T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO : 2024/849
KARAR NO : 2025/640
....
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/12/2024
KARAR TARİHİ : 18/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin başta .... çapında faaliyet gösteren, başta baklava, börek, pasta ve dahi genel olarak un ve unlu mamüller alanında yüzlerce çalışanı ile ticari faaliyetlerini yürüttüğünü, müvekkili şirketin, “.... adresindeki fabrikasında baklava, börek, pasta ve genel olarak un ve unlu mamül ürünlerini üretmekte olup, davalı(....) ile arasında 01.08.2022 tarihli .... Sözleşmesi (bundan böyle "Sözleşme" olarak anılacaktır) akdedilmiş bulunmduğunu, bu sözleşme ile davalı yanın ".... adresinde bulunan "...." işletmesinin franchise bayisi olduğunu, 01.08.2022 tarihli "pastannecim franchıse sözleşmesi"(Sözleşme) 'ne göre "franchıse alan" olarak tanımlanan davalı/borçlu, işbu sözleşme çerçevesinde ticari olarak kendisine sağlanan marka ve know-how'dan yararlanmayı ve bu arada "franchıse veren" müvekkil şirketin piyasadaki amaçları ve ticari görüşü doğrultusunda hareket etmeyi kabul ettiğini, 20.09.2024 tarihli "(Ek-3) Ambalaj Alımı Hakkında" konulu "Durum Tespit Tutanağı" ' na göre, davalı/borçlunun ...İşletme Adresi'nde 01.01.2024 - 01.09.2024 tarihleri arasında yapılan incelemede, söz konusu işletmenin ürün satışının devam ediyor olmasına rağmen 2024 yılı Ocak ayından itibaren kutu alımlarının düzensiz ve çok yetersiz olduğu tespit edilmiş olup, dışarıdan ambalaj alımı yapılıp yapılmadığının tespiti için işletmeden numune alımı yapıldığını, işletmeden alınan numunelerin... VEREN" müvekkili şirket tarafından yapılan incelenmesinde, kutunun iç kaplamasında olması gereken selefonun (şeffaf kaplama) bulunmadığı ve kutunun kraft yapısının olması gerekenden farklı parlak bir malzemeden yapıldığının fark edildiğini, bu durumun açıkça dışarıdan alım yapıldığı husunun ispatı olup aynı zamanda taraflar arasında imzalanan 01.08.2022 tarihli ... ... Sözleşmesi'nin 5.1.10 ve 6.24 maddelerinin ihlali sonucunu doğurduğunu, aynı zamanda franchıse ilişkisinin temel esaslarını içeren ...da detaylı ve ayrıntılı olarak belirtildiği üzere, herhangi bir bayii/franchisee tarafından dışarıdan ürün alımı yapılmasının kesinlikle yasaklandığını, sözleşme'nin "cezai şart hal ve miktarları" başlıklı EK-1'de belirtilen tabloda cezai miktar olarak yer alan toplam 600.000.-TL'nin müvekkili şirket tarafından davalı/borçluya fatura edilmiş olup, düzenlenen faturaya istinaden davalı/boçludan ödeme talep edildiğini, ödeme yapılmaması sebebi ile müvekkili şirket tarafından davalı aleyhine .... Esas Sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra yoluyla takip başlatıldığını, davalı/borçlunun, itiraz dilekçesi ile borca, faize ve tüm ferilerine itiraz ederek icra takibini durdurduğunu, davalının borca faize ve ferilerine itirazının haksız ve mesnetsiz olduğunu, fazlaya ilişkin ve tüm yasal hakları saklı kalmak şartıyla, arz ve izah edilen nedenler ile bilirkişi raporu doğrultusunda karar oluşturularak; .... Esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve dayanaksız borca, faize ve ferilerine yönelik itirazın iptaline ve takibin devamına, alacak tutarı likit olduğundan ve davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olması sebebiyle, İİK’nın 67/2 maddesi uyarınca icra takip talebi üzerinden hükmolunan tutarın %20’sinden aşağı olmamak üzere (icra inkar) tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ...'in davacı firma ... ile davacıya ait olan "....markasını kullanmak maksadıyla 01/08/2022 tarihinde .... Sözleşmesi imzalandığını, bu tarih itibariyle müvekkili ...'in .... bayisi olduğunu ve halen bayiliğini devam ettirdiğini, devam etmekte olan iki buçuk yıllık bayilik sürecinde müvekkkilinin, hem sözleşme şartlarına hem de kanuni olarak yükümlü olduğu iyi niyet ve dürüstlük kurallarına riayet ederek marka sahibi firmaya karşı hiçbir kötü niyetli bir fiilde bulunmadığını, davacı firma ...'nin, 23/09/2024 tarihinde, müvekkilinin hiçbir kusuru olmamasına karşın ... Sözleşmesinin 5.1.10 ve 6.24 maddeleri gereğince kendisine karşı ceza faturası kestiğini ve e-fatura olarak müvekkilinin sistemine gönderdiğini, sözleşme şartlarının tamamına uygun olarak hareket eden müvekkilinin bahsi geçen faturanın hukuka aykırı düzenlendiğini davacıya belirttiğini ve faturayı reddettiğini, bunun üzerine davacı firmanın 04/10/2024 tarihinde .... esas numaralı dosyası ile müvekkiline Franchise Sözleşmesinin 5.1.10. maddesi gereği 500.000 TL, 6.24. maddesi gereği 100.000 TL olmak üzere toplam 600.000 TL icra takibi başlattığını, sözleşmenin tüm şartlarına iki buçuk yıldır hiçbir istisna olmadan riayet eden müvekkilinin, böyle bir cezanın hukuka aykırı olarak düzenlenmiş olması sebebiyle icra takibine itiraz ettiğini ve bu sebeple icra takibinin durdurulduğunu, davacının müvekkilinnin kutu alımını dışarıdan yaptığına dair hiçbir somut delilinin olmadığını, numunenin işaretsiz kutular üzerinde ve müvekkilinin bulunmadığı yerde davacı firma tarafından yapılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacı firma çalışanı .... tarafından yazıldığı ve imza olduğu iddia olan tutanağın cebir ve tehdit ile yazdırılmış olmasının kuvvetle muhtemel olduğunu, cebir ve tehdit ile yazdırılmamış olsa dahi bu tutanağın müvekkili ...'in dışarıdan alım yaptığını göstermediğini, davacı firma yetkililerince aylık olarak şube denetim formu hazırlandığını ve bu formlarda yetkililerce dışarıdan ürün alınmadığı tespitinin imza altına alındığını, müvekkiline ait şubede bulunan kutuların selefonlarının bulunduğunu, bu sebeple davacı firma tarafından fatura edilen cezanın mesnetsiz ve haksız olduğunu, davacının haksız davasının reddine, ...Esas sayılı dosyasındaki takibin devamı talebinin reddine, davacının kötü niyetli bir şekilde somut veya soyut delillere dayandırmadan oluşturduğu ceza faturası için başlattığı icra takibinden dolayı %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına, yargılama giderleri ve avukatlık vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, sözleşmeden kaynaklı cezai şart alacağı istemiyle başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce aldırılan 02/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda; taraflar arasındaki ticari ilişkinin 01.08.2022 tarihli Franchise Sözleşmesine dayandığı, uyuşmazlığın 20.09.2024 tarihli durum tespit tutanağı ile belirlendiği, tutanakta, “01.01.2024 —01.09.2024 tarihleri arasında yapılan incelemede Ocak ayından itibaren kutu alımlarınızın düzensiz ve çok yetersiz olduğu tespit edilmiştir. Dışarıdda ambalaj alimi yapılıp yapılmadığının tespiti için şubeden numune alımı yapılmıştır.”denildiği, alınan kutuların incelenmesi sonrasında, kutu farklılığının kutu içindeki selefon olmaması ve kutunun kraft yapısında farklı parlak bir malzeme bulunm: ası, olarak belirtildiği, belirlemenin davacı şirket tarafından yapıldığı, numunelerin hangi şartlarda ve kimler tarafından değerlendirildiğine ilişkin bilgi bulunmadığı, numune alımı ve incelemesinin hukuki çerçevede yapıldığına ilişkin herhangi bir belgenin dosyaya ibraz edilmediği, tarafların ücari defterleri üzerinde yapıları incelemede, davacı ... firmasının davalıdan 2024 yılı sonu itibariyle 701.776,35 TL alacaklı olduğu, aynı dönemde davalı ...'in de 644.291,88 TL borçlu olduğu tespit edildiği, her iki firma kayıtlarında 600.000,00 TL tutarlı faturanın kayıtlı bulunduğu, iade faturalar için herhangi bir işlem yapılmadığı, davanın konusunu oluşturan ceza faturasının sözleşmenin 5.1.10 ve 6.24 maddeleri kapsamında belirlenmiş olan tutarlar üzerinden düzenlenen 23.09.2024 tarih ... no.lu 600.000,00 TL tutarlı fatura olduğu, davacının rutin olarak davalı firmayı denetime tabi tutarak “Denetimi Formu” düzenlediği, bu formlarda davalı firmanın bu forma dışarıdan ürün temin etmediğini belirttiği, davacı kayıtlarının istatistiki bilgilerine göre, davalı firmanın 2023 ve 2024 yıllarında ambalaj alımının düşük oranda olduğu, davalı firma kayıtlarından, kullanılması gereken ambalaj miktarının belirlenmesinin mümkün olmadığı, ürünlerin müşferiye servis yapılarak satış yapılmasının ağırlıklı olduğunun bayan edildiği, davalı kayıtlarında, davacı dışında herhangi bir firmadan ambalaj ürünü alındığına rastlanmadığı, davalının, davacı firma ürünü dışında başka bir firmadan ürün kullandığına ilişkin yasal bir tespite rastlanmadığı, davacı çalışanı ....'ın itirafının, dayacı tarafından değerlendirilerek ambalaj malzemesinin dışarıdan temin edildiği kanaati ile hareket edildiği, davalı firmanm, sözleşme gereği ... firmasından aldığı ürünü, kayıtlarda tespit edilen sayıda ambalaj malzemesi kullandığı hususunda yapacağı açıklamanın geçerliliğinin mahkemece değerlendirilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
Taraflar arasında 01.08.2022 tarihli .... Sözleşmesi düzenlenmiştir.
Söz konusu sözleşemenin "....işletmeleri içerisinde satışa sunulacak olan başta yaş pasta, sıcak ve soğuk içecekler olmak üzere unlu mamul ürünlerini, bizzat kendisi üretmekte veya tedarik etmektedir. ... bu ürünlerin kendisi tarafından da üretilebileceği, maliyetinin yüksek olduğu ve benzeri çekinceler, itirazlar, talepler, uygulamalar ileri sürülmeksizin tüm ürünleri ...'in sevkiyat merkezi olan '...' adresinden bedeli mukabilince kendisi temin edecektir. ...İşlertmeleri içerisinde satışa sunulacak olan başta yaş pasta, sıcak ve soğuk içecekler olmak üzere unlu mamullerin ve dahi .... sistemi içerisinde yer alan her türlü ürünleri, ....'den temin etmemesi veya kendisinin üretmesi veya herhangi bir bağımsız üreticiden temin etmesi halinde başkaca bir ihtar, ihbar ve muameleye gerek olmaksızın ... tarafından kabul ve taahhüt edilir." hükmü düzenlenmiştir.
Davacı davalının sözleme dışı üçüncü şahıslardan sözleşmeye aykırı şekilde kutu temin ettiğinden bahisle cezai şart alacağına ilişkin takip başlatmış , davalı tarafça takibe itiraz edilmiştir.
Toplanan deliler ve tüm dosya kapsamında yapılan inceleme ve bilirkişi raporuna göre, davacının davalının başka yerden kutu teminine ilişkin tek taraflı tespitinin ispata muhtaç olduğu, davalı defter kayıtlarına göre davalının başka yerden kutu alımına ilişkin bir kayıt bulunmadığı, davalının paket servis dışında iş yeri dahilinde servis yapması nedeniyle de yıllara sari kutu ihtiyacının ve sarfiyatının tespitinin mümkün olmayacağı, davacı tarafından yapılan 20.09.2024 tarihinde yapılan durum tespitinde de dışarıdan kutu alımın yapılmadığının tespit edildiği, bu itibarla davacının davalının dışarıdan kutu alımı nedeniyle sözleşmeye aykırı davrandığını ispat edemediği , anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın REDDİNE ,
Davacının kötüniyetli takibe geçtiği tespit ve ispat olunmadığından kötü niyet tazminatı isteminin reddine,
Peşin alınan 7.246,50 TL harçtan alınması gerekli 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.631,10 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca ... bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı yararına AAÜT 13/4 gereğince takdir ve tespit edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde .... yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/09/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.