T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/24 Esas - 2024/687
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/24 Esas
KARAR NO : 2024/687
HAKİM : .....
KATİP : .....
DAVACI : .....
VEKİLİ : Av. .....
DAVALILAR : 1- .....
2- .....
3- .....
4- .....
5- .....
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 11/01/2024
KARAR TARİHİ : 05/12/2024
YAZIM TARİHİ : 05/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin kamu tüzel kişisi olup asıl işi olan elektrik üretimi dışındaki işleri Kamu İhale Mevzuatı uyarınca dışarıdan temin ettiğini, davalıların işçilerinden ...'nin iş akdinin feshi nedeniyle ..... Mahkemesine açtığı davanın ..... . Sayılı kararıyla karara bağlandığı. ..... Dairesinin 24.10.2019 tarih ..... Sayılı kararıyla yerel mahkemenin kararının kesinleştiğini, akabinde ..... E. sayı dosyasıyla icra takibi yapıldığını ve davacı tarafından icra dosyasına 26.11.2019 tarihinde 49.300,00 TL ve 23.12.2019 tarihinde 22.323,01TL olmak üzere toplam 71.623,01TL ödeme yapıldığını, davacı ile davalılar arasında imzalanan sözleşmelerde çalıştırdıkları bütün işçilerin ücret ve her türlü alacaklarından firmaların sorumlu olduğuna ilişkin hüküm olduğunu, yüklenici davalı firmaların kıdem tazminatı ve ulusal, resmi ve dini bayram çalışma alacaklarından yüklenici oldukları dönem itibariyla sorumlu olduklarını, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağından son yüklenici davalı ... Şirketi'nin sorumlu olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik her davalıdan 100,00 TL olmak üzere toplam 500,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline ve her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalılar davaya cevap vermemiştir.
Davacı vekili 26/07/2024 tarihli ıslah dilekçesinde, bilirkişi raporu çerçevesinde; dava dilekçeleri ile davalılardan talep ettikleri 400,00 TL alacağın 25.307,86 TL olarak ıslah edilmesi ve ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
- ..... E. sayılı dosya,
- ..... E. Sayılı dosyalar,
-Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri,
-Bilirkişi raporu
10/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmesi kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen işçilik alacakları ve ferilerinden davalıların alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalılardan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin Mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen tazminat ve yargılama giderleri kapsamında inceleme ve tespitler bölümünde detaylı hesaplamaların gösterildiği 71.623,01-TL davaya konu alacak için davalıların sorumluluğunda bulunan alacak miktarlarının; ..... (...) için 0,00 TL, ... Şirketi ve ... Şirketi ortaklığı için 4.974,26 TL, ... Şirketi için 2.480,32 TL, ... Şirketi için 17.853,28 TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, davalılar tarafından sözleşme ile yerine getirilen bakım ve onarım hizmeti işinde çalışan dava dışı işçi için davacı tarafından yapılan işçilik alacağı ödemesinin, bu ödemelerden sorumlu oldukları gerekçesi ile davalılardan rücuen tahsili talebine ilişkindir.
Davanın her iki tarafı tacir olup, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması nedeni ile Ticaret Mahkemelerinin görevli oldukları kabul edilmiştir.
Davacının ihtiyacı olan bakım onarım hizmetlerinin yerine getirilmesi amacı ile davacı ile davalı şirketler arasında değişik tarihlerde imzalanan sözleşmeler uyarınca hizmetler davalı şirketler tarafından kendi elemanları çalıştırılarak yerine getirilmiştir
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, tüm dosya kapsamı üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 10/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan ve dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında davalılar nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen tazminatlardan ve işçilik alacaklarından davalıların alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalılardan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen tazminat ve ferileri kapsamında inceleme ve tespitler bölümünde detaylı hesaplamaların gösterildiği ve şirketlerin sorumluluklarının tablo halinde gösterildiği görülmüştür.
Bilirkişi raporu denetime olanaklı ve gerekçeli hazırlanmakla mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Davalı ... (...)'de dava dışı işçinin çalışması bulunmadığından bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Diğer davalılar yönünden:
Tüm dosya kapsamı ve deliller, taraflar arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmeleri kapsamı, bilirkişi incelemesi hep birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçinin 1991-2013 tarihleri arasında davacı idareden ihale ile iş alan yüklenici şirketlerde çalıştığı, İş aktinin sonlanması nedeniyle davacı idare aleyhine açtığı dava neticesinde hükmedilen tazminatların dava dışı işçiye davacı idare tarafından ödenmiş olduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde çalıştırılan işçilerin kanuni alacaklarından davalı yüklenicinin sorumlu olduğu düzenlemesinin yer aldığı, İş Hukukumuzda ve Yargıtay kararlarında alt işverenlerin, bir işverenden belirli bir işin bir bölümünde ve eklentilerinde iş alan ve işçilerini o işyerinde ve eklentilerinde kendi adına çalıştıranların işveren sıfatına sahip oldukları, bu kimselerin aldıkları işleri asıl işverene ait işyerinde yapıyor olmaları nedeniyle bu yerlerin alt işverenler yönünden de işyeri anlamını taşıdığı, başka bir deyişle fiziki olarak tek olan yerin hukuki bakımdan hem asıl işverenin hem de alt işverenin işyeri olduğunun kabul edilmesi gerektiği, asıl işverenlerin alt işverenin kendi işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanun'undan veya hizmet akdinden doğan yükümlülüklerden birlikte sorumlu olduğu ancak asıl işverenin sorumluluğunun alt işverenin sorumluluğu ile sınırlı olduğunun kabul edildiği, Yargıtay uygulamasına göre yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları kendi dönemleri sınırlı olarak sorumlu olduklarının kabul edildiği, davacı idare ile davalı şirketler arasında imzalanmış olan sözleşme ve teknik şartnamede, işçilerin hak ve alacaklarından, davalı idareden ihale ile iş almış şirketler sorumlu tutulduğuna ilişkin düzenleme, ..... kararları ve ..... Dairesi kararları göz önünde bulundurulduğunda davacı idarenin dava dışı işçiye ödemiş olduğu tutarların tamamını BK hükümlerine göre davalılardan sorumlulukları oranında talep edebileceği kabul edilmekle davalı şirketlerden ... Şirketi ve ... Şirketi ortaklığı için 4.974,26 TL, ... Şirketi için 2.480,32 TL, ... Şirketi için 17.853,28 TL rücuen alacağın tahsiline ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Davalılar arabuluculuk oturumuna katılmadıklarında Arabuluculuk Kanunu uyarınca tüm yargılama giderleri davalılar üzerinde bırakılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine,
Davalı ... (...) yönünden davanın reddine,
4.974,26 TL rücuen alacağın davalılar ... İnş Nak San Tic Ltd Şti ve ... Oto İnş Gıda San Tic Ltd Şti'den 26/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
17.853,28 TL rücuen alacağın davalı ... San Tic Ltd Şti'den 26/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak davacıya verilmesine,
2.480,32 TL rücuen alacağın davalı ... İnş Elek San Tic Ltd Şti'den 26/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
Bu karar nedeniyle alınması gerekli 1.728,78 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harç ile 425,36 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 852,96 TL harcın mahsubu ile bakiye 875,82 TL harcın davanın kabul ve red oranına göre;
172,14 TL'nin davalılar ... İnş Nak San Tic Ltd Şti ve ... Oto İnş Gıda San Tic Ltd Şti'den,
617,84 TL'nin davalı ... San Tic Ltd Şti'den,
85,84 TL'nin davalı ... İnş Elek San Tic Ltd Şti'den alınarak hazineye gelir kaydına,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.360,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davanın kabul ve red oranına göre;
660,41 TL'nin davalılar ... İnş Nak San Tic Ltd Şti ve ... Oto İnş Gıda San Tic Ltd Şti'den,
2.370,29 TL'nin davalı ... San Tic Ltd Şti'den,
329,30 TL'nin davalı ... İnş Elek San Tic Ltd Şti'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 25.307,86 TL vekalet ücretinin davanın kabul ve red oranına göre;
4.974,26 TL'nin davalılar ... İnş Nak San Tic Ltd Şti ve ... Oto İnş Gıda San Tic Ltd Şti'den,
17.853,28 TL'nin davalı ... San Tic Ltd Şti'den,
2.480,32 TL'nin davalı ... İnş Elek San Tic Ltd Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 5.722,00 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre takdiren 5.699,48 TL'si ile 1.341,36 TL toplamı 7.040,84 TL'nin;
1.383,88 TL'nin davalılar ... İnş Nak San Tic Ltd Şti ve ... Oto İnş Gıda San Tic Ltd Şti'den,
4.966,92 TL'nin davalı ... San Tic Ltd Şti'den,
690,04 TL'nin davalı ... İnş Elek San Tic Ltd Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, Davacı Vekili Av. ..... 'nın yüzüne karşı miktar yönüyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/12/2024
Katip .....
¸e-imzalıdır.
Hakim .....
¸e-imzalıdır.