T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/24 Esas - 2025/704
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/24 Esas
KARAR NO : 2025/704
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/01/2025
KARAR TARİHİ : 23/10/2025
YAZIM TARİHİ : 23/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı tarafından ihale edilen hizmet işi kapsamında; davalı bünyesinde istihdam edilen ... 15.04.2024 tarihinde emeklilik gerekçesiyle işten ayrıldığını, davacı tarafından dava dışı işçiye kıdem tazminatının 22.04.2024 tarihinde ödendiğini, dava dışı işçi için ödenen kıdem tazminatının, yüklenici şirketlerin payı oranında rücuen tahsiline yönelik davacı tarafından ..... E. Sayılı dosyası ile ilamsız icra yoluyla icra takibi başlatıldığını, davalı şirket ile davacı Banka arasında 01.02.2019, 29.01.2021 tarihlerinde "24 Ay Süreli Temizlik Personeli, Yardımcı Hizmetler Personeli ve Yardımcı Teknik Personel" temininine işçi olarak, 01.02.2019 ile 30.04.2021 (810 gün) tarihleri arasında çalıştığını, 810 gün prim ödeme gün sayısı gereği davalı şirketin kıdem tazminatından sorumluluğunun 58.778,03-TL olduğunu, bu tutara ödeme tarihi olan 22.04.2024 tarihi ile icra takip tarihi olan 19.11.2024 tarihine kadar işletilen avans faizi de 16.667,19-TL olduğunu, bu itibarla toplam 75.445,22-TL üzerinden davalı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını ancak davalı tarafın icra takibine itiraz ettiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 8. Maddesi gereği eki de olan Genel Şartnamenin 'Yüklenicinin Çalıştırdığı Personel, Çalışanların Hakları ve Çalışma Şartları' başlıklı Altıncı Bölümünün 38. Maddesinde ise (Kamu İhale Kurumunun hazırlamış olduğu Hizmet İşleri Genel Şartnamesi aynen kullanılmaktadır.) "Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır." hükmünün mevcut olduğunu, icra takibine yönelik borca itirazın iptaline, takibin devamına, icra takibindeki alacaklar üzerinden %20'den aşağı olmamak kayıt ve şartı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, mahkeme masrafı ve avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket alt işveren olup üst işveren olan davacı ile ihale usulü Hizmet Alım Sözleşmesi uyarınca çalıştığını, davalı şirket üst işverenin emir ve talimatları ile bağlı olduğunu, bu bağlamda çalışanlarının işe alımı ve/veya işten çıkışı gibi hususlarda üst işveren tek başına yetkili olup davalı şirketin bu talimatları ihale sözleşmesi uyarınca uygulamak zorunda olduğunu, davacının belirlediği uygulama neticesinde dava açılmasına sebebiyet verildi ise bu konuda da davalı şirketin bir sorumluluğu bulunmayıp tüm sorumluluk davacıya ait olduğunu, dolayısıyla kabul etmemekle beraber davanın kabul edilmesi ihtimalinde tazminatların ödenmesi ve yargılama giderlerinin davacının uhdesinde kalması gerektiğini, öncelikle zaman aşımı itirazını sunduğunu ve toplanacak deliller neticesinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-..... esas sayılı icra dosyası,
-Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri,
-Dava dışı işçiye ait ... kayıtları ve ödeme belgeleri,
-Bilirkişi raporu:
08/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmesi kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen kıdem tazminatından davalının alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen kıdem tazminatının davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin Mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatından davalının sorumluluğunda bulunan kısımlarının, ... A.Ş için 58.778,03 TL olarak hesaplandığı, faize ve tazminata ilişkin takdirin Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:
Dava, davalı tarafından sözleşme ile yerine getirilen temizlik hizmeti işinde çalışan dava dışı işçi ... için davacı tarafından yapılan işçilik alacağı ödemesinin, bu ödemelerden sorumlu olduğu gerekçesi ile davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davanın her iki tarafı tacir olup, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması nedeni ile Ticaret Mahkemelerinin görevli oldukları kabul edilmiştir.
Davacının ihtiyacı olan temizlik ve yemek hizmetlerinin yerine getirilmesi amacı ile davacı ile davalı şirketler arasında değişik tarihlerde imzalanan sözleşmeler uyarınca hizmetler davalı şirketler tarafından kendi elemanları çalıştırılarak yerine getirilmiştir
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, tüm dosya kapsamı üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 08/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan ve dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen tazminatlardan ve işçilik alacaklarından davalının alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, dava dışı işçiye ödenen tazminat ve ferileri kapsamında inceleme ve tespitler bölümünde detaylı hesaplamaların gösterildiği görülmüştür.
Bilirkişi raporu denetime olanaklı ve gerekçeli hazırlanmakla mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Mahkememizce, bilirkişi raporu ile tespit edilen 58.778,03 TL'ye 22/04/2024 ödeme tarihinden 19/11/2024 takip tarihine kadar işleyen avans faiz miktarının 16.667,19 TL olduğu hesaplanmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller, taraflar arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmeleri kapsamı, bilirkişi incelemesi hep birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçinin 2001-2024 tarihleri arasında davacı idareden ihale ile iş alan yüklenici şirketlerde çalıştığı, İş aktinin sonlanması nedeniyle davacı idare aleyhine açtığı dava neticesinde hükmedilen tazminatların dava dışı işçiye davacı idare tarafından ödenmiş olduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde çalıştırılan işçilerin kanuni alacaklarından davalı yüklenicinin sorumlu olduğu düzenlemesinin yer aldığı, İş Hukukumuzda ve Yargıtay kararlarında alt işverenlerin, bir işverenden belirli bir işin bir bölümünde ve eklentilerinde iş alan ve işçilerini o işyerinde ve eklentilerinde kendi adına çalıştıranların işveren sıfatına sahip oldukları, bu kimselerin aldıkları işleri asıl işverene ait işyerinde yapıyor olmaları nedeniyle bu yerlerin alt işverenler yönünden de işyeri anlamını taşıdığı, başka bir deyişle fiziki olarak tek olan yerin hukuki bakımdan hem asıl işverenin hem de alt işverenin işyeri olduğunun kabul edilmesi gerektiği, asıl işverenlerin alt işverenin kendi işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanun'undan veya hizmet akdinden doğan yükümlülüklerden birlikte sorumlu olduğu ancak asıl işverenin sorumluluğunun alt işverenin sorumluluğu ile sınırlı olduğunun kabul edildiği, Yargıtay uygulamasına göre yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları kendi dönemleri sınırlı olarak sorumlu olduklarının kabul edildiği, davacı idare ile davalı şirketler arasında imzalanmış olan sözleşme ve teknik şartnamede, işçilerin hak ve alacaklarından, davalı idareden ihale ile iş almış şirketler sorumlu tutulduğuna ilişkin düzenleme, ..... Dairesi kararları ve .....Dairesi kararları göz önünde bulundurulduğunda davacı idarenin dava dışı işçiye ödemiş olduğu tutarların tamamını BK hükümlerine göre davalıdan talep edebileceği kabul edilmekle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Alacağın likit ve belirlenebilir olması sebebiyle hükmedilen 75.445,22 TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜNE,
..... esas sayılı icra takibine vaki itirazın iptaline, takibin aynı koşullarda devamına,
İcra inkar tazminatı talebinin reddine,
Bu karar nedeniyle alınması gerekli 5.153,66 TL harçtan peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.538,26 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 4.600,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 7.130,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, Davacı Vekili Av. .....'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/10/2025
Katip .....
¸e-imzalıdır.
Hakim .....
¸e-imzalıdır.