T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/307 Esas - 2025/943
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO : 2025/307 Esas
KARAR NO : 2025/943
...
DAVA : Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/04/2025
KARAR TARİHİ : 17/12/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/01/2026
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde; usule ilişkin olarak uyuşmazlık konusu olayın taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı şekilde davalı tarafından düzenlenen fatura nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti istemine ilişkin olduğunu, aynı konuda açılan benzer davalarda son ve güncel Uyuşmazlık Mahkemesi kararları çerçevesinde huzurdaki davada adli yargının görevli ve yetkili olduğunu, davacı Ilgardere ... işletmekte olan ... Yapılan Başvurulara İlişkin Yarışma Yönetmeliği hükümleri uyarınca davalı ile davacı arasında Rüzgar Enerjisi (...) Katkı Payı Anlaşması imzalandığını, anlaşmanın 3. maddesinde belirtilen esaslara göre hesaplanacak yıllık toplam ... Katkı Payı Tutarının her yıl davalı tarafından faturalanacağını ve davacı tarafından ödeneceğini, bu bağlamda 2024 yılı üretim dönemi için davalının 20.01.2025 tarihli ve ... seri nolu (KDV dahil) 5.594.484,19 TL bedelli faturayı düzenleyerek davacıya gönderdiğini, söz konusu faturada hesaplanan toplam tutarın taraflar arasındaki anlaşma ve dayanağı olan yönetmeliğe aykırı olduğunu, ödenmesi gereken tutarın (KDV dahil) 168.189,22 TL olması gerektiğini, davacının anılan faturaya süresi içinde 24.01.2025 tarihinde itiraz ettiğini, fazladan düzenlenen faturanın düzeltilmemesi nedeniyle işbu davanın ikamesi zarureti hasıl olduğunu, davacı tarafça teklif mektubunun sunulmasından sonra taraflar arasında imzalanan anlaşmada ... hesabı için teklif mektubundakinden farklı bir formül kabul edildiğini, nitekim ... hesap şekliyle ilgili formülün, yönetmeliğin 9. maddesinde de uygun şekilde kaleme alındığını, teklif mektubunda "güncelleme" şeklinde bir ibare geçse de sonrasında taraflar arasında imzalanan anlaşmada sadece "hesaplama" ibaresi yer aldığını, her iki tarafın hükümleriyle bağlı olduğu anlaşmaya göre ... için belirlenen yöntem bir hesap formülü olup kesinlikle güncelleme formülü olmadığını, ... güncellenmesiyle ilgili teklif mektubunda yeralan ibarelerin aynen anlaşmaya geçirilmesi mümkünken, güncelleme olmayan ve sadece bir hesap formülünü içeren farklı bir anlaşma imalandığını, her ikisi de tacir olan tarafların serbest iradeleriyle imzalamış olduklarının açık olduğunu, taraflar arasındaki anlaşma hükmünün açık olup herhangi bir şekilde yorum yapılmasına dahi ihtiyaç olmadığını, buna göre ilk aşamada sunulan teklif mektubunun sonrasında farklı bir hesap şeklini ihtiva eden anlaşmanın imzalanmasıyla hükümsüz kaldığını, serbest iradeyle imzalanan anlaşmanın basiretli tacir olan davalıyı da bağlar nitelikte olduğunu, benzer davalarda alınan ve talepleri doğrultusunda hesaplama içeren emsal bilirkişi raporlarını ve mahkeme kararlarını dilekçe ekinde sunduklarını belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere davalı tarafından düzenlenen uyuşmazlık konusu 20.01.2025 tarihli ve... seri nolu (KDV dahil) 5.594.484,19 bedelli fatura nedeniyle davacı şirketin davalıya KDV dahil 5.426.294,97 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi isteğinde buunmuştur.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde; usule ilişkin olarak somut olayda dava konusu faturanın idari sözleşme niteliğinde olduğu açık olan ... katkı payı anlaşmasının ilgili hükümleri uyarınca tesis edildiği anlaşıldığından, 2576 ve 2577 sayılı Kanunların alıntısı yapılan hükümleri uyarınca idari sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkların görüm ve çözümünün idari yargı mercileri tarafından gerçekleştirilmesi gerektiğinden davanın yargı yolu itirazları gözetilerek görev yönünden reddi gerektiğini, ayrıca davanın süresinde açılıp açılmadığı gözönüne alınarak, süresinde açılmamış ise zamanaşımına uğradığı da gözetilerek davanın bu yönden reddi gerektiğini, görev, yetki ve zamanaşımı nedeniyle davanın reddini talep ettiklerini, esasa ilişkin olarak; 4628 Sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 3. maddesinin 5. fıkrasına yer alan hüküm doğrultusunda ... tarafından onaylanan ... İlişkin Yarışma Yönetmeliği" 22.09.2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiğini, yönetmelik kapsamında ... tarafından 1 Kasım 2007 tarihinde alınan .... başvuruları arasından, aynı saha ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun yapıldığı durumlarda sisteme bağlanacak olanları belirlemek amacıyla Teşekküllerince 15.02.2011-13.09.2011 tarihleri arasında, 13 farklı pakette ve teklif edilen ... katkı payı miktarları üzerinden ... kapasite tahsis yarışmaları gerçekleştirildiğini, söz konusu yarışmalar ile yaklaşık toplam kurulu gücü 5.500 MW ... için kapasite tahsis edildiğini, .... tarafından söz konusu projelerin lisanslandırma süreci başlatıldığını, davacı şirketin davaya konu tesisi için 22.09.2010 tarih ve 27707 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan mülga .... Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği kapsamında 2011 yılında yapılan yarışmalara katıldığını ve bu yarışmalar sonucunda iletim sistemine bağlantı hakkı kazandığını, yarışma sonrasındaki süreç ise sırasıyla ... Katkı Payı Anlaşmasının, Bağlantı Anlaşmasının ve Sistem Kullanım Anlaşmasının imzalanması ve ilk geçici kabulün yapılıp üretime geçilmesi olduğunu, davacı şirket ile müvekkili ... arasında, davacı şirkete ait üretim tesislerinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca müvekkili ...'a ödemeyi taahhüt ettiği ... (...) Katkı Payı bedelinin ödenmesi konulu "... Katkı Payı Anlaşması" akdedildiğini, davacı şirketin Ilgardere ... projesi için lisans alarak faaliyetlerine başladığını, Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği çerçevesinde yarışmaya katılan ve kazanan şirketlerle müvekkili ... arasında imzalanan ... Katkı Payı Anlaşması gereğince; Yönetmelik ve ekleri olan Taahhütname, Teklif Mektubu Formu ile Anlaşma hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda ... katkı payı faturası hesaplandığını, bunların hepsinin aynı Yönetmeliğin bir parçası iken ve aralarında hiyerarşik bir ilişki yokken, teklif mektubunun hesaplamada gözönüne alınmaması hukuk mantığına aykırı olduğunu, davacı şirket tarafından ... yarışmalarına teklif verilmesi sırasında imzalanarak teşekküllerine sunulan Teklif Mektubu Formanda özgür iradeleri ile vermiş olduğu taahhüt doğrultusunda, sunulan teklif mektubu içeriğinden de anlaşılacağı üzere, davacı şirket tarafından, toplam ... katkı payı tutarının, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar, ... tarafından Ocak ayından açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncelleştirilerek (kümülatif) teşekküllerince ödeneceği çekincesiz şekilde kabul ve taahhüt edildiğini, yönetmeliğin eki teklif mektubu da dikkate alınarak hesaplandığını ve ilgili tüm şirketlere aynı şekilde gönderildiğini, söz konusu katkı payının yönetmelik gereği bu şekilde hesaplanmasının bir zaruret arz ettiğini, yönetmeliğin bütünlüğü içerisinde yer aldıkları ve aynı tarihte yayımlandıkları göz ardı edilerek, teklifin sunulmasından sonra, davanın taraflarınca farklı hükümler içeren bir sözleşme düzenlenmiş gibi değerlendirmeler yapılmasının kabulü mümkün olmadığını, yarışma yönetmeliğinin bütünlüğü içerisinde ek olarak bulunan teklif mektubu formu ve ... katkı payı anlaşması arasında yaptırım gücü açısından bir karşılaştırma yapılması doğru olmadığını, yönetmeliğin 6. maddesi uyarınca yarışma sırasında sunmuş olduğu bu teklifin tüm şartları ile birlikte, davacı şirket için bağlayıcı olduğunu belirterek davanın öncelikle görev ve zamanaşımı yönünden usulden reddine, davacının esasa yönelik tüm iddialarının reddi ile davanın esas yönünden reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE :Dava; taraflar arasındaki ... katkı payı anlaşması nedeniyle düzenlenen faturanın bir kısmından dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti isteğine ilişkindir.
Davalı taraf yargı yolu itirazında bulunmuş ise de; sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlık olması ve tarafların vasfı da nazara alınarak adli yargı görevli olmakla davalı tarafın yargı yolu itirazı reddedilerek yargılama mahkememizce sürdürülmüştür.
Deliller toplanıp dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup bilirkişi heyeti 10/11/2025 tarihli raporlarında yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; Mahkemece teklif birim fiyatının verildiği tarihten katkı payı ücretine esas yıla kadarki TÜFE oranları üzerinde birim fiyatın güncellenerek uygulanması gerektiği kanaatinde olunması halinde dava konusu fatura tutarında fazlalık olmadığı ve davacının borçlu olmadığının tespitini talep edebileceği bir tutarın bulunmadığı, ancak raporda yer verilen ....'nin kararlarında benimsediği görüşe göre davacının ileri sürdüğü hesap yöntemine göre hesaplama yapılması, yani TÜFE oranının güncelleme yapılmayan birim fiyata uygulanması gerektiği kabul edildiği takdirde dava konusu fatura tutarının KDV dahil 547.164,47 TL olması gerektiği, bu durumda dava konusu 20.01.2025 tarihli ... fatura numaralı 5.594.484,19 TL bedelli faturada 5.594.484,19 - 547.164,47= 5.047.319,72 TL fazlalık bulunduğunu bildirmişlerdir.
Davalı taraf; olumlu görev uyuşmazlığı çıkarılmasına ilişkin dilekçe sunmuş ve mahkememiz dosya örneğiyle birlikte ....Başkanlığı'na gönderilmiş,... tarafından 2247 Sayılı Kanunu'nun 10.maddesi uyarınca; olumlu görev uyuşmazlığı çıkarılmasına ve dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmesine ilişkin 26/06/2025 tarihli karar verilmiş, dosya Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmiş, ... karşı oyu ve oy çokluğuyla kesin olarak karar verilmekle, yargılama mahkememizce sürdürülmüştür.
Dosya kapsamından; taraflar arasında "... ait ... ... Üretim Tesisi'nin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren 20 yıl süre boyunca ...'ne ödemeye taahhüt ettiği, ... Katkı Payı Bedeli'nin ödenmesine ilişkin hüküm ve şartları içeren 08/12/2011 tarihli ... Katkı Payı Anlaşması imzalandığı ve ayrıca 06/09/2011 tarihli ... Katkı Payı Anlaşması imzalandığı, davalı ... tarafından, davacı şirkete 2024 yılı ... Katkı Payı'na ilişkin KDV dahil 5.594.484,19 TL bedelli 20/01/2025 tarihli e-fatura düzenlendiği hususu sabittir.
Davacı taraf hesaplanacak katkı payının anlaşmanın 3. maddesi ve yönetmeliğin 9. maddesindeki esaslara göre hesaplanacağı, buna göre; KDV dahil 168.189,22 TL ... katkı payı tutarı olması gerektiği halde 5.426.294,97 TL fazla hesaplandığı iddiasında bulunmakta, davalı taraf; sözleşme düzenlenmeden önce verilen teklif mektubu da dikkate alınarak hesaplandığı, yönetmelik, taahhütname, teklif mektubu formu ve ... katkı payı anlaşmasından oluşan eklerin bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucu hesaplama yapıldığı, fatura bedeline konu borcun olduğu savunmasında bulunmaktadır.
Davada uyuşmazlık, ... katkı payı bedeli olarak davalı tarafça düzenlenen 20/01/2025 tarihli KDV dahil 5.594.484,19 TL tutarlı fatura bedeline esas hesaplamanın yerinde olup olmadığı, hesaplamada esas alınacak hususa ilişkindir.
Dava konusu olayda taraflar arasındaki hukuki işlem 06/09/2011 tarihli ... katkı payı anlaşmasıdır. Geçerli olarak kurulan sözleşme, taraflarını bağlayacaktır. Davalı taraf 20/01/2025 tarihli 5.594.484,19 TL bedelli faturayı düzenleyerek davacıya göndermiştir. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 3. maddesi şirketin bağlantı hakkı kazandığı ... projesinde üretilecek her bir kwh elektrik enerjisi üzerinden 0,75 kr / kwh olarak belirlenen yarışma sonucuna esas ... katkı payı tutarının ... tarafından hesaplanacağı, toplam ... katkı payı tutarı = kr*E*TÜFE, kr; şirket tarafından ... kwh başına ödenmesi taahhüt edilen kuruşu, E; bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi üretimi, TÜFE ... tarafından açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksini ifade ettiği, tesisin yıllık net elektrik enerjisi üretimi üzerinden hesaplanan bir önceki yıla ait yıllık toplam net ... katkı payı tutarı her yılın 15 ocak günü saat 17;00'ye kadar ... tarafından şirkete faturalandırılacağı hususunun düzenlendiği,
Rüzgar enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılan lisans başvurularına ilişkin yarışma yönetmeliğinin 9. maddesinin 1. fıkrasında ".... toplam ... katkı payının hesaplanması için aşağıdaki formülün uygulanacağı;
Toplam ... katkı payı tutarı = kr*E*TÜFE, kr; şirket tarafından... kwh başına ödenmesi taahhüt edilen kuruşu, E; bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi üretimi, ...; Ocak ayında açıklanan bir önceki yılın ayına göre yıllık tüketici fiyat endeksi şeklinde belirtildiği,
Davacı tarafından sözleşmenin imzalanmasından önce verilen teklif mektubunda davacının ... ... projesinde yıllık üretilecek elektrik enerjisi için kwh başına 0,75 kr teklif ile ... tarafından, yıllık net elektrik enerjisi üretiminin çarpılması ile bulunacak toplam ... katkı payı tutarını, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar ... tarafından ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi oranında, güncelleştirerek takip eden yılın ocak ayı sonuna kadar tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren 20 yıl süre boyunca ... ödemeyi kabul ve taahhüt ederiz." biçiminde taahhütte bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkemece yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; davacı tarafından yapılan teklifin bir öneri olduğu, taraflar arasında 06/09/2011 tarihli rüzgar enerjisi katkı payı anlaşması imzalandığı, sözleşme ile davacı şirketin ... ... Üretim Tesisi'nin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren 20 yıl süre boyunca ... ödemeyi taahhüt ettiği, ... katkı payı bedelinin ödenmesi ile ilgili 06/09/2011 tarihli ... katkı payı anlaşmasının 3. maddesinin teklife uygun olarak yapılmadığı, sözleşmenin 3. maddesi ile yönetmeliğini 9. maddesinin 1. fıkrası hükmünün örtüştüğü anlaşılmış olup, ... katkı payı bedelinin ödenmesi ile ilgili 06/09/2011 tarihli sözleşmede davacı tarafından yapılan öneriden farklı bir öneriyi dikkate alarak sözleşme yaptıkları, sözleşmenin karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarıyla kurulduğu, tarafların serbest iradeleri ile imzalamış oldukları sözleşmelerin davalı yönünden de bağlayıcı olacağı, ... katkı payı tutarının taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine uygun olarak hesaplanması gerektiği, teklif mektubunda güncelleştirilerek ödeneceği belirtilmiş ise de sözleşmenin 3. maddesinde bu hususa yer verilmediği, burada geçmiş yılların TÜFE oranları dikkate alınarak kümülatif bir TÜFE oranı hesap edilemeyeceği, sözleşme ve yönetmelik hükümleri nazara alınarak davacının ödemesi gereken ... katkı payı tutarı denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporunda hesaplanmış olup buna göre; KDV dahil 5.594.484,19 TL tutarlı faturanın sözleşme ve teyit eden yönetmelik hükümleri nazara alındığında 547.164,47 TL olması gerektiği, bu haliyle 5.047.319,72 TL kısmının fazla olduğu anlaşılmakla, bu kısma yönelik açılan menfi tespit davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulü ile; davacının davalıya 20/01/2025 tarihli faturanın 5.047.319,72 TL'si için borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alınması gerekli 344.782,41 TL harçtan mahkememiz veznesine peşin yatırılan 92.667,52 TL harcın mahsubu ile kalan 252.114,89 TL harcın davalıdan alınarak Hazine’ye gelir yazılmasına,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk giderinin kabul ve ret oranları da nazara alınarak 4.278,00 TL'sinin davalıdan, geri kalan 322,00 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı yargılama giderinin kabul ve ret oranlarına göre takdiren %93’ü olan 18.990,60 TL ile 615,40 TL başvurma ve 92.667,52 TL peşin harç toplamının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafından yapılan 665,00 TL posta giderinden ibaret yargılama giderinin %7’si olan 46,55 TL’nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 669.205,17 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup, reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 60.636,04 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Dair oybirliği ile verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı.17/12/2025
...
DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ: DAVALI YARGILAMA GİDERLERİ:
Posta Gideri : 420,00 TL Posta Gideri : 665,00 TL
Bilirkişi Ücreti : 20.000,00 TL
+---------------------
Toplam : 20.420,00 TL