T.C. ANKARA ...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/387 Esas - 2022/170
T.C.
ANKARA
...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA ...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO: 2020/387 Esas
KARAR NO: 2022/170
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 04/09/2020
KARAR TARİHİ: 03/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Genel müdürlükleri tarafından yapılar .... nolu ihale sonucunda 08/01/2007 tarihli sözleşme ile ...Şebekeleri ve Rehabilitasyon projesi 1. Safha 2. Grup kapsamındaki P-3 ... III elektrik şebekesinin iyileştirilmesi işinin dava dışı iş ortaklığına verildiğinin, işin geçici ve kesin kabullerinin yapıldığının, dava dışı iş ortaklığı tarafından sözleşme dışı yapılan işlere ilişkin malzeme montaj, nakliye, ekipman bedelleri eksik ödendiğinden bahisle Ankara ...ATM ... esas ( Ankara Kapatılan .... Atm ... esas ) sayılı dava açıldığını, söz konusu davada mahkemenin ... karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, kararın Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 09/11/2017 tarihli kararı ile onaylandığını, davacı tarafça mahkeme kararında hüküm altına alınan tutarların Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden takibe konulması neticesinde icra dosyasına toplamda 631.617,65 TL ödendiğini, ayrıca bahsi geçen dava kapsamında toplamda 72.735,99 TL harç ve masraf ödemesi yapıldığını, yapılan ödemelerden ... A.Ş.'nin sorumlu olduğunu, işletme hakkı devir sözleşmesinin imza tarihinin 24/07/2016 dava dışı iş ortaklığı ile akdedilen sözleşme tarihinin 08/01/2007 olduğunu, davacı aleyhine açılan dava tarihinin ise 02/06/2011 olduğunu, işletme hakkı devir sözleşmesinin 7.5 ve 7.7 maddeleri uyarınca bahsi geçen ödemelerden davalının sorumlu olduğunu, diğer taraftan davalının faaliyet bölgesinde yapılan yatırımlara ilişkin Hazine Müsteşarlığı ile ÖİB ve ... arasında imzalanan garanti protokolü ve Dünya Bankası kredisi ödeme hesabı sözleşmesi ile ... ve ... ... arasında akdedilen ödemelerin ... ... tarafından yapılacağına ilişkin protokoller uyarınca da ödemelerden davalının sorumlu olduğunu belirterek toplam 704.353,64 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İHDS hükümlerinin uyuşmazlıkta uygulama yeri olmadığından genel bir rücu talebi kapsamındaki davanın iki yıllık zaman aşımına uğradığını, rücu talebinin dayanağının ... adi ortaklığı ile davacı arasında akdedilen istisna akdine dayandığını, davalı tarafından yürütülen bir iş veya işlemin söz konusu olmadığını, söz konusu işin 23/06/2006 tarihinde ihale edildiğini, sözleşme kesin teminatının 14/07/2006 tarihinde alındığını, söz konusu işlemlerin 24/07/2006 tarihli İHDS öncesinde yapıldığını, İHDS'nin 7.4 ve 7.6 kuralları çerçevesinde rücu talebine dayanak iş ve işlemlerin sorumlusunun davacı olduğunu, rücu talebine dayanak gösterilen diğer sözleşmelerin rücu talebine dayanak sözleşmenin finansmanı için akdedilen sözleşmeler olduğunu, mülga elektrik piyasası kanunu ikincil mevzuatı özelleştirme süreci ve sonrası gelişmelerin rücu talebine dayanak sözleşme nedeniyle davacının davalıdan değil aksine davalının davacıdan alacaklı olduğunu ortaya koyduğunu, davacının rücu talebine konu yatırım ödemelerinin davacının tutumu nedeni ile tarifelere yansıtılmayınca Ankara .... İdare Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava açıldığını, mahkemece dava konusu yatırım tutarlarının davalının tarifesine yansıtılması yönünde karar verildiğini, diğer yandan tarifeler 5 yıllık dönemler için yapıldığından şayet yatırım ödemesini davalı almış olsaydı dahi davacının rücuen tahsilini talep ettiği kalemi tarifeye yansıtılamayacağından davacının taraflar arasındaki sözleşme gereği bu tür bir talebi ileri sürme imkanı bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Taraf delilleri toplanmış Ankara ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... karar sayılı dosya aslının temini ile incelenmesinde davacılar ... Elektrik... Ltd. Şti., ... Elektrik .. A.Ş, ... Elektrik .. Ltd. Şti. , ... Enerji ... A.Ş, ... elektrik... Ltd. Şti. Ve ... ... ... Ltd. Şti. Tarafından davalı ...A.ş hakkında eser sözleşmesinden kaynaklanan sözleşme dışı işler bakiye bedeli talebine ilişkin Ankara ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esasına kayden açılan davada ... karar numarası ile davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın temyizi üzerine Yargıtay 15. Hukuk dairesinin bozma ilamı gereğince Ankara ...ATM ... esasına kayden yeni esas numarası aldığı, yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulü ile 16.060 TL'nin 02/06/2011 dava tarihinden 321.650,89 TL'nin 12/12/2012 Islah tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiği, kararın Yargıtay 15. Hukuk Dairesi tarafından 09/11/2017 tarihinde onandığı, tarafların karar düzeltme yoluna gitmemiş oldukları anlaşılmıştır.
Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasının temini ile incelenmesinde alacaklılar ... Elektrik... Ltd. Şti., ... Elektrik .. A.Ş, ... Elektrik .. Ltd. Şti. , ... Enerji ... A.Ş, ... elektrik... Ltd. Şti. Ve ... ... ... Ltd. Şti. Tarafından borçlu ...A.Ş hakkında Ankara ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas 2013/32 karar sayılı ilamına dayalı olarak toplam 758.383,29 TL alacak talebi ile ... esas numarası üzerinden ilama dayalı takip başlatılmış olduğu, Ankara ...ATM ... karar sayılı ilamın ibrazı ile takibin ... esas numarası aldığı, icra emrine istinaden takip borçlusu tarafından 29/11/2017 tarihinde 624.000,00 TL 27/12/2017 tarihinde ise 7.617,65 TL'nin ödendiği görülmüş, Ankara ...İcra hukuk mahkemesinin .... karar sayılı dosyasının temini ile incelenmesinde davacı ... tarafından davalılar ... elektrik Ltd.Şti ve diğerleri hakkında icra emrinde işlemiş faizin fazla talep edildiği iddiasına dayalı şikayet talebinin işlemiş faizin icra emrinde fazla talep edilmediği gerekçesi ile şikayetin reddine karar verildiği, kararın Yargıtay 8. Hukuk Dairesi tarafından onanmış olduğu görülmüştür.
Davalı delili Ankara 17. İdare Mahkemesinin ... esas sayılı dosya örneğinin uyap sisteminden temini ile incelenmesinde davacı ... Elektrik Dağıtım A.Ş tarafından davalı Enerji Piyayası Düzenleme Kurumu hakkında davacı şirketin 2011-2012-2013 ve 2014 yılları için düzenlemeye esas net yatırım gerçekleşmelerinin onaylanmasına ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme ve Denetleme Kurumunun 22/12/2015 tarihli ve 5959-01 sayılı kararının iptali talebi ile açılan davanın yargılaması sonucunda dava konusu kurul kararının AYB/DB kredileri ile finanse edilen yatırım harcamalara ilişkin 60.962,644 TL'nin tarifeye yansıtılmamasına ilişkin kısım yönünden iptaline, geriye kalan ve davacı şirketin kamu eliyle işletildiği dönemlerde özkaynakları ile yaptığı yatırım harcamalarına ilişkin olan 69.493,823 TL'nin tarifeye yansıtılmamasına ilişkin kısım yönünden iptal istemine yönelik davanın reddine karar verilmiş olduğu karara ilişkin Ankara Bölge İdare Mahkemesine istinaf talebinde bulunulduğu görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı üzerinde nitelikli hesaplamalar bilirkişisi ile mali müşavir bilirkişi tarafından yapılan inceleme sonucu düzenlenen rapor ve ek raporda özetle; " rücuen tahsil talebinin dayanağı olan Ankara ...ATM'nin .... karar sayılı dosyasında görülen uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklanan sözleşme dışı işler bakiye bedeli istemine ilişkin olduğu eser sözleşmesinin 08/01/2007 tarihinde imzalandığı, dolayısıyla alacağı doğuran işlem ve eylemlerin de bu tarihten sonra gündeme geldiği, sorumluluğu doğuran rücuya dayanak işlem-alacak veya olayın gerçekleştiği tarihin İHDS tarihi olan 24/07/2006dan sonraki bir tarih olduğu nazara alınarak bu uyuşmazlık dolayısıyla davacı tarafından dava dışı üçüncü kişilere yapılan ödemelerden davalının sorumlu olduğunun değerlendirildiği, davacı ... tarafından Ankara Kapatılan 16 ATM ... esas 2013/32 karar sayılı dosyası dolayısıyla Ankara, Ankara ...ATM ... karar sayılı dosyası dolasıyla Ankara... icra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ve Ankara... icra hukuk mahkemesinin .... karar sayılı dosyası dolayısı ile talep edilebilecek toplam alacağın 704.353,64 TL olduğu, ....Bankası ile ... arasında imzalanan kredi anlaşması ile elektrik dağıtım ve rehabilitasyon projesinin finansmanı için kredi temin edildiği yine Avrupa Yatırım Bankası ile ... arasında imzalanan finans sözleşmeleri ile münhasıran madde 6.01 de belirtilen amaçlar doğrultusunda kullanılmak üzere kredi sağlandığı, bu kredilerin tarifeye yansıtılmaması konusunun işbu davadaki sorumluluk konusundan bağımsız olarak ayrı bir yargı kolunda görüldüğü" ifade edilmiştir.
Dava; kesinleşmiş mahkeme ilamı gereğince davacı tarafından üçüncü kişilere yapılan ödemelerin İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi hükümleri uyarınca davalıdan rücuen tahsili talebin ilişkindir.
Rücuen alacak talebi taraflar arasında imzalanan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ne dayandığından 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 125. maddesine ( Türk Borçlar Kanunu'nun 146. maddesi) göre 10 yıllık zaman aşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla davalı yanın zaman aşımı itirazı yerinde görülmemiştir.
Taraflar arasında düzenlenen 24/07/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi ile İzmir ve Manisa illerinden oluşan elektrik dağıtım bölgesinde yer alan ve ... uhdesinde bulunan dağıtım sistemi, dağıtım tesisleri ve dağıtım tesislerinin işletilebilmesi için zorunlu taşınır ve taşınmazların mülkiyet hakkı saklı kalmak kaydıyla işletme hakkının ... Elektrik dağıtım AŞ ne devredildiği, aynı sözleşmenin 7.maddesi ile dağıtım faaliyetinden kaynaklanan sorumluluğun dönemsel olarak paylaştırılması yoluna gidildiği anlaşılmaktadır.
İşletme hakkı devir sözleşmesinin Üçüncü Kişilerin Hak İddiaları başlıklı ...Maddesinin; 7.5. bendinde "Dağıtım Faaliyeti'nin Şirket tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyet kapsamında gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bül sorumluluğu Şirket'e aittir. Şirket tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatahı Şirket'tir. Bu talepleri konu alan icra takihi ve davalar Şirket taralından yürütülür ve sonuçlandırılır. Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük Şirkel tarafından karşılanır." düzenlemesi 7....Bendinde ise "Sözleşmenin imza tarihinden sonra Dağıtım Tesisleri ile Dağıtım Tesislerimin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki ve cezai sorumluluk Şirket'e aittir. Şirket tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı Şirket'tir. Bu talepleri konu alan icra takihi ve davalar Şirket tarafından yürütülür ve sonuçlardırılır. Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük Şirket tarafından karşılanır. Şirket. bu kapsamda artaya çıkan tazminattan, cezadan ve'veya herhangi bir isim altında gerçekleştirdiği ödemelerden dolayı, hiçbir şekilde ...'a rücu edemez. Belirtilen nedenlerle ...'ın bir ödeme yapmak zorunda kalması durumunda şirket söz konusu ödemeyi ilk taleple ödeme tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte, nakden ve defaten ödemekle yükümlüdür." düzenlemesi bulunmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta Ankara ...Asliye ticaret mahkemesinin Yargıtay 15. Hukuk Dairesi tarafından onanarak kesinleşen .... karar ( eski Ankara kapatılan ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas) sayılı ilamı gereğince davacı ... hakkında yapılan ilamlı icra takibi kapsamında davacının Ankara ...İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına toplam 631.617,65 TL ödemede bulunduğu ayrıca rücu talebine esas kararın Yargıtay bozma ilamı öncesinde Ankara kapatılan ...ATM ... esas 2013/32 karar sayılı dosyası kapsamında harç ve yargılama gideri olarak toplam 37.212,42 TL ödendiği, yine aynı dosyada Yargıtay bozma ilamı sonrasında Ankara ...ATM... karar numarası ile yapılan yargılama kapsamında onama harcı ,bakiye karar harcı, tehiri icra karar harcı ve yargılama gideri olarak toplam 34.988,62 TL ödendiği anlaşılmakla davacının kesinleşen mahkeme kararına istinaden yapmış olduğu ödemeler toplamının 703.818,69 TL olduğu tespit edilmiştir.
İş bu rücu talebine esas olan kesinleşmiş ilama konu uyuşmazlığın davacı ... ile dava dışı iş ortaklığı arasında eser sözleşmesinden kaynaklanan sözleşme dışı işlerin bakiye bedeline ilişkin olup davacı ... ile Dava dışı iş ortaklığı arasında 08/01/2007 tarihinde imzalanan sözleşmeden kaynaklandığı, mahkemece hüküm altına alınan alacağın 08/01/2007 tarihli sözleşmeden sonra gerçekleştirilen imalata ilişkin olduğu anlaşılmakla 24/07/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinden sonraki iş ve işlemlerin sorumluluğunun İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 7.5 ve 7.7 maddeleri gereğince davalıya ait olduğu, her ne kadar 08/01/2007 tarihinde imzalanan eser sözleşmesine ilişkin ihale İHDS tarihinden önce yapılmış ise de sözleşmenin imzalanması ve alacağın kaynaklandığı imalatın yapımı 24/07/2006 tarihinden sonra olduğundan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 7.maddesinin yukarıda belirtilen hükümleri kapsamında sözleşmenin imza tarihinden sonra gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin sorumluluğu davalı şirkete ait olduğundan ve keza sözleşmenin imza tarihinden sonra dağıtım tesisleri ile dağıtım tesislerinin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki sorumluluk davalıya ait olduğundan davacı tarafından üçüncü kişiye yapılmış olan ödemenin davalıdan rücuen tahsili talebinin yerinde olduğu sonuç ve kanaatine varılmış, davalı tarafından EPDK hakkında Avrupa Yatırım Bankası/ Dünya Bankası kredileri ile finanse edilen yatırım harcamalarının tarifeye yansıtılmamasına ilişkin kurul kararının iptali yönünde Ankara 17. İdare Mahkemesinde açılmış olan dava neticesinin iş bu davada İHDS hükümlerine dayalı olan davalının sorumluluğuna bir etkisinin bulunmadığı mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacı tarafından kesinleşen dava nedeniyle dava dosyasına ve ilamlı takip nedeniyle icra dosyasına yapılan ödemeler dışında ilamlı takipte faizin fazla talep edildiği iddiası ile Ankara ...İcra Hukuk mahkemesine yapılan şikayet kapsamında yapılan masrafları talep etmiş ise de icra hukuk mahkemesince faizin fazla talep edilmediği belirtilerek şikayetin reddine karar verildiği, bu kapsamda davacı tarafından haksız yapılan şikayet başvurusuna dayalı masraf talebinin davalıdan talep edilemeyeceği kanaatine varılarak kanıtlanan toplam 703.818,69 TL yönünden davacı tarafından yapılan ödemeden davalının sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmış, ödeme tarihlerinden itibaren avans faizi işletilmek sureti ile davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile 703.818,69 TL'nin; 624.000,00 TL'sine 29.11.2017 tarihinden itibaren, 7.617,65 TL'sine 27.12.2017 tarihinden itibaren, 36.865,62 TL'sine 09.01.2014 tarihinden itibaren, 40,00 TL'sine 16.07.2013 tarihinden itibaren, 50,00 TL'sine 12.10.2011 tarihinden itibaren, 228,80 TL'sine 20.05.2013 tarihinden itibaren, 28,00 TL'sine 21.05.2013 tarihinden itibaren, 17.051,90 TL'sine 01.12.2017 tarihinden itibaren, 12.086,52 TL'sine 24.05.2017 tarihinden itibaren, 5.786,50 TL'sine 16.05.2017 tarihinden itibaren, 51,70 TL'sine 07.07.2017 tarihinden itibaren, 12,00 TL'sine 16.06.2011 tarihinden itibaren avans faizi işletilmek suretiyle davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
3-Alınması gereken 48.077,85 TL harçtan peşin alınan 12.028,60 TL'nin mahsubu ile bakiye 36.049,25 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 1.318,99 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 1,01 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yaptırılan 12.028,60 TL peşin harç ile 54.40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 12.083,00 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre 52.240,93 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre 534,95 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan, 190,00 TL tebligat gideri ve 4.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.190,00 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre 4.186,81 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
10-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.
03/03/2022
Gerekçeli kararın yazıldığı tarih: 23.03.2022