T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/652 Esas - 2025/348
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/652 Esas
KARAR NO : 2025/348
HAKİM : ....
KATİP :....
DAVACI :....
VEKİLLERİ : Av. ....
Av. ....
DAVALI : ....
VEKİLİ : Av. ....
DAVA : İtirazın İptali (Havale Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/09/2024
KARAR TARİHİ : 26/05/2025
YAZIM TARİHİ : 30/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Havale Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı (İcra Dosyasının Borçlusu) tarafından .... Esas sayılı dosyası kapsamında ödeme emrine karşı yapılan itiraz üzerine, ... tarafından takibin durdurulmasına karar verilmiş, söz konusu karar neticesinde iş bu davayı açmak zorunda kaldıklarını, aynı alacak nedeniyle 12/06/2023 tarihinde .... numaralı dosyası ile takip başlatıldığı, ancak davalı (icra dosyasının borçlusu) takibe itiraz ettiği, bunun üzerine .... esas numarası ile itirazın iptali davası açıldığı, Söz konusu dosyanın 21/12/2023 tarihli .... numaralı kararında, davalı (icra dosyasının borçlusu) tarafından icra dosyasına itiraz edildiği sırada hem yetkiye hem borca itiraz edilmiş olduğu ve yetkili icra dairesine gönderilmediği gerekçesiyle davanın usulden reddedildiği, dosyanın yetkili icra dairesine gönderilerek .... dosya numarası ile kaydı yapıldığı, bu takibinde davalı (icra dairesinin borçlusu) tarafından borca haksız olarak itiraz edilmesi neticesinde durduğunu, müvekkilinin .... ile uğraştığı, yeni tezgah ihtiyacı sebebiyle .... 'da iş yeri olan ve metal torna tezgahı satımı yapan davalıya ulaşarak , torna tezgahı siparişi verdiğini, müvekkil ile davalı arasındaki sözlü anlaşma gereği, davalı tarafından sağlanacak ...tezgah bedeli için ; müvekkil 02.06.2022 tarihinde kendisine ait ... banka hesabından davacıya ait .... İban numaralı banka hesabına 320.000-TL, ... banka hesabından ise yine aynı iban numaralı hesaba 35.000-TL olmak üzere toplam 355.000-TL ödeme yaptığını, ancak taraflar arasındaki anlaşma gereği, vadesi gelmiş olmasına rağmen anlaşılan bedel karşılığında müvekkile ...tezgahının teslim edilmediği, malın teslimi için yaklaşık 1 yıl bekleyen müvekkilinin, davalıya defalarca para iadesini sağlaması için iletişime geçse de bu çabaları sonuçsuz kalmış ve yazılı olarak ... . Noter aracılığı ile davalıya para iadesi yapması için süre verildiği, verilen bu süreye de uyamayan davalı aleyhine davaya konu icra takibinin açıldığı,
Davalı ile dava şartı arabuluculuk kapsamında arabuluculuk görüşmeleri yapılmış ancak taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, borcu olduğu belgelerle sabit olan davalının, icra takibine haksız ve hukuksuz yere itiraz ettiğini, davalı aleyhine %20 den az olmamak şartı ile İcra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini belirterek dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil davalıdan alacağı olduğu iddiası ile .... Esas sayılı dosyası ile müvekkil aleyhine bir icra takibi başlattığını, müvekkilinin davacıya herhangi bir borcu olmadığı için bahse konu ilamsız icra takibine itiraz edildiğini, davacı yanın gerçekten iddia ettiği ve dekontlarını sunduğu meblağları müvekkiline gönderdiğini, bu ödemelerden 35.000 TL olanı müvekkile olan borcunu ifa etmek için yaptığını, diğer ödemeyi yapmasındaki amaç ise; müvekkilin işi gereği hibe ve teşvik hakları sayesinde ...tezgahını daha ucuza alabilmesi olduğunu, davacının iddia ettiği müvekkilinin .... yaptığı iddiası ile ilgili, kayıtlar incelendiğinde; müvekkilinin böyle bir iş ile iştigal etmediğini, davacı yanın bu durumu bildiği için müvekkilden hakkını kendisi için kullanmasını istediğini, müvekkilinin davacının bu isteğini geri çevirmemiş ve tezgah almak için girişimde bulunmuşsa da, hibe ve teşviklerden faydalanması hususunda çıkan pürüzler sebebiyle işlem tamamlanamadığını, müvekkilinin davacı için tezgah alamayınca aldığı tüm ücretleri eksiksiz bir şekilde nakit olarak iade ettiğini, müvekkilin davaya konu olayda tek hatası; davacının lehine bir işlem tesis etmeye çalışması ve aradaki bu iyiniyet sebebiyle geri ödemeyi nakit yapması olduğunu,
bu durumu ispatlayacak en somut bilginin ise; davacı yanın muhasebe ve vergi kayıtları incelendiğinde bulunması gereken sipariş avansının kayıtlarda bulunmaması olacağını, yine müvekkilinin bahse konu olayda kendi şirketinin ilgilendiren bir ticari iş yapmadığı için vergi kayıtlarında da bu durumu ilişkin bir bilgi bulunmadığını belirterek davanın reddedilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER:
-.... Esas sayılı takip dosyası,
-.... 05/02/2025, 18/02/2025 tarihli cevabi yazıları,
-.... 24/01/2025 tarihli cevabi yazısı,
.... 23/01/2025 tarihli cevabi yazısı,
-.... 24/01/2025 tarihli cevabi yazısı,
.... 28/01/2025 tarihli cevabi yazısı
-11/03/2025 tarihli bilirkişi raporu.
11/03/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; davacıya ait ... hesabından davalıya 02.06.2022 tarihinde "TEZGAH İÇİN" açıklaması ile 320.000,00 TL EFT gönderildiğini, davacıya ait ... Mobil bankacılık ile, ... hesabına 02.06.2022 tarihinde herhangi bir açıklama içermeyen 35.000,00 TL EFT gönderildiğini, davalı beyanına göre söz konusu tutarların davalıya nakit olarak iade edildiği belirtildiği, ancak buna ilişkin dosyada herhangi bir belge olmadığını, davacının işkolunun 303002 havacılık ve savunma sanayi olduğunu, Torna tezgahı ya da ...tezgahı üretim yada imalatı yapmadığını, davacının Bilanço esasına göre defter tutan tacir olduğunu , davalının işletme Hesabı Özeti esasına göre işletme defteri tutan bir işletme olduğu, bu nedenle davacıya gönderdiği paraların kaydını yapmak zorunda olduğu ya da takibini yapacak (bilanço esasına) göre bir muhasebe sistemi tutmadığını, davacı ve davalı beyanına göre herhangi bir TEZGAH teslimatının davacıya yapılmadığını , davacının .... esas sayılı dosya ile, davalı aleyhine 355.000,000 Asıl Alacak ve 1.488,08 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 356.488,08 TL tutarla ilgili 29.04.2024 tarihli olarak icra takibi yaptığı sabit olduğunu belirtmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, .... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali isteminden ibarettir.
28 Kasım 2013 tarih ve 28835 sayılı Resmi Gazetede yayınlanıp 28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3/1-k maddesine göre Tüketici:" Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi" olarak, aynı yasanın 3/1-l maddesine göre Tüketici işlemi: "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi" olarak tanımlanmıştır.
Bu yasada yapılan en esaslı değişiklikler tüzel kişilerin tüketici kavramının dışında tutulması ve tüketici işlemi kavramının kapsamının genişletilmesidir. Buna göre tüketici işlemi; eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere kurulan her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder şeklinde yeniden tanımlanmıştır. Böylece uygulamada ortaya çıkan ve tüketici sözleşmelerinin kapsamının daraltan yorumların da önüne geçilmiş olacaktır."olarak belirtilmiştir
Yukarıda kısaca içeriği özetlenen yasal düzenleme nedeni ile davalı 28 Kasım 2013 tarih ve 28835 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanıp 28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3/1-k maddesine göre ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek kişi olarak tüketici konumundadır. Aynı Yasa'nın 3/1-l maddesine göre uyuşmazlık sigorta işleminden kaynaklanan tüketici işlemidir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 83/2 maddesinde" Taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemez."hükmü yer almaktadır.
Somut olayda, davacı ile davalı arasında taraflar arasında sözlü olarak ...tezgah satışına ilişkin anlaşma yapıldığı, davacının sözleşme gereğince 355.000,00-TL ödeme yaptığı, ancak cns tezgahın teslim edilmediği ileri sürülmekle yapılan araştırmada davacı ve davalının ticaret sicil kayıtları gereğince tacir sıfatını haiz olmadıkları gibi vergi yükümlülüğü anlamında da (VUK'nun 176-177 maddeleri) tacir sayılmalarının mümkün olmadığı, davaya konu sözleşmenin TTK'da düzenlenen mutlak ticari dava türlerinden de olmadığı tespit edilmiştir.
Mahkemelerin görevi, dava şartıdır. (HMK m. 114/1-c)
Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. (HMK m.115/2)
Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.
Eldeki davada TTK m. 4/1 uyarınca; “her iki tarafın tacir olması” koşulu gerçekleşmediğinden ve uyuşmazlık mutlak ticarî davalardan olmadığından; TTK m.5 gereğince, Mahkememizin görevsizliğine, dava tarafları arasında alım satım ilişkisi bulunduğu beyanı da nazara alınarak .... Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğu dair aşağıda yazılı şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
6502 sayılı Yasanın 83/2, 6100 sayılı HMK m.114/1-c, 115/2 uyarınca göreve ilişkin dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine,
.... Tüketici Mahkemelerinin görevli olduklarının tespitine,
Karar kesinleştiğinde ve süresinde başvuru olduğnda dava dosyasının görevli .... Nöbetçi Tüketici Mahkemesine gönderilmesine,
Süresi içerisinde görevli mahkemeye dava dosyasının gönderilmesi için başvuru yapılmaz ise dosyanın re'sen ele alınıp Mahkememiz tarafından açılmamış sayılması kararı verilmesine,
Yargılama harç ve giderleri hakkında görevli mahkemece değerlendirme yapılmasına,
Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dosyanın görevli mahkemede davaya devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK 331/2 maddesi gereğince bir karar verilmesine,
Dair, davacı vekili Av. ....(e-duruşma), davalı vekili Av. .... (e-duruşma)'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip....
¸e-imzalıdır.
Hakim ....
¸e-imzalıdır.