sigorta A.Ş.'den zeyilname alınmak zorunda kalındığını, davacı acentenin zeyilnameyi hazırlatıp süresinde sunmaması sebebiyle Adi ortaklığın zararının sözkonusu olduğunu, davacı tarafından takip tarihinde dahi sözleşmenin taraflarına ulaştırılan bir zeyilname bulunmadığını, bu konuda ispat yükünün davacı yanda olduğunu, davacının alacak talep edebilmesi için sözleşme kapsamında tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve varsa alacağının muaccel hale geldiğini ispat zorunluğu buşunduğunu, zira sözleşme kapsamında muaccel hale gelmeyen bir alacağın talep edilmesinin de mümkün olmadığını, davanın reddi ve kötüniyetli icra takibi nedeniyle müvekkili şirket lehine alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
-Sigorta Poliçesi, ödeme belgeleri,
-...5. Genel İcra Dairesi'nin 2023/247531E sayılı icra takip dosyası
-Bilirkişi raporu
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, sigorta acentesi olan davacı tarafından açılan, sigorta prim borcunun tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davacı vekilince açılan dava ile; davalı tarafça ödenmesi gereken prim borcunun son iki taksidinin ödenmediği, dava dışı sigorta şirketi tarafından bu bedellerin kendi komisyon alacağından kesildiği belirtilerek ödenmeyen prim borçlarının tahsiline ilişkin icra takibine vaki itirazın iptali talep edilmekte olup, davalı tarafça ise; dava dışı idare tarafından kendilerine yer tesliminin yapılmasının gecikmesi sebebiyle zeyilname hazırlanması konusunda davacı ile anlaştıklarını, yapılan anlaşmaya göre, yer teslim tarihine göre zeyilnamenin hazırlanması ve müvekkili şirkete teslimi sonrası kalan taksitlerin ödeneceğinin taraflar arasında kararlaştırılmasına rağmen zeyilnameyi düzenlemediği savunularak davanın reddi talep edilmektedir.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, bilirkişiden rapor alınmıştır. Bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun olmakla hükmün tesisinde esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Davacı acente ile davalı sigorta ettiren şirketler arasında 01.03.2023 tarihinde tanzim edilen 15.02.2023/14.01.2025 tarihlerini kapsayacak şekilde .... ... .... nolu “İnşaat Tüm Riskler Sigorta Poliçesi”nin tanzim edildiği, poliçe toplam brüt priminin 354.000,48 TL olduğu, prim borcunun ödenmesinin tahsili için aynı poliçede ödeme planına yer verilmiş olduğu, ödeme planı uyarınca 1 peşin olmak üzere 7 taksitte ödeme yapılacağının kararlaştırıldığı anlaşılmakta olup, eldeki davada uyuşmazlık ödeme planındaki 6. Taksit (01.09.2023 vadeli, 44.250,00TL tutarlı) ve 7. Taksit (01.10.2023 vadeli, 44.250,48TL tutarlı) ödemelerine ilişkindir.
Davacı vekilince dosyaya sunulan dava dışı...Sigorta A.Ş. ...Bölge Müdürlüğü tarafından hazırlanmış 07.11.2023 tarihli belge içeriğine göre 6102300000296 nolu poliçeye ilişkin olarak 01.09.2023 vadeli 44.250,00TL tutarlı ve 01.10.2023 vadeli 44.250,48TL tutarlı ödemelerin davacı acentenin komisyonundan tahsil edildiği anlaşılmaktadır.
Dava konusu uyuşmazlık bakımından uygulanacak hükümler 6102 sayılı TTK'nın 1430 vd maddelerinde yer almakta olup,
TTK m.1430'da ''Sigorta ettirenin, sözleşmeyle kararlaştırılan primi ödemekle yükümlü olduğu''
Ödeme zamanı başlıklı TTK 1431 maddesinde; İzleyen taksitlerin ödeme zamanı, miktarı ve priminin vadesinde ödenmemesinin sonuçları, poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir veya bu şartlar poliçe üzerine yazılır
Temerrüt başlıklı TTK m.1434'de ise ''1431 inci maddeye uygun olarak istenilen sigorta primini ödemeyen sigorta ettiren mütemerrit olur..." hükümleri yer almaktadır.
Taraflar arasında düzenlenen sigorta Poliçesinin eki niteliğinde olan İnşaat Sigortası Genel Şartları'nın C.1. Maddesinde ise; "Sigorta priminin tamamının, primin taksitle ödenmesi kararlaştırılmışsa peşinatın (ilk taksit) akit yapılır yapılmaz ve en geç poliçenin teslimi karşılığında ödenmesi gerekir. Aksi kararlaştırılmadıkça, prim veya peşinat ödenmediği takdirde poliçe teslim edilmiş olsa dahi sigortacının sorumluluğu başlamaz ve bu husus poliçenin ön yüzüne yazılır. Primin taksitle ödenmesi kararlaştırıldığı takdirde, taksitlerin kesin ödeme zamanı, miktarı ve vadesinde ödenmemesinin sonuçları poliçe üzerine yazılır veya poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir. Sigorta ettiren kimse, kesin vadeleri poliçe üzerinde belirtilen ya da yazılı olarak kendisine bildirilmiş olan prim taksitlerinin herhangi birini vade günü bitimine kadar ödemediği takdirde temerrüde düşer. Prim ödeme borcunda temerrüde düşülmesi halinde Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır..." düzenlemesi bulunmaktadır.
Yukarıda belirlenen yasal düzenleme ve poliçe genel şartları ışığında gerçekleşen somut olay değerlendirildiğinde, 6102300000296 nolu poliçeye ilişkin olarak; acentenin sigorta şirketi bölge müdürüğüne ödediği, 01.09.2023 vadeli 44.250,00TL tutarlı ve 01.10.2023 vadeli 44.250,48TL tutarlı prim ödemelerini sigorta ettirenden talep hakkı bulunduğu, poliçe prim taksit vadeleri olan 01.09.2023 ve 01.10.2023 tarihlerinden itibaren işeyecek avans faiziyle birlikte talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Ayrıntıları hükme esas alınan bilirkişi raporunda ifade edildiği üzere, sigorta pirim ödeme tarihleri nazara alınarak yapılan hesaplamada, İcra takip tarihi itibariyle davacının muaccel alacağının, 44.250,00TL asıl alacak, 2.458,95TL işlemiş avans faizi (01.09.2023-16.11.2023), 44.250,48TL asıl alacak, 1.487,00TL işlemiş avans faizi (01.10.2023-16.11.2023) olmak üzere toplam 92.446,43 TL olduğu anlaşılmakla belirlenen tutar üzerinden davanın kabulüne, alacağın likit niteliği nazara alınarak icra inkar tazminatın hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hükmün tesisi yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davalı tarafın .... .... .... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptaline, takibin Toplam 92.446,43 TL üzerinden devamına,
2-Alacağın likit olduğu anlaşılmakla, 92.446,43 TL'nin %20 si oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Kabul edilen 92.446,43 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 6.315,02 TL karar ve ilam harcından 1.116,53 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 5.198,49 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 1.116,53 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.544,13 TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının karşıladığı 90,00 TL tebligat gideri, 25,00 TL yazışma gideri, 3.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.615,00 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 92.446,43 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.18/10/2024