T.C. Ankara Batı 1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/1462 Esas - 2026/277
T.C.
ANKARA BATI
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO : 2024/1462
KARAR NO: 2026/277
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR:
VEKİLİ :
VEKİLİ :
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/12/2024
KARAR TARİHİ : 21/04/2026
K.YAZIM TARİHİ : 10/05/2026
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; müvekkilinin Renault yetkili servisi olarak hizmet verdiğini, davalı ... Filo Kiralama Hizmetleri Ltd. Şti. adına kayıtlı ... plakalı araç ....bankası AŞ'ne kiralanmış, işbu 12.07.2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karışmış ve İşbu kazaya ait 12.07.2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı düzenlendiği, Davalıya ait araçta meydana gelen hasarın onarımı için işbu araç müvekkil şirketin iş yeri olan yetkili Renault Servisine getirildiği ve hasar bildirim formu, teslim temlik ve ibra belgesi bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından davalıların talebi üzerine bu aracın onarımı yapıldığı, davalı ... Filo Kiralama Hizmetleri Ltd. Şti. Adına kayıtlı .... plakalı aracın diğer davalı .... Sigorta Anonim Şirketi'nde .... poliçe numarası ile sigortası bulunduğundan müvekkili şirket tarafından onarım bedelinin tahsili için .... Sigorta Anonim Şirketi adına 10.08.2023 tarihli... No'lu 61.323,83TL miktarlı fatura düzenlenmiş, İşbu fatura bedeli aracın kiralandığı dava dışı...Bankası AŞ, davalı... Filo Kiralama Hizmetleri Ltd. Şti ve diğer davalı ... Sigorta AŞ arasında hasar bildirim formu, teslim temlik ve ibra belgesinde vekaleten imzası bulunan kişinin yetkili olup olmadığının belirlenememesi nedeniyle müvekkili şirkete ödenmediğini, davalılar ve aracı kiralayan ... Bankası AŞ arasındaki uyuşmazlık müvekkilini ilgilendirmediği gibi müvekkilinin eksiksiz bir şekilde onarımı gerçekleştirerek aracı teslim etmiş olması, Davalı ... Sigorta AŞ tarafından da dosyamıza konu faturaya yasal süresi içerisinde itiraz edilmemiş, fatura kesinleşmiştir ancak müvekkil şirkete fatura bedeli ödenmemesi üzerine 13.12.2023 tarihinde araç sahibi olan davalı ... Filo Kiralama Hizmetleri Ltd. Şti. ile diğer davalı .... Sigorta AŞ'ne karşı Ankara Batı İcra Dairesi ... Sayılı dosyası ile takip başlatıldığı, ancak yapılan itiraz üzerine 20.12.2023 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği, dava şartı arabuluculuktan anlaşmaya varılamadığını beyan ederek, İcra İflas Kanunu'nun 67. Maddesi gereğince asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere davalılar aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesine, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, davamızın kabulüne, davalılar tarafından Ankara Batı İcra Dairesi .... Sayılı takip dosyasına sunulan itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalıların her biri için asıl alacağının %20'sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı .... Filo A.Ş. Vekili; müvekkili şirkete ait .... plaka sayılı araç, ekte sunulan kira sözleşmesi gereğince 36 ay süre ile .... Bankası Aş'ne kiralandığını, 2918 sayılı Yasanın 3. maddesinde işletenin tanımı yapılmış ve hangi durumlarda işleten sıfatının, kimde olduğunun belirlendiğini, ilgili maddede işleten "Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, at veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. "şeklinde tanımlandığını, İlgili hükümden anlaşılacağı üzere aracın uzun süreli kiralaması, ariyet ve rehin gibi hallerde işleten sıfatı kiracıya ait olacağını, müvekkili şirket ile dava dışı şirket arasındaki sözleşmenin niteliği ve süresi nazara alındığında, müvekkili şirketin 2918 sayılı Kanun kapsamında işleten sıfatının olmadığı, işleten sıfatının aradaki uzun süreli kiralama sözleşmesi gereğince diğer dava dışı şirkette olduğu ve bu sebeple müvekkili şirketten meydana gelen kaza sebebiyle ortaya çıkan hasar ve zararlardan ve bu hasarlardan kaynaklı olarak yapılan onarımların tamamı hakkında işleten sıfatını haiz ....BANKASI AŞ.'ne ait olduğu, ilgili Yargıtay kararlarından da görüleceği üzere araçların uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralanması halinde işleten sıfatının kiracıya ait olacağı kabul edildiği, haliyle iş bu dava da müvekkilin işleten sıfatı olmadığından, davanın müvekkili şirket yönünden husumetten reddi gerekmekte, dava kapsamında olan belgeler incelendiğinde .... plakalı araç diğer davalı sigorta şirketinde ... poliçe numarası ile sigortası yapılmış, işbu sebeple, araçta kaynaklanan zararların diğer davalı sigorta şirketince karşılanması gerekmekte, bu hususta, davacı şirketin diğer davalı sigorta şirketi adına 61.323,83TL miktarlı fatura kesildiğini, fakat davalı sigorta şirketi tarafından hasar bildirim formu, teslim temlik ve ibra belgesinde vekaleten imzası bulunan kişinin yetkili olup olmadığının belirlenememesi gerekçe gösterilerek herhangi bir ödeme yapılmadığı, esas uyuşmazlığın davacı ile diğer davalı sigorta şirketi arasında olduğu ortada olduğundan bu yönüyle haksız ve hukuka aykırı olarak... Filo aleyhine dava ikame edilmiş, davalı ...Filo bakımından, davanın öncelikle husumet yokluğundan reddine, aksi halde esastan reddine karar verilmesi, Sayın mahkeme aksi kanaatte ise, haksız ve hukuka aykırı olarak ikame edilen huzurdaki davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili; müvekkili şirket ancak sigortalısının "kusuru" oranında sorumlu, Kaza Tespit Tutanağında görüleceği üzere müvekkil şirketçe sigortalı aracın trafik kazasında kusuru bulunmayıp ... plaka sayılı araç sürücüsü kazaya asli ve tam kusuruyla sebebiyet verdiğini, davaya konu kazada müvekkilce sigortalı aracın kusuru bulunmamasında dolayı davacının öncelikle .... plaka sayılı aracın sigorta şirketine başvurması gerekirken müvekkili şirkete dava açması hukuka aykırı bir durum olduğu, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları'nın B.4. Hasar ve Tazminatın Sonuçları başlıklı maddesinin 4.3. Bendinde "Sigorta şirketi ödediği tazminat tutarınca sigortalıya halef olur. Sigorta şirketi ödediği tutar için rücu talebini, sigorta limitleri dahilinde, öncelikle ilgili risk için teminat sunan sigorta şirketine yöneltir. Sigorta şirketi ilgiliye karşı sahip olduğu rücu hakkını ilgili risk için sigorta teminatının bulunmadığı durumda kullanabilir. Sigorta ettiren ve sigortalı, sigortacının açabileceği davaya veya takibe yararlı ve elde edilmesi mümkün belge ve bilgileri vermeye zorunludur. " diye belirtilerek kasko sigortasını tanzim eden şirketin rücu hakkı açıkça gösterildiğini, davaya konu kazaya kusuru ile sebebiyet veren ... plaka sayılı aracın ZMMS poliçesini tanzim eden.....SİGORTA A.Ş.'e davanın ihbarı gerektiğini, bağımsız eksper raporu ile onarım faturası arasında fark olup, iş bu tutarın kabulü mümkün değil, Uygulamada hasarlanan aracın, hasar bedelini ödemekle yükümlü olan sigorta şirketleri bağımsız eksperlerce rapor aldırıp tamirat bedelinin tavan ücretini belirlerler, mağdur araç sahibi de aracın onarımı için yetkili tamirciye aracını götürür, tamirci eksper raporunu görür ve kendisi de bir teklif hazırlar, bu teklif genellikle ekspertiz raporundan daha aşağı olmakta, böylece mağdur araç sahibi, tamirci ve sigorta şirketi karşılıklı onay vererek hasar giderilmiş olduğu, ancak işbu davaya konu kazada müvekkil şirket onay vermeden onarım yapılmış olup bu durum hukuka aykırı olduğunu, davacının ekte sunmuş olduğu belgelerde de görüleceği üzere müvekkili şirket herhangi bir şekilde onarımın yapılmasına onay vermemiş olup aracın onarımı müvekkili şirketten habersiz bir şekilde ve olması gereken tutarların üstünde yapıldığını, müvekkili şirket tarafından aldırılan bağımsız eksperlerce düzenlenen kesin eksper raporu (Ek) aracın hasar onarım bedelini 57.852,68 TL olarak belirlemiş olup müvekkili şirketin bilgisi dahilinde onarım yapılmış olsa bu tutardan daha düşük bir tutara onarım gerçekleştirilmiş olacağını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte davanın kabul edilmesi halinde aleyhimize hükmedilecek tazminatın tutarı en fazla 57.852,68TL olacağını, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları'nın C.3. Sigortalı ve/veya Sigorta Ettirenin Sigorta Süresi İçinde İhbar Yükümlülüğü ve Sonuçları Başlıklı maddesinde " Sigorta ettiren, sözleşmenin yapılmasından sonra, sigortacının izni olmadan rizikoyu veya mevcut durumu ağırlaştırarak tazminat tutarının artmasını etkileyici davranış ve işlemlerde bulunamaz." denilerek sigorta şirketinin ödeyeceği tazminatın artmasına sebebiyet vermesini yasakladığını, ancak müvekkilince kasko poliçesi tanzim edilen araç onarımı yapılırken müvekkilinin onayı alınmamış ve müvekkilinin zarara sokulduğunu beyan ederek, haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine, davacının alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
DELİLLER :
Ankara Batı İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyası, tarafların ticaret sicil kaydı, sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, tarafların 2023 yılına ilişkin BA BS formları, tarafların ticari defter ve kayıtları, 25/08/2025 tarihli bilirkişi heyet raporu, 25/02/2026 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti raporunda, Davacı ....San. ve Tic. A.Ş. 10.08.2023 tarihli ... Numaralı 61.323,83TL tutarlı fatura ile ilgili alacaklı olduğu, dava dosyasında, aralarında yapılmış bir sözleşme bulunmadığı, dava konusu düzenlenen faturada vade tarihi belirtilmediği, ayrıca dava dosyasında fatura bedelinin ödenmesine dair ihtarına dair belge ve bilgiye rastlanmadığı, bu nedenle, fatura alacağına faiz hesabı yapılmadığı belirtilmiştir.
Bilirkişi heyeti ek raporunda, davacı .... San. ve Tic. A.Ş. 10.08.2023 tarihli ... Numaralı 61.323,83TL tutarlı fatura ile ilgili alacaklı olduğu, dava dosyasında, aralarında yapılmış bir sözleşme bulunmadığı, dava konusu düzenlenen faturada vade tarihi belirtilmediği, ayrıca dava dosyasında fatura bedelinin ödenmesine dair ihtarına dair belge ve bilgiye rastlanmadığı, bu nedenle, fatura alacağına faiz hesabı yapılmadığı, zaten, davacının dava dilekçesinde talebinin de; “asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,” olduğu belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava; trafik kazasından kaynaklanan davacı tarafından davalıların talebi üzerine aracın onarımının yapılması kapsamında faturaya dayalı alacağının tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı alacaklı trafik kazasından kaynaklanan davacı tarafından davalıların talebi üzerine aracın onarımının yapılması nedeniyle davalıdan alacaklı olduğu iddiasıyla faturaya dayalı icra takibi başlatmış olup; ödeme emri davalı borçluya 15.12.2023 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davalı borçlu 7 günlük yasal süresi içinde 19.12.2023 tarihinde ödeme emrine itiraz ettiğinden takibin durdurulmasına karar verilmiştir. İtirazın iptaline yönelik olarak açılan iş bu dava hak düşürücü yasal süresi içerisinde açıldığından işin esasına girilerek inceleme yapılmıştır.
12/07/2023 tarihinde, davadışı sürücü ....'ün sevk ve idaresindeki .... plakalı aracın park halindeki davalı ... Filo Kiralama Hizmetleri Limited Şirketi'ne ait, davalı .... Sigorta Şirketi'nce kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olan...plakalı araca çarpması sonucu trafik kazası meydana gelmiştir.
... plakalı aracın kaza sonrasında onarımının davacı tarafça yapıldığı, davacının onarım bedelini davalı kasko sigorta şirketinden ve araç malikinden tahsili için takip başlattığı tespit edilmiştir.
Davalı ....Filo Kiralama Hizmetleri Limited Şirketi icra dairesinin yetkisine itiraz etmişse de davacının yerleşim yerine göre icra dairesi yetkili olduğundan yerinde olmayan itirazının reddine karar verilmiştir.
Davalı .... Filo Kiralama Hizmetleri Limited Şirketi uzun süreli kiralama ile aracın .... Bankası A.Ş.'ne kiralandığını savunarak husumet itirazında bulunmuş, dosyaya kazandırılan bilgi ve belgeden aracın 36 ay süre ile davadışı ... Bankası A.Ş.'ne kiralandığı, kasko poliçesinin de ... Bankası A.Ş. ile yapıldığı anlaşılmış olup davalının bu yöndeki savunmasının yerinde olduğu değerlendirilerek işleten sıfatı bulunmadığından davanın bu davalı yönünden husumetten reddine karar verilmiştir.
.... plakalı aracın 13/07/2022 - 13/07/2023 tarihleri arasında davalı ... Sigorta Şirketince ....bank Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı olduğu, kaza tarihi gözetilerek oluşan zararın poliçe teminatları kapsamında olduğu, aracın davacı tarafça onarımının sağlandığı tespit edilmiştir.
Uyuşmazlık aracın onarım bedelinden davalı kasko sigorta şirketinin sorumlu olup olmadığı, davacının bu onarım bedelini davalıdan talep edip edemeyeceği hususundadır.
Taraflar arasında onarımın davacı tarafça yapıldığı hususunda uyuşmazlık bulunmamakta, onarımın davalının bilgisi dışında yapıldığı savunulmaktadır.
Vekaletsiz işgörmeye dair TBK'nın 526. Maddesinde "Vekâleti olmaksızın başkasının hesabına işgören, o işi sahibinin menfaatine ve varsayılan iradesine uygun olarak görmekle yükümlüdür." ve
529. Maddesinde "İşsahibi, işin kendi menfaatine yapılması hâlinde, işgörenin, durumun gereğine göre zorunlu ve yararlı bulunan bütün masrafları faiziyle ödemek ve gördüğü iş dolayısıyla üstlendiği edimleri ifa etmek ve hâkimin takdir edeceği zararı gidermekle yükümlüdür. Bu hüküm, umulan sonuç gerçekleşmemiş olsa bile, işi yaparken gereken özeni göstermiş olan işgören hakkında da uygulanır.
İşgören, yapmış olduğu giderleri alamadığı takdirde, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ayırıp alma hakkına sahiptir." şeklinde düzenleme mevcuttur.
Davacı taraf, iş sahibinin açık yada zımmi talimatı ile yada yapılan işin inkar edilmemesi durumunda, iş sahibinin menfaatine yapılmış bu tür işlerin bedelini de vekaletsiz iş görme hükümleri çerçevesinde talep edebilir. İş sahibinin yararına yapılmış olan bir işte, yapan kimsenin zaruri ve faydalı bulunan bütün masraflarını faizi ile birlikte isteme hakkı vardır. Somut olay bakımından da davacının davalı sigortacı ve davadışı sigortalı lehine onarım yaptığı ve onarımın kasko poliçesi kapsamında kaldığı gözetilerek zararını davalıdan talep edebileceği kabul edilmiştir. Bu itibarla gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporuyla tespit edilen 61.323,83TL onarım bedelinin davalıdan tahsili gerektiği, davalının takibe vaki itirazının bu sebeple haksız olduğu ve iptali gerektiği sonuç ve kanaatiyle davanın kısmen kabulüne, Ankara Batı İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasına davalı .... Sigorta A.Ş. yönünden yapılan itirazın 61.323,83TL asıl alacak yönünden iptaline, takibin davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 61.323,83TL asıl alacak yönünden devamına, alacak likit(bilinebilir/belirlenebilir) olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, davalı .... Filo Kiralama Hizmetleri Limited Şirketi yönünden husumet yokluğundan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, Ankara Batı İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasına davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden yapılan itirazın 61.323,83TL asıl alacak yönünden iptaline, takibin davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 61.323,83TL asıl alacak yönünden devamına,
2-Davalı .... Filo Kiralama Hizmetleri Limited Şirketi yönünden husumet yokluğundan reddine,
3-Alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
4-Alınması gereken 4.189,03TL karar ve ilam harcından peşin alınan 727,23TL harcın mahsubu ile bakiye 3.461,80TL karar ve ilam harcının davalı ...Sigorta A.Ş.'nden alınarak hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.800,00TL'nin davalı ... Sigorta A.Ş.'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 727,23TL peşin harç, 427,60TL başvuru harcı, 60,80TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.215,63TL harcın davalı .... Sigorta A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 358,50TL tebligat ve posta gideri ile 10.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.358,50TL yargılama giderinin davalı .... Sigorta A.Ş.'den alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
6-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 45.000,00TL vekalet ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davalı ... Filo Kiralama Hizmetleri Limited Şirketi'nin kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın red oranına göre takdir ve hesap edilen 45.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 21/04/2026
Katip .... e-imzalı Hakim .... e-imzalı