T.C. Ankara Batı 1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2024/782 Esas - 2025/1030
T.C.
Ankara Batı
1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2024/782 Esas
KARAR NO: 2025/1030
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVA: Sigorta (Yangın Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 08/07/2024
KARAR TARİHİ: 13/11/2025
K. YAZIM TARİHİ: 08/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Yangın Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; davacı ile davalı sigorta şirketi arasında 18.04.2022 başlama tarihli ... poliçe numaralı “.... İşyeri Paket Sigorta Poliçesi” akdedildiğini, söz konusu poliçeye göre riziko adresi vekil eden işyeri olan “... olduğunu, 05.01.2023 tarihinde riziko adresi olan vekil eden işyerinde çalışma saatleri dışında sebebi bilinmeyen bir nedenden kaynaklı olarak yangın çıktığını, meydana gelen yangının kendiliğinden sonra erdiğini, gündüz ise gören personelin durumu görmesi üzerine gerekli tedbirler alındığını ve gecikmeksizin itfaiye ve kolluk ekiplerine haber verildiğini, olaya ilişkin video kayıtlarının bulunduğu hard disk gerek atanan ekspertize gerekse de kolluk birimlerine teslim edildiğini, meydana gelen yangın rizikosunun aynı gün davalı Şirketin sözleşmeyi akdeden acentesine gerekse de davalı şirkete şifahi olarak bildirildiğini, aynı zamanda Kahramankazan ... Noterliği’nin 09.01.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihbarnamesi ile de durum davalı şirkete bildirildiğini, meydana gelen yangın olayının ardından sigorta şirketi ile görüşüldüğünü, söz konusu görüşmelerde vekil edene zarar tazmini için çalışmaların devam ettiğinin bildirildiğini, ancak olayın üzerinden 4 aydan daha fazla bir süre geçmesine rağmen vekil edene olumlu ya da olumsuz herhangi bir geri dönüş sağlanmaması üzerine vekil edenin uğramış olduğu zararın tazmini talebiyle Ankara .... Noterliği'nin 12.04.2023 tarih ve .... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edildiğini, mezkur ihtarnameye rağmen vekil edenin zararının davalı şirket tarafından giderilmemesi ve sigorta şirketi tarafından vekil eden şirkete menfi ya da müspet herhangi bir dönüş yapılmaması üzerine zorunlu arabuluculuk yoluna başvuruda bulunulduğunu, anlaşmama ile sona erdiğini, tüm bu sürecin ardından karşı yanın 15.08.2023 tarihli yazısı ile tazminat ödemesi yapılamayacağını belirttiğini, gerekçe olarak ise "...yangın hadisesinin kişi veya kişilerce solvent türü hızlandırıcı kullanılarak, kasten çıkarılmış bir yangın olduğunun tespiti..." şeklinde belirtildiğini, söz konusu yazının ardından vekil edene tek yanlı imzalanan bir zeyilname gönderildiğini, söz konusu zeyilnamede 18.04.2023 başlangıç tarihli poliçenin de "sigortalının isteği üzerine" iptal edildiği belirtildiğini, vekil edenin yangının çıkışında herhangi bir dahlinin olmaması ve zararın tazmin edilmesi gerektiği ayrıca yangından sonra taraflar arasında imzalanan 18.04.2023 başlangıç tarihli sözleşmenin sona erdirilmesi konusunda vekil edenin herhangi bir talep ve isteğinin olmadığına dair Ankara ... Noterliği'nin 17.08.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edildiğini, davalı tarafça mevzuattan kaynaklı yükümlülüklere aykırı hareket edildiğini, meydana gelen yangın nedeniyle vekil edenin işyerinde bulunan bir kısım makina ve malzemelerin zarara uğradığını, dava dilekçesinde zarara uğrayan ürünlerin kapsamlı olarak belirtildiğini, zarara uğrayan makina ve kimyasalların halen rizikonun meydana geldiği vekil eden işyerinde muhafaza edildiğini, tüm bu nedenlerle; davanın kabulü ile ... hava tanklarından meydana gelen zarara ilişkin olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 100-USD'nin riziko tarihi olan 05.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte vekil edene ödenmesine, oksijen jeneratörlerinde kullanılan ... ismindeki kimyasalda meydana gelen zarara ilişkin olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 100-EURO'nun riziko tarihi olan 05.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte vekil edene ödenmesine, işyerinde bulunan 11 adet farklı niteliklerdeki ... kurutucuda ve 5 adet farklı niteliklerdeki ... kompresörde meydana gelen zarara ilişkin olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile adı geçen makinelerin güncel değerinin tespiti ile makinelerin güncel bedeline ilişkin ödeme olarak 100-TL'nin riziko tarihi olan 05.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte vekil edene ödenmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin ayrıca arabulucu vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili bedel fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı tutmak kaydı ile; davanın kabulüne, ... hava tanklarından meydana gelen zarara ilişkin olarak 3.659,12-USD'nin riziko tarihi olan 05.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte vekil edene ödenmesine, oksijen jeneratörlerinde kullanılan ... ismindeki kimyasalda meydana gelen zarara ilişkin olarak 5.075,26-EURO'nun riziko tarihi olan 05.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte vekil edene ödenmesine, işyerinde bulunan 11 adet farklı niteliklerdeki ... kurutucuda ve 5 adet farklı niteliklerdeki ... kompresörde meydana gelen zarara ilişkin olarak 753.260,00-TL'nin riziko tarihi olan 05.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte vekil edene ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; Müvekkili şirket ile ... SIRKETI Arasında .... sayılı ... İşyeri Paket Poliçesi akdedildiğini, müvekkilinin şirket merkezinin... olduğundan dava yetkisiz mahkemede açıldığını, dava konusu alacak talebinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin talebe ilişkin sorumluluğu bulunmadığını, 05/01/2023 tarihinde, riziko adresinde yangın hadisesi meydana geldiğini, müvekkili şirket tarafından, dava konusu hasara ilişkin belirleme ve incelemelerin yapılabilmesi amacıyla .... sayılı hasar dosyası açıldığını, açılan hasar dosyası ile zararın ve hasar sorumluluğunun tespiti amacıyla incelemeler yapıldığını ve ekspertiz raporu alındığını, ekspertiz raporunda, yangının meydana geldiği iş yerinde bulunan güvenlik kameralarından 05:00:00 ile 05:30:00 arasındaki kayıtların silindiği; yangının elektrik vb. gibi sebeplerden kaynaklanmadığı, kamera görüntülerinde silinen kayıtlardan sonraki ilk kaydın başlangıç saati olan 05.30'dan yaklaşık olarak 29 dakika sonra, bahse konu yangın hadisesinin başlamış olduğu metal çöp kabına kamera görüş açısının dışında saklanmış bir kişi veya kişiler tarafından tutuşturucu bir cisim atıldığı, söz konusu tutuşturucu cismin atılmasıyla beraber çöp kabı içerisinde normal şekilde tutuşma olmayıp kuvvetli parlamaların gerçekleştiği, bu nedenle de çöp kabı içerisinde hızlandırıcı solvent bulunduğu, hava kurutucu cihazların altında bulunan ahşap paletler üzerinde de yanma özelliği açısından incelendiğinde hızlandırıcı döküldüğünün anlaşıldığı, bahse konu yangın hadisesinin insan kaynaklı bir yangın olduğu, her ne kadar kimliği belirsiz kişi ya da kişilerce çıkartıldığı şeklinde iddia olsa da bina içerisine giriş için kapı pencere vb. gibi zorlama olmadığı, buna dair polis jandarma kolluk kuvvetlerince tanzim edilen herhangi bir tutanak olmadığı, işyerine anahtar marifetiyle girildiği kanaati oluştuğu ve bahse konu yangın hadisesinin kişi veya kişilerce solvent türü hızlandırıcı kullanılarak, kastan çıkartılmış bir yangın olduğunun tespit edildiğini, ekspertiz raporu doğrultusunda, işbu davaya konu yangın hadisesinin kişi veya kişilerce solvent türü hızlandırıcı kullanılarak kasten çıkartılmış bir yangın olduğunun tespiti üzerine hasarın teminat harici değerlendirilmesinin uygun olacağının belirlendiğini, bu doğrultuda, 15.08.2023 tarihli ret cevabı ile sigortalının talebinin teminat kapsamında olmadığının sigortalıya bildirildiğini, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, bununla birlikte müvekkili şirketin sorumluluğunun ancak teminat miktarı dahilinde belirlenecek olup miktarı aşan kısım için sorumluluğu bulunmadığını, dain-i mürtehin muvafakatinin araştırılması gerektiğini, müvekkili şirketin temerrüdünün söz konusu olmadığını, kabul anlamaına gelmemek kaydıyla aksi halde dahi faiz başlangıcı ancak dava tarihinden itibaren ve yasal faiz şeklinde olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak koşuluyla, yetki ve görev itirazlarının kabulü ile huzurdaki haksız ve mesnetsiz davanın reddine, aksi halde itirazlarının dikkate alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, ihtarname suretleri, tahkikat evrakları, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ... sayılı dosyası, ....AŞ cevabi yazısı,....Şti cevabi yazısı, yangın raporu, bilirkişi kurulu rapor ve ek raporu, ticari defter ve kayıtlar ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi kurulu 10/04/2025 tarihli raporu ile özetle; Hasar Yönünden; yangının çıkış tarihi olan 05.01.2023 hasar/zarar miktarı 955.948,00 TL'dan takdiren 22.600,00 TL sovtaj bedelini düşüldüğünde (955.948,00-22.600,00)-933.348,00 TL yangın hasarı/ zararı oluşacağı, yangının çıkış tarihi olan 05.01.2023 tarihi itibari ile sovtaj bedeli 22.600,00 TL olarak tespit edildiği, güncel bu rapor tarihi itibari ile hasar/zarar miktarı 1.821.400,00 TL' dan 45.300,00 TL sovtaj bedeli düşüldüğünde (1.821.400,00- 45.300,00) 1.776.100,00 yangın hasarı/ zararı oluştuğu; Yangın Yönünden; söz konusu işyerinde meydana gelen ve işyerinde karton ve naylon paketlerde bulunan hava kurutma cihazlarının yanmasına neden olan yangın olayının kimliği belirsiz kişi ve ya da kişilerce atılan veya düşürülen muhtelif ateş kaynağınca tutuşma ihtimalinin olmadığı değerlendirildiğini, açıklanan hususlar göz önünde bulundurulduğunda; zeolit tanklarının bulunduğu alandaki çöp varilinde yanıcı maddelerin (çöp variline atılan sprey boya kutuları, yağlı üstübü ve benzeri atık ürünleri) mevcut olması, ortamda da oksijen bulunması hasebiyle, yanabilir ürünlerin zamanla oksitlenerek içten yanması sonucu ısındığı, zamanla sıcaklığın çöp varilindeki atıkların tutuşma sıcaklığına kadar yükselmesiyle de kendi kendine yanmanın olduğu, ardından da rötuş için kullanılan atık boya sprey kutularının da yanması ve parlamasıyla tam yanmanın gerçekleştiği kanaatine varıldığı; Sigorta Yönünden; davacı.... Şti. firmasına ait ... İli,... İlçesi, ... Mahallesi ... Sokak No:... adresinde yer alan işletmenin .... numara, 18/04/2022-18/04/2023 vadeli İşyeri Paket Sigorta Poliçesinin davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlendiği, davacının oluşan zararının Yangın Sigortası Genel Şartları ile ilgili sigorta poliçesi özel şartları çerçevesinde teminat kapsamında değerlendirilebileceği, taraflar arasında düzenlenen ilgili sigorta poliçesi olay tarihi itibariyle ve poliçe teminatları dahilinde zararlar değerlendirilmekte olup, davacının 05.01.2023 olay tarihi itibariyle sovtaj tenzilatı sonrası 933.348,00 TL bedelli yangına bağlı meydana gelen zararının davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen ilgili sigorta poliçe teminatları dahilinde karşılanabileceği bildirilmiştir.
Bilirkişi kurulu 22/09/2025 tarihli ek raporu ile özetle; 10.04.2025 tarihli kök bilirkişi raporuna yönelik taraf itirazlarının değerlendirilmesi sonucunda; Davalı sigorta vekilinin itirazları çerçevesinde 10.04.2025 tarihli kök bilirkişi raporunda değiştirilmesi gereken bir husus olmadığı, dava dilekçesinde ... hava tanklarından meydana gelen zarar USD olarak talep edildiği için, 05.01.2023 tarihi itibariyle 71.320,00 TL'nin USD karşılığının 3.659,12 USD, ... ismindeki kimyasalda meydana gelen zarar EURO olarak talep edildiği için, 05.01.2023 tarihi itibariyle 108.768,00 TL'nin EURO karşılığının 5.075,26 EURO, 11 adet farklı niteliklerdeki ... kurutucuda ve 5 adet farklı niteliklerdeki ... kompresörde meydana gelen zarar 775.860,00 TL olup, takdiren 22.600,00 TL sovtaj bedeli düşüldüğünde 05.01.2023 tarihi itibariyle davacı şirketin talep edebileceği tutarın (775.860,00 TL- 22.600,00 TL)- 753.260,00 TL olduğu bildirilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında akdedilen iş yeri sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının işyerinde meydana gelen yangın olayı nedeniyle oluşan zararın, taraflarca akdolunan sigorta poliçesinin teminatı kapsamına girip girmediği ve bu olay nedeniyle oluşan davacı zararının tespiti noktalarında toplanmaktadır.
6102 sayılı TTK'nun 1401/1 maddesinde sigorta sözleşmesi, sigortacının bir prim karşılığında, kişinin para ile ölçülebilir bir menfaatini zarara uğratan tehlikenin, rizikonun, meydana gelmesi hâlinde bunu tazmin etmeyi yükümlendiği sözleşme olarak tanımlanmıştır.
6102 sayılı TTK'nun 1409/1 maddesi gereğince sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur. Bir başka ifadeyle, sözleşmede kararlaştırılan rizikonun gerçekleştiği durumlarda sigorta şirketinin tazminat sorumluluğu doğacaktır. Aynı maddenin 2. fıkrası gereği sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir.
"Rizikonun gerçekleşmesinde kusur" başlıklı 6102 sayılı TTK'nun 1429. Maddesinin 1. Fıkrasında "Sigortacı, aksine sözleşme yoksa, sigorta ettirenin, sigortalının, lehtarın ve bunların hukuken fiillerinden sorumlu bulundukları kişilerin ihmallerinden kaynaklanan zararları tazmin ile yükümlüdür. Sigorta ettiren, sigortalı ve tazminat ödenmesini sağlamak amacıyla bunların hukuken fiillerinden sorumlu oldukları kişiler, rizikonun gerçekleşmesine kasten sebep oldukları takdirde, sigortacı tazminat borcundan kurtulur ve aldığı primleri geri vermez." düzenlemesine yer verilmiştir.
İspat yükü kendisinde bulunan sigortacının bu sorumluluktan kurtulabilmesi için gerçeğe uygun olarak bildirilmeyen rizikonun, gerçekte ne şekilde meydana geldiğini ve bu gerçekleşme tarzına nazaran yasa ve poliçe genel şartlarının öngördüğü teminat dışı hallerden birinin varlığı veya riziko başlı başına sigorta teminatı kapsamı dışında kalmıyor olsa bile yapılan ihbar yanlışlığının doğrudan zarar sorumlularına karşı rücu hakkını etkisiz kılma sonucunu ortaya çıkarttığını ispat etmesi gerekir. Sigortacının, rizikonun ihbar edilenden farklı şekilde meydana geldiğini soyut iddialarla değil, somut delillerle ispatlaması gerekmektedir.
Bu bağlamda, "Olayın/durumun şüpheli olduğu ve varılan kanaate göre sigortalının borçlarını kapatmak ve sigortadan haksız bir menfaat elde etmek için böyle bir yol izlemiş olabileceği" iddiasını ileri süren davalı sigorta şirketinin bu iddiasını, yangının sigortalı/davacı veya adamları tarafından kasten çıkarıldığını somut delillerle ispat etmesi gerekir. Maddi vakıa yönünden yapılan değerlendirmede; 05.01.2023 tarihinde .....Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı tarafından düzenlenen yangın raporunda; yangının çıkış sebebine ilişkin "Olay yerinde yapılan incelemede; karton paketlerde bulunan hava kurutma cihazlarının kimliği belirsiz kişi veya kişilerce atılan veya düşürülen muhtelif ateş kaynağınca tutuştuğu ve yangının da bu nedenle çıktığı kanaatine varıldığı” belirtilmiştir. Söz konusu işyerinde meydana gelen ve işyerinde karton ve naylon paketlerde bulunan hava kurutma cihazlarının yanmasına neden olan yangın olayının kimliği belirsiz kişi ve ya da kişilerce atılan veya düşürülen muhtelif ateş kaynağınca tutuşma ihtimalinin olmadığı değerlendirilmektedir. Bilirkişi raporunda, yangın çıkışının yangın raporundaki bulguları teyit ettiği yangının sigortalı/davacı veya adamları tarafından kasten çıkarıldığını somut delillerle ispat edilemediği gözetilerek;Davacının oluşan zararının Yangın Sigortası Genel Şartları ile ilgili sigorta poliçesi özel şartları çerçevesinde teminat kapsamında değerlendirilebileceği, Dava dilekçesinde ... hava tanklarından meydana gelen zarar USD olarak talep edildiği için,05.01.2023 tarihi itibariyle 71.320,00 TL'nin USD karşılığının 3.659,12 USD, ... ismindeki kimyasalda meydana gelen zarar EURO olarak talep edildiği için, 05.01.2023 tarihi itibariyle 108.768,00 TL'nin EURO karşılığının 5.075,26 EURO, 11 adet farklı niteliklerdeki ... kurutucuda ve 5 adet farklı niteliklerdeki ... kompresörde meydana gelen zarar 775.860,00 TL olup, 22.600,00 TL sovtaj bedeli düşüldüğünde 05.01.2023 tarihi itibariyle davacı şirketin talep edebileceği tutarın (775.860,00 TL — 22.600,00 TL) - 753.260,00 TL olduğu, İş bu kapsamda Davacının tazminat kalemlerinin ... Hava Tanklarından meydana gelen zarar yönünden 3.659,12 USD'nin, Oksijen Jeneratörlerinde kullanılan kimyasalda meydana gelen zarar olan 5.075,26 Euro'nun, ... Kompresörde meydana gelen zarar miktarı olan 753.260,00 TL'nin riziko tarihi olan 05/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde tutulmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, Davacının tazminat kalemlerinin ... Hava Tanklarından meydana gelen zarar yönünden 3.659,12 USD'nin, ... Jeneratörlerinde kullanılan kimyasalda meydana gelen zarar olan 5.075,26 Euro'nun, ... Kompresörde meydana gelen zarar miktarı olan 753.260,00 TL'nin riziko tarihi olan 05/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde tutulmasına,
2-a)Alınması gereken 63.757,00 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL harcın ve ıslah harcı olarak yatırılan 19.576,72 TL harcın mahsubu ile bakiye 43.752,68 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
b)Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.600,00TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c)Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç, 427,60TL başvuru harcı, 60,80TL vekalet harcı ve 19.576,72 ıslah harcı olmak üzere toplam 20.492,72 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen 273,00TL tebligat ve posta gideri ile 22.500,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 22.773,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 146.002,20 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/11/2025
Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı