T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/325 Esas - 2025/686
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/325 Esas
KARAR NO : 2025/686
...
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 16/05/2024
KARAR TARİHİ : 03/10/2025
GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 03/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ... işinin üstlenildiğini, üstlenilen iş kapsamında davalı taşeronlar ile akdedilen hizmet alım işi kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçi ... tarafından işçilik alacaklarının tahsili istemi ile... aleyhine arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, arabuluculuk görüşmeleri neticesinde 20.02.2019 tarihinde dava dışı işçi ve belediyenin anlaştığını, ... tarafından işçilik alacakları ve arabuluculuk ücreti olmak üzere 32.979,29 TL ödeme yapıldığını, ödemenin müvekkili şirket hak edişinden 25.08.2022 tarihinde kesildiğini, akdedilen sözleşme ve eki teknik şartnameler uyarınca yapılan ödemenin davalıların sorumluluğunda olduğunu belirtilerek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile kısmi dava olarak, her bir davalıdan 100,00 TL olmak üzere şimdilik 500,00 TL'nin 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan sorumlu olduğu payları oranındaki miktarlar kadar tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar... vekili cevap dilekçesinde özetle; Alacağın zamanaşımına uğradığını, davanın müvekkili şirketlere ihbar edilmediğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmede açık hüküm bulunmadığını, dava dışı işçinin müvekkili şirket nezdinde bir dönem çalışmış ise de akabinde davacı nezdinde çalışmaya devam ettiğini, idare tarafından kontrol edildiğini, kanun ve gerekçesine dayanılarak kıdem tazminatından davacının sorumlu olduğunu, ihaleli işlerde şirketlere hiçbir ödeme yapılmadan tip sözleşme imzalandığını, sözleşme içeriğinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, doğmamış bir haktan feragat edilemeyeceğini, davacı tarafından talep edilen ceza koşulunun da haksız olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
Diğer davalılar; yapılan tebligatlara rağmen davaya cevap vermemiş, delillerini bildirmemiş ve duruşmalara katılmamışlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.
Mahkememizce aldırılan 11/11/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Kıdem tazminatı bakımından her bir yüklenicinin dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönem ile sınırlı sorumluluğu bulunmakla dosyada mevcut ... kayıtları ile dava dışı işçinin davalı işverenler bünyesinde geçen çalışma süresine ulaşılamadığından hesaplama yapılamadığı, arabuluculukta dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatına esas hizmet süresinin ve bu hizmetin hangi sürelerde davalı işverenler bünyesinde geçtiğinin dayanakları da gösterilmek sureti ile davacı yanca açıklanması gerektiği, hakedişten kesilmek sureti ile dava dışı işçiye ödendiği anlaşılan 4.500 TL ihbar tazminatından son alt işveren ... sorumlu olduğu, arabuluculuk anlaşma belgesine istinaden ödenen fazla mesai ve UBGT ücretinden davalılar işçiyi çalıştırdığı dönem ve ücret ile sınırlı olmakla arabuluculukta dava dışı işçiye ödenen fazla mesai ve ubgt ücretinin hangi işveren bünyesinde geçen döneme ilişkin olduğu belirtilmediğinden bu hususta davacı yanca açıklama yapılması gerektiği belirtilmiştir.
Mahkememizce aldırılan 03/03/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda; davacının davalılara rücu edebileceği toplam alacak miktarlarının belirlendiği, buna göre davacının davalı .... 9.607,00 TL, davalı ....7.393,45 TL, davalı .... 3.925,70 TL, davalı... rücu edilebilecek bir alacağın ise tespit edilmediği belirtilmiştir.
Davacı vekili 25/02/2025 tarihli dilekçesi ile; ...için 100,00 TL'lik taleplerini 7.393,45 TL olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir.
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacının “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverenden talep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup, iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. (....)
Bu açıklamalar ışığından somut olayda dava dışı işçinin davalı ... dışındaki diğer davalılar bünyesinde bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı, davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. İhbar tazminatı, yıllık izin ve fazla mesai alacağından ise son işveren sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda, dava dışı işçinin çalıştığı işyerleri içerisinde ... aleyhine açılan davanın reddine ve fakat diğer davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu oldukları kanaatine varılarak davacının diğer davalılara yönelik davasının ise kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,
2-Davalı .... aleyhine açılan davanın REDDİNE,
3-Davacının davasının TOPLAM 27.558,39 TL tutar üzerinden KABULÜ ile;
- 9.607,00 TL'nin...
- 7.393,45 TL'nin ...
- 3.925,70 TL'nin .... alınarak davacıya verilmesine, davalılar hakkında hüküm altına alınan tutarların davalılardan 25/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Kabul edilen 27.558,39 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 1.882,51 TL karar ve ilam harcından 427,60 TL peşin harç, 470,00 TL ıslah harcı toplamı 897,60 TL harcın düşümü ile bakiye 984,91 TL harcın;
- 343,34 TL'sinin davalı ....
- 264,23 TL'sinin davalı ....
- 140,30 TL'sinin davalı ....
- 237,03 TL'sinin ....tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5-Davacı tarafça yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 470,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.325,20 TL harcın;
- 461,97 TL'sinin davalı ....
- 355,53 TL'sinin davalı ....
- 188,77 TL'sinin davalı ...
- 318,92 TL'sinin.... alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafça yapılan 1.542,00 TL posta ve tebligat gideri, 3.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.042,00 TL yargılama giderinin, kabul oranına göre hesaplanan 5.023,77 TL'sinin;
- 1.751,31 TL'sinin davalı ....
- 1.347,79 TL'sinin davalı ....
- 715,64 TL'sinin davalı ... alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2. Maddesi uyarınca kabul edilen 27.558,39 TL üzerinden takdir edilen 27.558,39 TL vekalet ücretinin;
- 9.607,00 TL'sinin davalı ....
- 7.393,45 TL'sinin davalı ...
- 3.925,70 TL'sinin davalı....
- 6.632,24 TL'sinin ... alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
8-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2. Maddesi uyarınca reddedilen 100,00 TL üzerinden takdir edilen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
9-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.280,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul oranına göre hesaplanan 3.268,14 TL'sinin;
- 1.139,29 TL'sinin davalı ...
- 876,78 TL'sinin davalı ....
- 465,55 TL'sinin davalı ...
- 786,52 TL'sinin .., geri kalan 11,86 TL'sinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
10-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, davacı ve davalılar .... taraf vekillerinin yüzüne karşı, dava değeri istinafa başvuru sınırı altında olduğundan 6100 sayılı HMK'nun 341/2 maddesi gereğince kesin olmak üzere karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/10/2025
....