T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/408 Esas - 2025/660
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2024/408 Esas
KARAR NO : 2025/660
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 30/10/2009
KARAR TARİHİ : 15/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİHİ : 03/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili müvekkili kuruluşa ait .... hattı .... istasyonuna gaz arzı sağlayan 10 inçlik boru hattının ".... karayolu yol genişletme işinin yüklenicisi davalı ... Şirketi ve ... A.Ş.'ye taşeron olarak iş yapmakta olan diğer davalı ... adlı firmanın elemanlarınca 25/09/2008 tarihinde müvekkili kuruluştan izin alınmadan ve herhangi bir bildirimde bulunmadan yapılan aks delikleri açma ve kazı çalışması esnasında paletli sondaj İş makinesinin elmas ucu ile" patlatılması nedeniyle meydana gelen hasar sonrası dava dışı sigorta şirketince zararın bir kısmının ödendiğini belirterek sigorta şirketinden tahsil edilmeyen 100.000,00 USD'lik muafiyet bedelinin hasar tarihinden başlatılacak reeskont faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili zaman aşımı deflinde bulunarak, müvekkili şirketin bir kusuru bulunmadığını, kazanın olduğu bölgede doğalgaz hattı bulunduğuna dair bir uyarı olmadığını, boru hattının gerekli standartlarda koruma altına alınmadığını, gerekli bilginin iş sahibi ... tarafından kendilerine verilmediğini, yapılan zarar hesabını kabul etmediklerini, müvekkili şirket tarafından ... nezdinde yapılmış 3. Şahıs sorumluluk poliçesi kapsamında davanın ... Sigortaya ihbarını talep ettiklerini ifade ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili müvekkili idareyle ... İnşaat San. Tic. A.Ş. Arasında imzalanan sözleşmeye göre yüklenicinin verdiği zararlardan müvekkilinin sorumlu olmadığını ifade ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde doğalgaz boru hattı konusunda kendilerini yazılı yada sözlü bir bilgi verilmediğini, .... başlatılan ....soruşturma nolu dosya içerisinde bulunan Olay yeri inceleme ve tespit tutanağında "işaret levhalarının bulunmadığının görüldüğünü" beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
İhbar olunan ... vekili olayın meydana gelmesinde sigortalıları olan ... İnş. San. Ve Tic. A.Ş.'nin herhangi bir ihmali kusuru mevcut bulunmadığını bu çerçeve de davaya müdahale etmeyeceklerini bildirmiştir.
Dosya içine dava dışı ... Şirketi ile davacı arasında düzenlenen poliçe, dava dışı sigorta şirketi tarafından olay kapsamında düzenlenen tüm evraklar, hasar dosyası, yapılan ödemelere ilişkin belgeler, davalılar arasında düzenlenen sözleşme örnekleri, olay sonrası tüm taraflar arasında yapılan yazışmalar, çekilen ihtarnameler, .... soruşturma sayılı dosyasının bir örneği alınmış, taraf tanıkları dinlenmiş, delillerin toplanıldığı dikkate alınarak dosya inşaat yüksek mühendisi, makina mühendisi, hususi sigorta uzmanı ve hukukçu bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş 09/06/2014 tarihli rapor alınmıştır.
Düzenlenen raporda davalı ... ve Davalı ... A.Ş'nin kendi iç ilişkileri ayrı kalmak kaydıyla zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu bulundukları, kusur oranlarının %85 olduğu, ...'ın ise doğalgaz boru hatları üzerinde ve özellikle karayolunu dikey kestiği nazara alındığında gerekli ve yeterli işaretlemeyi ve denetlemeyi yapmaması sebebiyle %15 kusurlu olduğu, diğer davalının ise ... tarafından sözleşme gereği belirlenen hatlarda çalışma yapması ve teknik kusuru nedeniyle zarara meydan verdiği ispatlanamadığından kusursuz olduğu kanaatine varıldığı, buna göre davalılar Karayolları ve Limakın karşılanmayan zarar tutarının 65.378,19 USD'lik kısmından sorum lu bulundukları ifade edilmiştir.
Bu aşamada dosyaya sunulan.... sayılı kararı incelendiğinde davacı ...'nın ...'a dosyamızda dava konusu olan olay nedeniyle yaptığı 130.812,10 USD hasar bedeli ödemesini davalılar ... İnş. San. Ve Tic. A.Ş., ... ve ... AŞ.'den talep ettiği bu dosyada yapılan yargılama esnasında ...'ın %80, davalı ...'ün ise %20 oranında kusurlu olduğunun kabulü ile hüküm kurulduğu, kararın ....sayılı ilamı ile onandığı tespit edilmiştir.
İtirazlar ve v sayılı kararı kapsamında bilirkişilerden alınan ek raporda kurullarının ilk rapordaki kanaatlerini muhafaza etmekle birlikte aynı olaydan kaynaklanan .... sayılı kararı esas alınacak olursa Davalı ... AŞ'nin %80, davalı taşeron ...'ün ise %20 oranında kusurlu sayılması gerekebileceği, .... Mahkemesinin kararına esas bilirkişi raporunda toplam hasar tutarının 230.812,10 USD olarak tespit edildiği bu miktardan 100.000,00 USD'lik muafiyet bedeli tenzil edilerek Mahkemece 130.812,10 USD'ye hükmedildiği, onanan bu karara göre 100.000,00 USD'lik muafiyet bedelinde değişiklik olmadığı kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilmiş aynı olaya dayalı olarak dava dışı ... Şirketi tarafından, dosyamızda davalı olan Karayolları hariç diğer davalılar ile dosyamızda ihbar olunan ... AŞ aleyhine .... Mahkemesinde açılan, dosyamız davacısı ...'a yaptığı ödeme nedeniyle rücuen alacağa ilişkin .... esas sayılı dosyada görülen dava sırasında alınan bilirkişi raporu ile .... davalı ...'a 29/07/2008 tarihli yazısı ile Bozüyük-Mekece iyileştirme işi kapsamında belirtilen Km'lerde doğalgaz hattı geçişi bulunduğunu, proje kapsamında bu hatların zarar görmeden geçilmesi konusunda gereğinin yapılmasının istendiği, ...'nün olayın meydana gelmesinden 37 gün önce yüklenici ...'a çalışma alanındaki boru hatlarının yerini ve dikkat edilmesi gerektiğini bildirdiği, iş sahibiyle yüklenici arasında akdedilen sözleşmeye göre müteahhidin projede gösterilsin yada gösterilmesin boru hattı ve bunun gibi tesisatların zarar görmemesi için her türlü tedbiri almakla yükümlü olduğunun amir kılındığı, bu suretle .... olayda sorumluluğunun bulunmadığı, bu kabulden hereketle ....yüklenici ...'a iş alanında boru hattı bulunduğu bildirilmiş olmasına rağmen ...'ın taşeron ...'ü bilgilendirmediği, davalı ...'ün olay yeri tutanaklarına göre enjeksiyon yapılan alanda ... boru hattının bulunduğuna ilişkin işaret direklerinin ve katotik ölçüm kutusunun açıkça görülmesine, rağmen özen göstermemesi enjeksiyon işi yapılırken kazı alanında mühendis bulundurma zorunluluğu olmasına rağmen bulundurmaması sebebiyle dava konusu olayda ...'ın %80 taşeron ...'ün %20 kusurlu kabul edildiği bu görüş esas alınarak verilen kararın Yargıtay denetiminden geçerek onandığı dikkate alınarak, mahkememizce de aynı olaya dayalı olarak alınan ve Yargıtayın denetiminden geçen bu rapor kabul görmüş dosyamızda alınan bilirkişi raporu ile .... Mahkemesince alınan bilirkişi raporunun zarar açısından birbirleriyle uyumlu olduğuda dikkate alınarak toplam hasar tutarı olan 230.812,10 USD'nin 130.812,10 USD'lik kısmının dava dışı sigorta şirketi tarafından davacıya ödendiği anlaşıldığından 100.000,00 USD'lik muafiyet bedelinin hasar tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalılar ... İnş. San. Ve Tic. AŞ ile ... - ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline ... aleyhine açılan davanın bu davalıya kusur izafe edilemediğinden reddine dair verilen karar ..... Hukuk Dairesi'nin 30/11/2020 tarih, ....sayılı ilamıyla "...Olay ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 Sayılı Borçlar Kanunu’nun 50 ve 51. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 61. madde) maddeleri gereğince, birlikte bir zarara yol açanlar zarara uğrayana karşı müteselsil olarak sorumlu olup; zarar gören, eyleme katılanların tümünün dayanışmalı olarak sorumlu tutulmasını isteyebilir. Davalıların kusur oranları kendi aralarındaki rücu davasında gözetilecek olgulardandır.
Somut olayda, davalılardan ... İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin yüklenici, ...-...’nin taşeron, ...’nde iş sahibi olduğu, eylemin haksız fiil niteliğinde bulunduğu ve zararın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin talep edildiği sabittir. Buna göre, yukarıda açıklanan kanuni düzenlemeler uyarınca davalılar, davacıya karşı müşterek ve müteselsilen sorumlu olduklarından davalı ... aleyhine açılan davanın reddi kararı doğru olmamıştır.
3-Davalılar ... İnş. San. ve Tic. A.Ş. ve ...-.... temyiz itirazlarına gelince;
Dava haksız fiil sorumluluğuna dayalı olarak açıldığı gibi mahkemece de haksız fiil sorumluluğu kabul edilerek karar verilmiştir. Olay ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 Sayılı Borçlar Kanunu’nun 83. maddesi gereğince, konusu para olan borcun memleket parası ile ödeneceği düzenlendiğinden, mahkemece davacının haksız fiil sonucu uğradığı zarar hesaplattırılıp, davacı tarafından dava dışı sigorta şirketinden tahsil edilen bedel düşüldükten sonra kalan miktarın Türk Lirası cinsinden tahsiline karar verilmesi gerekirken yabancı para cinsi üzerinden tahsil kararı verilmesi doğru olmamış,..." denilerek bozulmakla, dosyanın mahkememize gönderildiği, anlaşılmış, bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda davalıların tümünün haksız fiil sorumlusu olduğu anlaşılmakla tüm davalılar yönünden davanın kabulüne yönelik Mahkememizden verilen 24/12/2015 tarihli kararın, ..... Hukuk Dairesi'nin 30/11/2020 tarih, ....r sayılı ilamıyla "........Yargıtay bozma ilamına uyulmakla bozmada belirtilen hususlar lehine olan taraf için usuli kazanılmış hak oluşturacağından bozma uyarınca inceleme yapılması ve karar verilmesi zorunlu hale gelir (Yargıtay İçtihatı Birleştirme Kurulu'nun 09.05.1960 gün .... sayılı kararı). Somut olayda usuli kazanılmış hakkın istisnasını oluşturan hallerin varlığı ileri sürülüp ispatlanmamıştır.
5. Bu durumda mahkemece bozmaya uyulduğuna göre, bozma ilamının 3. maddesinde belirtildiği şekilde davacının haksız fiil sonucu uğradığı zararla ilgili olarak, konusunda uzman bilirkişi kurulundan rapor alınması, hasar tarihindeki zararın TL olarak hesaplattırılıp, dava dışı sigorta şirketinden tahsil edilen bedel düşüldükten sonra, kalan miktarın TL cinsinden tahsiline karar verilmesi ve davalı ... harçtan muaf olduğundan harçla sorumlu tutulmaması gerekirken, bozma ilamına uyulmasına rağmen usuli kazanılmış hak ilkesi gözetilmeden ve bilirkişi incelemesi yaptırılıp rapor da alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulması ve .... harçtan sorunmlu turulması doğru olmamış,..." denilerek bozulmakla, dosyanın mahkememize gönderildiği, anlaşılmış, bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda alınan bilirkişi raporunun zarar açısından dosyamızda ve dava konusu olay ile ilgili yapılan yargılamalarda alınan raporlar ile uyumlu olduğuda dikkate alınarak toplam hasar tutarı olan 230.812,10 USD'nin 130.812,10 USD'lik kısmının dava dışı sigorta şirketi tarafından davacıya ödendiği anlaşıldığından 100.000,00 USD'lik muafiyet bedelinin ödenmediği anlaşılmakla bu tutarın hasar tarihi olan 25/09/2008 tarihindeki 1 USD=1,2372 TL (TCMB Döviz Satış Kuru) dikkate alınarak yapılan hesaplamaya göre 100.000,00 USD x 1.2372 TL = 123.720,00 TL'nin davalılardan tahsiline karar vermek gerekmiş aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulü ile, 123.720,00 TL'nin 25/09/2008 tarihinden işleyecek reeskont faizi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Bu karar nedeniyle alınması gerekli 8.451,31 TL harçtan peşin alınan 2.013,70 TL harcın mahsubu ile kalan 6.437,61 TL'nin davalılar ... Şirketi ve ... - ...'den alınması gerektiği ancak 25/12/2018 tarihli harç tahsil müzekkeresi ile 8.175,42 TL tahsil olunduğu anlaşıldığından bu karar ile başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
Bu dosyada daha önceki kararlar ile harç tahsil müzekkeresi ile fazladan tahsil olunan harçların davalılar tarafından yatırıldığına ilişkin belge sunulduğu takdirde talep edene iadesine,
3-Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 20.107,00 TL posta-bilirkişi ücretinin davanın kabul red oranına göre takdiren 16.677,65 TL ile 2.031,80 TL peşin harç, 15,60 TL başvurma harcı toplamı 18.725,04 TL yargılama giderinin davalılardan (... harçtan muaf olduğu anlaşıldığından 16.677,65 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalılar iş bu davada kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 25.440,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-Davalı ... Şirketi tarafından yapılan 400,00 TL masrafın davanın kabul red oranına göre takdiren 68,22 TL'nin davacıdan alınarak adı geçene iadesine, artan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı ... tarafından yapılan 200,00 TL masrafın davanın kabul red oranına göre takdiren 34,11 TL'nin davacıdan alınarak adı geçene iadesine, artan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı ... - ... tarafından yapılan 150,00 TL masrafın davanın kabul red oranına göre takdiren 25,58 TL'nin davacıdan alınarak adı geçene iadesine, artan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
9-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, Davalı ... Vekili Av. ....'ın yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/10/2025
Katip ....
¸e-imzalıdır.
Hakim ....
¸e-imzalıdır.
Not : Bu evrak 5070 sayılı Elektronik imza yasası kapsamında imzalanmıştır.