T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/49 Esas - 2026/337 Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2024/49 Esas
KARAR NO : 2026/337
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/03/2024
KARAR TARİHİ : 06/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİHİ : 03/06/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA:
Asıl ve Birleşen Davada Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında ... Sözleşmesi sebebiyle ticari ilişki olduğunu, davalı tarafın ... hizmet bedelini ödenmediğini, ödenmeyen taşıma bedeli için ... E. Sayılı ve ...Esas sayılı dosyalarından icra takibi yapıldığını ve itiraz edildiğini; bu sebeple, itirazın iptali ile %20 icra inkâr tazminatına karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Asıl ve Birleşen Davada Davalı vekili yanıt dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davacı arasında imzalanan 22/08/2023 tarihli ... sözleşmesi ile ödemelerin 8 eşit taksit olarak düzenlendiğini, müvekkilinin bir kısım ödemeyi yaptığını geri kalan ödemelerin ise tarafların kararı ile müvekkili tarafından davalı adına düzenlenen çekler ile yapılacağının kararlaştırıldığını, müvekkilinin çek düzenlemek için davalı firma çalışanları ile irtibata geçmeye çalıştığını ancak davacı tarafın dönüş yapmadığını, davacının edimini haksız olarak yerine getirmediğini, belirterek davanın reddi ile tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-... E. Sayılı ve ...Esas sayılı takip dosyaları, -Davacı ticari defterleri, sözleşme, yazışmalar ve ihtarnameler.
-Tarafalar arasında imzalanan 22/08/2023 tarihli ... sözleşmesi, -12/12/2025 tarihli kök ve 09/03/2026 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; Davacı şirketin Türk Ticaret Kanunu ve Vergi Usul Kanunu, Vergi Usul Kanunu Uygulama Genel Tebliğlerinde belirlenen usul ve kayıt sistemine uygun olarak yasal defter ve kayıtlarını tutmuş olduğu, ticari defterlerin tasdik işlemlerinin aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi açılış ve kapanış tasdiklerinin yasa, usul ve esaslara uygun olduğu, bu haliyle davacı taraf ticari defterlerinin sahibi lehine delil teşkil edip etmeyeceği hususu Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, davalı şirket tarafından kendisine ait ticari defterlerin dosyaya sunulmamış olup, ticari defterlerin bulunduğu yer ve irtibat kurulacak kişiye ait iletişim bilgileri de dosyaya beyan edilmemiş olduğundan davalı taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılamamış olduğu, davalı şirket ticari defterleri üzerinde inceleme yapılamamış olup, davacı taraf ticari defter kayıtları üzerinde yapılan incelemeler sonucunda,Taraflar arasında akredilen sözleşmeye göre ... bedelinin 260.000 TL +KDV =312.000 TL olduğu, ilk taksitin peşin yatırılacağı kalan bedelin takip eden aylarda 7 taksitle ödemesi gerektiği belirtilmesine rağmen davalının sadece 9.500 TL ödeme yaptığı ve taksitleri ödemediği, sözleşmeye göre davacının davalıya 4 adet proje hazırlaması ve destek, kredi, teşvik ve hibelerle ilgili bilgi vermesi gerektiği. Davacı tarafın sadece 1 proje başvurusu yaptığı ve destek veya hibe bildiriminde bulunduğu, mahkemeniz tarafından davaya konu sözleşmenin 6. Maddesinde yer alan "davalı tarafından faturaların kabul edilmemesi, taksitlerden herhangi birinin ödenmemesi veya sözleşmenin herhangi bir nedenle sona ermesi durumlarında, tüm sözleşme bedeli ve başarı primi ayrıca ihtar veya bildirime gerek olmaksızın muaccel hale geleceği" ile sözleşmenin 8. Maddesinde yer alan "Davalının sözleşmedeki yükümlülüklerini zamanında veya sözleşme şartlarına uygun şekilde yerine getirmemesi, işleri kısmen veya tamamen durdurması ya da davacının yazılı bildirim ve talimatlarını verilen süre içinde yerine getirmemesi halinde; davacının protesto çekmeye veya hüküm almaya gerek olmaksızın, sözleşmeyi feshederek veya feshetmeden, sözleşmede belirlenen tüm hizmet bedeli, başarı primi ve varsa uğradığı zararları talep etme hakkına sahip olduğu," hususlarının hukuki olarak uygulanması gerektiği kanaatine varmışsa; davacı tarafın asıl davada; asıl alacak tutarının 146.500 TL olduğu, davacı tarafın birleşen davada; asıl alacak tutarının 39.000 TL olduğu, eğer Mahkemeniz yukarıda ayrıntıları belirtilen sözleşmenin 6. ve 8. Maddelerinde yer alan ilgili hususların hukuki olarak uygulanmaması gerektiği kanaatine varılmışsa; Davacı tarafından davalı için sadece bir destek projesi başvurusu yaptığı davalıya sözleşme süresince 4 proje başvurusu yapması gerektiği hususu dikkate alındığında; davacının tek bir proje hazırlama bedeli 260.000/4=65.000 TL+%20 KDV=78.000 TL hizmet bedeli alacağı olduğu ve sadece davalı tarafından 9.500 TL ödeme yapıldığı göz önüne alındığında; Davacı tarafın asıl davada; asıl alacak tutarının 68.500 TL olduğu, davacı tarafın birleşen davada alacaklı olmadığı, belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava sözleşmeden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.
Hemen belirtmek gerekir ki, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 27.06.2003 tarih ve ... sayılı ilamında da açıklandığı üzere; bir alacak için fatura düzenlenmiş olması, alacağın varlığını ispata yeterli bulunmayıp, fatura, tek başına akdi ilişkinin kanıtı niteliğinde bulunmamaktadır buna göre davacı taraf, kural olarak akdi ilişkinin varlığını, malın teslim edildiğini, hizmetin verildiğini veya bedelin ödendiğini, davalı taraf ise bedelin ödendiğini, hizmetin verildiğini veya malın teslim edildiğini kanıtlama mükellefiyeti altındadır.
Davalı tarafa HMK'nın 222. maddesi kapsamında ticari defterin ibrazı için usulüne uygun olarak ibraz emri gönderilmiş, davacı tarafça ticari defterler ibraz edilmiş, davalı tarafça ibraz edilmemiş ve bilirkişi marifetiyle inceleme yapılmıştır.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun “ispat yükü” başlıklı 6. maddesinde; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü tutulmuştur. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “ispat yükü” başlıklı 190. maddesinin 1. fıkrasında yukarıdaki düzenlemeye paralel olarak ispat yükünün kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olacağı belirtilmiştir.
Tarafalar arasında imzalanan 22/08/2023 tarihli ... sözleşmesinin 1. Maddesinde ... sözleşmesi kapsamının çeşitli kamu kuruluşlarının verdiği destek, kredi, teşvik ve hibelerden davalının yararlanması için ... hizmeti verilmesi olduğu, Sözleşmenin 2. Maddesinde verilecek hizmetlerin; davacı tarafın davalıya sözleşme kapsamında yer alan destek, kredi, teşvik ve hibelerle ilgili bilgilendirme yapması gerektiği ve bu bilgilendirmenin e-posta. telefon ve sair iletişim araçlan ile yapılabileceğinin belirlendiği, Taraflar arasında destek, kredi, teşvik ve hibelere başvuru mutabakatının yazılı olarak yapılabileceği gibi elektronik posta yolu ile de yapılabileceği, davacı firmanın en fazla 4 adet proje başvuru dosyası hazırlama hakkını davalıya sunması gerektiği, Sözleşmenin 3. Maddesinde müşterinin sorumlukları; davalı tarafın davacıyla iletişim halinde olacak bir ... ataması yapması, davacı tarafından planlanacak ... (... atanan ... ve yetkili kişileri hazır bulundurması, davacı tarafından istenen bilgi ve belgeleri, talep edilen tarihten itibaren en geç üç işgünü içinde ve eksiksiz vermesi, Sözleşmeye göre davalının; proje analiz toplantısına katılması, başvuru için gerekli tüm bilgi ve belgeleri süresi içinde eksiksiz sunması, teslim tarihi olan başvurular için evrakları en geç 3 iş günü önce teslim etmesi ve çevrim içi başvuru sistemini hazır hale getirmesi gerekmektedir. Ayrıca proje sürecinde davacının uyarı ve yönlendirmelerine uyması ve ... tarafından talep edilen belge ve bilgileri gecikmeksizin sağlaması yükümlülüğü bulunmaktadır. Davalının gerekli bilgi ve belgeleri sunmaması nedeniyle kullanılamayan proje haklarından davacı sorumlu tutulamaz. Bunun yanında, proje başvurusu haklarının kullanılmaması davacının hizmet bedelini ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağının belirtildiği, Sözleşmenin 4. Maddesinde genel şartlar düzenlenmiş olup davalının tedarik edılen bilgilerin/belgelerin doğruluğundan sorumlu olduğu, davacının ... çalışmalarını yazılı, sözlü, şifahi, teknik ve teknolojik aletleri kullanarak, e-maille, faksla, telefonla, davalının ofisinde, kendi ofisinde veya herhangi bir yerde yürütebileceği belirtildiği, Sözleşme süresi 5.madde de 12 ay olduğu belirtilmiştir. Sözleşmenin 6. Maddesinde ücretlendirme; Sözleşmeye göre Temel ... hizmet bedeli 260.000 TL + KDV olup, biri peşin, kalan 7 taksit olmak üzere toplam 8 eşit taksit halinde ödeneceği, Danışman, sözleşme süresi içinde müşteriye hizmet bedelinin en az 2 katı tutarında destek kazandıramazsa, sözleşme en fazla 6 ay daha ve ek ücret talep edilmeksizin devam edeceği, ancak müşteri yazılı olarak proje talep etmezse veya uygun destek programı bulunmasına rağmen yatırım/harcama yapmazsa, bu taahhüt geçerli olmaz. Bu durumlarda da müşterinin ... hizmet bedelini ödeme yükümlülüğü devam edeceği, Temel ... hizmet bedeline ek olarak; davacı tarafından hazırladığı ve teslim edilen projenin destek almaya hak kazanması durumunda; her bir proje için ayrı ayrı olmak üzere hak kazanılan toplam destek tutarının %6 +KDV oranındakı başarı pirimi, sonuçların açıklandığı tarihten itibaren 1 (bir) ay içerisinde davalı tarafından davacıya ödeneceği belirtilmiş olup davacı tarafından hazırlanan herhangi bir projeden davalının destek almadığı için davacı tarafın prim ödemesine hak kazanmadığı dava dosyasından anlaşılmaktadır, Sözleşmeye göre ... hizmetlerinin kesintisiz yürütülebilmesi için davalının vadesi geçmiş ödeme borcunun bulunmaması gerekmektedir. Davalının vadesi geçmiş borcu bulunması halinde, davacı ... hizmetini durdurma hakkına sahip olduğu. Hizmetin bu nedenle durdurulması durumunda dahi davacı, sözleşmede kararlaştırılan hizmet bedelinin ve başarı primi bedelinin tamamına hak kazanacağı, Davalının vadesi geçmiş borcu bulunmasına rağmen davacı tarafından hizmete devam edilmesi, davacının hizmeti durdurma hakkından veya ödenmemiş hizmet bedeli ile başarı primi alacağından vazgeçtiği anlamına gelmeyeceği, Davacı tüm sözleşme bedeli için fatura düzenlemiş olsa dahi, sözleşmede taksitle ödeme hükmü varsa ödemeler taksitler halinde yapılabileceği, Ancak davalı tarafından faturaların kabul edilmemesi, taksitlerden herhangi birinin ödenmemesi veya sözleşmenin herhangi bir nedenle sona ermesi durumlarında, tüm sözleşme bedeli ve başarı primi ayrıca ihtar veya bildirime gerek olmaksızın muaccel hale geleceği, Bedelin ödenmemesi halinde davacı dava ve icra takip haklarını kullanabilir ve gecikme nedeniyle ... avans faizi oranında faiz talep edebileceği,. Ayrıca davalı, ödemelerin zamanında yapılmaması halinde temerrüt ihtarına gerek olmaksızın ana paraya avans faizi uygulanacağını kabul ve taahhüt edildiği, Sözleşmenin 8. Maddesinde diğer hükümler düzenlenmiştir. Bu madde de; Davalının sözleşmedeki yükümlülüklerini zamanında veya sözleşme şartlarına uygun şekilde yerine getirmemesi, işleri kısmen veya tamamen durdurması ya da davacının yazılı bildirim ve talimatlarını verilen süre içinde yerine getirmemesi halinde; davacının protesto çekmeye veya hüküm almaya gerek olmaksızın, sözleşmeyi feshederek veya feshetmeden, sözleşmede belirlenen tüm hizmet bedeli, başarı primi ve varsa uğradığı zararları talep etme hakkına sahip olduğu, Sözleşme süresi içinde davalı sözleşmeyi feshederse, vadesi gelmiş veya gelmemiş tüm alacaklar (12 aylık hizmet bedeli toplamından tahsil edilen tutar düşüldükten sonra kalan bakiye) fesih tarihinde davacıya derhal, nakden ve topluca ödenir. Herhangi bir nedenle sözleşmenin feshi durumunda, o güne kadar davacıya ödenen tutarlar iade edilmeyeceği, açıkça anlaşılmaktadır. Yukarıda yer alan tespitlere göre tarafların arasında sadece davalı tarafın imzalamış olduğu sözleşmede tarafların karşılıklı yükümlülükleri olduğu anlaşılmaktadır. Davacı tarafın sözleşmeye göre özetle yükümlülükleri; temel olarak proje başvurularını hazırlamak, davalıyı bilgilendirmek, yönlendirmek ve hizmet bedeli ile başarı primini talep edebilmektir.
Davacı, davalıya ... verdiğini ancak alacağını tahsil edememesi nedeniyle başlattığı icra takibine vaki itirazın iptalini talep etmiştir. Taraflar arasındaki sözleşmenin 6. Maddesinde temel ... hizmeti için 260.000,00 TL+KDV kararlaştırılmış olup, davalı tarafın davacı yana sadece 9.500,00 TL ödeme yaptığı, sözleşmenin bu maddesinde davalı yanın yükümlülüğünü yerine getirmesinin herhangi bir şarta bağlanmadığı, davacı yanın bu bedeli tahsil etme talebinin haklı olduğu, dosya arasına alınan fatura ve ticari defter kayıtlarından davacının edimin ifa ettiği kabul edilmiştir. Faturaya dayalı davacı alacağının asıl davaya konu takipte asıl alacak tutarının 146.500,00 TL olduğu, birleşen davaya konu takipte asıl alacak tutarının 39.000,00 TL olduğu davacı defterleri ile tespit edilmiş olup davalının tebliğ edilen faturalara itiraz ettiğine ilişkin ispatı bulunmamaktadır. Davacının davalı ticari defter ve kayıtlarına delil olarak dayandığı davalı tarafça ibraz emrinin gereğinin yerine getirilmediği, davacı kayıtlarına göre HMK 222. madde hükmü de nazara alındığında, davacının kendi defterlerinde yer alan kayıtlarla davalı firmadan asıl davada146.500,00 TL birleşen davada 39.000,00 TL alacağı bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne, alacak likit olmakla %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
A-Mahkememizin ... Esas sayılı davasında;
1-Davanın KABULÜNE,
Davalının ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 146.500,00 TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin devamına, Davacı asıl alacağına takip tarihinden itibaren değişen oranlı avans faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına, Hüküm altına alınan 146.500,00 TL'nin %20'sine karşılık gelen 29.300,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, B-Birleşen ... Esas sayılı davasında;
1-Davanın KABULÜNE,
Davalının ...Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 39.000,00 TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin devamına, Davacı asıl alacağına takip tarihinden itibaren değişen oranlı avans faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına, Hüküm altına alınan 39.000,00 TL'nin %20'sine karşılık gelen 7.800,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Asıl dava yönünden;
2-Bu karar nedeniyle alınması gerekli 10.007,42 TL harçtan peşin alınan 1.769,36 TL harcın mahsubu ile bakiye 8.238,06 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 1.769,36 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı ile 6.121,00 TL posta-tebligat-bilirkişi ücreti toplamı 8.317,96 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, (asıl dava için toplam yapılan 12.242,00 TL yargılama giderinin 1/2 oranı alındı)
5-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE, 6-HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.120,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Birleşen dava yönünden;
2-Bu karar nedeniyle alınması gerekli 2.664,09 TL harçtan peşin alınan 471,03 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.193,06 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 39.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 471,03 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı ile 6.121,00 TL posta-tebligat-bilirkişi ücreti toplamı 7.019,63 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, (birleşen dava için toplam yapılan 12.242,00 TL yargılama giderinin 1/2 oranı alındı)
5-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE, 6-HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.600,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Dair, davacı vekili Av. ... (e-duruşma), Davalı Vekili Av. ... (e-duruşma) yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/05/2026 Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Not : Bu evrak 5070 sayılı Elektronik imza yasası kapsamında imzalanmıştır.
Full & Egal Universal Law Academy