T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/193 Esas - 2025/434
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/193 Esas
KARAR NO : 2025/434
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 18/03/2024
KARAR TARİHİ : 07/07/2025
YAZIM TARİH : 18/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ... A.Ş. İle ..... arasında ..... kapsamında Sözleşme imzalanmıştır. Ayrıca ..... ile davalı ... Şirketi Arasında 01.04.2017 tarihinde yüklenici sözleşmesi imzalanmıştır. Bahse konu sözleşme kapsamında davalı şirketin, müvekkil şirketin alt işvereni olarak faaliyet gösterdiği açıkça ortadadır. İlgili Sözleşme uyarınca yüklenici, tüm bildirimlerin verilmesinden, her türlü ödemelerin yapılmasından ve benzeri işlemlerde; kanun, tüzük, yönetmelik gibi yürürlükte olan mevzuata her yönüyle uyulmasından ve bu mevzuatın emrettiği doğrultuda hareket etmekten, mevzuata uyulmaması nedeniyle meydana gelen her türlü ceza, gecikme zammı ve gecikmeden doğan kanuni ve akdi yükümlülüklerden sorumludur. Davalı şirketin müvekkil şirket bünyesinde faaliyet gösterdiği sırada davalı şirkete ... tarafından 160.974,00-TL İdari Para Cezası uygulanmıştır. İşbu idari para cezası, müvekkil şirket tarafından ... resmi web sitesinden dönemsel borçlardan aracı işyerlerinin ana para borçları kısmından tespit edilebilmiştir. Söz konusu borç nedeniyle müvekkil şirket ihalelere katılım sağlayabilmek için borcu yoktur belgesini de tahsis edememiştir. Bu nedenle müvekkil şirket 24.01.2024 tarihinde davalı şirket adına düzenlenen idari para cezasını, 5 günlük süre içerisinde (Erken ödeme) ödenmesi nedeni ile 120.730,00-TL olarak ödemek zorunda kalmıştır. Davalı alt yüklenicinin ödenmek zorunda kalınan ... İdari Para Cezasının iadesi için arabuluculuk başvuru yapılmış ancak taraflar arasında anlaşmaya varılamamıştır. Yukarıda açıklanan tüm bu hususlar göz önüne alındığında, müvekkil şirket tarafından ödenen 120.730,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faizleri ile birlikte davalı şirketten rücuen tahsili için iş bu davayı açma zorunluluğu doğmuştur.” Şeklinde beyanda bulunarak, Davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkili tarafından davalı şirket adına ödenen 120.730,00-TL idari para cezasının ödeme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek avans faizi ile birlikte rücuen tahsiline, ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Dosya kapsamında davalı tarafa ait cevap dilekçesine veya herhangi bir beyan dilekçesine rastlanmamıştır.
DELİLLER:
-... kayıtları (30/11/2023 tarih ve ..... sayılı inceleme raporu)
-... kayıtları,
-..... kapsamında davacı ile ..... arasında tanzim edilen sözleşme ile ..... ile ......Ltd.Şti. arasında tanzim edilen sözleşme,
-Ödemeye dair banka kayıtları,
-Bilirkişi raporu.
08.11.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle:
1- Sayın Mahkemenin huzurundaki davanın, davalı taraf adına ... tarafından kesilen idari para cezasının davacı tarafından ödenmesinin ardından, davalı yandan rücuen tahsili talepli alacak davası olduğu, dava değerinin 120.730,00-TL olduğu,
2- Dosya kapsamında yapılan incelemede, ... tarafından ticaret sicil gazetesinde davalı şirkete ait herhangi bir adres bilgisine rastlanmadığının belirtildiği, oysaki adres bilgisinin ticaret sicil gazetesinde mevcut olduğu, buna rağmen şirket adresine tebligat yapılmadan direkt şirket müdürünün adresine tebligat yapılmaya çalışıldığı, şirket müdürünün de tebligat adresinde bulunmaması nedeniyle muhtara tebligat yapıldığı, açıklanan bu nedenlerle usulüne uygun tebligat yapılıp yapılmadığı ve idari para cezasının uygulanması için şirket müdürüne tebligat yapılmasının yeterli olup olmadığı hususundaki hukuki değerlendirme yetkisinin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
3- 2023 yılında aylık brüt asgari ücret tutarı 13.414,50-TL olduğundan 5510 s. Kanunun 102/e-
1. Maddesinde göre uygulanacak olan 12 kat tutarındaki idari para cezasının (12 x13.414,50)= 160.974,00-TL olarak hesaplandığı, ... tarafından hesaplanan idari para cezası tutarının yasaya uygun şekilde belirlendiği,
4- Dosya kapsamında dava dışı ...'ya ait işe giriş veya işten çıkış bildirgeleri bulunmadığı, bununla birlikte 30.11.2023 tarihli ... İnceleme Raporunda ...'nın davalı ... Ltd. Şti.'de 07.09.2017-11.11.2017 tarihleri arasında sigortalı olarak çalıştığının tespit edildiği,
5- Dosya kapsamında yer alan ilk sözleşmenin dava dışı ...AŞ ile dava dışı ... AŞ arasında imzalanan Adi Ortaklık sözleşmesi olduğu, diğer sözleşmenin davacı ... AŞ ile ..... arasında "..... ” olduğu, bununla birlikte sözleşmenin yalnızca 1. Maddesinin dosya kapsamında bulunduğu, son olarak davalı ile sözleşme imzalayan tarafın dava dışı ..... olduğu, 01.04.2017 tarihinde imzalanan “..... ”nin işbu davanın tarafları arasında akdedilmediği, bununla birlikte bütün sözleşmelerin aynı iş kapsamında imzalandığı,
6- İlgili sözleşmelerin tamamı dosyaya sunulmadığından Sayın Mahkemenin tarafımıza vermiş olduğu “Davacı ile davalı arasında alt yüklenicilik ilişkisi olup olmadığı” yönünde verilen görevlendirme doğrultusunda, bu hususun sözleşmeler kapsamında incelenemediği, bununla birlikte, dosya içerisinde yer alan 30.11.2023 tarihli ... İnceleme Raporunda, dava dışı ...'nın davalı ... Ltd. Şti.'nin çalışanı olduğu, ... Ltd. Şti.'nin alt işveren olduğu, davacı ... AŞ'nin ise asıl işveren olduğunun tespit edildiği, bu doğrultuda her ne kadar dosya kapsamında yer alan sözleşmelerden bu hususta herhangi bir tespit yapılamasa da, ... İnceleme Raporunda davacı ve davalının asıl işveren-alt işveren ilişkisinin olduğunun tespit edildiği, bu nedenle taraflar arasında alt yüklenicilik ilişkisi olup olmadığı hususundaki hukuki takdir yetkisinin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
7- Davacı tarafından dosyaya 19.03.2024 tarihli dilekçe ekinde sunulan ... sistemi ekran görüntüsünde, Dönem Borç Görüntüleme sayfasında davalının aracı şirket olarak göründüğü ve ekranda borç göründüğü, toplam borcun ise 160.974,00-TL olduğu, bu doğrultuda Sayın Mahkeme tarafından taraflar arasında asıl işveren-alt yüklenici ilişkisi olduğunun kabul edilmesi durumunda davacının söz konusu cezayı ödemesinde hukuki yararı olabileceği, bu hususun hukuki değerlendirme gerektirmesi sebebiyle Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, şayet Sayın Mahkeme bu doğrultuda kanaat getirir ise, davacının 24.01.2024 tarihinde ödemiş olduğu 120.730,00-TL'yi davalıdan talep edebileceği,
Görüş ve kanaatiyle hazırlanan bilirkişi raporunun taktir Yüce Mahkemede olmak üzere belirtmiştir.
16.04.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle:
Kök rapordaki görüşlerinde herhangi bir değişiklik bulunmadığı,
1-... 'nün 19.02.2025 Tarihli Yazısı ekinde sunulan belgelerden, dava dışı ...'nın, 30.11.2023 tarihli ... İnceleme Raporunda belirtildiği üzere davalı ... Ltd. Şti.’de 07.09.2017-11.11.2017 tarihleri arasında sigortalı olarak çalıştığı, yine aynı tarihli yazıya göre ...'nın 01.11.2017 tarihinden bu yana iş göremezlik maaşı aldığı,
2-Yukarıda ayrıntısı açıklandığı üzere, tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı hususundaki hukuki takdir yetkisi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davacının 24.01.2024 tarihinde ödemiş olduğu 120.730,00-TL’yi davalıdan talep edebileceği,
Görüş ve kanaatiyle hazırlanan bilirkişi ek raporunun taktir Yüce Mahkemede olmak üzere belirtmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava dilekçesinde, davacı ile dava dışı ..... arasında ..... dair sözleşme yapılmakla, adi ortaklık ile de davalı şirket arasında yüklenici sözleşmesi tanzim edildiği; davalı şirket çalışanının geçirmiş olduğu iş kazası nedeni ile yapılan soruşturmada davalının incelemeye kayıt sunmadığı, bu nedenle davalıya 160.974,00-TL para cezası uygulandığı, davacının da bu borçtan sorumlu tutulması sebebi ile, erken ödeme indirimi ile davacı tarafından 120.730,00-TL ödeme yapıldığı, bu miktarın davalıdan tahsili talep edilmektedir.
Celp edilen ... kayıtlarına göre, ... müfettişlerince 30/11/2023 tarih ve ..... sayılı inceleme raporu tanzim edildiği, bu raporda işçi ...'nın ......Ltd.Şti. isimli iş yerinde geçirdiği kazada kusur ve kazaya dair tespit içerdiği, kazanın 15/10/2017 tarihinde gerçekleştiği, iş veren sıfatını ......Ltd.Şti.'nin haiz olduğu, kaza tarihi itibari ile ...'nın sigortasının olduğu ve hizmetlerinin bildirildiği, 5510 sayılı Kanunun 13. Maddesi ilk fırası a ve b bendleri uyarınca bir iş kazası olduğu, ......Ltd.Şti.'nin alt işveren olmakla asıl işverenlik makanının ......AŞ olduğu ve iki şirketin birlikte sorumlu olduğu, iş kazasında ......Ltd.Şti'nin %60 oranında, ......AŞ'nin %20 oranında ve ...'nın %20 oranında sorumlu olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Eksikliklerin ikmali ile dosya tespit edilen ihtilaf konusunda rapor tanzimi için bilirkişiye tevdii edilmekle sunulan 08/11/2024 tarihli raporda ... tarafından davalı şirkete bir tebligat yapılmaksızın şirket müdürüne tebligat yapıldığı, şirket müdürüne yapılan tebligatın idari para cezası uygulanmasına yeterli olup olmadığı hususunda takdir mahkemeye ait olmakla ... tarafından hesap edilen 160.974,00-TL para cezasının 5510 sayılı Kanunun 102/e-1 maddesine uygun olarak tanzim edildiğinin beyan edildiği, 16/04/2025 tarihli ek raporda da aynı kanaatin devam ettiğinin beyan edildiği tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı incelenmekle, ... tarafından idari para cezası tanzimine esas mevzuatın 5510 sayılı Kanunun 86/2 fıkrası olduğu, idari para cezası gerekçesinin defterlerin incelmeye sunulmamasından kaynaklandığı, bilirkişi tarafından yapılan incelemede davalı şirkete tebligat çıkarılmaksızın doğrudan şirket müdürüne tebligat çıkarıldığı ve defterlerin sunulmaması üzerine para cezası tatbik edildiği tespit edilmiştir. Davalı şirketin ... nezdinde kayıtlı olduğu, ticaret siciline tescil edildiği tarihten bu yana ... isimli kişinin şirket müdürü olduğu, şirketle ilgili son ilanın 12/12/2018 tarihinde yapılmış olduğu Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan inceleme ile tespit edilmiştir.
Davalı şirket tarafından işbu dava dosyasında yapılan usulüne uygun tebliğe rağmen cevap dilekçesi sunulmadığı, ... tarafından tanzim edilen idari para cezasına itiraz edildiği ya da dava konusu edildiği yönünde bir savunma da yapılmadığı, bu halde davalıya yönelik tanzim edilen idari para cezasını yasal yükümlülüğüne binaen ödeyen davacının ödemiş olduğu miktarı talep etmesinin yasaya uyar olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği yönünde kanaat hasıl olmuş; dava taraflarının tacir olması sebebi ile alacağa avans faizi işletilmesi gerektiği ve davacının ödeme tarihinden itibaren faiz istemesinin mümkün olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıda yazılı şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kabulü ile 120.730,00-TL alacağın ödeme tarihi olduğu anlaşılan 24/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Harçlar Kanunu gereğince alınması lazım gelen 8.247,06-TL harçtan peşin alınan 2.061,77-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.185,29-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
Davacı tarafından yapılan 660,00-TL posta tebligat gideri, 25,00-TL dosya ücreti, 5.000,00-TL bilirkişi ücreti, 2.061,77-TL peşin harç ve 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere 8.174,37-TL masrafın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm tesisine yer olmadığına,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.600,00-TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair Davacı Vekili Av. ..... 'nin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip .....
¸e-imzalıdır.
Hakim .....
¸e-imzalıdır.