T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/260 Esas - 2024/441
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO : 2024/260 Esas
KARAR NO : 2024/441
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 16/06/2010
KARAR TARİHİ : 26/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/07/2024
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili belediye meclisinin 15/06/2007 gün ve 1603 sayıl ve 14/08/2007 gün ve 2326 sayılı kararları ile Başkent Doğalgaz Dağıtım A.Ş.’nin %100 paylarının özelleştirilmesine karar verildiğini ve buna ilişkin ihalenin 14/03/2008 günü gerçekleştirildiğini, Başkent Doğalgaz Dağıtım A.Ş.’nin %100’üne tekabül eden payların 1.610.000.000,00 USD bedelle en yüksek teklifi veren dava dışı ... Energaz Ortak Girişimi grubuna satılmasına karar verildiğini ve anılan firmaya ihtarname keşide edilerek ek geçici teminatı yatırmak üzere 15 gün süre verildiğini, ihtarname tebliğine karşın belirtilen sürede ek geçici teminatın yatırılmadığını, bunun üzerine dava dışı ...-Energaz Ortak Girişimi Grubunun vermiş olduğu 50.000.000,00 USD bedelli geçici teminat mektubunun şartnamenin 10/C maddesi gereğince teminatın idare lehine irat kaydedilmesine karar verildiğini, bu kararın ardından davalı bankaya 22/01/2009 tarihli yazının gönderilerek 50.000,00 USD tutarındaki geçici teminat mektubunun nakde çevrilerek Ziraat Bankası Etimesgut şubesi nezdinde açılan hesaba aktarılmasının istendiğini, yazının 23/01/2009 günü saat 16.23’de davalı banka müdür yardımcısına elden tebliğ edildiğini, davalı bankanın davacı belediyenin yazısına cevaben 26/01/2009 tarihli yazı ile tazmin talebinin borçlu firmanın ... Asliye 1. Ticaret mahkemesinin 2008/271 D.İş dosyasından ihtiyati tedbir başvurusunda bulunduğu ve bu mahkemeden verilen tedbir kararı ile firma hesabına verilen mektubun tazmininin tedbiren engellenmesi yönünde karar verildiğinden talebin yerine getirilmediğinin belirtildiğini, davalının ret kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, ihtiyati tedbir kararının tarihinin 31/12/2008 tarihi olup, 10 gün içerisinde esas davanın açılması gerektiğini, kararın üzerinde bu kararın 26/01/2009 tarih ve 16.28’de usul hukukuna aykırı olarak bankaya faks edilmiş olduğunun anlaşılmakta olduğunu, Yargıtay’ın yerleşik uygulamalarına göre bankanın tazmin talebi yapıldığı tarihte derhal ödeme yapması gerekirken ödemeden kaçınmasının mümkün olmadığını ihtiyati tedbir kararının verildiği 31/12/2008 tarihinden teminatın mahkemeye depo edildiği 26/01/2009 tarihine kadar teminat mektubunun nakte çevrilmesinin önlenmesine ilişkin infazı kabil hiçbir ihtiyati tedbir kararının olmadığını, davalı bankanın haksız ve hukuka aykırı bir şekilde davacı belediyeyi oyaladığını ve teminat mektubunu nakte çevirip davacı belediye hesabına ödemekten hiçbir sebep olmadığı halde kaçındığını, Ankara 2. İcra Müdürlüğünün 2009/11559 sayılı dosyası üzerinden takibe geçildiğini, itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile 50.000.000,00 USD’nin %40’ı oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde; usulüne uygun olarak verilmiş ve halen geçerli bir ihtiyati tedbir kararının varlığına karşın açılan davanın haksız ve kötü niyetli olduğunu, teminat mektubunun ilgili bulunduğu ihale sürecinin müvekkili bankanın bilgisi ve tasarrufu dışında devam etmekteyken ... A.Ş. tarafından müvekkili bankaya hitaben 31/12/208 günlü yazı ile ... Asliye 1. Ticaret Mahkemesinin 2008/271 D.İş sayılı kararı ile teminat mektubunun nakte çevrilmesinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiğini, tazmin talep edilmesi durumunda bu kararın dikkate alınmasının istendiğini, bu ihtardan 1 gün sonra 20/09/2009 günü saat 16.22’de davacı belediye başkanlığının tazmin talebinin şubeye ulaştırıldığını, Cuma günü mesai bitimine yaklaşık 1 saat kala ibraz edilen tazmin talebinin inceleme ve işleme alınmışken hemen bir sonraki iş günü olan 26/01/2009 günü ... Asliye 1. Ticaret Mahkemesinin 2008/271 D.İş sayılı tedbir kararının bankaya ulaştığını ve bu yargısal karar nedeniyle tazmin talebinin yerine getirilemeyeceğinin davalı idareye bildirildiğini, dava konusu teminat mektubunun önlenmesini durduran ihtiyati tedbir kararı sonrasında dava dışı ... Yatırım Holding A.Ş tarafından davalı Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı aleyhine açılan esasa ilişkin davada verilen yetkisizlik kararı sonrasında yargılamanın Ankara Asliye 4. Ticaret mahkemesinin 2010/448 esas sayılı dosyasında devam etmekte olduğunu ve bu dosyadan bankaya gönderilen 19/09/2010 tarihli müzekkerede ihtiyati tedbir kararının devam ettiğinin bildirildiğini, bir an için tazmin talebini engelleyen ihtiyati tedbir kararının bulunmadığı veya kalktığı varsayılsa dahi Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının dava konusu teminat mektubunu tazmin yetkisinin bulunmadığını belirterek davanın reddine, haksız ve kötü niyetli takip nedeniyle davacının % 40’dan az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE : Dava; teminat mektubunun haksız olarak nakde çevrilmediği iddiası ile mektup bedelinden kaynaklı alacağın tahsili isteği ile girişilen icra takibine itirazın iptali isteğine ilişkindir.
Ankara 2. İcra Müdürlüğünün 2009/10559 sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı-alacaklı tarafından davalı-borçlu hakkında 50.000.000,00 USD asıl alacak, 1.931.506,00 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 51.931.506,00 USD’nin tahsili isteği ile ilamsız takibe geçildiği, ödeme emrinin 16/06/2009 tarihinde tebliğ edildiği, 22/06/2009 tarihli dilekçe ile borca itiraz edilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizin 2010/401 esasına kayıtla yapılan yargılama sonucu 08/12/2010 tarih 2010/632 sayılı kararla dosya kapsamı itibariyle ihtiyati tedbir talebine konu teminat mektubu ile ilgili olarak 10 gün içerisinde esas davanın açıldığı, bu haliyle mektubun iade edilip edilmeyeceği, tazmin talebinin yerinde olup olmadığı hususunun yapılacak yargılama sonunda belli olacağı, esas davanın halen Ankara Asliye 4.Ticaret Mahkemesinin 2010/308 esasına kayıtla derdest olduğu, bu aşamada ihtiyati tedbir talebine konu teminat mektubunun nakde çevrilmemesinin yerinde olduğu, ayrıca davacı tarafın tazmin talebinin bankaya 23/01/2009 tarihi saat 16:22 sularında ulaştığı, gün olarak cuma gününe denk gelip, mesai bitimine yakınlığı ve 26/01/2009 ilk mesai günü itibariyle ihtiyati tedbir kararının bankaya ulaşması nedeniyle tazmin talebinin reddinin haksız olmadığı kanaatine varılmakla davanın reddine, davacı tarafça kötü niyetle takibi geçildiği hususu kanıtlanamadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından temyiz kanun yoluna başvurulmuş Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 15/04/2019 tarih 2018/618 esas 2019/2564 karar sayılı ilamı ile oy çokluğuyla bozulmuştur.
Mahkememizin 2020/330 esasına kayıtla bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucu, 17/02/2021 tarih, 2021/88 sayılı kararla; davanın teminat mektubunun haksız olarak nakde çevrilmediği iddiası ile mektup bedelinden kaynaklı alacağın tahsili isteğiyle girişilen icra takibine itirazın iptali isteğiyle açıldığı, uyulan Yargıtay bozma ilamı içeriği ve tüm dosya kapsamına göre, somut olayda teminat mektubunun mahkemenin tedbir talebi bulunmadığı 23/01/2009 tarihinde bankaya ibraz edilmesi nedeniyle bankanın başvurunun yapıldığı tarihte derhal ödeme yapması gerekirken ödemeden kaçınması ve daha sonradan verilen tedbir kararını bu ödememeye gerekçe göstermesinin doğru olmadığı, 23/01/2009 tarihinde mektup bedelini ödemesi gerektiği, mektup bedeli 50.000.000,00 USD olup takip talepnamesi içeriği de nazara alınarak 23/01/2009 tarihinde ödenmesi gerekip, bu tarihten 12/06/2009 tarihine kadar 140 gün için temerrüt faizinin bilirkişi raporunda 1.944.444,44 USD olarak hesaplandığı, talepte nazara alınarak 1.931.506,85 USD olduğu, bu tarihten 16/11/2017 iflas tarihine kadar dosya kapsamı da nazara alınarak dava tarihindeki kur üzerinden yapılan hesaplamada 81.584.395,00 TL asıl alacak, 91.127.660,98 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam iflas tarihi itibariyle alacak 172.712.055,98 TL olmakla bu miktar üzerinden itirazın iptali iken kayıt kabulü dönüşen davanın kabulüne karar verilmiş, dava kayıt kabul davasına dönüşmekle davacı lehine maktu vekalet ücreti takdir edilmiş ve maktu harca hükmedilmiş, davalı vekili tarafından temyiz kanun yoluna başvurulmuş, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 10/10/2022 tarih, 2021/8043 Esas, 2022/8723 karar sayılı ilamıyla onanmış, davalı vekili tarafından karar düzeltme yoluna başvurulmuş, aynı dairenin 14/02/2024 tarih, 2023/6251 Esas, 2024/1097 karar sayılı ilamıyla karar düzeltme istenilen daire ilamının ortadan kaldırılmasına ve mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Yargıtay bozma ilamında; "Dava, teminat mektubu tazmin talebinin yerine getirilmemesi nedeniyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davalı müflis Banka İflas İdaresi vekili temyiz dilekçesi ve karar düzeltme dilekçesinde 01.03.2013 tarihinde dava konusu teminat mektubu bedelinin davacıya ödenerek tazmin edildiğini, davacının hak ve alacakları üzerindeki hacizler mahsup edilip kalan tutarın davacıya swift yoluyla ödendiğini, ilk bozma ilamı sonrasında alınan bilirkişi raporunda bu ödemenin nazara alınmadığını, ödemenin üzerinden 7 sene geçmesi, bu süreçte müflis Bankanın faaliyet izninin kaldırılması, şubelerinin kapatılması ve personel sayısının %95 oranında azaltılması nedeniyle ödemenin tespitinde güçlük yaşandığını, bu hususun bilirkişi raporuna yansıtılamadığını, davacının da söz konusu ödemeyi dosyaya bildirmemesi nedeniyle Mahkemece davanın kabulüne karar verildiğini, esasen davanın konusuz kaldığını belirterek swift belgesinin fotokopisini sunmuştur. Dairemizce, söz konusu belgelerin ibrazı için yapılan geri çevirme sonunda swift belgesi ve 01.03.2013 tarihli dekont aslı gönderilmiştir.
Yargılama sırasında ibraz edilmeyen belgeler temyiz ve karar düzletme aşamasında nazara alınamayacak ise de davanın hukuksal niteliği ve somut olayın özelliği gereği davalı, temyiz ya da karar düzeltme aşamasında dava konusu borcu söndüren nitelikte bir belge sunmuşsa, bu belge üzerinde gerekli inceleme yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekir. Diğer bir anlatımla yargılama aşaması henüz tamamlanmamış ise böyle durumda, borcu itfa eden belge değerlendirmeye alınmalıdır. Yargılamada davayı inkâr eden davalının savunması, borcun bulunmadığı savunmasını da kapsar. O nedenle davalının borcun ne sebeple bulunmadığını açıklama ve iddianın aksine delillerini ikame etme hakkının ortadan kalktığından söz edilemez. Belirtilen nedenlerle temyiz veya karar düzeltme aşamasında sunulan ve borcu söndüren bir belgenin varlığı karşısında savunmanın genişletilmesi yasağından söz edilemeyeceğinin kabulü zorunludur.
Bu durumda Mahkemece, ibraz edilen belgelere karşı davacıdan diyecekleri sorulup, ilgili Kurum ve kuruluşlardan araştırma yapılarak gerekirse yeni bir bilirkişi raporu alındıktan sonra söz konusu belgelerin borcu sona erdiren belge niteliğinde olup olmadığı, davacının zararını azaltıp azaltmayacağı ve davayı konusuz bırakıp bırakmayacağı hususlarının değerlendirilmesi için kararın bozulması gerektiğinden davalı vekilinin karar düzeltme istemi yerinde görülmekle Dairemizin 10.10.2022 tarihli, 2021/8043 E., 2022/8723 K. sayılı onama ilamının kaldırılarak, Mahkemece verilen kararın açıklanan nedenle davalı müflis Banka İflas İdaresi yararına bozulması gerekmiştir. " denilmiştir.
Mahkememizin 2024/260 esasına kayıtla bozma ilamına uyularak yargılama sürdürülmüştür.
Ankara Büyükşehir Belediyesi Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığına yazılarak, davalı tarafın karar düzeltme aşamasında, karar düzeltme dilekçesi ekinde sunduğu 4 adet belge örneği de eklenerek dava konusu teminat mektubuyla ilgili olup olmadığı hususu sorulmuş, yazı cevabı davacı vekili tarafından 03/06/2024 tarihli dilekçe ekinde sunulmuş, yazı cevabında; davalı şirket tarafından idareleri Vakıflar Bankası Tunalı Hilmi Şubesinin USD hesabının 01/03/2013 tarihinde 49.839.751,64USD tutarında para girişi tespit edildiği bildirilerek banka hesap hareketleri yazı ekinde gönderilmiş, beyan dilekçesinde dava konusu edilen teminat mektubu bedelinin ödenmiş olduğu görülmekle mahkemece konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi ve müvekkili idare aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesi, davanın açılmasına davalı tarafça sebebiyet verildiğinden davalı aleyhine yargılama giderine ve vekalet ücretine hükmedilmesi isteğinde bulunmuştur.
Mahkemece yapılan inceleme, uyulan Yargıtay bozma ilamı içeriği ve tüm dosya kapsamına göre; davalı müflis banka iflas idaresi vekili tarafından temyiz dilekçesi ve karar düzeltme dilekçesinde 01/03/2013 tarihinde dava konusu teminat mektubu bedelinin davacıya ödenerek tazmin edildiğinin bildirildiği, davacı belediye mali hizmetler daire başkanlığı yazı cevabı ve davacı vekilinin beyan dilekçesi itibariyle dava açıldıktan sonra dava konusu olan bedel ödenmiş olmakla, itirazın iptali iken kayıt kabule dönüşen işbu davanın konusu kalmadığından, esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Dosya kapsamı itibariyle; davalı tarafın dava açılmasına sebebiyet verdiği, yargılama sırasında davaya konu bedelin ödendiği anlaşılmakla, davacı lehine davanın niteliği de nazara alınarak maktu vekalet ücreti takdir edilmiş ve maktu harca hükmedilmiştir.
HÜKÜM :
Konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
Alınması gerekli 427,60TL harcın peşin alınan 809.838,10TL ile icra veznesine peşin yatırılıp mahsup ettirilen 401.690,20TL toplamı 1.211.528,30TL'den mahsubu ile artan 1.211.100,70TL harç bedelinin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 1.958,70TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup 17.900,00TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde Yargıtay nezdinde Temyiz kanun yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Dair oybirliği ile verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı.26/06/2024
Yargılama Gideri Dökümü
Davacı
Vekalet Harcı : 16,95 TL
Başvurma Harcı : 17,15 TL
Peşin Harcı : 427,60 TL
Posta Gideri : 747,00 TL
Bilirkişi Ücreti : 750,00 TL
+----------------------
TOPLAM 1.958,70 TL