T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/555 Esas
KARAR NO : 2025/806
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/11/2022
KARAR TARİHİ : 02/12/2025
YAZIM TARİHİ : 23/12/2025
ESAS DAVA:
Davacı ... tarafından ... ve ... Tic. Ltd. Şti.'ne karşı 17/11/2017 tarihinde açılan davada özetle; 17/03/2020 tarihinde ... ile ...'un avalist olduğu alacaklısının davalılardan ... Tic. Ltd. Şti. , borçlusunun ise ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti'nin olduğu bir protokolün düzenlendiğini,
Protokol gereği 30/06/2020 tarihinde, keşidecisi ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti olan bir senet düzenlenecek olup bu senede istinaden ... Esas sayılı dosyasına dair borçtan vazgeçileceğinin taraflar arasında kararlaştırıldığını, 1.100.000,00 TL tutarlı senedin, alacaklı ... Tic. Ltd. Şti.'ne 30/06/2020 olan ödeme tarihinde naklen ödenmiş ise de ödenen borç için davalılardan ... Tic. Ltd. Şti tarafından taahhütlerin yerine getirilmediğini 27/07/2020 tarihinde de şirketin vekili tarafından sözde olan 675.548,33 TL tutarında borcun ... .Noterliğinin ... Yevmiye No. İle alacağın devri başlığıyla ...'e devir edildiğini diğer bir değişle davalılarla yapılan protokole göre, davalılara 30/06/2020 vade tarihi 17/03/2023 tanzim tarihli 1.100.000,00 TL bedelli teminat senedinin verilerek vade tarihinde ödendiğini protokole göre davalılara ödeme yapıldıktan sonra dava konusu icra takip dosya borcu ödendiğinden icra takibinden feragat edilmesi ve müvekkili borçlunun ibra edilmesi gerekirken davalıların bu yükümlülüklerini yerine getirmeyerek hukuka aykırı olarak icra takip işlemlerini devam ettirdiklerini,
Yine davalıların müvekkiline zarara uğratmak amacıyla tahsil edilen alacaklarını iyi niyetli 3. Kişi yaratmak amacıyla hileli hareketlerle davalılardan ...'e temlik ettiğini,
Söz konusu haksız ve hileli işlemlerden ötürü ...'ye suç duyurusunda bulunulduğunu ve ... no'lu savcılık hazırlık dosyasında soruşturmanın devam ettiğini, müvekkilinin davalılara hiç bir borcu bulunmadığını belirterek,
Müvekkilinin davalı ile arasında mevcut ve geçerli bir hukuki ilişkinin bulunmadığını ve borçlu olmadığının tespiti ile ..... sayılı dosyasına yapılan icra takibinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili, 29/02/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacılar tarafından, ... Esas sayılı dosyaları ile başlatılan icra takiplerine konu alacaktan feragat edilmek şartı ile 17/03/2020 Tarihinde düzenlenen protokol uyarınca 1.100.000,00 TL bedelli ve 30/06/2020 tarih vade tarihli teminat senedinin diğer davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin teslim edildiğini, protokolde teminat senedinin vade tarihinde ödenmesi halinde anılan icra dosyasındaki alacaktan feragat edileceğinin, gününde ödenmemesi halinde ise icra işlemlerine devam edileceğinin taraflar arasında kararlaştırıldığının söz konusu protokole rağmen davacılar tarafından teminat bedelinin ödenmediğini,
Müvekkili ...'in ise icra takiplerine konu alacağa diğer davalı şirketten temlik alarak icra takibinde alacaklı sıfatı ile işlemlere devam ettiğini, mevcut davanın davacılar tarafından bahsi geçen 1.100.000,00 TL Bedelin naklen ve elden ödendiği haksız iddiasına dayalı olarak açıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
... Tic. Ltd. Şti tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
BİRLEŞEN(... ESASINDA KAYITLI İKEN) DAVADA,
DAVA:
... ile ... A.Ş müşterek vekili tarafından 17/11/2022 tarihli dilekçe ile açılan davada özetle,
17/03/2020 tarihinde Müvekkili ... ile ...'un avalist olduğu alacaklısının davalılardan ... Tic. Ltd. Şti. , borçlusunun ise ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti'nin olduğu bir protokolün düzenlendiğini,
Protokol gereği 30/06/2020 tarihinde, keşidecisi ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti olan bir senet düzenlenecek olup bu senede istinaden ... Esas sayılı dosyasına dair borçtan vazgeçileceğinin taraflar arasında kararlaştırıldığını, 1.100.000,00 TL tutarlı senedin, alacaklı ... Tic. Ltd. Şti.'ne 30/06/2020 olan ödeme tarihinde naklen ödenmiş ise de ödenen borç için davalılardan ... Tic. Ltd. Şti tarafından taahhütlerin yerine getirilmediğini 27/07/2020 tarihinde de şirketin vekili tarafından sözde olan 675.548,33 TL tutarında borcun ... .Noterliğinin ... Yevmiye No. İle alacağın devri başlığıyla ...'e devir edildiğini diğer bir değişle davalılarla yapılan protokole göre, davalılara 30/06/2020 vade tarihi 17/03/2023 tanzim tarihli 1.100.000,00 TL bedelli teminat senedinin verilerek vade tarihinde ödendiğini protokole göre davalılara ödeme yapıldıktan sonra dava konusu icra takip dosya borcu ödendiğinden icra takibinden feragat edilmesi ve müvekkili borçlunun ibra edilmesi gerekirken davalıların bu yükümlülüklerini yerine getirmeyerek hukuka aykırı olarak icra takip işlemlerini devam ettirdiklerini,
Yine davalıların müvekkiline zarara uğratmak amacıyla tahsil edilen alacaklarını iyi niyetli 3. Kişi yaratmak amacıyla hileli hareketlerle davalılardan ...'e temlik ettiğini,
Söz konusu haksız ve hileli işlemlerden ötürü ...'ye suç duyurusunda bulunulduğunu ve ... no'lu savcılık hazırlık dosyasında soruşturmanın devam ettiğini, müvekkilinin davalılara hiç bir borcu bulunmadığını belirterek,
Müvekkilinin davalı ile arasında mevcut ve geçerli bir hukuki ilişkinin bulunmadığını ve borçlu olmadığının tespiti ile ... sayılı dosyasına yapılan icra takibinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
... Şirketi vekili cevap dilekçesine özetle; davacı tarafından 30/06/2020 tarihinde müvekkiline 1.100.000,00 TL ödeme yapıldığı, ikna edilmekte ise de müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapılmadığını, ödemeye ilişkin herhangi bir belge sunulamadığını, söz konusu senedin vadesinde ödenmemesi nedeni ile 17/03/2020 tarihli protokolün geçersiz hale geldiğini 30/06/2022 tarihli senedin de, senedi taraflarına veren ...'a iade edildiğini,
Alacaklarının tahsili amacıyla icra takibine devam edildiği esnada ... tarafından taraflarına haricen ve naklen senet verilmek suretiyle ödeme yapılması nedeni ile ...'un vekaletname verdiği ...'e alacağın temlik edildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili, 22/03/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacılar tarafından, ... Esas sayılı dosyası nezdinde başlatılan icra takibine konu alacaktan feragat edilmek şartı ile 17/03/2020 Tarihinde düzenlenen protokol uyarınca 1.100.000,00 TL bedelli ve 30/06/2020 tarih vade tarihli teminat senedinin diğer davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin teslim edildiğini, protokolde teminat senedinin vade tarihinde ödenmesi halinde anılan icra dosyasındaki alacaktan feragat edileceğinin, gününde ödenmemesi halinde ise icra işlemlerine devam edileceğinin taraflar arasında kararlaştırıldığının söz konusu protokole rağmen davacılar tarafından teminat bedelinin ödenmediğini,
Müvekkili ...'in ise icra takiplerine konu alacağa diğer davalı şirketten temlik alarak icra takibinde alacaklı sıfatı ile işlemlere devam ettiğini, mevcut davanın davacılar tarafından bahsi geçen 1.100.000,00 TL Bedelin naklen ve elden ödendiği haksız iddiasına dayalı olarak açıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizden verilen 04/06/2024 tarih ve ..., sayılı gerekçeli kararının ... Dairesi'nin 16/06/2025 tarih ve...., sayılı kararı ile "...Davacılar tarafından; dava dilekçesinde yemin deliline dayanılmıştır.
Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemezse diğer tarafa yemin teklif eder. Yemin teklifini ispat yükü kendisine düşen taraf yapar. Yemin teklifine dayanan taraf bunu dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde açıkça belirtmesi gerekir. Mahkeme ancak bu halde dava dilekçesinde yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi halinde yemin teklifini hatırlatmakla yükümlüdür. Kendisine yemin teklif edilen taraf, yemin teklifinin kabulünden sonra, usulüne uygun biçimde (HMK m. 233) yemin eder ise, yemin teklif eden tarafın iddia ettiği vakıanın mevcut olmadığı kesin delil ile ispat edilmiş olur. Yemin teklif eden taraf, bundan sonra iddiasını ispat için başkaca delil gösteremez.
Davanın esasıyla ilgili olarak gösterilen “uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin” toplanmaması ile anlaşılması gerekenin hakimin belirli bir yargıya vararak karar vermesinde etkili/esaslı nitelikteki deliller söz edilmekte olup bu özellikte delillerin toplanmaması tahkikatın büyük ölçüde yeniden yapılmasını gerektirir nitelikte ise HMK’nin 353/I-a-6. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. Zira somut olayda olduğu gibi taraflar arasındaki uyuşmazlığı oluşturan protokole ilişkin olarak davacıların borçlu olup olmadığının belirlenmesi için açıklanan yönlerden tahkikat yapılması zorunlu olup anılan araştırma ile davacıların ileri sürdüğü vakıaya dair delilin toplanmaması ve bu delillerin değerlendirilmemiş olması halinde yargı sistemimiz bakımından benimsenmiş olan dar istinaf sisteminden uzaklaşılarak ilk derece mahkemesince değerlendirilmemiş olan konularda ilk defa istinaf mahkemesince bir delile ilişkin olarak tartışma yapılarak yargıya varılacaktır ki bu da iki dereceli yargılama olan istinaf yargı sistemi ile bağdaşmayacaktır..." denilerek kaldırılmasına karar verildiği, mahkememizce davacı yana, davalı tarafa yemin teklifinde bulunup bulunmayacağı hususu hatırlatılmış olup davacı taraf bu delile dayanmayacağını beyan etmiştir.
GEREKÇE:
Esas ve birleşen davalarda dava, davalılardan ... Şirketi tarafından davacılar ... ve ... A.Ş aleyhine, senede dayalı olarak ... Esas sayılı dosyası ile ...Esas sayılı dosyasında yapılan icra takibinin,
Taraflar ve dava dışı ... ile ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti'nin dahil olduğu 17/03/2020 tarihli protokol kapsamında, keşidecisi ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti lehtarı ... Şirketi olan 1.100.000,00 TL bedelli bononun, gününde ödenmesi halinde dosya borçlarına mahsup edilmesinin kararlaştırıldığı,
Davacı tarafça, senedin ödendiği iddiasına dayalı olarak icra takiplerinin iptali istemine ilişkindir.
Davalı tarafça söz konusu bononun ödenmediği savunulmaktadır.
Taraflarca delil olarak dayanılan belgeler dosyaya sunulmuş ve yazılan müzekkerelerle temin edilmiştir.
... Sayılı icra takip dosyasının incelenmesinden,
... Şirketi tarafından ... A.Ş ve dava dışı iki ayrı şirket aleyhine 25/05/2018 tarihindeki çeke dayalı olarak fer'ileri ile birlikte 168.274,42 TL toplam alacak için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla 16/08/2018 tarihinde icra takibi yapıldığı,
... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinden, ... Şirketi tarafından ... A.Ş ve ... aleyhine 27/11/2018 tanzim ve 15/09/2018 vade tarihli 658.000,00 TL tutarlı bonoya dayalı olarak fer'ileri ile birlikte 679.548,33 TL toplam alacak için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla 13/11/2018 tarihinde icra takibi yapıldığı anlaşılmaktadır.
...Soruşturma ... karar no'lu 18/12/2023 tarihli kararın incelenmesinden, şikayetçinin ..., ... A.Ş şüphelilerin ..., ..., ... ve ... olup, suç tarihinin 2020 suçun dolandırıcılık olarak nitelendirildiği, müştekilerin mevcut dava konusu ile bağlantılı olarak protokol doğrultusunda verilen senet ödenmesine karşın icra takiplerinin kapatılmadığı iddiasına dayalı olarak yapılan tahkikat sonucu, uyuşmazlığın hukuki nitelikte olduğu gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığı şeklinde karar verildiği anlaşılmaktadır.
Birleşen dava ile ilgili mahkememizce ... Esas sayılı dosyasında davacı borçlu tarafından yapılacak ödeme sonucu icra müdürlüğü kasasına girecek paranın alacaklıya ödenmesinin ihtiyati tebdir yoluyla yasaklanması şeklinde 11/03/2024 tarihinde karar verilmiş ve infaz edilmiştir.
Mevcut davada İddia, varlığı taraflar arasında itirafsız olan 17/03/2020 tarihli protokol kapsamında, keşidecisi ... Züc. San. Tic. Ltd. Şti lehtarı ... Şirketi olan 1.100.000,00 TL bedelli bononun ödendiği, ancak protokole uygun olarak İcra takiplerinin sona erdirilmediği iddiasına dayalı olarak söz konusu icra takiplerinin iptaline karar verilmesi istemine ilişkin olup,
İddia, savunma, savcılık dosyası içeriği, dosyaya sunulan belgeler ve tüm dosya kapsamı bütün olarak değerlendirildiğinde, protokolün geçerlilik kazanması için zorunluluk arzeden protokol kapsamında düzenlenen bononun, davacılar tarafından ödendiği, kanıtlanamamış olmakla, alacağın icra takip alacaklısı tarafından alacağın usulünce ...'e temlik edildiği de dikkate alınarak, kanıtlanamayan esas ve birleşen davanın (birleşen davada tedbir kararı verildiği dikkate alınarak davacı aleyhine tazminata da hükmolunmak suretiyle) reddi cihetine gidilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Esas davada,
Davanın reddine,
A-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,
Alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 2.873,71 TL harçtan mahsubu ile artan 2.258,31 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istemi halinde davacıya iadesine,
B-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
C-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalılar yararına hesaplanan 45.000,00 TL maktû vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
D-Davalı ... tarafından yapılan 500,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
E-Arabuluculuk için ödenen 1.600,00 TL'nin 6325 sayılı yasanın 18/A (11) (13) maddesi uyarınca davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
F-HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
2-Birleşen(... esasında kayıtlı iken) davada,
Davanın reddine,
İİK m.72/4 uyarınca 129.909,66 TL tazminatın davacılardan tahsili ile davalılardan ...'e verilmesine,
Tedbir ile ilgili bu aşamada kaldırılması isteminin reddine,
A-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,
Alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 11.604,99 TL harçtan mahsubu ile artan 10.989,59 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istemi halinde davacılara iadesine,
B-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
C-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalılar yararına hesaplanan 107.932,25 TL nispî vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
D-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
E-Arabuluculuk için ödenen 1.360,00 TL'nin 6325 sayılı yasanın 18/A (11) (13) maddesi uyarınca davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
F-HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, Asıl davada davacı birleşen davada davacılar vekili Av. ..., Asıl ve birleşen davada davalı ... Vekili Av. ...'nın yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.02/12/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Katip ...
¸e-imzalıdır.