T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/460 Esas
KARAR NO: 2021/633
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 27/08/2019
KARAR TARİHİ: 14/10/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 25/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında davalının sahibi olduğu ve işlettiği Özel ... Tıp Merkezinin uygunluk belgesi, faaliyet izin belgesi ve faaliyet izin belgesinde bulunan tüm kadroların müvekkiline devredilmesi ve bu devre ilişkin yapılması gereken her türlü hukuki ve idari işlemlerin müvekkili tarafından yapılması ve sonuçlandırılması amacıyla 08.06.2018 tarihli ... Merkez Devir Taahhüt Protokolü imzaladığını, protokolün 3.1.2. maddesine göre devir bedeli olarak davalıya 2.100.000 TL ödeneceğini, protokolün 3.4 maddesine göre, Sağlık Bakanlığının devri uygun görmemesi halinde herhangi bir cezai şartın söz konusu olmayacağını, tarafların karşılıklı olarak aldıkları şeyleri iade edeceğini, satıcı/davalının protokolün akdedilmesiyle ilgili şirket organlarından izin aldığını ve devir'taşımaya ilişkin her türlü kararı gerek şirket organlarından gerekse Sağlık Bakanlığının ilgili kurul ve mercilerinden almayı taahhüt ettiğini, davalıya kapora mahiyetinde 100.000 TL senet verildiğini, senedin fotoğrafının çekildiğini ve dosyaya sunulduğunu, davalıya gereken her belgenin verildiğini, ancak davalının devir için gerekli olan başvuruyu Sağlık Bakanlığına yapmadığını, protokolün 3.6 maddesine göre sağlık Bakanlığından onay çıkmaması durumu hariç, satıcının anlaşmadan herhangi bir nedenle cayması halinde kapora olarak aldığı senedi iade edeceğini ve 300.000 TL cezai şartı 5 iş günü içerisinde. alıcıya, ihtara veya ihbara, protestoya gerek kalmaksızın ödeyeceğini, bu hususta ayrıca 23.01.2019 tarihli ihtarnamenin keşide edildiğini, ihtarname davalıya tebliğ edilmiş olmasına rağmen ödeme yapılmadığını, 300,000 TL tutarındaki cezai şart alacağının tahsili amacıyla ... Müdürlüğünün ... E, sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, ancak davalının itirazıyla takibin durduğunu” iddia ederek, davalının icra takibine vaki itirazının iptaline takibin devamına, takip alacağının %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini” talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının müvekkili şirkete 08.06.2018 tarihli protokolün 3. maddesinde düzenlenen 100.000 TL bedelli kapora mahiyetindeki senedi vermediğini, tıp merkezlerinin devrine ilişkin Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik hükümleri ile davacıya yüklenen yükümlülüklerin de davacı tarafından yerine getirilmediğini, davacının müvekkili şirkete ticaret sicil gazetesi aslı, şirket ortaklarının tabip olduklarına dair diplomaları veya uzmanlık belgelerini vermediğini, bu nedenlerle tıp merkezinin devrinin yapılamadığını, sözleşmenin geçerlilik kazanması ve ifası için yasal zorunluluk olan şirketin %51 'ine sahip ortağının tabip veya diş tabibi olması şartını sağlamadığını, dolayısıyla sözleşmenin ifa edilememesinde davacının tamamen kusurlu olduğunu iddia ederek davanın reddedilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, sözleşmeye konu edilen cezai şart bedeline yönelik yapılan takibe itirazın iptali isteminden ibarettir.
Davaya konu uyuşmazlığın, itirazın iptali davası yönünden yasal şartların oluşup oluşmadığı, taraflar arasında imzalanan devir taahhüt protokolü uyarınca sözleşmenin konusu olan Özel ... Tıp Merkezi'nin tıp merkezi uygunluk belgesi faaliyet izin belgesini ve faaliyet izin belgesinde bulunan bütün kadrolarının alıcıya devredilmesinin, bu devre ilişkin yapılması gereken her türlü hukuki ve işlemlerin yapılması ve sonuçlandırılması iş ve işlemlerin düzenlenmesi hususlarında tarafların yükümlülüklerini gereği gibi ifa edip etmedikleri, sözleşmenin ifa edilememesinde kusurun kimde olduğu, edimlerin yerine getirilmemesinde tarafların kusur durumları ile protokolün 3 ve 6.maddesi uyarınca senet iadesi ile 300.000,00 TL cezai şart ödeme koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, taraflar arasında imzalanan 08/06/2018 tarihli "dal merkezi devir taahhüt protokolü" başlıklı protokol kapsamı ve içerdiği hükümler incelenmiş, protokolün konusunun 2.maddede; davalı satıcının sahibi bulunduğu ve işletmesini gerçekleştirdiği "Özel ... Tıp Merkezi'nin; Tıp Merkezi Uygunluk belgesi, Faaliyet İzin Belgesi'ni ve Faaliyet İzin Belgesinde bulunan bütün kadrolarının (branşlarını) alıcıya devredilmesinin, bu devre ilişkin yapılması gereken her türlü hukuki ve idari işlemlerin yapılması ve sonuçlandırılması iş ve işlemlerin düzenlenmesini konu almaktadır." hükmünün yer aldığı, 3.maddede; sözleşme bedelinin 2.100.000,00 TL olarak belirlenip, ödemelerin ne şekilde yapılacağının düzenlendiği, alıcı davacı tarafından satıcı davalıya teminat niteliğinde 100.000,00 TL'lik senet verileceğinin belirtildiği, 4.maddede; "Özel ... Tıp Merkezi'nin Tıp Merkezi Uygunluk Belgesini, faaliyet izin belgesini ve faaliyet izin belgesinde bulunan bütün kadrolarının (branşlarının) devrinin Sağlık Bakanlığı tarafından uygun olmadığı şeklinde karar verilmesi halinde taraflar birbirinden aldıklarını iade edecek olup, cezai şart söz konusu olmayacaktır." düzenlemesinin yer aldığı, 5.maddede; "satıcı yetkilisi, işbu sözleşmenin konusunu oluşturan devir işlemi ile ilgili olarak şirketin gerekli organlarından gerekli izinleri aldığını, işbu protokol hükümlerini teşkil eden hususların şirketçe de bilindiği ve tarafının bu konuda yetkili olduğunu kabul beyan ve taahhüt etmekle birlikte devir konusunun hukuken nakledilebilir hale gelebileceği tarihe kadar da şirketin genel kurulundan, yönetim kurulundan ve ana sözleşme veya mevzuat gereği alınması gereken tüm merci, kurul ve yerlerden devir/taşımaya ilişkin her türlü kararın alınacağını taahhüt eder." düzenlemesinin yer aldığı, 6.maddede; "ayrıca Özel ... Tıp Merkezi'nin Tıp Merkezi Uygunluk Belgesini, faaliyet izin belgesini ve faaliyet izin belgesinde bulunan bütün kadrolarının (branşlarının) devir işlemine İl Sağlık Müdürlüğü veya Sağlık Bakanlığı tarafından uygundur onayı çıkmaması durumu hariç satıcının anlaşmadan herhangi bir nedenle cayması halinde satıcı sözleşme esnasında kapora olarak aldığı senedi iade edecek ve 300.000,00 TL cezai şartı 5 iş günü içerisinde alıcıya ihtara veya ihbara, protestoya gerek kalmaksızın ödeyecektir. Ayın şekilde sözleşme konusu anılan devre onay verilmiş ve devre herhangi bir hukuki engel kalmamasına rağmen alıcı da alımdan vazgeçerse 300.000,00 TL cezai şartı ihtara veya ihbara, protestoya gerek kalmaksızın 5 iş günü içerisinde satıcıya ödeyecektir." düzenlemesinin yer aldığı açıkça görülmüştür.
Mahkememizce Sağlık Bakanlığı'na yazı yazılarak 08/06/2018 - 27/08/2019 tarih aralığını kapsayacak şekilde davalı şirket tarafından; tıp merkezi uygunluk belgesi, Sağlık Bakanlığı planlama istihdam komisyonu kararı ile Bursa İline taşınma işleminin onaylanması için davalı şirketin bakanlığa başvuruda bulunup bulunmadığı hususları sorulmuş, Sağlık Bakanlığı'ndan gelen 03/12/2020 tarihli yazı cevabı kapsamından belirtilen tarih aralığında düzenlenen tıp merkezi uygunluk belgelerinin ekte gönderildiğinin bildirilip, ekte gönderildiği, yapılan tetkik sonucu davalının söz konusu tıp merkezinin Bursa İline taşınması için Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü'ne yaptığı herhangi bir başvurusuna rastlanmadığının bildirildiği, yazı ekinde gönderilen uygunluk belgesinde Özel ... Tıp Merkezi için 23/07/2019 tarihinde düzenlenen belge olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce toplanan deliller dikkate alınarak tüm dosya kapsamı üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, ... tarafından oluşturulan heyetin düzenlediği 24/08/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Tarafların 08.06.2018 Tarihli Devir Protokolünden doğan edimlerini ifa edip etmediklerinin tespiti için dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin eksik olduğunu, buna göre; davacının ilgili Yönetmelik hükümleri gereğince, mesleğini serbest icra etmek hak ve yetkisi olan tabip veya birden fazla tabip ve diş tabibi ortaklığı veya en az Yo 51 hissesi tabip ve diş tabibi ortaklığı bulunan tüzel kişi olduğunu ispatlayan bilgi ve belgeleri dosyaya sunması gerektiğini; devir ile ilgili gerekli belgelerin hazırlanıp hazırlanmadığı ve bu belgelerle ilgili müdürlüğe başvuru yapıldığını gösteren bilgi belgelerin dosyaya ibrazının gerektiğini, kaparo olarak verildiği iddia edilen senedin verildiğine ilişkin delillerin ve özellikle ticari defter kayıtlarının da dosyaya ibrazının gerektiğini, 15.02.2008 tarihli ve 26788 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğin eki olan ve EK-1/b'de; Sağlık Kuruluşunun Devrinde Ruhsatname İçin Gerekli Belgeler başlığı altında düzenlenen belgelerin ibrazının gerektiğini, yukarıda sayılan eksikliklerin temamlanmasından sonra nihai bir sonuca varmanın daha isabetli olacağının bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesine karar verilerek konusunda uzman mali müşavir bilirkişi ...'dan rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişinin dosyaya sunduğu 29/01/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; hukuki nitelikteki davacının 08.06.2018 tarihli “Dal Merkezli Devir Taahhüt Protokolü” ne dayanarak 300.000,00 TL tutarındaki cezai şartı davalıdan talep edip edemeyeceği hususundaki nihai takdir mahkemeye ait olmak üzere, Protokole konu Tıp Merkezinin davacıya devir işleminin gerçekleşmediği, buna bağlı olarak 2.100.000 TL devir bedelinin de satıcıya ödenmemiş olduğu hususlarının taraflar arasında ihtilaflı olmadığını, Protokol'de kapora mahiyetinde satıcıya verileceği belirlenen 100.000,00 TL senedin Satıcıya verilip verilmediği hususunun taraflar arasında ihtilaflı olduğu, davacı ... defterlerine göre davalı/satıcıya 100.000 TL bedelli senedin teminat olarak verildiği, davalı defterlerinde ise senede dair bir kaydın olmadığının bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce 12/11/2020 tarihli celsenin 3 nolu ara kararı gereğince davalı şirket ve vekiline, devir protokolünün 5.maddesine istinaden devir konusuna ilişkin olarak genel kurul, yönetim kurulu ve ilgili merciler veya kurullardan tıp merkezinin devir ve taşınmasına ilişkin kararların alınıp alınmadığı hususunda isticvap davetiyeleri çıkartılmasına karar verilmiş, bu doğrultuda davalı vekilinin dosyaya sunduğu 26/11/2020 tarihli dilekçesi kapsamında "davalı şirket ortakları doktor olmadıklarından ve şirkete doktor ortak almadıklarından dolayı müvekkil tarafından devre ilişkin bir karar alınmamıştır, çünkü davacı tarafından devir için gerekli ön şart sağlanmamıştır." şeklinde yanıt verildiği görülmüştür.
Mahkememizce dosyaya gelen yeni bilirkişi raporu ve beyanlar da gözetilerek bilirkişi heyetinden ek rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyetinin 14/06/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; tarafların ticari defter kayıtlarının incelendiği, uyuşmazlık konusu 100.000 TL kaporanın davacının ticari kayıtlarında teminat senedi olarak yer almasına rağmen, davalının ticari kayıtlarında yer almadığını; davalı tarafından, sözleşme konusu sağlık kuruluşunun devrine ilişkin bir başvurunun yapılmamış olduğunu; devir başvurusunun yapılmamasının cezai şarta muacceliyet kazandırıp kazandırmayacağı konusundaki takdir yetkisinin Mahkemeye ait olduğunu; çünkü davalının; devir başvurusu yapılabilmesi için gerekli belgelerin davacı tarafından kendilerine verilmediğini; davacının sözleme konusu sağlık kuruluşunu devralma şartlarını taşımadığından ve söz konusu bilgi ve belgeleri kendilerine teslim etmediğinden başvuru yapılmadığını ileri sürdüğünü, bu nedenle, sağlık kuruluşunu devralacak davacının; ilgili Yönetmelik hükümleri gereğince, mesleğini serbestçe icra etmek hak ve yetkisi olan tabip veya birden fazla tabip ve diş tabibi ortaklığı veya en az Ve 51 hissesi tabip ve diş tabibi ortaklığı bulunan tüzel kişi olduğunu ispatlayan bilgi ve belgelerin ibrazı konusunda takdirin Mahkemeye ait olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı ve deliller, mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemelerinde yapılan tespitler, taraflar arasında imzalanan protokol hükümleri, tarafların iddia ve savunmaları ile isticvap beyanı kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; söz konusu protokol hükümleri uyarınca davacı tarafça davalı tarafa teminat senedinin verildiği, bu senedin davacı defterinde kayıtlı olduğunun mali müşavir bilirkişi raporundan anlaşıldığı gibi davacı tarafça teminat senedinin bir fotokopisinin de dosyaya sunulmuş olduğu, bu durumda teminat senedinin verildiğinin kabulü gerektiği, yukarıda hükümleri açıklanan devir protokolü kapsamına göre davalı satıcı tarafın yükümlülüğünde olduğu açıkça anlaşılan işlemlerden Sağlık Bakanlığı İl Sağlık Müdürlüğü'ne başvuru yapılması, yetkili şirket organlarından karar alınması gibi işlerin hiçbirinin davalı satıcı tarafından yapılmadığının açık olduğu, davalı tarafça bu işlemler yapılmış olsaydı Sağlık Bakanlığı tarafından herhangi bir nedenle onay verilmemesi halinde zaten devrin gerçekleşmeyeceğinin protokol kapsamına göre açık olup, bu halde protokolün 4.maddesi uyarınca cezai şartın zaten söz konusu olamayacağı, davalının protokol hükümleri 5.madde gereğince yükümlülüklerini yerine öncelikle getirmesi gerektiği, bu yükümlülükleri yerine getirmeden davacı alıcının %51 ortağının doktor vs olmadığı savunmasını getiremeyeceği, zira hukuken nakledilebilir hale gelinip, noter devir işlemleri yapılma aşamasına kadar davacının ileri sürülen bu yükümlülüğü yerine getirebilme imkanının bulunduğu açıkça değerlendirildiğinden, protokol hükümleri kapsamına göre öncelikle davalının üzerine düşen yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmediği kanaatine varıldığından davanın kabulüne ve alacak likit değerlendirilmekle, icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE,
Davalının ... Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptali ile, takibin 300.000,00 TL asıl alacak yönünden aynen devamına,
Asıl alacağa (300.000,00 TL) takip tarihinden itibaren geçerli yıllık % 9 yasal faiz yürütülmesine,
Hükmolunan alacağın (300.000,00 TL) % 20'si oranında takdir edilen icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Bu karar nedeniyle alınması gerekli 20.493,00 TL harçtan peşin alınan 3.623,25 TL harcın mahsubu ile bakiye 16.869,75 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 29.450,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 6.747,25 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, davacı vekili Av. ...'in yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı..14/10/2021
Katip ...
Hakim ...