T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Ulusu Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2021/161 Esas
KARAR NO: 2021/367
DAVA: İTİRAZIN İPTALİ
DAVA TARİHİ: 12/03/2021
KARAR TARİHİ: 14/06/2021
YAZIM TARİHİ : 22/06/2021
Mahkememizde açılan İtirazın İptali davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili ; Davalıya ait ... plaka sayılı aracın davacının işletmeciliğini yaptığı otoyol ve bağlantılarından ücret ödemeksizin geçiş yaptığı için oluşan alacaklarının tahsilini sağlamak üzeri başlattıkları icra takibinin davalının itirazı üzerine durdurulduğunu belirtip, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
YANIT:
Davalı vekili ; İcra takibi yetkili icra müdürlüğünde yapılmadığı gibi davanın da yetkili mahkemede açılmadığını, İcra müdürlüğü ve mahkeme yönünden Trabzon İcra müdürlükleri ve TRabzon mahkemelerinin yetkili olduklarını belirtip, davanın reddine karar verilmesi istemiştir.
DELİLLER:
-Davalıya ait aracın geçiş kayıtları,
-Arabulucu anlaşmazlık son tutanağı,
-... Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyası,
-Davalı şirketin merkez adresini gösterir ticaret sicil kayıtları,
-Arabulucu anlaşmazlık son tutanağı,
-Tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davadaki talep, davacı asıl alacağı ve kaçak geçiş iddiasına dayanan cezadan oluşan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davalıya ait aracın davacı tarafından işletilen otoyoldan bedel ödenmeksizin yararlandığının tespti edilmesi üzerine geçiş ücreti , ceza tutarı, işlemiş faiz ve KDV' den oluşan toplam 1.466,25 TL'nin tahsili için davacı tarafından davalı aleyhine Ankara .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takibi başlatılmıştır. Ödeme emri 02/12/2020 tarihinde tebliğ edilen davalının 04/12/2020 tarihli ve süresinde gerçekleşen itirazı üzerine icra takibi durdurulmuştur. Davalı borçlu itirazında Ankara İcra Müdürlüklerinin yetkili olmadıklarını, Trabzon İcra Müdürlüklerinin yetkili olduklarını ileri sürmüştür.
İtirazın iptali davası açıldıktan sonra dava dilekçesi 02/04/2021 tarihinde tebliğ edilen davala vekili 02/05/2021 tarihli cevap dilekçesi ile Ankara Mahkemelerin yetkisiz olup, Trabzon Mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürmüştür.
İcra takibinin yapıldığı müdürlük ile birlikte itirazın iptali davasının açıldığı mahkemenin de yetkisiz olduğu ileri sürüldüğünde, mahkemenin önce kendisinin yetkili olup olmadığını incelemesi, mahkeme kendisinin yetkili olmadığını kabul eder ise yetkisizlik kararı vermeyip icra müdürlüğünün yetkili olup olmadığını değerlendirmesi, icra müdürlüğünün yetkisiz olduğunu kabul eder ise davaya devam edip, Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin yerleşik uygulaması gereği özel dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermesi gerekmektedir.
İtirazın iptali davaları, yapılan takibe itiraz üzerine duran takibin devam etmesini sağlamak amacıyla açılmaktadır. Yasal dayanağını 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK'nın) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. İcra takiplerinde yetki konusu 2004 sayılı İİK’nın 50. maddesi yollaması ile usul Kanunu hükümlerine göre belirlenmektedir.
İİK’nın 50. maddesi; "(Değişik: 3/7/1940-3890/1 md.) Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe yetkilidir.
Yetki itirazı esas hakkındaki itirazla birlikte yapılır. İcra mahkemesi tarafından önce yetki meselesi tetkik ve kati surette karara raptolunur.
İki icra mahkemesi arasında yetki noktasından ihtilaf çıkarsa Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 25 inci maddesi hükmü tatbik olunur." düzenlemesini içermektedir.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya gelindiğinde, itirazın iptaline ilişkin davanın ve dayanak icra takibinin konu Ankara ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasında, davalı icra dairesinin yetkisine de itiraz ederek Trabzon İcra Dairesi'nin yetkili olduğunu ileri sürdüğü için mahkemenin öncelikle icra dairesinin yetkili olup olmadığı konusunda bir karar vermesi gerekir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89/1-1 bendi gereğince; para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir. Takip ve dava konusu olan geçiş ücretinden kaynaklanan tutar ile birlikte para cezasının alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödenecek para borçlarından biri olarak kabul etmek mümkün değildir. 6001 sayılı Kanun'un 30/5.maddesinde, sadece geçiş ücreti değil aynı zamanda geçiş ücretinin dört katı tutarında para cezası öngörülmüştür. Para cezasından kaynaklanan borç Türk Borçlar Kanunu'nun 89.maddesinde düzenlenen borçlardan değildir. Bu halde icra takibi yönünden Ankara icra müdürlüğü yetkili olmadığı gibi aynı gerekçe ile itirazın iptali davası yönünden Ankara Mahkemelerinin de yetkili olmadıkları kabul edilmiştir.
İtirazın iptâli davasının görülebilmesi, yetkili icra müdürlüğünde başlatılmış geçerli bir icra takibinin varlığına bağlıdır. Ortada geçerli takip yoksa itirazın iptâli davasının görülebilmesine usulen olanak yoktur. Hukuk Genel Kurulunun 06/04/2004 Tarih, 2004/19-410 Esas, 2004/471 Karar sayılı ilamı da belirtildiği gibi öncelikle icra müdürlüğünün yetkili olup olmadığının değerlendirilmesi gerekir. İlâmsız icrada genel yetkili icra dairesi borçlunun ikametgahındaki icra dairesidir. Diğer yandan ihlalli geçişin yapıldığı para cezasına konu eylemin gerçekleştirildiği yerdeki icra dairesi de özel olarak yetkilidir.
Somut olayda, davalı borçlunun merkez adresinin Trabzon olduğu ve ihlalli geçişten kaynaklanan para cezasına konu eylemin gerçekleştirildiği yerin de Ankara yargı çevresinin dışında olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, yetkili icra dairesi davalının merkezinin bulunduğu Trabzon yada ihlalli geçişten kaynaklanan para cezasına konu eylemin gerçekleştiği yerdir. Davalının Ankara icra dairesinin yetkili olmadığına, yetkili icra dairesinin kendi seçimine göre de Trabzon icra dairesi olduğuna dair icra dairesinin yetkisine yapmış olduğu itirazı usul ve yasaya uygundur. Şu halde Ankara icra dairesinin yetkili olmadığı ve ortada yetkili icra dairesinde başlatılmış geçerli bir icra takibi bulunmadığı, bu durumun 6100 Sayılı Yasanın 114/2 maddesi uyarınca özel dava şartı olduğu gözetilerek davanın usulden reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
6100 Sayılı HMK'nın 114/2, 115/2.maddeleri uyarınca özel dava şartı olan yetkili icra müdürlüğünde başlatılmış icra takibi bulunmasına ilişkin dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine,
Alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Davalı lehine hüküm tarihindeki AAÜT'si uyarınca hesaplanan 1.466,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE.
Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığına,
Arabuluculuk için ödenen 1.320,00 TL nin 6325 sayılı yasanın 18/A (11) (13) maddesi uyarınca davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansı kalması halinde bildirilecek hesap numarası olur ise hesaba, hesap numarası bildirilmez ise gider avansından karşılanmak koşulu ile posta havalesi ile yatıran tarafa İADESİNE.
Dair, Davacı Vekili Av. ...'ın yüzüne karşı KESİN OLMAK ÜZERE verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
14/06/2021
Katip ...
Hakim ...