T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/706 Esas - 2024/304
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/706 Esas
KARAR NO : 2024/304
HAKİM : ....
KATİP : ...
DAVACI :....
VEKİLİ : Av. ....
DAVALI : ....
VEKİLLERİ : Av. ....
Av. ....
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 25/10/2023
KARAR TARİHİ : 25/04/2024
YAZIM TARİHİ : 25/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin kamu tüzel kişisi olup asıl işi olan elektrik üretimi dışındaki işleri Kamu İhale Mevzuatı uyarınca dışarıdan temin ettiğini, bu kapsamda davacının ...-... ... ait işletme, bakım ve onarım işlerinin bir bütün olarak 2020-2022 yılları arasında davalı yüklenici firmaya verdiği ve hizmet alım sözleşmesi imzaladığını, davalı bünyesinde çalışan işçilerden olan; ...'un 24.12.2021 tarihinde iş akdinin sonlandırıldığı, İşçi tarafından işe iade davası açıldığını, .... . Sayılı kararıyla boşta geçen süre ve işe başlatmama tazminatı ödenmesi gerektiğine hükmedildiğini ve .... E. Sayılı dosyasına davacı tarafından 24.08.2023 tarihinde 51.179,46 TL ödeme yapıldığını ve yine aynı davada hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderleri için .... E. Sayılı dosyasına 01.08.2023 tarihinde 11.277,06TL davacı tarafından ödeme yapıldığını, ...'ın 24.12.2021 tarihinde iş akdinin sonlandırıldığını, işçi tarafından işe iade davası açıldığını, .... . Sayılı kararıyla boşta geçen süre ve işe başlatmama tazminatı ödenmesi gerektiğine hükmedildiğini ve ... E. Sayılı dosyasına davacı tarafından 24.08.2023 tarihinde 58.981,48 TL ödeme yapıldığını ve yine aynı davada hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderleri için .... E. Sayılı dosyasına 01.08.2023 tarihinde 11.212,63 TL davacı tarafından ödeme yapıldığını, ...'ın 24.12.2021 tarihinde iş akdinin sonlandırıldığını, İşçi tarafından işe iade davası açıldığını, .... . Sayılı kararıyla boşta geçen süre ve işe başlatmama tazminatı ödenmesi gerektiğine hükmedildiğini ve .... E. Sayılı dosyasına davacı tarafından 24.08.2023 tarihinde 51.299,22 TL ödeme yapıldığını ve yine aynı davada hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderleri için .... E. Sayılı dosyasına 01.08.2023 tarihinde 11.346,87 TL davacı tarafından ödeme yapıldığını, davalı ile imzalanan sözleşme gereği davacının ödediği boşta geçen süre, işe başlatmama tazminatını, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinden davalının sorumlu olduğunu, yapılan tüm ödemelerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan rücu edilmesi talebinin olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL'nin ödeme tarihinde itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsilini ve her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçilerin davacı bünyesinde ve davalı bünyesinde alt işveren işçisi olarak 12.04.2020 - 23.12.2021 tarihleri arasında özel güvenlik görevlisi olarak çalıştıklarını, İşçilerin sözleşmelerinin "Kod ...: 4046 Sayılı Kanunun 21 İnci Maddesine Göre Özelleştirme Nedeni İle Fesih" ile fesih edildiğini, davalı ve davacı arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin 36.1 maddesine göre; (... - ... ...'ne bağlı ...'nin özelleştirilmesi halinde özelleştirmeye ilişkin devir sözleşmesinin imzalandığı tarih itibari ile bu sözleşme kendiliğinden sona erer.) yaptığı ödemeleri talep hakkının bulunmadığını, davacının "Tarih: 15.11.2021, Sayı: .... , Konu: ..." ile bir yazı gönderilerek projenin özelleştirme ihalesinin yapıldığı belirtildiğini, ancak ilgili yazıda, davalının alt işveren olarak çalıştığı işletmenin özelleştirme ihalesini kazanan şirkete hangi tarihte devir edileceğinin, asıl işveren ile sözleşmenin kendiliğinden sona ermesini düzenleyen Md.36 uyarınca “özelleştirmeye ilişkin devir sözleşmesinin hangi tarihte imzalanacağı” belirtilmediğini, işbu devir tarihi özelleştirme prosedürü nedeniyle davalı şirkete, davacı tarafından kesin bir tarih verilerek bildirilmediği için projede çalışanların iş akitlerinin özelleştirme nedeniyle bildirim öneli verilmek sureti ile feshinin hukuken mümkün olmadığını, davacının, davalı şirkete 21.12.2021 tarihinde faks yolu ile "Sayı: ... , Konu: ..., Tarih: 20.12.2021" ilgili yazı gönderildiğini ve hizmet alımına dair sözleşmenin 23.12.2021 tarihi itibariyle fesih edildiğini, davacıdan alınan hizmet alım sözleşmesinin feshine dair bu faks yazısı üzerine, davalının zorunlu olarak dava dışı işçilerin iş akdini 23.12.2021 tarihi itibari ile Kod:... ile sonlandırdığını, dava dışı işçilerin açmış olduğu işe iade davalarının davalı ve davacı aleyhine sonuçlanması üzerine davaya konu boşta geçen süre, işe başlatmama tazminatı ile yargılama giderleri ve vekalet ücretleri davacı tarafından ödendiğini, iş akdi feshine sebep olan bizzat davacı yan olduğu ve söz konusu kalemlerden davalı şirketin sorumlu olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemekle; birlikte davalının müteselsilen sorumluluk ilkesi gereği işe iade davasından kaynaklı tüm ödemelerden tek başına sorumlu tutulmaması gerektiğini, davanın reddini ve mahkeme masrafları ile ücreti vekâletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
- .... . sayılı dosya,
- .... E. sayılı dosyaları,
-Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi,
-Bilirkişi raporu:
25.02.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan ve dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmesi kapsamında davalılar nezdinde çalışan dava dışı işçilere davacı kurum tarafından ödenen tazminatlardan ve işçilik alacaklarından davalının alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen tazminat ve ferileri kapsamında inceleme ve tespitler bölümünde detaylı hesaplamaların gösterildiği, davacının talep ettiği 100,00 TL'lik kısım için davalının sorumluluğunda bulunan alacak miktarlarının sorumluluğun %100 olduğunun kabulü halinde 195.296,72TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.
14/03/2024 tarihli ıslah dilekçesinde davacı; davalıdan talep ettikleri 100,00 TL alacağın 195.296,72 TL olarak ıslah edilmesini ve ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, davalılar tarafından sözleşme ile yerine getirilen güvenlik hizmeti işinde çalışan dava dışı kişi için davacı tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemesinin, bu ödemelerden sorumlu oldukları gerekçesi ile davalılardan geri alınması istemine ilişkindir.
Davanın her iki tarafı tacir olup, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması nedeni ile Ticaret Mahkemelerinin görevli oldukları kabul edilmiştir.
Davacının ihtiyacı olan güvenlik hizmetlerinin yerine getirilmesi amacı ile davacı ile davalı şirket arasında değişik tarihlerde imzalanan sözleşmeler uyarınca 11/03/2020 tarihinden başlamak üzere hizmetler davalı şirket tarafından kendi elemanları çalıştırılarak yerine getirilmiştir
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, tüm dosya kapsamı üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 25.02.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan ve dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmesi kapsamında davalılar nezdinde çalışan dava dışı işçilere davacı kurum tarafından ödenen tazminatlardan ve işçilik alacaklarından davalının alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen tazminat ve ferileri kapsamında inceleme ve tespitler bölümünde detaylı hesaplamaların gösterildiği, davacının talep ettiği 100,00 TL'lik kısım için davalının sorumluluğunda bulunan alacak miktarlarının Sorumluluğun %100 Olduğunun Kabulü Halinde 195.296,72TL olarak hesaplandığının bildirildiği görülmüştür.
Bilirkişi raporu denetime olanaklı ve gerekçeli hazırlanmakla mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller, taraflar arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmeleri kapsamı, bilirkişi incelemesi hep birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçinin 2020-2021 tarihleri arasında davacı idareden ihale ile iş alan yüklenici şirkette çalıştıkları, İş aktinin sonlanması nedeniyle davacı idare aleyhine açtığı dava neticesinde hükmedilen tazminatların dava dışı işçiye davacı idare tarafından ödenmiş olduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 22. Maddesinde çalıştırılan işçilerin kanuni alacaklarından davalı yüklenicinin sorumlu olduğu düzenlemesinin yer aldığı, İş Hukukumuzda ve ... kararlarında alt işverenlerin, bir işverenden belirli bir işin bir bölümünde ve eklentilerinde iş alan ve işçilerini o işyerinde ve eklentilerinde kendi adına çalıştıranların işveren sıfatına sahip oldukları, bu kimselerin aldıkları işleri asıl işverene ait işyerinde yapıyor olmaları nedeniyle bu yerlerin alt işverenler yönünden de işyeri anlamını taşıdığı, başka bir deyişle fiziki olarak tek olan yerin hukuki bakımdan hem asıl işverenin hem de alt işverenin işyeri olduğunun kabul edilmesi gerektiği, asıl işverenlerin alt işverenin kendi işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanun'undan veya hizmet akdinden doğan yükümlülüklerden birlikte sorumlu olduğu ancak asıl işverenin sorumluluğunun alt işverenin sorumluluğu ile sınırlı olduğunun kabul edildiği, ... uygulamasına göre yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları kendi dönemleri sınırlı olarak sorumlu olduklarının kabul edildiği, davacı idare ile davalı şirketler arasında imzalanmış olan sözleşme ve teknik şartnamede, işçilerin hak ve alacaklarından, davalı idareden ihale ile iş almış şirketler sorumlu tutulduğuna ilişkin düzenleme, ... kararları ve .... kararları göz önünde bulundurulduğunda davacı idarenin dava dışı işçiye ödemiş olduğu tutarların tamamını BK hükümlerine göre davalı ... talep edebileceği diğer davalıların izin ücretinden sorumluluğu bulunmadığından bunlar yönünden davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜNE,
195.296,72 TL alacağın 24/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Bu karar nedeniyle alınması gerekli 13.340,72 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL harç ile 3.333,47 TL ıslah harcı olmak üzere 3.603,... TL harcın mahsubu ile bakiye 9.737,40 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.120,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 31.247,48 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 6.322,57 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, Davacı Vekili Av. .... 'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/04/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ....
¸e-imzalıdır.