T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/500 Esas - 2025/573
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/500 Esas
KARAR NO : 2025/573
HAKİM : .......
KATİP :.......
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. .......
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. .......
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/07/2024
KARAR TARİHİ : 25/09/2025
YAZIM TARİHİ : 25/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı tarafından ihale edilen hizmet işi kapsamında; davalı bünyesinde istihdam edilen ...'ın (...) emekliliği üzerine hak ettiği 74.564,50 TL (damga vergisi kesintisi ile 73.998,56 TL yatırılmıştır) tutarındaki kıdem tazminatı ödemesi ... A.Ş. Tarafından 09.12.2021 tarihinde EFT yolu ile dava dışı 3. kişi işçiye ödendiğini, davacı tarafından dava dışı işçi için ödenen toplam tutardan, davalı ... A.Ş.'nin sorumlu olduğu tutar; işçinin davalı şirket bünyesinde bulunduğu kıdem süresi gereği (2 yıl 3 ay) 12.894,53 TL olduğunu, (damga vergisi hariç 12.796,65 TL) Bu tutar ile bu tutara ödeme tarihinden itibaren işlemiş olan avans faizi miktarı olan 7.811,35 TL nin toplamı sonucu 20.705,88 TL üzerinden davalı aleyhine davacı tarafından takip başlatıldığı işbu takibe borçlu tarafından itiraz edildiğini, taraflar arasındaki sözleşmelerin 22.1 maddesinde; "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür." hükmünün bulunduğunu, Genel şartnamenin altıncı bölümünde; "Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı ve aylıklı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır." hükmünün yer aldığını, icra takibine yönelik borca itirazın iptaline, takibin devamına, icra takibindeki alacaklar üzerinden %20'den aşağı olmamak kayıt ve şartı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, mahkeme masrafı ve avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket ile davacı arasında ihale kapsamında hizmet sözleşmesi yapılmış ise de davalı şirketin ihale kapsamında yaptığı iş ve görevler üst işverenin asıl işi ile ilgili olmayıp kurumun yan ve destek işlerine dair olduğunu, dolayısıyla yerleşik Yargıtay Kararları uyarınca işbu davanın Ticaret Mahkemesinde değil Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davalı şirket alt işveren olup üst işveren olan davacı ile ihale usulü Hizmet Alım Sözleşmesi uyarınca çalıştığını, davalı şirketin üst işverenin emir ve talimatları ile bağlı olduğunu, bu bağlamda çalışanlarının işe alımı ve/veya işten çıkışı gibi hususlarda üst işveren tek başına yetkili olup davalı şirketin bu talimatları ihale sözleşmesi uyarınca uygulamak zorunda olduğunu, davacının belirlediği uygulama neticesinde dava açılmasına sebebiyet verildi ise bu konuda da davalı şirketin bir sorumluluğu bulunmayıp tüm sorumluluk davacıya ait olduğunu, dolayısıyla kabul etmemekle beraber davanın kabul edilmesi ihtimalinde tazminatların ödenmesi ve yargılama giderlerinin davacının uhdesinde kalması gerektiğini, öncelikle görev ve zamanaşımı itirazını sunduğunu ve toplanacak deliller neticesinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-....... esas sayılı icra dosyası,
-Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri,
-Dava dışı işçiye ait ... kayıtları ve ödeme belgeleri,
-Bilirkişi raporu:
15/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmesi kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen kıdem tazminatından davalının alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen kıdem tazminatının davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin Mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatından davalının sorumluluğunda bulunan kısımlarının, ... A.Ş için 12.894,53 TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, davalı tarafından sözleşme ile yerine getirilen temizlik hizmeti işinde çalışan dava dışı işçi ... için davacı tarafından yapılan işçilik alacağı ödemesinin, bu ödemelerden sorumlu olduğu gerekçesi ile davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davanın her iki tarafı tacir olup, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması nedeni ile Ticaret Mahkemelerinin görevli oldukları kabul edilmiştir.
Davacının ihtiyacı olan temizlik ve yemek hizmetlerinin yerine getirilmesi amacı ile davacı ile davalı şirketler arasında değişik tarihlerde imzalanan sözleşmeler uyarınca hizmetler davalı şirketler tarafından kendi elemanları çalıştırılarak yerine getirilmiştir
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, tüm dosya kapsamı üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 15/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan ve dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen tazminatlardan ve işçilik alacaklarından davalının alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen tazminat ve ferileri kapsamında inceleme ve tespitler bölümünde detaylı hesaplamaların gösterildiği görülmüştür.
Bilirkişi raporu denetime olanaklı ve gerekçeli hazırlanmakla mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Mahkememizce, bilirkişi raporu ile tespit edilen 12.894,53 TL'ye 09/12/2021 ödeme tarihinden 01/07/2024 takip tarihine kadar işleyen avans faiz miktarının 7.811,35 TL olduğu hesaplanmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller, taraflar arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmeleri kapsamı, bilirkişi incelemesi hep birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçinin 2000-2020 tarihleri arasında davacı idareden ihale ile iş alan yüklenici şirketlerde çalıştığı, İş aktinin sonlanması nedeniyle davacı idare aleyhine açtığı dava neticesinde hükmedilen tazminatların dava dışı işçiye davacı idare tarafından ödenmiş olduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde çalıştırılan işçilerin kanuni alacaklarından davalı yüklenicinin sorumlu olduğu düzenlemesinin yer aldığı, İş Hukukumuzda ve Yargıtay kararlarında alt işverenlerin, bir işverenden belirli bir işin bir bölümünde ve eklentilerinde iş alan ve işçilerini o işyerinde ve eklentilerinde kendi adına çalıştıranların işveren sıfatına sahip oldukları, bu kimselerin aldıkları işleri asıl işverene ait işyerinde yapıyor olmaları nedeniyle bu yerlerin alt işverenler yönünden de işyeri anlamını taşıdığı, başka bir deyişle fiziki olarak tek olan yerin hukuki bakımdan hem asıl işverenin hem de alt işverenin işyeri olduğunun kabul edilmesi gerektiği, asıl işverenlerin alt işverenin kendi işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanun'undan veya hizmet akdinden doğan yükümlülüklerden birlikte sorumlu olduğu ancak asıl işverenin sorumluluğunun alt işverenin sorumluluğu ile sınırlı olduğunun kabul edildiği, Yargıtay uygulamasına göre yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları kendi dönemleri sınırlı olarak sorumlu olduklarının kabul edildiği, davacı idare ile davalı şirketler arasında imzalanmış olan sözleşme ve teknik şartnamede, işçilerin hak ve alacaklarından, davalı idareden ihale ile iş almış şirketler sorumlu tutulduğuna ilişkin düzenleme, .......kararları ve ....... kararları göz önünde bulundurulduğunda davacı idarenin dava dışı işçiye ödemiş olduğu tutarların tamamını BK hükümlerine göre davalıdan talep edebileceği kabul edilmekle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Alacağın likit ve belirlenebilir olması sebebiyle hükmedilen 20.705,88 TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜNE,
....... esas sayılı icra takibine vaki itirazın iptaline, takibin aynı koşullarda devamına,
Hükmedilen 20.705,88 TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Bu karar nedeniyle alınması gerekli 1.414,42 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 986,82 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.600,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 20.705,88 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 6.361,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, Davacı Vekili Av. .......'un yüzüne karşı miktar yönüyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/09/2025
Katip .......
¸e-imzalıdır.
Hakim .......
¸e-imzalıdır.