T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/677 Esas - 2022/337
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/677 Esas
KARAR NO: 2022/337
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/09/2018
KARAR TARİHİ: 26/05/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 08/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesinde özetle; Dava dışı işçi ... tarafından dava şirket ile dava dışı Kalkınma Bakanlığına karşı Ankara ...İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasıyla işçilik tazminat ve alacaklarının tahsiline yönelik dava açıldığını, dava sırasında davanın diğer davalı şirketlere ihbar edildiğini, Ankara ...İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasıyla açılan dava sonunda verilen 2017/416 Karar sayılı karar ile dava dışı işçinin Kalkınma Bakanlığına ait işyerlerinde ihale suretiyle iş yapan şirketler nezdinde 07.01.2006-15.04.2015 tarihleri arasında çalıştığını, yapılan yargılama sonunda işçilik tazminat ve alacaklarının davacı şirket ile Kalkınma Bakanlığından müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiğini, karara karşı yapılan istinaf başvurusunun Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesinin 2017/3198 Esas, 2018/1321 Karar sayılı kararıyla reddine karar verildiğini, Ankara ...İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasıyla açılan dava sonunda verilen 2017/416 Karar sayılı kararı ile hüküm altına alınan alacakların Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasıyla takibe konulması üzerine davacı şirket tarafından icra dosyasına 29.05.2018 tarihinde 45.990,00-TL ve 26.06.2018 tarihinde 1.890,00-TL olmak üzere toplam 47.880,00-TL ödendiğini, davalı şirketlerin dava dışı Kalkınma Bakanlığından hizmet işleri ihalelerini üstlenerek dava dışı işçi 07.01.2006-01.01.2015 tarihleri arasında çalıştıran şirketler olduğunu, bu sebeple her bir davalının dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönem ile sorumluluk esası dikkate alınarak feri alacaklarda dahil olmak üzere davalı şirketlerden tahsili için fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak dava açıldığını, dava dışı işçinin davacı şirket nezdinde 01.01.2015-19.04.2015 tarihleri arasında 3,5 aylık bir dönemde çalıştığı belirtilerek şimdilik 100,00'er TL olmak üzere toplam 900,00-TL rücu alacağının ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan sorumlulukları oranında davalılardan tahsili ile davacı şirkete ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalılardan ... Tur. Servis Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından verilen 05.11.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davanın öncelikle husumet yönünden reddi gerektiğini, davalı şirket ile dava dışı bakanlık arasında alt işveren asıl işveren ilişkisinin bulunduğunu, dava dışı işçinin alt işverenler değişse bile davalı bakanlık nezdinde çalışmasını sürdürdüğünü, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. Maddesi hükmüne göre, işyeri devrinin geçerli olduğu durumlarda devralan işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren 2 yıl süreyle sınırlı olduğunu, davalı şirketin bilgisi dışında yapılmış uygulamalar neticesinde davacı tarafından ödenmiş işçilik alacaklarının kötü niyetle ve hukuka aykırı olarak rücu edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalılardan ... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti., ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından verilen 21.11.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle dava dışı işçinin davalı şirketler nezdinde hangi tarihler arasında çalıştığının tespiti gerektiğini, davalı şirketlerde 3 ay çalışan işçinin kıdem tazminatına hak kazanamayacağını, davalı şirketler nezdinde çalışan işçilerin işin doğası gereği fazla mesai yapmadığını, çalışma saatlerinin resmi kurum çalışması nedeniyle belli olduğunu, fazla çalışmanın mümkün olmadığını, davalı şirket nezdinde çalıştığı iddia olunan işçinin yıllık izin alacağının bulunmadığını, işçinin ücret alacağının son çalıştığı şirket nezdinde doğmuş olması nedeniyle bu alacak kaleminden davalı, şirketlerin sorumluluğunun bulunmadığını belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalılardan ... Turizm Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından verilen 21.03.2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirket ile dava dışı Kalkınma Bakanlığı arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğunu, dava dışı işçinin alt işverenler değişse dahi dava dışı bakanlık nezdinde çalışmaya devam ettiğini, davalı şirketin son işveren olmadığını, dava dışı işçinin Kalkınma Bakanlığı bünyesindeki çalışmasının 15.04.2015 tarihine kadar devam ettiğini, bu nedenle davalı şirketin feshe bağlı alacaklar ile ilgili sorumluluğun bulunmadığını, bu nedenle davalı şirketin kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağından sorumlu olmayacağını, Yargıtay 9. Hukuk Datiresinin 2017/26340 Esas, 2017/17964 Karar sayılı ilamının da bu yönde olduğunu, işyerinin devri halinde devralan işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren 2 yıllık süre ile sınırlı olduğunu, devir tarihinden itibaren 2 yıllık süre geçtiğinden davalı şirketin sorumluluğunun kalmadığını, dava dışı işçinin kıdem tazminatından sadece Kalkınma Bakanlığının sorumlu olduğunu, 6552 sayılı Kanun ile 4857 sayılı Kanunun 1 12. maddesinde yapılan değişik ile kıdem tazminatının kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödeneceği hususunun düzenlendiği belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, hizmet alım sözleşmesine istinaden dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının davalı şirketlere rücu isteminden ibarettir.
Mahkememizce taraf delilleri toplanarak dava dışı işçiye ilişkin SGK iş yeri kayıtları çıkartılmış, Ankara ...İş Mahkemesi'nin ... esas, 2017/416 karar sayılı kesinleşen kararı ile bu karara istinaden başlatılan Ankara ...İcra Müd.'nün ... esas sayılı takip dosyası örneği ve davacı şirket tarafından yapılan ödemelere ilişkin belgeler celbedilerek dosyaya konulmuş, dava dışı işçi ...'a ödenen tutardan davalı şirketlerin sorumlu oldukları tutarların belirlenmesi amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.
Konusunda uzman hesap bilirkişisi Sinan YAZICI tarafından dosyaya sunulan 18/03/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. LTd Şti'nin 4.551,81 TL'den, ... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. m. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nin 3.746,79 TL'den, ... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 1.678,94 TL'den, ... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin 157,95 TL'den, ... Tur. Servis Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti:'nin 2.668,83 TL'den, ... Tur. Ve Oto İşl. San ve Tic. AŞ'nin 3.084,85 TL'den, ... ... Yer. Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İth. İhr. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin 3.264,64 TL'den, ... Tur. Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nin 2.715,60 TL'den, ... Seyahat Tur. San ve Dış Tic Ltd. Şti:'nin 1.216,76 TL'den sorumlu olduğunun, davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti.'nin dava dışı işçi ...'un çalıştığı firmalar arasında yer almadığının bildirildiği görülmüştür.
Tarafların bilirkişi raporuna itiraz etmesi üzerine, itirazları karşılayan ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişinin 25/11/2020 tarihli bilirkişi 1.ek raporunda özetle; ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. LTd Şti'nin 4.738,87 TL'den, ... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nin 3.329,17 TL'den, ... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 1.747,94 TL'den, ... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin 131,09 TL'den, ... Tur. Servis Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti:'nin 2.492,73 TL'den, ... Tur. Ve Oto İşl. San ve Tic. AŞ'nin 2.811,50 TL'den, ... ... Yer. Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İth. İhr. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin 2.827,21 TL'den, ... Tur. Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nin 2.827,21 TL'den, sorumlu olduğunun, davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti.'nin dava dışı işçi ...'un çalıştığı firmalar arasında yer almadığının bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce dava dışı Kalkınma Bakanlığı yönetim hizmetleri genel müdürlüğü ile Başbakanlık Devlet Planlama Müsteşarlığı'nın dosyamız davacısı ve davalısı olan şirketlerle imzaladığı hizmet alım sözleşmeleri ile eki şartnamelerinin celbine karar verilerek bu sözleşmeler ve ekleri de incelenmek suretiyle itirazları karşılayan ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişinin 19/01/2022 tarihli 2.ek bilirkişi raporunda özetle; ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. LTd Şti'nin 9.477,74 TL'den, ... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nin 6.658,35 TL'den, ... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 3.495,89 TL'den, ... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin 262,19 TL'den, ... Tur. Servis Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti:'nin 4.823,47 TL'den, ... Tur. Ve Oto İşl. San ve Tic. AŞ'nin 5.623,02 TL'den, ... ... Yer. Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İth. İhr. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin 5.654,43 TL'den, ... Tur. Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nin 5.654,43 TL'den sorumlu olduğunun, davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti.'nin dava dışı işçi ...'un çalıştığı firmalar arasında yer almadığının, Davalı ... Tur, Taş. İnş. San Tic. Tid. Şu. ile Başbakanlık Devlet Planlama Müsteşarlığı arasından imzalanan sözleşmenin dosya ekleri arasında yer almadığının bildirildiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı ve deliller, davacı şirket ile birlikte davalı şirketlerin dava dışı kurumlar ile aralarında imzaladıkları hizmet alım sözleşmeleri ve eki şartnameleri kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalanan sözleşmeler kapsamına göre yüklenicinin çalıştırdığı işçilere yönelik her türlü işçilik hak ve alacaklarından yüklenicinin sorumlu olacağının açıkça kararlaştırıldığı, buna göre davacı ile davalı şirketlerin dava dışı işçi ...'un çalışma süreleri ile işçilik hak ve alacaklarından sorumlu tutulmaları gerektiği, hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmadığı, işveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşme ve eklerinin uygulanmasının sözleşme hukukunun en temel prensiplerinden olduğu, işçiye ödenen kıdem tazminatından yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak işverene karşı sorumlu oldukları, yine kullanılmayan yıllık izinlerin ücrete dönüşmesi halinde son yüklenicinin sorumlu olduğu, ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olduğu, bu çerçevede bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmelerden en son düzenlenen ikinci ek rapor kapsamına göre davacı şirket tarafın dan kesinleşen mahkeme kararına istinaden ödenen tutardan davalıların sorumlu oldukları tutarların usulünce hesaplandığı, davalılardan ... Şirketi'nin dava dışı işçinin çalıştığı firmalar arasında yer almaması nedeniyle onun yönünden açılan davanın husumet bakımından reddi gerektiği açıkça anlaşılarak bilirkişi 2.ek raporunda usulünce belirlenen tutarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne yönelik aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
Davalı ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'nden 9.477,74 TL,
... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nden 6.658,35 TL,
... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nden 3.495,89 TL,
... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti 'nden 262,19 TL,
... Tur. Servis Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden 4.823,47 TL,
... Turizm ve Oto. İşl. San. ve Tic. A.Ş.'den 5.623,02 TL,
... ... Yer Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İht. İhr. ve Tic.Ltd. Şti.'nden 5.654,43 TL,
... Turizm Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nden 5.654,43 TL,
Alacağın ödenme tarihi olan 26/06/2018 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti. hakkında açılan davanın pasif (husumet) ehliyeti yokluğu nedeniyle dava şartları yönünden reddine,
Bu karar nedeniyle alınması gerekli 2.845,08 TL harçtan peşin alınan 735,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.109,18 TL. harcın Davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti dışındaki davalılardan
(Davalı ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 479,96 TL'sinden,
... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nin 337,19 TL'sinden,
... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 177,04 TL'sinden,
... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti'nin 13,28 TL'sinden,
... Tur. Servis Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 244,27 TL'sinden,
... Turizm ve Oto. İşl. San. ve Tic. A.Ş.'nin 284,76 TL'sinden,
... ... Yer Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İht. İhr. ve Tic.Ltd. Şti.'nin 286,35 TL'sinden,
... Turizm Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nin 286,35 TL'sinden sorumlu olmak üzere)
Alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 6.214,44 TL vekalet ücretinin Davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti dışındaki davalılardan
(Davalı ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 1.414,15 TL'sinden,
... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nin 993,48 TL'sinden,
... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 521,61 TL'sinden,
... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti'nin 39,12 TL'sinden,
... Tur. Servis Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 719,70 TL'sinden,
... Turizm ve Oto. İşl. San. ve Tic. A.Ş.'nin 839,00 TL'sinden,
... ... Yer Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İht. İhr. ve Tic.Ltd. Şti.'nin 843,69 TL'sinden,
... Turizm Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nin 843,69 TL'sinden sorumlu olmak üzere)
Alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 1.662,00 TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre taktiren 1.658,02 TL'si ile 35,90 TL başvurma, 735,90 TL peşin harç toplamı 2.429,82 TL yargılama giderinin davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti dışındaki davalılardan
(Davalı ... Tur. Taş. Pet. İnş. Gıda Hayv. İht. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 552,93 TL'sinden,
... Org. Taş. Tur. İnş. Tıbbi Cihaz. Tem. Pet. San. Tic. Ltd. Şti'nin 388,45 TL'sinden,
... İnşaat Güvenlik Tur. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 203,95 TL'sinden,
... Tur. Taş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti'nin 15,30 TL'sinden,
... Tur. Servis Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 281,40 TL'sinden,
... Turizm ve Oto. İşl. San. ve Tic. A.Ş.'nin 328,05 TL'sinden,
... ... Yer Hiz. Tur. Sey. Nak. Taş. İht. İhr. ve Tic.Ltd. Şti.'nin 329,88 TL'sinden,
... Turizm Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nin 329,88 TL'sinden sorumlu olmak üzere)
Alınarak davacıya verilmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Davalı ... Turzim Taş. Ve Otel. Tic. Ltd. Şti vekili işbu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
Dair, davacı vekili Av. karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde davacı yönünden (2 nolu hüküm yönünden) ve davalı ... Turizm yönünden Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık, diğer davalılar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/05/2022